 Dit is een opname voor LibriVox. Alle opnames van LibriVox zijn vrij van auteursrechten. Ga voor meer informatie of als u vrijwilliger wilt worden naar LibriVox.org. Vorgelezen door Karola Jansen. Onder moedersvleugels door Luisa May Elkert. Hoofstuk 3. Die jongen van hiernaast. Joe, Joe, waar zit je, riep meta onder aan de zoldertrap. Hier antwoordde een doffe stem van boven. En toen meta de trappen opgelopen was, vond ze haar zuster bezig appels te eten en te schrijven over de erfgenaam van Redcliffe met een dikke doek om op een driepotige kanapé bij het zonnige venster. Dit was Joe's geliefkoosde toevlucht. En hier sloot zij zich op met een half dozijn appelen en een mooi boek. Genietenen van de stilte en van het gezelschap van een lievelingsrad die daar dichtbij huisden en zich niet aan haar stoorden. Toen meta kwam, trok knabbelaar zich in haar hol terug. Joe veegde haar tranen af en wachtte geduldig op het nieuws. Verbeeld je eens hoe heerlijk een invitatiekaart van mevrouw Gardiner van morgenavond riep meta met het kostbaar document wuiwend. En toen met jeugdige opgewondheid voorlezend het zal mevrouw Gardiner veel genoegen doen de jonge dames Meta en Josephine March tegenwoordig te zien bij een datspartijtje dat ze voornemens is op nieuwjaarsavond te geven. Moeder vindt het goed dat we gaan, maar wat zullen we aandoen? Dat hoef je niet te vragen, je weet heel goed dat we niks anders kunnen aan doen dan onze Jezome York omdat we niets anders hebben, antwoordde Joe met een volle mond. Had ik maar een zijtje zuchtemeten moeder zegt dat ik hem misschien eenkrijg als ik 18 ben maar twee jaar is een eeuwige tijd om te wachten. Oh kom, onze lichte Japonnen zijn goed genoeg voor ons die oude is zo goed als nieuw maar oje, ik vergat helemaal dat ik de mijne gescheurte gebrand heb wat zal ik doen? Dat gezengde is erg te zien en ik kan er niets uit nemen. Je moet maar veel blijven zitten en je niet van achteren laten zien van voren is alles in orde. Ik krijg een nieuw lint voor in mijn haar en moeder zal maar een kleine jewele broos lenen en mijn nieuwe lage schoentjes zijn keurig en mijn handschoenen kunnen nog wel eens mee al zijn ze niet zo heel fris meer. De mijne zit er vol limonadevlek en ik kan geen nieuwe kopen dus zal ik zonder dienen te gaan zei Joe die zich nooit veel om haar toilet bekommerde. Je moet handschoenen hebben of ik ga niet rybmetervast besloten. Handschoenen zijn van nog meer belang dan iets anders. Je kunt zonder handschoenen onmogelijk dansen en als je ze niet aandoet schaam ik me dood. Dan zal ik maar stil blijven zitten ik geef niks om die diftige dansen en dat statig voor het zeilen. Het is veel prettiger rond te vliegen en eens een bokken sprong te maken. Je kunt moeder niet om een paar nieuwe vragen ze zijn zo duur en je bent zo onhopig slordig. Moeder zei toen je de andere bedorven had dat je deze winter geen nieuwe kreeg kun je dat niet zo opdenken? Vroeg meta bezorgd. Ik zal ze in mijn hand muffelen dat kan niemand zien hoe smerig ze zijn. Dat is al wat ik kan doen. Nee, ik weet wat. Laat ons ieder één goede aantrekken en één slecht in ons hand houden. Vind je dat geen schitterend idee? Maar jouw handen zijn groter dan de mijne en dan rek je mijn handschoen zo vreselijk uit begon meta weer handschoenen en terenplek in haar hart besloegen. Dan zal ik maar zonder gaan ik geef niet om wat de mensen zeggen. Rip Jo, haar boek weer opnemende. Oh nee, neem het dan maar lieve één van mij maar toe wezen netjes op en gedraag je ordentelijk. Houd je handen niet op je rug en sta niet te staar en zeg niet verdraaid en zowat. Toe, Jo. Maak je maar niet ongerust. Ik zal zo deftig als een bonestaak zijn en geen domme geden begaan als ik het maar enigszins laten kan. Ga jij nu het antwoord maar