 Salın, dəvizləyicilər, hoş gördük, hər vaxt nasıq yer olsun. 19 iyon 23-ci il, Baki vaxt ilə sadı 22-02 canlı yayma başlayırıq. Bugün həm Qara Bağdan danışacaq, həm Ukrayna danışacaq və əlbəttəki 30 ilym öncəməs bugünlər taləmizə yazılmış o Qara talə haqqında da danışacaq. Bəlişimizin qanaqı Qrayna-yə yaşayan soydaşımız, daxili qoşunların kesmiş kaman danı Fəhmin Bəyh Haciyevdir. Fəhmin Bəyh, hoş gördük, hər vaxt nasıq yer olsun. Sağ olun, əfək. Bəyh, sizi Bəyhzəyəzləri salamdırıq. Mən dəsi salamdırıq dan peşəkləyələm. Fəhmin Bəyh, son günlər maraqlı bir fikirlərinizi yazmışdır əslində. 28 bu ay 1920-ci il 15 üün 1993-ci il qardaşlaşmış tarıqlər. Hər iki tarıqdə Azərbaycan müstəqiliyini, dövlətçiliyini, demokratiyasına ağır zərqələ bulmuşdur. Hər iki tarıqdə Azərbaycan hakimiyyətini Rus İmperiyasının sadiqədanları gətirilmişdir. İrtijaya qarşın barzəmiz davam ediriz Rus İmperiyyizmi məqlum olmalıdadır, yaşasın azad və demokratik Azərbaycan. Genelə bundan başlayaq, bir də 30 il öncəyə bir ekskursiyədiyək, sonra günümüze qayıdarıq, həm Ukrayna nə bağlı, həm Qarabağ nə bağlı fikirlərcə eşitməyə maraqlı olardı. 30 il öncə nə baş verdi? Yəni, bunu da qeyd edilim ki, son günlər 30-57-di o məşum qiyamın və o məşum qiyam ətrafında yenidən müzakirələr. Buna nəhayət bir aydınıq gətirilməyə lazımdır. Çox təlsiklər olsun ki, fəhmün bəyi o dönəm iktidarının əksər təmsidçiləri bu məsələlə nə bağlı açıqdan ışmurlar. Soru şuru, deyirik, hər kəsdən mən kandriyyət at çək, mən istəmirəm. Amma atçıq bu məsələ, atçılmır ki, atçılmır. İlə bu məsələlə nə bağlı fəhmün aci evində adı çəkilir aşağı yuxarı. Mən istəyərdim, sizin də bu məsələyəm nə asıbətinizi bilək. Nə baş verdi, 30 il öncənin, qeyr çəydəmdir, yeni bir tendensiyar çıxırbıcır istirəm. Mən bunu da gedə etməyiz, borç bilirəm. Bu, heç bir qiyam deyildi, masqadan bundan bağlı, heç bir masq vafaktırı yoxdur. Sadece onlara bir əyalətdə bir hünun zavodunun direktörü məsələn deyək. 3-5 nəfələt rətrafında toplanmışdı və ondan da heç bir hökuməti suqut ettik. Yəni, bu qədər belə apsub fikirlərdə səslənir. Sizin fikirinizə işidəyik, vurun, fəyəmin beyi. Təşəkyə edin, sualınızı görə, əslində 4 yün qiyamunun mən qeymətini 6-i yunda, 7-i yunda resulka prezidentinin yanında keçilən bir şavirədə izdirmişim. Dəmişəm ki, 4-i də cəndə şəhərində, şundan 4-i də cəndə şəhərində hər bir qiyam baş verir. Qiyamın məqsidədi, atırbaycanda dövrət çevirici həyətə keçirir. Azərbaycanda müstəqil və demokratik inkişaf yolunun qarşısına alara, yenidən müstəqilliyin təhvikə altına atmaq siyasəti məqsidil həyətə keçirilir. Və bunun qarşısına alım olsun, çox radikalda bir çıxşım var. Və bu çıxşımın hesab edirəm ki, hələ də o çıxşımın müzakir olunmasın istəyərdim. Çünki mənim orada qiyamçılara qarşı hər bir qürtətbiq edilməsi üçün mənə selayiyyət verilməsini və bəzi qurbələrin mənə verilməsini qayış etmişdir. O vaxtı Vahid Musayevə verildi, o selayiyyətlər sonra fərəz Quriyevə, hər ikisi də nəticələr göz qabağında. Vahid Musayev sürətin dəstələrini vaiki ətrafı yerləştirməyənə məşğul oldu. Üsləliyidə onun selayiyyətlə veriləm, veritəli otlar. Azərbaycan Sıraqlı Qubayı, Azqabul istiqabı ədiyan Sıraqlı qurbələrə ateş açarət sürətin tərəfindən hərəkir etməyə başladılar. Fərəzin fəaliyyəti isə, ümumiyyəsi desturublu bir fəaliyyət idi, oradaki müda-ruh sürətin qurbələrə qaçı heç bir fəaliyyət göstərməmişti. O dövbərdə dağılıq hoşunların kamandanı idi. Təsir Oksiyon Ayn 5-də Ali baş kamandanın sürətin qurbələrinə qarşı əmələk çətirməməsə qəstərişi var ki, üç dətbüqəməməsə qarşı. Əmri vardı, məxvəbini vardı, bu arxımlərdə durur. Ərəcid Ayn 9-də qıyamcıların əf olunması vardı, fərmənin dağlanmışdı. Bu, içi sənətdə sözsüz ki, qıyamcıların əlqolunu xeylə açırdı. Buna bakməyət, taxılıq hoşunların kamandanın çimi, mən əmri vermişdim ki, aqdımda yaranmış fəziyyətlə qətir olaraq, Aki şəhərində çönlərin ibarət təzili qurbə toqlamışsadır bəcər qalçı fəaliyyət məxsəl qıyamcılarla qarşı hərəkət etməkdən edib, onların əmrlər olduğuna görə onların qıyamcılar qarşı bir başa əmrələ çətirmə, hüyüqumuz olmadığına görə onların əqdama göndərilməsidir və bu yolda onların qarşısının maniələri hər bir yolla qarşısını almaq məxsəlidilə alma sözünü göstəriş vermişdir. Bu da həmən qurbələrin haçqabıl istiqamətində darmadağın edilməsi nəkizələlərdir. Çünki biz müdafəin azirləyinin dəstəyini gözlədiyimiz halda müdafəin azirləyinin hava qurbələri, yəni hər bir vərtələyüqlar bizim mövqələrzini qurarak çıxarttılar, mövqeydən uşaqları çıxartmışlar. Bu barədə qaqili qoşunlarının alqurunda kifayet qədə geniş materiallar vardır. Yəni həmən qurbələrin haçqabıl istiqamətində qiyamdır, bu dövlətə qarşı çevrilşidir. Azərbaycan dövlət müstəqirlərinin suqut istiqamətində atılmış addımdır. Yəni zamanda o vaxtı çıxışını bildirmişdim ki, əgər biz indikiyyətdə hərəki tit etməsək qiyamçıları yatırılması üçün ən aradikal alımları atmasak, azərbaycanda hər bir dövlət çevrilşir, baş verəcək, qiyam baş verəcək, azərbaycan müstəqirlərinin böyük hər üç altında olacaq, qara baxda daha çox ərazlar ittiriməli olacaq, ikçilərimiz indikiyi əmələk çıçırda olacaq, ikçilərimizdən təhvələrlə çox-çox olacaq. Təsir olsun ki, sonraki aksələr mənim haqlı olduğumu suqut edin. Ama burada mənim bucur danışmaktan məqsədiyim, dövbürdə ilça parçısı olan, yəni bizim prezədimiz əməlifəz ilçibə, günahları onun üstü qamətində yönətməkdən deyik. Əslində, mənim məqsədim o dövbürdə fəaliyyətsiz olan müdafiyə nazirliyenin bütün həyi yətirir. Rəhypəriççiləri, korpsikamandirləri, bura isə sadıq ofda dağfırıdır. Hərəcədə, diğer böyükbələrin azərbaycan dövlətinin qorunmasında fəaliyyətsizdir deyir. Məzən qəsten safadar etmələri mövzuttur, dədaj rıza evi nürətin sadıqovun. İləcədə isə sadıqovun ayn üçün də seyfələdəkə, hər qiyamcı qurbaların təkçilək olunması həməliyyatının nəyicə həyatı keçirməyik? Buna cəhik etməmişdir. Bu günahının tabirləyində olan zabitlər belə açıq tanışabilərlər ki, nazir əhmədoğun müsahibəsində var ki, zabitində adını çakildi. İsa sadıqov müşahididir ki, sürətin qurbaların seyfələdən çıxara kəncə şəhərin necə girsin? Kəncə seyfələdə ərsas sürət sürətin qurbalar, seyfədə yerləşirdi bu qurbalar. Əmə bizim də orada olmağımız məqsədi, əbri təsirsiz ki, daxılı qoşunlar, kəncə şəhərin də iki qospartıl xidmətini həyatı keçirməlidir. Müdafə nazirliyisi onun təhəlində olan, olmalı olan və təhəcəsində çıxmağa çıxan 709 dəmlə, hər bir hisslərin