 14e hoofdstuk van de negenhut. Deze LibriVox-otname is vrij van auteursrechten, opname door Marcel Koenders. 9e hut door Harriet Beecherstow in de vertaling van zee en mensing. 14e hoofdstuk. 1 van Geline. De Mississippi. Hoe zijn, als door een toverstaf, de tonelen langs die stroom veranderd? Zee dat, Choteau Briand, zijn het dichtelijke beschrijving gaf van de rivier. Voortrollende, in een trotsen, onafgebroken eenzaamheid. Tussen onbekende wonderen, der planten en dierenwereld. Doch, als in een uur, is deze rivier van romaneske dromen in een nauwelijks minder romaneske en grootse werkelijkheid herschapen. Welk andere rivier van de wereld, voert op haar golven de schatten en voortbrengselen van nogselk een land naar de oceaan, van een land waar de natuur alles voortbrengt wat tussen de kerkringen en de polen te vinden is. Die troubele golven, die bereuisend en schuimend voortsnurren, zijn een gepast zinnenbeeld van dat voorthollende handelsgetij. Over die wateren voortgedreven, door mensen geslacht. Driftiger dan de oude wereld er ooit eengezien heeft. Ach, droegen zij maar ook niet eneakelige, schrikkelijke vracht, de tranen der onderdrukten, de zuchten der hulpelozen, de bitteren gebeden der armen, onkundige harten tot een onbekende God, onbekend, ongezien en zwijgend. Maar die toch eens zal komen om al de armen der aarden te redden, de schuinste stralen, der ondergaande zon, flikkeren over de brede watervlakte der rivier, het trillende riet en de hoge, donkere cipressen, met kransen van nog donkerder mos behangen, gloeien in het gouden licht, terwijl de zwaarbeladen stoomboot voortvaart. Met stapelskatoenbalen van menige plantage op het dek bevracht, tot zij in de verte op één vierkanten grijzerklomp gelijkt, drijft zij nog voorwaarts naar de naderende markt. Wij moeten enige tijd op het volgeprobte dek zoeken. Eer wij onze nederige vriend Tom weder vinden. Hoog op het bovendek, in een hoekje tussen de allesoverstelpende katoenbalen, treffen wij hem eindelijk aan. Gedeeltelijk door de aanbeveling van Mr. Shelby, gedeeltelijk door zijn eigen, stil en onderworpen gedrag, had Tom in zekere mate zelfs het vertrouwen van zulke man als hely gewonnen. In het eerst had deze hem overdag zorgvuldig in het oog gehouden, en des nachts nooit ongeboeid laten slapen. Maar het geduld en de scheinbare tevredenheid van Tom deden hem langzamerhand deze voorzorgen nalaten. En zeer dat enige tijd was Tom als het ware een gevangene op haar rol en mocht op de boot gaan waar hij wilde. Altijd stil in gedwee, en dan gewillig om de werklieden beneden wanneer het nodig was te helpen. Had hij de goede mening van al het boodsvolk verworven en sleedmenig uur onder hen. Mede helpende aan hun werk met zulke ene hartelijke goedwilligheid, als waarmede hij ooit in Kentucky op het veld had gearbijdt. Als er niets voor hem te doen scheen te zijn, klom hij naar een hokje tussen de kattoenbalen op het bovendek en hield zich bezig met in zijn bijbel te lezen. Daar is het dan ook, dat wij hem nu vinden. Honderd of meer meilen, ver boven New Orleans, is de rivier hoger dan het omliggende land en stuelt zij haar onzagelijke watermassa tussen zware dijken van twintig voet hoogtevoort. De reiziger op het dek enig stoomboot overziet als van de trans van een drijvend kasteel het gehele land mijlend ver in het rond. Tom zag dus in de alkander opvolgende plantages een tafereel van het leven voor zich dat hem wachten. Hij zag de slaven aan hun arbeid. Hij zag in de verte hun dorpen van hutten in lange rijen tussen het plantsoenblinken afgezonderd van het statige huis en de tuin des meesters. En terwijl dit bewegende schilderij hem voorbij schoof, keerde zijn kinderlijk hart terug naar de hoeven in Kentucky met haar oude schaduwrijke beuken naar het huis van de meester met zijn ruimte, koele zalen en naar de hut dicht daarbij met multiflora en bignonia begroeit. Daar scheen hij de bekende gezichten zijn om makkers te zien die van hun kindsheid af met hem waren opgegroeid. Hij zag zijn een werkzame vrouw bezig met zijn avondmaaltijd gereed te maken. Hij hoorde het vroede klachen zijn jongens onder hun spel en het kraaien van het wichtje op zijn knie en toen was met een gevoel van schrik alles verdwenen. En zag hij weder de moerasen en cipressen van voorbij glijdende plantages en hoorde hij weder het knassen en kraken der machinery hem maar al te duidelijk zeggende dat zijn