schrijven en laat mij alsjeblieft mijn boek uitlezen. Meta ging dus naar beneden om de herne gebruik te maken van de vriendelijke invitatie waar Japan na te zien en een vrolijk duntje te zingen terwijl ze haar enige echte kantekraag in orde maakte terwijl Jo haar verhaal uitlas haar appels op ad en krijgendje speelde met knabbelaar. Op nujaarsavond was ze zitkamer verlaten want de twee jongere meisjes speelden voor kaminier en de twee oudste gingen helemaal op in die allergewichtigste bezigheid zich kleden voor de partij. Hoe invoudig de toiletjes ook waren viel het toch heel wat heen weer te lopen onder druk gelag en gepraat en op een zeker oogmelijk was er een erg brandlucht door het huis. Meta wou graag van voor een paar krullen hebben en Jo nam op zich de papierotter er met een gloeiende tang in te branden. Moeten ze zo roken, vroeg Betts, van haar zetel op het bed. Dat is het vocht, dat verdamt, zei Jo. Wat een rare lucht, het ruikt net naar verbrande veren, vond Amy en streken eigen mooie krullen met voldoening glad. Zie zo, nu zal ik ze uit de papieren doen en dan zul je je zien wat alle liefste krulletjes het geworden zijn, zei Jo, de tang neerleggende. Ze haalde de papierotter los, maar er kwamen geen krulletjes tevoorschijn, want het haar kwam met de papieretjes mede en de verschrikte kamer neerleggende een rijtje kleine, versgroeide hoopjes haar op de tafel voor haar slachtoffer neer. Oh, oh Jo, wat heb je gedaan? Nou is alles bedorven, ik kan niet gaan. Mijn haar, oh mijn haar, jammer de meta, terwijl ze wanhopig het ongelijke kruis op haar voorhoofd verkeken. Oh, dat is alweer mijn ongeluk. Je had het mij ook niet moeten vragen, ik bederf altijd alles. Het spijt me allervreselijkst, maar de tang was te heet en zo is het gekomen, kermde de arme Jo en zag me tranen van barouw naar de zwarte priukjes. Het is nog niet bedorven, kam het me op en steek dan de strik erachter. Dat lijkt nogal op de laatste mode. Ik heb er verschijne meisjes meegezien, trooste Amy. Dat komt tot dat ik mij mooi wou maken. Ik wou dat mijn haar maar met rust had gelaten zijn meta-vrevelig. Dat zou ik ook, het was zo mooi, maar het zal gauw weer aangooien zijn bed en kust en trooste het geschoren lam. Na enige kleinere tegenspoede was meta eindelijk gereed en door de verenigde krachten der familie kwam Jo's haar in orde en haar Japon aan. Ze zag haar heel aardig uit in hun eenvoudige kleding. Meta in een zilvergrijsje met een fruele lint in het haar kwam te kragen mouwen en de juwelenbros. Jo in het licht lila met een open bordje en een paar witte gizand als enig versiersel. Ieder trok één nette lichte handschoen aan en ieder hield één bevlekte in de andere hand en de hele familie verklaarde dat het zo heel best kon en heel vlug stond. Meta's hoge haak, de schoentjes waren vreselijk nauw en deed haar pijn hoewel ze dat niet wilde erkennen. En Jo's 19 haar spelde schenen allemaal regelrecht in haar hoofd te steken wat niet precies plezierig was, maar liever hemel, liever sterven niet naar de mode zijn. Veel plezier kinderen, zijn me vrouw Marge toen de zusters vrolijk weg trippelden eet maar niet te veel. En Hannah zal jullie om 11 uur komen halen, dadelijk mega noor. Toen het hek achter en toe viel, riep een stem hen nog achterna. Meisjes, meisjes, heb jullie wel al bij een net zakdoekje? Ja, ja, keurig hoor. En Meta heeft ode klonjes op haar riepjo en voegde er lachend bij. Ik geloof heus dat moeder daar nog naar vragen zou allemaal voor een aardbeving. Dat komt omdat moeder op en top een dame is, want in echte dame kun je dadelijk herkennen aan nettenlaarzen, handschoenen en zakdoek antwoorden Meta die vond dat ze zelf nog al damesachtig was. Denk er nu aan om die lelijke plek uit het gezicht te houden, Jo. Zit mij centuurricht