şəxsiyyətini seyfəli təlim mərkəzində təksləq etməlidir ki, bunlar minnəfərə yaxın hesaplanılırdır. Təbhəsi, sonrasında əmələt həyatı keçirilmədə, həməng qurbalar, ahlı qurbalar, təlim keçmir qurbalar, kəncə şəhərinə giri, kəncə şəhərin də isə artıq onlara qarşı əmələ keçirilməzdir, o dövrdə mümkün deyindir. Bələ bir vəziyyət yaran bursun. Yəni, vəziyyətin ölçə rəhbərinin qətiyyəsizindən sohbətki yetmiririz. Hədici olaraq, verilən tapşirilərin icra olunmasındaki səhcarlı, bəlzər xəyənrəkçəsizlə, səhləcərikan sohbətki yetmiririz. Məsələrinin bu tərəfini deyikətirəmək lazım. Ayn üçün də olan hadisələri deyik bir səhərin. Ayn 5-də kemrin verilməs səbəbi və kimdən təvəbin hazırlandığını bize məlum olsa. Ayn 9-nəki, fərmanın, əminisli fərmanının kim tərəfini irləli sürüldüyü və həyətə keçiririz. Həydir əliyyəvin Azərbaycanı dəhəbət olunmasının təşəbb rüscarları və tərəftarların içim olmasını müəyyənləsidir. Biz görəcək ki, qiyamın yatırılmamasının, bayaqda qiyamın yatırılmasına təxat böyükdürən iş göstərilməməsək üçün, bizim hakimədində də nələr başverdi? Və bunları müəyyənləşdirilmək əsanda olacaq. Ən hesab edirəm ki, ən hesab etmirəm ki, qiyam, ahıra kimi məxsəlinə nə ayrı olabilərdir. Ən hesab edirəm ki, o dövdür də küs strukturə küsusən daxıl işlə nazirliyi, müdafiə nazirliyi, militar hücəsi nazirliyi, onların düzərini düşən qanunda nəzələt tumur vəzifələri, heç prezidentin əmri olmadığı vəzifələri kardinasiya həyatı çeçirmiş olsaydılar, bu nətizə fərqli olabilərdir. Bu kardinasiya həyatı çəsilməli adam kimi idi, tətaş rızla evləndən nürəddin sadıq, imumi prosesi onlar rəkralı yedirdi. Daxıl işlə nazirliyi, militar hücəsi nazirliyi, da daxılıq hoşunları şəxsi yedi də, səmi 200 nə fələyəqən bizim şəxsi yətimiz vardı cənsədə, onun əməliyyət şərayatında onların tablini imumi rəhbəliyi, siyasi rəhbəliyi izlə, bu prosesi də pənaq söylebəyətə çeçirirdi. Həsəb edirəm ki, məsəl, ayn üçünlən dördünə keçən gizə cənsə, militar hücəsi nazirliyi cənsədə ki, olan idarəsindən daxıl işlə evi tapılmadığı, pənaq söylebəyətləm, o bürdə fəməliyyəzək söylebəyət olduğunu cədə qeyd edirəm, süləddin əşhbər əlarga saxlayabildi və orada pənaq bəyi bizə dəli ki, bizindir daxıl işlə evi tapacaq, da oradan daxıl işlə ev təqri var 15 dəyəkədən sonra militar hücəsi nazirlədi və dəli ki, seyfələdən çıxıb kədən qubələrir, mən bilirəm, həs bir problemi yoxdur, təhəli cədə olmayacaq. Əslində belə məlum olur ki, İsa Sadqoval əmələdi icra etməməsi, da daxıl hüzə evin xəbərə olaraq həyata keçirilmək. Əslində göstərişə görə, ayn üçün də seyfələdə ki, hərbi qubələr təkçiləq edilməlidir. Əsas məqsəd oradan başlıyor, Əsas Sadqoval münərinə keçiləməkdən söyfət keçmiş. Sadqcı olaraq proses hadsələri, Əsas halları qeydələmə istəyirəm ki, hərdə ki, bizim boş durur. Ayn üçün də bu həsə baş vermədiyim. Ayn dörründə artı bundan sonra sürətin qubələri gəncə şəhərində üstündə el almışdardır. Bundan sonraki müddətdə isə artıq biz ölkümətə olan qubələr yenidən qıyamı yatırmaq üçün təlbirlər görməyə başlamalıyım ki. Bu məhsətlə mən Ayn 5-ində görəm boyaya gəldim. Bilirsiniz ki, mənim gəncə şəhərində umyətə olmalı deyildim. Mənə oran Ayn üçün də Qabil Məmmədəv dəvət etmişdir, Nazir Nicazəsi ilə. Mən Ayn üçün də oran gəlmişdim, səhər saatləri. Qabil Məmmədəq daxil işlərin Nazirinin? Aqil işlərin Nazirin Nazirin maviyi də orda təyin olunmuş. Mən umyətə gəncədə mən iştirak etməməlidir. Mən operasistlərdə daxilək oşunlar paçı şəhərində olmalı deyildi böyü istəsi. Ona görə ki, iskələrin ədədə olmalıdır. Bir burada bilməgəm sizdən soruşun, fənlədə. İstərim cümləmir. Məhrum iskələri Məmmədəv vaçı şəhərində mitingə yalan edilmiş da Ayn 4-dənə. Və daxilək oşunlar əslində onu elan ettik, mitinglər zamanı dövlət organlarının, binaların təhlüçəsindir təmin edilməsi və qarşıdırma yaranmamıdır üçün, daxilək oşunların vəzifəsindir üzərindən üçün vəzifəsindir. İzra edilmək Abdullah allah verir deyək, tərəfindən bizə emri verilmişdir. O tapşılır, mən həbə tapşılırmışdır. Amma vəzid elə gətirir ki, Ayn 2-sində qabilməməmədə, Abdullah məlumələmir acih elək ki, fəhimin təzid-i cənciyə gelsin. Çünki, mən burdakı ahadisələri analiz edə bilmərəm. Amma mənin ne içi oradan çağırdıq, mən oradan geldin əsirə özümdə bilmədim. Çünki, ortalıqda elə bir başa düşüləsi, analiz illəsi bir şeyləri də qalmamışdır. Çalışıcı oradan əməliyyətə de onuza darışıza evrək. Yəni, səhbət ənləcə etmək. Amma bütün müllərə baxın mələk cəncə, üzərində mənə həps etmək istəyəndə, digərləri həpsə gəttilər mənizə doğrudan da qıyamsarın əllə düşməmək üçün, məni qurov götürmək istəyəndə onların evindən qaçabilmişdir. Həmən günü də akşam Qazakh Polis rəhisiinin maşini ilə şəxsi maşini ilə gəlib çiirdim. Qorumbaya gəldim, Qorumbaya döndüm. Qorumbayda imkanın baxçıda artıq miting olmayacaqdır. Baxçıda ucuran qurbələri Qorumbaya dəvetirdim. Qorumbaya də bir döyüşçü quveni oraya getirmək imkanı var, onu getirə bildim. Üncüncün biz döyüştən qurbə çıqartmaq imkanımız yok idi və çıqartmırdır. Sadəc olaraq rezilibdə olan 120 yaxın qurbə var idi onları Qorumbaya gəlmək. Əmələt hazırlandı. Əmələtin məxsədi qıyamsıları Qorumbaya istiqamətinin qarısını alaraq yavaş yavaş çıxışdırırlar. Cəncə istiqamətdir ki, resqaraq aeroport tərəftən, orda ökümət qurbələri qurov götürünmək aeroport tərəftən Əcəyi çıxışı qıyamsıları muhasiri alaraq, orda onları təkçiləq edilməsi və qurbələrin azad edilməsi. Əmə bu cün nə oldu? Ayn 5-də də Dadaş Hızla Yemin Əmri və prezidentin Əmri ilə Qorumbaya Arif Salakov cəldi, Palkovnik və Əmri də göstərildi ki, Qorumbaya istiqamətinin olan dövlət qurbələrə kaman danlı Arif Salakov təpşirilir. Fəymin Hacil Qorumboydən geri çağırır. Və daxili qoşunların orda olan qurbələrini, Səfqan Bayramovun kaman danlıqı altında, yani daxili qoşunların mühavini, istənilə vaxta ondan müsahib alabilərsiniz. O Səfqan Bayramovu tapşirdik orda qurbələ emir şekilində hazırlamış əməliyyatın xəri tələrini, olan gücümüzü, imkanlarımızı, nəyimiz var yəsə, nizamramaya uygun olaraq, cazda emir qazına Arif Salakov təhvəri veririkdən sonra, mən Bacı şəhərini cəldin bu ayn alıqsunda Bacı şəhərində qaqili qoşunlarına qələrcəyəqini toklandı. Hizlas çəkirildi, vəziyyət dəhərləndirildi və həmən vəziyyətlərinə əsasən, biz ayn 7-sində prezidentin yanındaki müşavirədə heyni təklifi veririk. Yəni, Söyhbət, mən bunu danışmaqına məslidətimi kenara çəkmək istəmirəm. Hizə bilirəm ki, bizim hakimət məlum oluxam, bizim həmmızı