vroeger leven geheel voorbij was. In zulke geval schrijft hij aan uw vrouw en zent hij boodschappen aan uw kinderen. Maar Tom kon niet schrijven. De brievenpost had voor hem geen reden van bestaan en over de kloven der scheiding lag geen brug. Zelfs niet van een vriendelijk woord of deken is het dan vreemd dat er enige tranen op zijn bijbel vallen terwijl hij die op de kattoenbaal open slaat en met geduldige vinger langzaam van woord tot woord zijn weg zoekende de Bijbelse beloften na sport. Daar hij laat had leren lezen, las Tom zeer langzaam en kwam slechts ten koste van moeite en tijd van vers tot vers. Gelukkig was het voor hem dat het boek het welk hij voor zich had. Er een is waarin langzaam lezen geen kwaad kan doen. Integendeel, een boek waarvan de woorden gelijk goudstaven dikwijls afzonderlijk schijnen te moeten gewogen worden eer het gemoet hun erwaarde recht kan vatten. Laten wij hem een oog omlik volgen terwijl hij van woord tot woord wijzenden en ieder woord half luid uitsprekende leest. Uw hart worden niet ontroerd. In het huis, mijn vaders zijn vele woningen. Ik ga heen om u plaats te bereiden. Toen Cicero zijn lieveling zijn enige dochter begroef had hij een hart even vol van oprecht de smart als dat van de arme tom. Misschien niet voller, want beiden waren slechts mensen. Maar Cicero kon geen zulke plechtig woorden van hoop lezen. Kon na genen zulke toekomstige hereniging uitzien. En indien hij ze gelezen had, zou het tien tegen één zijn geweest dat hij ze niet had geloofd. Hij had zich eerst het hoofd moeten breken over de echtheid van het geschrift en de nauwkeurigheid der vertaling. Maar voor de arme tom waren die woorden gelijk hij ze daar last. Juist wat hij nodig had. Zo blijkbaar waar, en goddelijk, dat zelfs de mogelijkheid van één de twijfeling nooit in zijn invoudig hoofd opkwam. Zij moest en waar zijn, want waren, zijn niet waar, hoe kon hij dan leven? Wat de Mosbijbel aangaat, hoewel deze genen aantekeningen van geleerde uitleggers op de kant had, was hij toch versierd met zekere merken en aanwijzingen van tomselven, die er meer hielpen dan de geleerdste verklaringen zouden gedaan hebben. Het was zijn gewoonte geweest, zich de Bijbel door de kinderen van zijn meester te laten voorlezen. In zonderheid door de jonge her George. En terwijl zij lazen, tekende hij met ingstrepen en figuren de plaatsen aan, die vooral zijn orens trilden of zijn hart toffen. Zijn Bijbel was zo van het begin tot het einde met allerlei tekens gemerkt, zodat hij in een ogenblik zijn geliefkoosde plaatsen kon vinden. Zonder de moeite van alles te spellen wat er tussen stond. En terwijl het boek naar vorm lag met die aangetekende plaatsen, die hem alle een vroeger huiselijk toneel of gelukkig ogenblik herinnerden, scheen zijn Bijbel alles te zijn wat hem van dit leven was overgebleven. Zowel als de belofte van een toekomstig leven. Onder de passagiers op de boot was een jong heer van vermogen en aanzienlijke familie, die de nieuw Orleans woonde en de naam van Sint Claire woerde. Hij had een dochtertje bij zich tussen de vijf en zes jaar in oud en ene dame die op beide betrekkings ging te hebben en de kleine bijzonder onder haar opzicht had. Tom had dit kleine meisje, ik wil ze even gezien, want het was een van die levende geschepseltjes die men even min op ene plaats kan vasthouden als een zonnestraal of een zomerkoeltje en ook was hij kind dat men als men haar eens had gezien niet licht weder vergeten kon. Haare gestalte was het volmaakte van kinderlijke schoonheid zonder de gewone plompheid van vormen. Zij had in de luchtigheid en lievelijkheid zoals men zich een mythisch of allegorisch wezen zou voorstellen. Haar gezichtje was minder opmerkelijk door de volmaakte schoonheid ertrekken dan door een zonderlinge uitdrukking van pijnzenden ernst welke iemand die dieper doordacht bijna deed schrikken als hij haar aanzag en zelfs op de botste en minst na denkenden indrukmaakte zonder dat zij recht wisten waarom. De vorm van haar hoofd en de houding van haar halse was bijzonder edel en de lange bruine lokken die als eenavolk daaromheen zweefden en de serandere ernstigheid, haar donkerblauwe ogen alles onderscheiden haar van andere kinderen en deed iedereen omkijken en haar aanzien als zij op de boot heen en weder zweefde. Evenwel was de kleine niet wat men een ernstig of zwaarmoedig kind had kunnen noemen. In tegendeel, ene vrolijke