en is met haar erg lelijk, vroeg Meta, terwijl ze zich na een ernstige beschouwing afwinden van de spiegel in mijn vrouw gardener's kleedkamer. Ik weet wel haast zeker dat ik het vergeten zal. Als je me iets ziet doen dat niet goed is geef me dan maar een wenk, wil je, antwoorden Jo trok eens aan haar jurk en streek haastelijke haar glat. Nee, wenken is niet netjes. Ik zal mijn wenkbrouwen optrekken als iets niet goed is en knikken als alles in orde is. Nu, doe nu je schouders naar beneden en neem kleine stappen en steek niet dadelijk een hand uit als iemand aan je wereld voorstelt. Dat hoort niet. Een vrolijke muziek. Zo gingen ze naar beneden, wel wat verlegen want ze kwamen zelden op partijen en hoe weinig deftig deze ook was het bleef toch een gebeurtenis van gewicht voor de zusjes. Mijn vrouw gardener, een statige oude dame ontving hem vriendelijk en gaf hem over aan de zorg van de oudste haar en zes dochters. Meta kende Sally en was dadelijk op haar gemak, maar Jo, die niet veel gaf om meisjes of meisjes praatjes, stond met haar rug tegen de muur geleund in een wuelen in een bloemtuin. In een andere hoek der kamer stond een troepje jongens over schaatserijden te praten en Jo verlangde niets liever dan zich bij hen te voegen, want schaatserijden was één der grootste genoegers van haar leven. Ze telegrafeerde haar wens naar Meta, maar de wenkbrouwen werden zo verschikt opgetrokken dat ze zich niet durfden bewegen. Niemand kwam haar aanspreken en langzamerhand verliep het groepje in haar buurt, totdat de arme Jo geheel alleen overbleef. Vrij heen en weerlopen kon ze niet, want dan zou de verzengde plek in te gezicht komen, zodat zij min of meer ongelukkig naar de andere stond te kijken, tot de dansen begon. Meta werd dadelijk gevraagd en de nauwe schoentjes drippelden zo vrolijk rond dat niemand te pijn kon vermoeden die hun eigen arrest met een glimlach verdroeg. Toen zag Jo een grote, roodhaarige jongen haar hoekje naderen. Vreesende dat hij van plan mocht zijn haar te vragen, sloopt zij gauw in een aangrenzend kamertje dat door een gordijn was afgeschoten, in de hoop ongestoord te kunnen kijken en Jo amuseren. Ongelukkig had een andere verlegen gast dezelfde schaalplaats gekozen, want toen het gordijn zich achter haar sloot stond Jo van aangezicht tot aangezicht tegenover die jongen van hiernaast. O Himmel, ik wist niet dat hier iemand was, staam al de Jo en maakte zich gereed even spoedig te verdwijnen als hij verschenen was. Maar de jongen lacht en zijn vriendelijk hoewel hij wat verlegen keek, stoor je niet aan mij, maar blijf als je je lustin hebt. Hinderik je niet. Ik kwam alleen hier omdat ik niet veel mensen ken en mij in het eerst nog al vreemd voel. Ik hoek, alsjeblieft niet weg of je moest lieven willen. De jongen ging zitten en keek naar zijn laarse tot dat Jo die beleefd en spraakzaam wilde zijn begon. Ik geloof dat ik het genoeger gehad heb, je alles vroeger te zien. Je woont naast ons, is het niet? Vlak naast jullie en hij keek haar lachend aan, want Jo's deftigheid was nogal grappig na hun gesprek over het balspel en ze terugbracht. Dat bracht Jo op haar gemak. Ze lachte ook, terwijl ze op hartelijke toon zei, we hebben zo'n prettige avond gehad door jullie heerlijke doel op kerstavond. Groot papa zond het, maar jij hebt hem zeker op de gedachte gebracht. Hoe gaat het met jouw kat, jevrouw Marge, vroeg de jonge plechtig, als een bestdoende om ernstig te kijken terwijl ze zwarte ogen glinstende van pret. Heel goed, dank u meneer Lawrence, maar ik ben niet jevrouw Marge, de jonge dame. Ik ben niet meneer Lawrence, ik ben alleen maar Lori. Lori Lawrence, wat een vreemde naam. Mijn voorname is Theodor, maar ik hou niet van die naam, want de jongens noemden mij Dora en toen heb ik me Lori laten