burada məslidət təşirik, kimin hüquqi, kimin siyasi vəd kimin başqası iki məslidətləri varsa, bu məslidətlər mən yənləştə bilməldir. Amma qiyamı, belə asanlıqla qiyama təstim olması da, hizə bilirəm ki, etməmə olardı və mən yə mənada yerini, bizim qadrlar mələfəyən hazirliyinin, mələfəyən hazirin mavini korps qamandirləri, üzərinə düşən bəzifələri düzgün həyata keçirək, keçirsəydirər. Təsvər olsun ki, bu baş verimədi, eləcə də siyasi rəhbərliyin də həmən dövürlə, fəaliyyətində, hizə bilirəm ki, kardinasi məsələlərinə çıktı problemdə. Varili və bu problemdəri də hizə bilirəm ki, onlar özü danışıq, ortaya qoymalıdır. Buyrun, beyim. Teşekkür edirəm, fəhmin beyim, mən soruq. Soruşmaq istə deyim, məqam dediniz, mən gəncədə o bombalıydın. Səfəri mənimiz ətə, prejdind səbindik ki, prejdind. İlam eləyib səbiyəsində deyib ki, deyilib, belə bir ifadə işlədilib ki, fəhmin hacih, gəncəni bombalamaq istəyir. Buna bir aydını kətirərizdir. Fəhmin aydını kətirəriz, bu problemi qətirərizdir. Ayn 7-sindəki toplantıda, oradaki mən çıxışın baya bir izəsin, və orda qeydirədim ki, biz gəncə şəhərin də 790 numələ hərbizsə, əbvəzə Seyfəni də onların təkçisə olunmaz həyətək çiçirlimədir. İmdiyis onlar Seyfəni də təkçilə qədilməmişdədi, bayaq səraflarına araş edin. Gəlmişdədi, 790 numələ hərbizsəyi, tehnikasinden, belə gizamlı qüvəzlə yerləşmişdədir. Oradan mərkəzin idarı olunlardı. Orda hərbizsə də əmələt çəsirliməsini təkçilif etmişdim, amma detallarını açıklamamışdım. Hansıcırfa əmələt çəsirli, amma bir orda qeyd etmişdim ki, mən təkçilif edirəm ki, yeni gəncə deyilən ərazıdə yeni tikilmiş binalar var, hansıca ora hələ əhali çöçürülməyim. Həmən hər 790 hərbiz səni ətrafında ki, 5 mərtə bəli az saydə bir insanlar ya, onlar hər bir şəhərciya aid olan binalar idi. Orda azıdan yaşaydı onların evokasiya edilməsi, çöçürülməsi məsələsi e, e, e, e, e, e, e, e, e, e, elinsin, onları orda evlərini tərk edip keçsinlər, ki, mülki vətəndəslər zələl görməsin, onlar evlərini tərk edip keçsinlər həmən hər bir hissiyyə səssüz ki, qarşı əmələt keçirmək və bu zaman hava dan bir taliyyottan da istifadə etmək olurlar, bu hərbizsə bomba mələt, bomba atarəq, də üçün müdə işlətmək bir şeym, bunu kim hərdən uydurub özür bilər, varsa belə bir ifadəm koysunlar ortalır. Həvadan, hava əməliyyatı keçirmək yol onları qarşı və bu əməliyyatı səssüz ki, versal yottlardan hücum yolunlarsa rəkətlərdən istifadə olunabilər, mən bunu demişəm, uf ki, amma bu nə zaman olabilər? Kəncə 700 oqabır hərbizsərin ərazisində ətrafında olan hərbi qara əşə əricidə yaşayan insanların mülçə halini oradan təkilib getdikdən sonra həyətə keçirməli və bunun əltürü geniş bir əməliyyat proqram həyətə keçirmək lazım. Yedi, bunaltıda biz lastan onu açıklamadım. Dedim ki, təklif edirəm ki, burada geniş aditor yədəmə bu detallara açıklamak istəmdir. Həməkər təliqədür şorasında bu məsələyə bakılarsa, mən daxili qoşurların hazırladığı təklifləri müzakirə çıxarmalıqa hazırım. Təstur olsun ki, mənim çıxışından sonra həfənək söynəm. Çıxış elədi, çox kəskin və bu mənim çıxışıma qarşı çox təngirimi nasib etmək. Məsələ, müzakirə olunması mümküzüz olan hala getirir və dedik ki, biz belə hala yol verə bilmərim. Biz anca bu məsələni sürh yörünə həll etməyət çalışacaq. Təstur olsun ki, qıyamçılarla sürh yörünə həll etmək istədiyimiz nəticə göz qabağımları. ön də görərdə nəticədonnaq caterə лучda pixel oy unsuccess. Tələk ekib dəksətməyəiquz biləmirəm ki, sürətvlə duy și unsur fəni hə 같은 həlimə exitsət nəticədonnaqледib. coffee pudanvlə Bu məsəllələre həsim theater emin j лю Naturally bələdən ibarətin müdafəni azirliyi. Süncün müdafəni azə əsat qüvvəsi demək olar ki, o dövrünə də azırmazsan xalq səhbəsinin tərəxtarlarından forma, bundə azərbəni azirliydi formalaşmışdır. Müdafəni azə formalaşı proprasinin ilk günlə orda iştirak ilə məsələ, bütün köylünlərdən əlavə müdafəni azirinin özünün formalaşmasında milli azarlıq harakatında bu və ya digər formada iştirak etmiş adamların bir çoxları iştirak illər və onlar orada dövüşlərə gədən şəxslərdə o dövrün ideoloji, ideoloji, ideoloji mənim səmi şimdi bunlarə dövblətin qayıqısına qalabə əcərdə oradan da müdafəni azirliyi və yaqdan muhabiri yerində dövürdə həmən kenarlaşdırara ordaki qüvvələrin mərkələştirmətdə heç bu problemi olmayabilərdir və hizab edilən müdafəni azirliyinin hərbi hisslələrində zürət-sönəvı qarşı dayanə biləcək qüvvələr mövcud idi. Mütəndaş muharibəs olabilərdin bilməm? Bunu bu barədə qərar vermək istəmirəm üçüncə hesab edirəm ki, o dövürdə hakimiyyətin qətiyyətli hərəkətləri olsaydı, yəni bizim özümüzü, yəni məncün açarlar nəm böyü hesab edə bilərzən, amma hər haldı hesab edirəm ki, biz daha qətiyyətli adlı matsaydı həmən mərhənə də qiyamın baş tutmasını ən azından nəkizəsi bucur olmayabilərdir. Yəni, qəbul olmuş siyasi qərarlarda hakimiyyət tamamilə qiyamsıların elinə keçmiyə bilər. Yəni, heydir əliyifarçda olmaqla sürət sənim və qiyamın tərəfində olan siyasi və hər bir qüvvənin elinə hakimiyyət tamamilə keçmiyə bilərdir. Yəni, azından orta hakimiyyət formulaşı bilərdir. Yəni, bunu mənim düşüncən bundan ibaret idi, o dövürdədə. Yəni, azından orta hakimiyyət. Yəni, bu qiyam baş veribsə müəyyən mərhələ üçün bir yumuşalma mərhələsi üçün dövlətə orta idare etmək, bir yerdə idare etmək düşüncəsi var idi, o dövürdədə bunu qeyd eləmişdən təssur olsuncu, bunların heç biriyo, tamamilə təstim oldu və nətizdə göz qabağındadır. Ondan sonra da keçəni otizil müddətini Azərbaycan hələdi qəddə düzəlmək üçün düzəlmiş. Mənim bəy, yazırsız ki, on beş yun 1993-ci illə deməli oldu ki, 28 aprem 1920-ci il və on beş yun 1993-ci il qardaşlaşmış tariqlərdir. Mənim 15 yun, artı üç gün bunlarınca bax hakimiyyət, kurtuluş günü kimi cəməti təqdim eləyir. Amma belə bir ziyallıq var. Bir o, ən böyücün həyətimiz məlubiyyətimizdir. Bunu da sizin hakimiyyətdə təmsin olunan vəzifəlilər, sonradan deyivlər aşağı yukarı. Amma həm də məlubiyyət yetim olaraqı. İndi əbulfəz ilçibəy, mənim şəxsi düşüncəm, mənim şəxsi gən həyetim cürel işlə bilə bilərsiniz. Düşünürəm ki, əbulfəz ilçibəy, heydər əliyəvin gəlməsində ona görə razlıq verirdir və onun dəvet olunmasını təmin ettik ki, gəlb ələlə verib, gəncədən başlayan və kremil tərəfindən ilara olan qiyamın qarşını alsınlar və heydər əliyəv burada onun akında son 10 maydə bir veriliş verirdilər. Mənim dehamsını izləmədim. Əmə Qrasimistir alın. Bir Qrasimistir sayalı gedişələdir. Əvvəl Azarabücün xalcəbəsi hakimiyyətinin əsas simalarını istifaya gönlərdir. Soru əlbifəz ilçibək, ələkiyə gittik. Sonra Surət Söyhünu Parkıya gəldi, onunla anlaşdı. Və nəhayət Surət Söyhünu da il yarımdan sonra gittik. Nizə düşünürsünüz? Ələ, bu barədə mən məsət dördüyüm qiyamı barədə mənim ən qeniş bir yazılarım. 96-97-ci illərdə yeni müsavat qəzidində silsilə yazılarım. O silsilə yazılarda xüsusi xidimət organların, rüsyanın, Azərbaycan'da olan uzantları vasəsilə, Azərbaycan'da hətta kənt yerlərində, rəyon mərkəzlərində, xüsusi xidimət organların numayanları, ətçəkiməçlərdən tutmuş, həkimət organları işləyən şəxslərə qədər. Qabaxçadan şaylər yayılması, ehalinin qorqiyyət salamaq, qiyamın baş tutması üçün, mövcud həkimiyyətin nifuzan salaması üçün məhəyə vasəsiləni istifalə etmək çəsir ki, ələmər obanda fəaliyyətə burada az deyik, bunu xüsusi qeydirəməsindən, bu yaxınlarda ələmərəmərin müsaibələbə qiyamlayışlıq, ələməl qiyamın təşkilatsı və təşkilatsılar nəm biridir və iştirakçısıdır və xüsusi olaraq dizinfarmaçsanın yayılması və həlinin çaşqınlıqa gönləməsi və və zifəsinin yerini getirən şəxslərdən biridir. Ona da qeydirə, xüsusi qeydirməsin. Yəni, o dövbürdən bəm bunu geniş yazmış amcayı, yəni, qiyamın baş tutması üçün, təhcəsürət sönöv deyildir, Rusiyanın hazırlığıdır, xüsusi. Ondan başqa, qüsusi xidmət organlarının mülki vətandaşlar içerisindir, dövləki darətmi organların içerisindir. Bələdiyə, və o vaxtçı belədiyələr yoxudur, yəni, girli darətmi organlar içerisindir. Və hətta məktəblərdə universitetlərdə belə bu qiyamın baş tutması üçün, qabaxçadan təbriqat işlərinin apara ya aparan, hakim edin nüfuzdan salana anında sürət sönöv başqaldan sonra resulqanın bütün gibi bu səbəli yerlərində, eyni zamanda sürət sönövün qabarda raq, yəni, sürət sönövü qabarda raq, hakimiyyət onun belə ayetini ortaya çıxatmaq şəyyəsini yaymaq, hakimiyyət tamamilir böyük cənaiyyətləri suslamak, ətibar mən mədə umfaliyyətdir, ələmər umfaliyyətdir, şədmən sönöv phaliyyətdir, rəhəm qazib umfaliyyətdir. Bunlar hamsı qıyamın imumu tərki bir səsindən ibarətidir. Və həsəb edirəmci, bunların arxasında qüsus-kidmət orqanlarının qüsusi ustağla hazırlaşın işləri vardır. Qüsus-kidmət orqanları Azərbaycan'da ən çox idare edə bilən şəxsçi midə olur? Hedirəliyəm. Bunu heç kimi inçəridə bilməz. Azərbaycan sıra qüsus-kidmət orqanlarının 1965-ci yıllərdən sonra yaranması, formalaşmasında, qadırların yerləşdirilməsində, isər daxılıçdər nazilində, isər qüsus-kidmət orqanların, isər digər səhəllərdə bu işə rəhbəliyyədən şəxs, əvvəcən kəgəminin rəhbəliyi kimi sonrası dövlət martsı, ölçənin birinci şəxsi kimi bu qualiyyətə həyatı keçirmiş şəxsi idi. Bə nəsəb etmirəmci, bu cür şəbəkələşmiş bir sistemi kimsə çənardan idare edirdi və həsəb edirəm bu şəvələri sistemi sözsüz ki, siz dedin şəxmat qaydasında, həydərəliyə bilə, amma həydərəliyəmin o dövlərdəkçif haliyyəti azərbaycan dövlətsiliyini qoruma qiydimi, yoxsa hakimətə gəlməyidir. Bə nəsəb edirəmcə, həydərəliyə bu dövlərdə özünün şəxsı hakimətini bərfa etməyidir, hakimətə gəlməyidir, və bu hakimətə gəlməyidir. Ruhsiyanın qüsus-kidmət orqanları, ruhsiyanın müdafəə nazilində talbülən hərbi silahlı qurbələr silahlı qurbələr sülət şövdə başlı olmaqla, eləcə də bu və yədiyicər formada hakiyyət siyasi də dərinlə bilməm, və yaxud da qüsus-kidmət orqaların təhsiləndə azərbaycanın müqalib siyasi partları, rəhfərləri və yaxud da onların özvəri iştirak edilmərdir. Bunların hamsi bir yerdə, yəni bu böyük bir əməliyyatın tərcibsəsidir, sözcü bu əməliyyatın arxasında birinci də Rusiya də yanarıda əməliyyatın təhsdəcisi iralist qurqası idi. Bunları kimsə inkar edə bilməz və onakil hesab edirəm, çıxu bu əməliyyat əsrində azərbaycanın rəhist qurqasıdının dövlət müstəqiləni suqutu üçün iralist ördün müşattı mı idi? Və bu prosesdə azərbaycanın müstəqildiyini və demokratik inkişəm və rəzən hətəcə də hakimiyyətini uzaqlaşdırılarak, hər bir qiyam yolu ilə. Diycər, siyasi qurbə, hansı ki, bunlar hansı Rusiya rəhzlıqı olmadan bu müşün deyildi, hakimiydi gətirilməsi azərbaycanda o dövürçün azərbaycan müstəqiliyində böyük təhlükiydi və hesab edirəni yirmi-səkçiz mafrilə buna eiləşdirmək olardı. Amma eiləşdirmək lazımdır. Amma yirmi-səkçiz maydan sonra çidkədən tarıqı prosesləri biz nəzər getirsək, o dövürdə də azərbaycanın tamamilə savı əttifarının komünistlərin təhsil alınan salınması mələlələyə də keçirilirdi. Amma o dövürdən indiki dövürün fərbundə nibarətdir ki, dövdüyün qiyamından sonra keçmiş əslərim əçəndə gədən proseslərin böyə isəriyəti yavaş yavaş Rusiya'na ara sıra güzlənməsi olsa da nəhayətivə Rusiya'nın məhubiyyətini ədoğru görəni, yəni Rusiya'nın bir impirəcimi yenidən bərpa olunmasının imkansılılığını sonra Ukrayna Muharibəsi de orda olur. Əgər Ukrayna Muharibəsi olmasaydı, 93-ci də hakimədə gələn quvvələr, Azərbaycanın çox asanlı Rusiya'nın tərki bizəsini qatıq atıcaqdılar, 22 fevral 2022-ci ildi Rusiya nən strateji müddəfirlik bəyəm naməzı kifayət edirici 16 iyun 93-ci də qəva hakimədin dəyiştirilməsini mənteli nətisəsin ortalara qoymuş olabilsin. Çünki Ukrayna Muharibəsi nən cəmi 2 iyun qəva, Azərbaycan Respoq Azərbaycan reyferliyi Putin nə strateji müddəfirlik bəyənatı imzali və həmin bəyənatın tərki bizələrini analiz etdə görürsən cəddi, Azərbaycanın hətta təbliqat huləsəzdən müstəqir təbliqat imkanları məktutlaşdırılır və bu bir növ Rusiya'nın maraqların uygun həyatı çətirilməsə hətta çətirilmir. Ona gördü, mən əsək edirəm ki, ayn 15-i iyun, Azərbaycan dövlətçiliyinin, yəni müstəqir Respoq Azərbaycan dövlətçiliyinin sub-utunun sənətləşdirilməsi günüdür və bununla da 28 Mayla, 100-rəm April tarixilə e-inləşdirməyə bunun iqtiharmı çatır və hezə edirəm ki, amma tarixi hadisələr, dünyada gədən göz politik məzələr, eləcə də Rusiya'nın apardıqı işqalcı siyasətlərə qarışın dünyanın son zamanları dilənmişi, sözcüscə Rusiya'nın məqsətinə tamamilə həyata çətirə bilməli. Və əzən insanlar hesab edici, nəcəri 18-ci ildi, 20-ci ildə, Rusiya əsrri bir nəcəri ilə bu iqil də her yeri işqal ilə putara bilindir, o dövrünə bu dövrün əsində ki, informasiyanın, dünya düzəninin fərqliliyini, insanların şuurunu, insanların münasibətlərinini ümumiyyətlə, dünyada gədən prosesləri də cizdi yanazlı görürsünüz ki, 93-ci ildə də qırmızı ordu ilə, 93-ci ildə Sürəd Söyhünün Rus bayraqları ilə cəncədə estiri bayraqları qaldıran Sürəd Söyhünün hərəkətləri ilə 20-ci ildə ki, Şimal istiqamen Azərbaycanə soqumuzlu sorun, səridə hiç bir fərq