noemen. Ik heb ook een hekel aan mijn naam, zo sentimenteel, ik wou dat iedereen Jo zei in plaats van Josephine. Hoe heb je de jongens toegekregen om niet langer Dora te zeggen? Ik ranzelde ze. Ik kan tante Marge moeilijk ranzelen, dus al ik het moet verdragen en Jo schikte zich met een zucht in haar lot. Houd u niet van dansen, je vrouw Jo, vroeg Lori, haar aankijkend alsof hij vond dat de naam goed bij haar past. Ik houd er dol van, als er maar ruimte genoeg en iedereen Jo-lijk is. In zo'n mooie kamer gooi ik zeker iets om of trap op iemand's tenen, of doe iets dat onbehoorlijk is. Daarom laat ik metaar maar voor opkomen en blijf zelf buiten gevaar. Dans jij niet? Soms. Ik heb een verschijde jaar in Europa geweest en nog niet lang genoeg hier om te weten hoe alles hier toegaat. In Europa riep Jo. Oh, vertel maar eens wat van ik hoor zo dol graag over reizen vertellen. Lori is geen geen begin te kunnen maken maar Jo's vuurige vragen bakte hem wel draa opstreek en hij vertelde haar hoe hij te VV op school was geweest waar de jongens nooit hoeden droegen en bootjes hadden op het meer en in de vakantie met hun meestals zou ik graag dat ik daar geweest was, Riep Jo, ben je ook in Parijs geweest? We zijn naar de vorige winter geweest. Kun je goed Frans spreken? Wij mochten te VV niet anders praten. Zeg eens wat in het Frans. Ik kan het wel lezen, maar niet goed spreken. K'en nommers zet Jean-Fier en leppe doufle Joulie zei Lori goedachtig. Wat spreek je het mooi uit? Laten we zien. Je zei wie is die jonge dame met die mooie schoentjes is het niet? Oui mademoiselle. Dat is mijn zuster maar gereden en dat wist je heel goed. Vind je haar mooi? Ja, ze doet mij denken aan de Duitse meestjes ze ziet er zo fris en kalm uit en dan zo netjes. Jo glom van genoeg bij deze jongensachtige lof over haar zuster en onthield het goed om het aan meeta te vertellen beide gloeierden, critiseerden en keuvelden tot zijn gevoel hadden als of ze ouderkennissen waren. Lori's verlegenheid ging heel gauw over Jo's jongens manieren zetten hem op zijn gemak en Jo was zo vrolijk en natuurlijk als altijd omdat zij niet meer aan haar japon dacht en niemand de wenkbrauwen tegen haar opdrok. Ze vond die jongen van hiernaast erg aardig en nam hem een schoet op om hem aan de zusjes te kunnen beschrijven want ze hadden geen broers, weinig neven en jongens waren bijna onbekende wezens in hun kring. Krullend zwart haar, bruinig fel grote zwarte ogen lange neus en mooie tanden kleine handen en voeten en ik heel beleefd voor een jongen en over het geheel genomen aardig. Hoe oud zou hij zijn? De vraag brandde haar op de tong maar ze bedwoong zich bij tijds en zocht het met ongewone tap langs omwege tweeten te komen. Je gaat zeker gauw naar de academie ik zie je zo vaak over je boeken zitten blokken ik bedoel hard studeren en Jo bloze over het onbeleefde blokken dat haar ontsnapt was. Lori glim lachte, was geen niets geschokt en antwoordde schouder ophalend nog geen twee of drie jaar ik ga in geen geval voor ik 17 ben ben je dan pas 15 voor Jo en zag de lange jongen aan die ze wel 17 jaar gegeven had de volgende maand word ik 16 ik wou dat ik naar de academie kon gaan jij schijnt het niet zo heel prettig te vinden ik heb er een hekel aan het is hard werken of vuiven en ik vind dat ze hier in Amerika geen van beide op een leuke manier doen wat zou jij dan willen? ik wil het op mijn eigen manier amuseren Jo zou erg graag gevraagd hebben wat die eigen manier was maar zijn zwarte wenkbrauwen zagen er nog al dreigend uit als hij ze samen trok dus veranderde zij het onderwerp van gesprek en zij terwijl ze met haar voet de maat sloeg dat is een heerlijke wals waarom doe je het niet eens mee als jij het ook doet antwoordde hij met een spotten buigendje ik heb het meta