yoxdur. Amma fərq mədən ibarətdir, bu dəfə Rusiya daxili yumuşak küzdən istifad etmək, yumuşak və hər bir küzdən istifad etmək çalışırdır. Buna də nəal olabildir. Fərmin beyi, əgər ətiraz etmək, səz qısa bir 5-6 də qədə suallara cəblandıran, yəni hər sualla biz 2 də qeyəcə abirək, Demotriət dünyaya yazır ki, fərmin be, sürəd Söyhünün səhbəsinə deyəri ki, qənzən bombal amas təkdirini siz irəd sürmüştünüz, buna aydınlık getirdi. Mən aydınlığı çətir, və həm təmin yasını yola verirdim, həmin günlə giyam edəcəkdim, ve siz nə düşünürsünüz, və Sürəd bir də deyir ki, bizim qürbələr başıya yoxdur, Hazqa Bula kim gəlib, mətlə Sürəd Söyhünün hərəkətləzi Valla bilmirəm o nezə dövlət qadimi kimi təqdim olun. Amma adamın retorikası həmişə ziddiyətli olun. Və əslində halcəbəz ölkümətinin də böyük bir soru edik ki, o gətirib o başnavzırın mağabini təyin olunması. Bunda mən ürəy ağrısıyla deyirəm. Buyurun, sizə işidək. Bənin bombo məsəzində aydınlık çətiridim, təkirələ deyirəm, bənin mən... Onda bu sualıdır. Bəsik, dən zərin bombolamak cümləsi varsa, koizunlar ortalıdır. Tamam. Sürət deyir ki, mən deyizətə eləyir gətirib. Sürət deyir ki, parlam etsə edir ki, arxıvəllərində deyir. Sürət, Söynov, bunlar olsun bir partiyan adamlardır, bir tərəfin adamlardır. Sürət, Söynov, bu günlərim hakimiyyət təmsi olunmasa da məhdiyək ki, onları eyni tərəfin adamlar deyirlər. İndi ki, hakimiyyətdən Sürət, Söynov, Sözcün ki, Azərbaycanlı Tövəktikləri, Hunsianın dəsdə ilə baş vermiş atsələrdir. Qoşundan arxıvəllər biləmir üçümdən var isə mələm. Mən deməcəm ki, hərbizsə də hərbə mələyə keçirmək lazımı, hava qoveləni istifadələmək lazımı. Bələ deməcəm, hərbizsə də Sürət, Söynov, qiyamsları məhvidilməlidir. Bələ deməcəm, deməcəm oradan əlliyəyə yakın adam ölə bilər. Deməcəm, öldürülməlidirlər. Qiyamın yatırılmasının, hərbi qiyamın yatırılmasının yolu üç dətdik etməkdir. Bələ. Əlində Rus silahı nərin, əlində silah nərin, sən üstünə gələn qüvvənin qarşısına ateş asmə emri verə bilmərsən, bələ bunu qəbul edə. Çünki bundan sonra sən öd yiycər kamandirlər, belə bir əmir varsa, belə bir göstəvin. Mən ondan sonra şəxsiyyətə ateş asmə emri verə bilmərin, bunu kimsə icra etməz. Bəl. Bəl məsələlərin müəyyəti bunaldı. Eitibar Məhvadovın adı çox hallanır, amimpün roloğlu, sonra burada başqa izləyəcicə yazır, Eitibar Məhvadovlar oldu. Eitibar Məhvadov məsələliki roloğlu haqqında nəsə çox bələ diyək, qətiyyətli mövqə ortalığa qoyulmur. Eitibar Məhvadov həmin dönəndə siyasi müqalifətin başında olan birisiydi. Amma sonra birdən birlə 98 səkislərdən şüphrak elədi. Bak, burada onun roloğlu haqqında səsin fikiriniz varmı, eitibar Məhvadov? Eitibar Məhvadov sözsüz ki, Eitibar Məhvadov partiyasına aydı olan çoxluz hədə subutlar var ki, bir başa qıyamın iştiracısları və təşqacısları var. Şodman Hüsüynüvün gəncədikli faaliyyəti, süret Hüsüynüvün qıyam hazırlaması üzəki, kifayət gədə bir faaliyyəti mövzuttur. Göyçə şəhərində icra hakimiyyətinin zəbt edilməsin. Orda icra hakimiyyətin mabin öldürülməsini həyata keçirən, milli istiqlal partiyasının göyçə üzərə numayəndəsidir. Və sonradan həni şəhət göyçədə uzun müddə icra hakimiyyəti vəzifəzini icra edib, əmirsiz, yəni fərmansız, filansız. Yəni, Eitibar Məhvadovın rəhbəliyəti siyasi partiyanın bir çox üzüləri, süret Hüsüynüvün qıyamında fiilən iştirak etmiş adamdır. Qaldı bunun fiil iştirakindən əlavə milli istiqlal partiyasının siyasi büyür olsunun qərarları var. Millistiqlal partiyasının sədrinin pədparlamətdəki faaliyyəti göz qabağındadır. Millistiqlal partiyasının o dövrdəki bəyanatları göz qabağındır, qəbul öptik, qərarlar göz qabağındadır. Prezidentin sarayətlərin əlində alması təşəbbüsün və onun mətinin hazırlanması üçün sanfaşallı göstərən siyasi partiyar, milli istiqlal partiyasıdır. Millistiqlal partiyası dörvün qiyamının tam bir başa iştirakçılarından və təşkilasılarından bir içimi qəbul olunmalıdır. Yenəcə də zərdüşəli zada və onun daxır olduğu partiyası. Sösal demakat partiyası. Aypara əliyevün faaliyyətləri, o dövür də sosial demakat partiyasının da faaliyyətləri, sözüc Azərbaycanda hakimiyyətin nəyin bahasını olsun, güz yolda dəvirləməsinə dəstək vermişləri və bu həyatı keçilmişləri. Bunu kim sənkərə də bilməz ki? Bunlar tariqdir, bunlar yazılmış tariqlardır, bunlar çəkilmiş tariqlardır. Bunları kim sənkərə də bilməz ki? Bunların içerisində ən şahidsiz. Yəni, o qiyamda iştirak edən təşkilar içerisində ən az üzərinə şahidlə gətməyə imkanı olan çi tərəb heydirəliyəkdir. Yəni, heydirəliyəkdə dəvət oldu. Yerdə qalan qüvvələrin təlsil olsun ki, işin başı doğan mərdən biri olsa da o dəvət oldu. Amma yerdə qalan bütün siyasibə o şəxsilərki var, adları çəkilir. Bunlar amsı qeydi, rəhim qaziyefdir, etubarı bəm mədoddir, nəyəmət pənaqabdır və şadmanu söynəvidir, aipara əliyəvidir, zərdüşənizadir. Bunlar amsı dördün qiyamında bu və yədiyə formada iştirakçılardır və təşkilatçılardır. Bunları əndi tariq qansırdır. Zərdir, mən təsadfən gedib gəncədə, mən təsadfən müsabə edin amma. Rəhim qaziyefdir, Arif Arif Örməddir, müsabat başkanı Arif bəb bu arada danışar yərin ki, rəhim qaziyefdir, cizdi parlamentdə istifası zamanı onun səsi dinlələlilmişdir. Orada rəhim qaziyef, şərbakla fəhiməni öldürməsi məsələ, müsaqir etdiyi müedəmə tıxmışdır. Qiyamdan qabaq çimlər manev olabilər, azərbaycanlı hakimətin dəyiştirilməsinə, fəhimün haziyef, birinci siyahı dedir və rəhim qaziyef, şərbakla fəhimün haziyevin aradan götürülməsi məsələsin müsaqir ettiklilər ortaya tıxmışdır. Rəhim qaziyevdir nədən danışar? Rəhim qaziyevi özümü aydı olan bir faqtın ortaya qoyurum. Onu bəsi sonra nəyə həpsirə edirlər, fəhimün bəyi, cizdi? Həydir əlimdən razılaşmadı, ona geri həpsirdir. Bunu çəham yə bəlidir, parlamentdə razılaşmadılar. Onlar arasında yədin ki, hər hansı bir başqa binas. Yəni, həydir əlimdən, o qədər haqulladam idi ki, əsəb edirəmdir, rəhim qaziyef kimi şəxsi daha təzələsiləşdirmək lazım idi və yetti. Çünki, ısaçıq biləyətik. Həmsını əzələsiləşdir, dəmin dönəmdə ona dəstək edin? Bəri, sakin durmayacaqdır, çox çox çıxış eləcə edir. Saqa sonra şüktüyüb, sağa yetcə edir, şüktüyüb, sağa da yetcə edir. Dədi, həminizi bunarıdan götürək. Parçalamak prosesini oradan başladı. Birinci, rəhimi götürdü. Rə, etibar Məmədə o başqa dür sağa çıkləşdirdi. Sürət Söyönəmizə, bir yıldı keçəndən sonraya aradan götürəmdir. Yəni, əslində, bir yanda istirah çildən adamların isərsində və bu hakimə dəvirməsi isərsində ən qazanslı çıxan hedirəliyi buldu və yerdə qalanlar hamsı öz faaliyyətlərinə görə cəzalarını aldılar, təsir olsun ki, onların aldığı cəzalar çox yüngürdür. Çünki, Hazırbacan dövlətinə, dövlətini edilmiş xəyənatın cəzası bu qədər yüngür olmamalı deyilir. Mən burada bir harşa çıxayım. Hər dəfə biz bu məsələrimizi açıdığında həmin hanımda əsibək günahkarlar hedirəliyi şəxsan getirdi. Yəni, bunlar topyaları. Bunlar bursu etmətlərdir. Əslində ayn bizim sözdür ki, dövlət idare etmət təcürbəmizdə zəhək edəyimiz var idi, bunu ətraf etməliyəm. Yəlçibəydə bundan çənərdə olalım deyildi. Olabısınq və qərarla qəbedilməsində təsiyyəsini təcürbəsizdir mövcud idi. Bunları, amma çöylünləri həydirəliyəm əlçibə müd qabaxsını hazırlayana həydirəliyə və hakimədə getirmək istəyirdi. Bunun üçün qiyam təşki olunmuşdur birlikdə bu nəğıl da nivarətdir. Bu qiyamız Rusya və Azərbaycanda çolan biya addan zəhidim qürbələ bir yerdə hazırlamışlardır. Buna direnmək olardı mı? Olardı. Amma bu dirensin olmamasının günahcarı təhcə ölçə bartsından sorulabilməz. Bu dirensin olmamasının srəbcəri günahcarı, bu dirensində istirah etmək olan 100 nazadiklərin, rəhbərləri, kavandirlər və diğer siyasi daha iki məktu olan siyasi şətlərdir nivarətdir. Məsəl, Arif Haciye gəlmişti görəm boyda fəaliyyət göstərir. Mən Arif bəydən başqa kimsəni görmədim qiyamız onasında. Çox sənmi deyirim. Məsəl, Erlikarimov qətiyyət göstərim el çalışırdı prezidu baratında mənyan tələpları yeri qoyurdu. Amma orunda cəniş imkanları yoxuydu çünki o dövürdə qüvvələri əsaldan fərəz güləyəvə tapşırılmışdı. İsa bəyi vəzifədən çənavlaşdırılmışdı, fənaf bəyi vəzifədən istafa vermişdi. Mənim bunların artıq imkanları yox. Qalmış da Arif bəyi elif bəyi bunlar da. Amma digər şəxsləri görmədiyici. Məsəl, Qaradal-i Cira haicimiyyətinin başlısı bəybəli bir kifayət qədər fədaçarlıq göstərim. Mən digər rayonicirə başları bu fədaçarlığı göstərmişlər mi? Bu, bunlar da var idi. Kamanlamızın çərisində, hətta çönünü təslim olanlar var idi. Təslim olsun ki, bu bir yavrıçılığımız var və bunu da tariq hərən özünə görə qeymətin verəcək. Qalı ki, dəfələrlə bu yaxında fənaf belə qeydilivci fəyəmin dağılıq oşunlar sürətə qarşı, yəni qiyamın yatını iştiray çətməliyidi, qabaxçılığın belə qərar yoxdu dağılıq oşunları var idi. Qiyamın yatırılmasını çəkdir, fəyəmin həcəvin özüq qərar verir. Dördü yönlən sonra, ondan qabax, gəncə şəhərində pos patrılıq hidmətini həyatə içəcidir və devam edir. MTD olan iclasıda, fənaf belə əneştə iclasıda Abdullah allah verir deyir, özünün göstərişləri fənaf belə yadındadır. Dağılıq oşunların cəmiyi, yüsyəsini yaxın qubbesi var al gəncədə, onlar pos patrılıq hidmətlərin həyatə içəcidə davam etsinlər. Dicər əməliyə tapşırıqları başqa qurbalara verilir, fəyəmin azı yəvizdir, bəki şəhərində qalır. İsçəndən həmidə o ilan etdiyi mitingdə həli kezid tədbirlərin həyatə içəcidilməsini təmin edir. Məsələk, qərar bundan ibarət olur, mərin barəmdə və dağılıq oşunlar. Amma dördü yönlən sonra, bəli mən özüm emirlərin var, yazıləmirlərin var, arxivdə bunlar, durullar, ki, qiyamın yatırmaq üçün hansı tədbirlər həyatə keçirə bilər, dağılıq oşunlar ən azından məhəyə müqamək göstərimək. Amma təlçer olsun ki, ayn bəşində akşama yaxın, qətəşizə emriyi nəmən görəm boydan geriz ağrılmışam, oradaki imumi rəhbəli Arif Sallagabı tapşırlıb, sonrayı isə ummiyyət səmərim həmən istikamək etməmə, hər bir rəhbəli tərəbindən icazə verilməyir. Mən də çıxış yolum, dağılıq oşunlarda toplantı çetirmişəm, izlas çetirmişəm, biz lastə müzakir olunur məsələn, qiyamın yatırılmazı, hansı addımlar, hansı qüvdlər istifad olunmaldır. Müzakir etmişi, qısa müzakir aramızda müəyyən bir fikir formalaşlıktan sonra, ayn yerdisində prezindiyanın müşavirədə qısa fikirlərmi bildirmişəm, demişəm, qiyama qarşı hər bir qüvvət etmək edilməldir. Edilməstə, Azərbaycan dövlət müstəqili təhür-i çaltına düşəcək, Azərbaycanda böyə rəzdə işgal olunacak, çoxu sayda insanları tələf olacaq, biz bunların qarşı almaq üçün hücün qərar verməli və bizə bu iş tapşırlarsa, bu işi icra etməyə hazırı, bu şətləki müdafiə naziliyyindən və dəcər bir naziliyyədən qüvvələrin verilməsi haqqında. Əmriyim zaman, sünni daxılı qoşumların özünün gücü hesabına sürət səyinəvun qüvvələrinə qarşı dayanmaq mümkün deyildim. Yə, amma əlavə cüztəklikə verilseydə daxılı qoşuna hesab edirəm ki, baxçı şəhərini, cəlmələrinin imkansı etməyələlərdir və onları ən azından yeni deyirəm, ən azından siyasa hakimiyyətin bölüştürülməsi, təhvəl verilməsi yox, bölüştürülməsi proses olabilərdir, mən bu təzəkürlərin. Əmri be, təkəkür edirəm. Bu müvzuda son sual sizdən sorucum. İzləyicilərdir üzülü sayesindir. Nəzər alaq ki, sürət sünün baxçıya tərəfkəlir Rusiyanın dəstəyindən və heydər eləyibidə dəvət eləminlər Azərbaycanan, yəni, baxçıya daha doğrusu, Naxçıbanından baxçıya dəvət eləminlər. Siz bu hadisələrin kedişini necə gözləyirdiniz? Nəbəş verə bilərdiniz Azərbaycan usun? Çünki biz də qaydıram 15 ünü edələyibin gəlişini və alisə edin səhdir seçilməsini kurtuluş günü kimi, qeyd eləyir haşimiyyət. Ona görə edirəm ki, nəbəş verə bilərdiniz Azərbaycan usun? Yəni ki, həmən dövürdə Azərbaycan Sıllalı Qubbaləri müqamət göstərisə edin, nə olacaqdır, onu demək istirsiniz? Hər halda, her halda. Qamət göstərisə edin və yaxud qeyd eləyir haşimiyyət eləyir haşimiyyət edin? Həydər eləyibin dəvət olunması məsələsi, səssüs ki, rəsilbul evində bu yaxında və çıxışları var. Məndə olan məlumatlara görə, olar Pənaq Söyynəfnə rəsilbul ev arasında ki, müzakəyədən nəksid çıxarılan vəd elçibəyə təçdik olundu. Amma müdlək həydər eləyib dəvət olunmalıydı, və yaxudda başqa bir variyantı seçilməliydim. Ayn alsında mən elçibəyələrin görüşmüşəm, mən görüştən, məndən sonra rəsil, rəsilbul evdə Pənaq bəyi cələb elçibəyəngə bunlar yalnız onlar cələndə həydər eləyibə müzakəsir züncələ bilər. Bakmayın, həmən anda Pənaq və rəsilbəyədə həralı yadlarında durmaq. Mən qalqıb kətmişəm, onlar elçibəyəm müzakəliyə oturdurlar. Bizim qısa söypətimiz olub elçibəyəm, və və ziyyəti olduğu üçün bir demişəm 3-5 dəyə gəliyiş. Və həydər eləyib məsələsində həydər eləyəvə təç başına hakimətin verilməm. Nəyin bahasın olsun, həçələliyə bilən, hakimiyyətin verilməsini yəni onun ixtiyarında elə rıçaqlar bırakmaq lazımdır, ki, o təhakimət tamamilə elə götürə bilməzin. Yədər eləyib belə bir rıçaqlar elində olarsam, müdləq hakimiyyət tamamilə təhbaşına mənim səmiyyət çalışacaq, deyə bir ifadə fikirim var. Elçibə haq dünyasındadır, mən