beloofd omdat hier reelt jo op en wist niet wat ze zou het vertellen of lachen omdat hij haalde Laurie nu schierig zou je het aan niemand zeggen nooit nou ik heb de slechte gewoonte om vlak voor het vuur te staan en dan verbrand ik mijn jurken en zo is deze ook geschroeid wel versteld maar het valt toch erg op en meten zij dat ik maar stil moest blijven zitten dan zou niemand het zien je mag een gerust om lachen als je wilt ik weet heel goed dat het gek is maar Laurie lacht er niet op de grond Joe wist niet wat het van zijn gezicht te maken totdat hij zeer vriendelijk zei stoor hij je niet aan maar zeg, ik weet wat er is hier een lange gang daar kunnen wij heerlijk in dansen zonder dat iemand ons ziet kom alsjeblieft mee Joe bedankt hem hartelijk en ging vrolijk mee hoewel de wens naar een paar nettehandschoenen bij haar opkwam toen ze het nieuwe witte paar zag dat haar cavalier aantrok de gang was leeg met een polka die Joe voorrukkelijk vond omdat je er zo heerlijk bij kon rondswaaien toen de muzieksweeg gingen ze even zitten om weer op adem te komen en Laurie was juist midden in een verhaal van een studentenfeest in Heidelberg toen Meten haar zuster kwam zoeken ze wenkte en Joe volgde haar met tegenzin in een zijkamer waar Meten op een sofa zat, bleek en met een pijnlijke voet ik heb mijn enkel verstuikt die aaklijk gehoge hak zwikte en het hindert mij afschuwelijk hoe ik thuis moet komen, zei ze, van pijn heen en weer wiegelend ik wist wel dat je je voet met die mallet dingen bezeren zou het spijt me, maar ik weet ook niet wat je moet doen een rijtuig nemen of hier de hele dag blijven antwoorden Joe de arme enkel zachtjes vrijvind een rijtuig is zo duur ik denk zelfs dat ik er geen zal kunnen krijgen want de meeste mensen komen in hun eigen en de huurkoetsie woont zover af en er is ook niemand die daarheen kunnen sturen ik zal wel gaan zeker niet, het is over tien he ik kan hier ook niet blijven want het huis is vol Sally heeft al een paar meisjes te logeren ik zal blijven zitten tot het Hannah komt en dan zien we hoe het gaat laat ik het Lori vragen, hij zal wel gaan zij Joe en haar gezicht klaarde op bij die gedachten oh toe, alsjeblieft niet, zeg het aan niemand krijg even mijn overschoenen en zet deze schoentjes bij ons goed ik kan toch niet meer dansen maar zodra het soepé is afgelopen ik ga aan voor Hannah en mijn dadelijk waarschuwen als ze komt ze gaan nu soeperen, ik zal bij je blijven dat doe ik wel graag nee Joe, haal me liever een kop koffie ik ben zo moe dat ik me niet kan verroeren meta zette zich op haar gemak en hield over schoenen zorgvuldig verborgen en Joe ging de eetkamer zoeken die ze niet vond, dan nadat zijn provisiekamertje was binnen gelopen en de deur had open gedaan van een kamer waar de oude hier gardener in alles stilte zich en weinig zat te restaureren op de tafel toe en maakte zich meester van een kop koffie waarvan ze in een haast echter het grootste gedeelte op haar japonmorsten zodat de voorbaan haar nu al even er uit zou als de achterbaan oog, wat ben ik toch een sukkel, Reep Joe en bedierf meta's handschoenen door haar japon mee af te slaan kan ik soms helpen een vroeg een vriendelijke stem en daar stond Lori met een vol kopje in de ene en een schooteltje in de andere hand ik zocht iets te bemachtigen voor meta die heel moe is en nu zit ik er mooi mee antwoordde Joe terwijl ze mistroostig haar oogeliet gaan over de bevlekte japon en de kopiekleurige handschoen dat is een gek geval ik zocht juist iemand om dit aan te geven mag ik het aan je zuster brengen oh, als het je belieft ik zal je wijzen waar ze is ik zal me niet aanbieden hetzelfde te dragen want als ik het deed zou ik zeker weer in nieuwe moeilijkheden komen Joe weest de weg en Lori die naar het scheen gewend was dames te bedienen trok een klein tafeltje naar meta toe bracht een tweede bezending kopje en ijs voor Joe en was zo goed dienstig dat zelfs meta erkende dat hij een aardige jongen was ze maakte gekheid over de bonbonsen en uleveldpapiertjes en waren in het midden van een geanimeerd spelletje met twee of drie andere jonge luidies bij hen gevoegd hadden toen han haar verscheen meta vergat haar voet en stond zo haastig op dat ze genootzaakt was Joe bij de arm te pakken met een schreeuw van pijn stil, zeg niet, ze fluisterde ze en voegde er hard op bij het is niets, ik verzikte mijn voet even dat is alles en ze hing te naar boven om haar goed om te doen Hannah knordde meta schrijde en Joe wist niet wat te doen tot ze besloot zelf de zaak in handen te nemen stil, weggesluipende, liep ze naar beneden en een knech tegenkomend verzocht ze hem of hij niet een rijtuig voor haar kon bestellen ongelukkig was het een vreemde knech die de buurt niet kende en Joe zag rond naar hulp toen Lori die gehoord had wat ze vroeg naar haar toekwam en het rijtuig van zijn grootvader aanboot dat juist voor hem was gekomen zoals hij zei het is nog zo vroeg je zult nu toch nog niet weer heen gaan begon Joe verlicht maar nog aangeslunt om het aanbod aan te nemen ik ga altijd vroeg bezelijk kom, laat ik jullie thuis brengen het ligt in mijn weg, dat weet je en ze zeggen dat het regent dat gaf de doorslag en nadat Joe hem op de hoogte had gebracht van meta's ongeval nam ze het voorstel dankbaar aan de andere te waarschuwen Hannah had evenveel afkeer van regen als een poes en maakte dus geen tegenwerpingen en even later rolde ze weg in het gemakkelijke dichter rijtuig echt feestelijk en voornamelijk gestemd Lori was op de bok gaan zitten zodat meten haar voet op de bank kon leggen en de meisjes vrij over de partij konden spreken ik heb een heerlijke avond gehad en jij vroeg Joe haar haar wat losmakend en zich gemakkelijk achterover vlijend ja, totdat ik mijn voet beseerde Sally's vriendin, Anna Moffat scheen me nog al aardig te vinden en vroeg of ik een week bij haar wou komologiëren gelijk met Sally ze gaat in het voorjaar als de opera begint dol he, als moeder me maar laat gaan antwoorden meta door de gedachte aan de invitatie opgevrolukt ik zag je dansen met die rood haarige waar ik voor weggelopen ben was hij aardig? oh ja, heel aardig zijn haar is kustanjebrui, niet rood hij was heel beleefd en ik heb zo heel aardig met hem gedanst hij zag haar uit als een spring aan die je stuip krijgt toen hij die nieuwe pas deed Lori en ik hebben gebruld van het lachen kon je ons horen? nee, maar het is heel ongemaneerd want heb je toch al die tijd achter dat gordijn uitgevoerd Joe vertelde haar avonturen en toen ze ermee klaar was, waren ze thuis onder hartelijke dankbetuigingen namens de afscheid en slopen stil naar boven in de hoop niemand te zullen storen maar op het ogenblik dat de deur van hun kamer kraakte kwamen twee hoofden tevoorschijn en twee slaperige maar verlangende stemmenriepen vertel wat van de partij, o toe vertel wat van de partij Joe had, Meta vond het ongemaneerd wat lekkers voor de zusjes bewaard en nadat deze de gewichtigste gebeurtenissen van de avond gehoord hadden gingen ze tevrede slapen ik heb net een gevoel of ik een rijke jonge dame ben die in haar eigen rijtuig van een bal thuis komt en nu in haar kamer zit met een kaminier tot haar dienst en Meta heeft met Arnica en daarna haar haar borstelen ik geloof niet dat rijke jonge dames meer pret hebben dan wij ondanks verbrande krullen, oude Japanen een handschoen per hoofd en nauwe schoentjes die je laat zwikken als je zo dwaas bent te dragen, antwoordde Joe en ik geloof dat ze gelijk had dit is het einde van hoofdstuk 3 opgenomen door Karola Jansen Rotterdam www.karolajansen.nl