bunu çox uzun illər demirəm, ama Pənaq və bilir ki, mən onun qəbulun dolmuşam, elçibə yən qəbulun dolmuşam, eləyizə rəsul bilir, süncün mən çıxmışam olaraq, daxrı olubları çəri, aynı alsında. Mənə demək istəyirəm ki, əbva da biz kaman dolaraq mənim indi fikirlərimi, o vaxt da fikir dolmuşam, ki, biz kaman dolaraq istəfə və verməyəcəyə cəhd etməmədiyi təcid olaraq. Biz kaman dolaraq dirənişə qərar vermədir. Bizə hücum təkən tərəfin bütün argumentlarını, mətbuat və televizya vasıtasıyla əhalinən paylaşmalıq başarımalı yediq, əmma təsir olsun ki, bunu edə bilmədik. Bak, burada çox şeylərim. Sonra bizim, məsələn, Qara daq rəyonundaki icra vaxtcısının dirənişini həyətə keçirin və əfəaliyyətini, həyətə keçirin, bütün icra vaxtları bu hafaliyyətləri göstərə bilərdir. Göster miyədir? Güzdəqlarında müdafərin haziri tabi olmursa və yaxud da başqa eləyəz tabi olmursa bu kamanları dəyişmə problemdir mi? Bir sadın içerisində başqa ehtiyyət varyantlarına istifad edin ki, ən azından siyasi hakimətli olan bir arip hacıya bir təyin edin müdafərin haziri. Məsəlçün deyir. Və yaxud da pənaksiyonu mü təyin edin oruq? Və yaxud da isə qəmbəri təyin edin. Orada toqlandır, keçirir, hər halda müdafərin hazirin içerisində hər kəz rəhem qaziyevin hazırladığı qadırlardan ibarət deyildik ki, və yaxud da da Şıza Yəvən, hadı qadrlar deyil. Çox böyük millik müdafərin hazir edin isər aşaqlarda, dönüşlərdə istəcədə yıqarda. Bu məsələ rəhə edə bilərdik. Mən yenə deyirəm, hakiməti bölüşmək başqa məsələdə təhvili verirəmək başqa? Bölüşmək olabilərdir. Çünki barışın yolu bölüşməkdən keçirdi. O dövürdə mən bu fikir deyildi, millil o fikir deyəm ki, hakimət bölüşə bilərdik. Amma hakimətin təsdəma dilibəsi mən bundan o vaxtda barışmamışam. Bu gün dövşivdə deyiləm ki, biz hakiməti tamamilə asanlıqla təhvili verirməyin tərəftəri deyildi. Fəmin bey, iki cümlədə Azərbaycanın taliyinici olabilərdir. Bunu təxmin edə bilirsiniz mi? Yəgələ idərləyib gəlməsidir. Bak, şimdi burada yazılar idərləyib gəldir, sikralımızı qorudur. Bir ismə təlidə, bu gün o məsələyə tokuləcə, bu gün çox silsəyə yazılar gedir. Məsələn, dünyada günahlandırmadığımız adam qalmayır, təşkilat qalmayır, idare qalmayır. Hamı günahçər olun, bizim hakimətdən yetməriniz üçün. Və olmasaydı, biz bu adımat məsələyədir, müstəqirlimizi itirəcə etik. Təhlüçə var idi, bir şey var idi. Görcüsdən hadislərdir misal, cətirlər, Qamsa Qurdi hadisləri var ortalqda bilirsiniz. Vətənlər müharibəsi bəziyyətini getirilmişdir. Orada oldu da bu müharibə. Hamı nəkizət ismələ bu gün görcüsdənin demokratik inkişaf yolu Harunada, Azərbaycan orda. Bunlara diqqət etmək o azirdir. Gələcə də Ukrayna da cəhadisələri misal seçirlər, hətta bu günlə Ukrayna siyasəsləri aqmaqləri özlər məcunə qoydular. Bən Ukrayna yaşıyım. Bu gün Ukrayna da dünyanın ən azad insanları yaşıyımdır. Muharbi olmağına baxmərə bu Ukrayna də kişələrdə gedirsən evlatlar, nə uşaqlar mən, küllər, əlçərinlə sanki toy bayramdadır bu qalb. Bu qalb, toy bayramda vəziyyətdir azadlıq mələldə edə bilir. Yəni demokratik ilə hüquqla nəldə edə bilir. Bir yandan muharibədir. Göz yaşları tökən bir yol içədə günlük, yüzləri şəhid verən bir qalb yenə toy bayramıcə. Və yaqət saba şey verir, gəlçəri. Yəni insanların üzünə baxanda bir təbəssüm hiski görürsən. Azərbaycanda mən bacıda oldu mu insanların üzündür. Üzül istimi ifadə zəhər yalır. Üzül istimi ifadə məcələri. Həqi qətən insanlar o qədər hamın içerisinin üzündən gözündən dərt yalır bacıda. Yəni bu, fərq bundan ibarətir. Hət bəli, Azərbaycanda hət da o vaxt direniş göstərmiş olsaydı, bir ölçədə bir şərəf, mənlik məsəlilər ortalqdurabilərdir. Azərbaycanda başqa inkişə mələz geçə bilər. Amma ən azından indiki diktatura, indiki insan ekladın taptalanması. Təsə bilənci jurnaliz öd torbaqında rəhəmeti girdi, onu dəfinəmirə qoymaqdır. Çəlbəcərdə Zülfüqar bəyi öz dədi torbaqında. Orada ölmə istədiyi aruksiyon oraya girdi, vallə, rəhəmetinə gitmişləksin. Orada təsə olması icaz etmətmədir. Və onun dostları olan jurnalistərdə bunu yedi. Həqi gün mənə də qəbul ettilir. Etraz etmədilir. Hamısıda pahafızlar da rəhəmet okuyulur. Niyə etraz edə bilmişsiniz ki? Səbəb nədir? Həbs olacaqsınız. Nədən səkinirsiniz? Bu ölçənin 10 milyonu həbs etməm mümkün deyir. Həb biz 93-ci ildə bu dirənişi göstərməliyidik. Onda göstərmədi. Bu günə çimdə göstərə bilmək. Fəhəmin bə, bizim təhmi ilə 10 dəya gəlmiz qalın. Mən istəyərdim, hələ siz keçil ettiniz Ukrainiya. Bahab bəydə sual verir ki, Rusya nəbə öl şəhərlərinə söz sövbətlər var. Bu künə qarşı istəyifə və muharibə son istəklər daimidir. Məncə Rusun sonu yaxanlaşır. Fəhəmin bə Rusya nüvəslə halına atar mı? Təşəkkür edirəm. Yəri gəlmiş yəni Rusya nın çox böyük islahan varları son günlərdə ağırlı. Rusiya ya çox ağır zərbələr, əvəz olunmaz zərbələr vurulur. Yənişin əsləmaşın son görənti qısa və eyni zamanda bahab bəyən sualına bir 5 də gedəcə avlandır. Döyişin anlasıb, bunlar ibarətdir ki, Ukraini tərəbi, əxşi hücum əməliyyətlərin ilişim mələləzən həyətə keçirir. Birlət sən gibi var. Amma bu da baxməyərə, baxmud istiqamətində, yəni dinədindən əsq istiqamətində bu qaç istiqamətində ki, Ruslar daha çox təşəbbücələrə hücum etməyət çalışırlar, nəksizəsçə olur. Yavaş yavaş Ukraini tərəbi, gündə bir nəcə hücum etməyətlərin onları baxmuddan geri oturtmaz. Baxmud istiqamətində Ruslar qarşın aladır. Zaporiz istiqamətində yiyisə, mən bura qüsusu toxunmalıdır. Xerson işxaldan, əxşaq sahəlik, Xerson işxaldan azad olundan günü və ondan sonraki məlilik günlərdə müsaibələrinə demişəm ki, növbəti istrategi işxal altından azad etməyətləri Melitopil, Zaporiz istiqamətində Melitopil Beryansxol mu alır ki, buradan Melitopil istiqamətindən Mario Buldirəvət çıxara Sağdırəvində elməri çənd istiqamını hərək edirlərək, kırıma gədən yolu bağılamak, bununla dəmin yoxatlarla keçirmək lazımdır. Bu günlərin dövüş ameliyatları bu istiqamətində gedir. Əslində bu günlərin Melitopil, Beryansxu və Zaporiz istiqamət dövüşlər gedir. Bəzi cəpilərdə 19 kilometrə qədər. Bəzi yerlərində 5-8 kilometrə qədər dələnilə gədər gedir. Ən ağzımdan 800 yaşayış məntəqəsi Zaporiz istiqamətindən imuruməyə həcmi 103 qadə kilometr torpaq işxallın azad edilib və quran-i əsrarlıq və nəzəratı altına keçim. İndi isə elə yerləri var ki, cəpənin iki müdafiqəkə etdəni yarımlar son qalıb. Elə yeri var ki, bir müdafiqə etdəni yarlıb. İki müdafiqə etdəni daha qabaqdadır. Bəzən sual olunur ki, çəsənınki dövüşlədən fəqloru 90 ay müdətində Rusiya çifad qədər dərin müdafiq sistemləri qurabili və müdafiq sistemləri yarmaq asant deyir. Bu istiqamətə dövüşləri davam edir. İndi iki məhərədə tətbiq olan qurbələrin sayı təqribə dövüşü hazırlıq olan rezerv, strateji rezerv qurbə hələ dövüşə dəlb edilmir. Səlzü oda dövüşlək istirak edən qurbələrindir. Bu cinə kimi dövüş yeri çəhbə bölgesində olan və çəhbə bölgesinin ölcünün içerisindəki taktiki rezervlərdən istifad edir. Mələ şəhər edinə uygun olan rezervlərdən istifad edir. Taktiki hücum əmələtləri həyətə keçirilir ki, düşmənin mövqələri məhvir edilsin və sürətli hücum üçün şəhərat yaratılsın. Ondan edirəsiniz də qeyd ettiniz. Son iki gündə yalnız zafur edirsiniz də, 11 ədə silaq susudan bazı dağdırın. Elə ambarlar var ki, divizya ambarlardır. Bu ambarla 100 millələ sınaryatlar var. Mərmələr var. Yəni, bu vəcəl ambarlar dağdır, kamanla buqlar dağdır. Düşmənin müdafəqətlərdən çıxarnır və həsə bilirəm ki, yaxın bir-iç şəhər tarizində uqrani salalı qurbələri nəxə sürətləm elətlər həyətə keçirəcəkdir. Qaldır Rusiya'nın putrin vəziyyətinə bir insüni və silahı gəzib barədə qəbaqlar fikirimi demişəm. O fikirdə emcə Rusiya putin nüvə silahı istifadə etməyət, cəsaret etməyət imkanı yoxdur. Amma putin nə edə bilir? Qaqovqa su ambarını dağdırdı, elə bu təqri bən 4-5 rea taktiki nüvə silahı bərabər. 10 kilo tonlu bir nüvə silahı qədə zərəq vurur. Təxnə gün çünayət saydır bəni. Təxnə gün çünayət deyir, amma qədilimcə artı qaqa məhçeməsin, halda məhçeməsin də bu məsələni araşdırmasın, istimtaxsılar artı uqaynladadır, hansıdən təqri bən 3 gün sonra zilensin dəvəti ilə gəlibləm. Nə edə bilər? Növbətlə və Zaporozyi dəki atom elektrikistan sesində təxribat tur edə bilər. Bak, mərək ki orda artıq radyasa sıfıra bərabər. Sinya artıq orda sömdürlü bilirsiniz ki, Zaporozyi elektrik, növbə reaqtarları soğutma soğudulara, növbə radyasa verir, zəndir var ya o qaynar məyən temperature yüksəldikdən sonra. Soğumuş reaqtarlar nəsə radyasa vermir. Hama həralda çeşirli bomba çemi, yəni adlandırılan az radyasa prosesləri hərətə təxribatlar edə bilər. Bu da nəqtə edə bilər? Çünki o istiqamətə gələn dövüş amələtlərin səhəvələtmən məhsəzilə o hal salıqa ələtə bilər. Qaldı, pürdün hakimətdə qalıb, qalıb məsələsi. Rusya nəsərsində çi proseslər ümumiyyətcə mərkəzlən qaşma prosesi davam edir, ayrıca ayrı dəsilahlı dəslərin yaratılması, cönlü bir qadların ya dəslərin yaratılması, bununla bərabər bir çub analitiklərin deydi ifadələrini deydir isə, yəni biz Rusya üzülə mütəqəcislərin fişirlərini əsaslarak deydir isə. Rusya da bu elin pahiz ayınları itibarı əm antiputin kalyəsiz daha düzlü faaliyyətə başlayıca, sünki iqtisadiədinin çöküş mələvəsi sentiyabı, oktiyab raylarından faaliyyət düzlənmiş olacaq. Yəni, bura iqtisadi maqunətdə daxil deyizdə Rusya özünün bank sisteminin çökküməsinə doğru hərikətlər deyiləm. Ödənmiş qabilətin zəhibləməsi nə qədər olan proseslər olacaq. Qaldı ki, Rusya'nın bir dövlət çibi yaşayabilmək imcarı var mı? Mən əzəb etmirəm. İlk cümdən də demişəm, bu cümdə ofcirdəyəm ki, Rusya bir dövlət çibi indiki gücündə, indiki çərçibəsində indiki səriyyətlərdə de qalqıcaq. Bu cüm Stoneberg ındə gözələ bir iqadəsi var. Rusya ilə Ukrayna ərasında tamamilə çıxmayana qədər. Rusya elə bir zəhib dövlət halına qətrilmiyana qədər həs bir münasibətləri Yəni bu ədəməktir ki, Rusya elə bir dövlət halına qətrilməldi ki, o başqa həs baktı qəcavuz etmək ağrısına düşməsin. Yəni bu, Nato'nun baş çatibinin fikirlərini imuumi məcumasi bunlar imarətir. Səriyyət. Son sualından size esnə biləşimizin əsas imuzlarından biri də amma zamanın çox az qaldı. Qarabağda yenə də təxribatın biz şahid oldu ötən günlərdə. Yəni ki, ağla gələn sual buldu ki, əcaba yenidən Qarabağda total muharibə başlayabilərmişsin, də eləndirmənsin ədər. Bəl, yenə bizim hakimətimiz səfləri bizim başımızı belə alır. 44 geni muharibənin sonunda kan çəndini və dicər ərazları hazır etmirəc. Biz özümüze 1988-ci olan problemi təkirə şişirdimiş formu da Azərbaycanın siyasi gündəmində və strateji zələrinə olaraq həyətə çiçirmiş oldu, həkimət olaraq. Ocundan bu günə qədən bütün proseslərdə sözcüsə ki, Rusya sülh olmama sülçül, əlinlən gələni edir. Azərbaycan və Ermenistan tərəbi arasında hər hansı bir razılaşman imçansılıqı bundan emələcərir. Yəni Rusya, nə qədər ki, Rusya güzdə dövlətdir hələdər. Bakma, bizdən, rəjiyonda gücə sahibdir. Azərbaycan, Ermenistan sülh müqabələ inzalanmasına inam həddindən artıq zəifdir. Bizim apartılmız, strateji səftir 444 kilo muharibəl nətəsəsil olaraq açmətimizdir. Amma sonraki proseslərdə, Ukrayna gidən prosesləri, dünyada gidən prosesləri, Rusya, rəjiyonda zəifləməsi azərbaycandan və Türkiyədən asıllığının çox alması azərbaycan əlinlə imkanları verib çimləyələ divitətdə rəad etsin. Nəyin bəhazın olsun, əlimdə olan boru çəqə elindən bırakmaq istənir və sülhə mane olma çalışır. Və bütün baş verilmiş hadisələri, mən hərdə babıq çədiyəm ki, Qarabağ və ön nətərə bunda baş verilmiş azərbaycan əlinlə sahibdir. Bütün toqkuşmaların alqasında Rusya'nın xüsus-i firma turqanları dəyənir. Burda nə Ermenistan tərəfinin bir başa siyasi rəad etsi var boru üçünən gən azərbaycan tərəfini siyasi rəad etsin. Təxribadlar Rusya nisləyəni doğra hərək edir. Lazım olan da azərbaycandan istifad olunub boru belə bilirsiniz ki, muharibədən sonraki dövürdə indi isə Ermenistan'dan istifad olunmuş. Çox təsir olsun ki, bu prosesin qarşısını almanın yəcana yolu, Rusya'nın zəyiflərinimizin rejiyonundan çıxarılması və azərbaycanda və Ermenistanında səskili hakimiyyətlərin formalizmasından çəkir. Siyasi sistemlərin dövlətlərin Rusya'nın asıllılığı nə qədə çox olarsa, varış da o qədə keç olacaq. İmuməni isə azərbaycan tərəfi indi ki, məni hesab edirəm ki, Lazım dəhlizində öz fəaliyyətini davam eləktirməlidir. Bütün sərhədlər azərbaycan sağlığı qobərlər nəzərətdə götürmədir, elə də azərbaycan Rusya'nın azərbaycanda olan işxalçı qobərlərin çıxarılması vəsələsin gündəliyə getirməldir və Qarabağda olan Ermenistanalı dəslərin təkslə edilməsini andi terörəməriyyətləyətik çətirməyətik tədbirləcəm. Bunlara heç kim qarşı çıxabilmək çünki öz ərazımızdə öz ərazımızda olan bu azərbaycanın müstəsləsində hüququdur. Məbəm Bəki, dəri zəcidər proqramımızın qonadığı Bukrendə yaşayan soydaşımız daxlı qoşunların kesmiş qamandanı Fəhmin Bəyə dəcidərmizə təşəkür ediyərək, bu üçcanlı yayımı qurada bitirik. Sağ olun, sağ ol, əqalın, tanrı vətərimizi tanrıdır, müdələrin.