onschuldige dachtelheid scheen als de schaduw van zomer gebladerte over het kinderlijke gezichtje en om geheel haar gestalte te flickeren. Zij was altijd in beweging, altijd met een halve glimlach op de rode lipjes heen en weder huppelende met een luchtige, zwevende tred bij zichzelf verzingende als in een genoeglijke droom. Haar vader en haar bewaakster moesten haar gedurig nalopen maar als zij haar hadden opgevangen, verdwenen zij weder als een zonenwolkje en daar geen woord van berisping of strengverbod haar ooit in de oren klonk wat zij ook verkoosde doen, zwier zij naar Willekeur over de gehele boot. Altijd in het witrekleed, dwaalden zij op allerlei plaatsen rond zonder zich ooit veld te maken. Er was geen hoekje, boven of beneden, waar dat romaneske hoofdje met gouden lokken en donkerblauwe ogen zich niet liet zien. Wanneer de stoken van zijne hete arbeid opkeek, zag hij die ogen somtijds met verbazing in de gloeiende diepte van het fornuis Turen en dan met angst en medeleiden naar hem omzien. Als of zij dacht dat hij in vreselijk gevaar verkeerde, dan weder glimlachte de stuurman aan het rat, als dat schilderachtige hoofdje opeens voor hem kwam en in een ogenblik weder verdwenen was. Duizendmal op een dag riepen ruwe stemmen haar een vriendelijke zegenwens toe en geleten glimlach van ongewone zachtheid over stroeven gezichten. En wanneer zij onbevreesd over gevaarlijke plaatsen trippelde, werden groven, zwart beroekte handen, onwillekeurig uitgestoken om haar te redden over weg te banen. Tom, die de zachte, meewarige inborst van zijn goedeardige slacht had, dat zich altijd aan het onnozelen en kinderlijke hecht sloeg dit kleine meisje met dagelijks toenemende belangstelling gaden. In zijn ogen was zij bijna iets schottelijks en wanneer haar gouden hoofdje met de donkerblauwe ogen van achteren een grouwe katoenbaal tevoorschijn kwam, of over de rand van een stapel pakken op een neerzag geloofde hij bijna dat hem één der Engelen uit zijn nieuwtestament verscheen. Dikwijls wandelde zij treurig om de plek rond, waar Helisch geboeide troep van slaven en slavinnen zat. Sontijds sloop zij tussen hen in en zag hen met zekere bevreemding en treurige ernst aan. Sontijds teelde zij met haar kleine handjes hun ketenen op en zuchten dan droever als zij weder heen sloop. Verscheidende malen stapten zij onverwachtst tussen hen met de handen volkandijklondjes, noten en sinaasappelen, die zij met blijdschap onder hen uitdeelden om dan weder heen te snellen. Tom sloeg die damertje lange tijd gaden, eer hij het waagde een stap tot nadere kennismaking te doen. Hij wist eenvoudige middelen genoeg om de gunst van kinderen te winnen en hen tot zicht te lokken en besloot nu met voorzichtig overleg de werk te gaan. Hij kon aardige mannetjes van kersepit te snijden, groteske gezichten van noten en konden gespringende poppetjes van vlierpit vervaardigen. En hij was een pan in het maken van fluitjes van allerlei soort en grote. Hij had zijn in zakken nog vol aardige kleinigheden, die hij in vroeger tijd voor de kinderen van zijn ermeester had opgezameld en tans met voorzichtige spaarzaamheid één voor één tevoorschijn haalde en als lokmiddelen tot kennismaking en vriendschap aanwende. In weerweel van al haar levende belangstelling in het geen er om haar heen voor viel was het meisje schuw en niet gemakkelijk te temmen. Een tijdlang bleef zij als een vogeltje op ene kist of baal dicht bij Tom zitten en nam van hem zo met zekere schoemvalligheid en beschamtheid de kleine gelen aan die hij haar aanboot. Eindelijk kwamen zij echter op een zeer vertrouwelijke voedsmiddelkander. Hoe heet het kleine juffertje? Vroeg Tom toen hij meende ver genoeg te zijn gekomen om zulke vraag te doen. Evangeliene, Sint Claire, antwoordde de kleine. Hoewel papa en iedereen mij Eva noemen. En hoe heet jij nu? Mijn naam is Tom en de kleine kinderen naar heel ver in Kentucky plachten mij om Tom te noemen. Dan wil ik u ook om Tom noemen. Omdat ik van u houdt, weetgen zij Eva. Dus om Tom, waar gaat jij naartoe? Dat weet ik niet, jonge juffrouw Eva. Weet jij dat niet? Nee. Ik zal aan iemand verkocht worden en ik weet niet aan wie. Mijn papa kon u wel kopen, zeiden Eva snel. En als hij u koopt, zult hij goede dagen hebben. Ik zal het hem vragen, vandaag nog. De boot bleef nu stilligen om hout in te nemen. En toen Eva de stem van haar vader hoorde, huppelde zij hem. Tom ging naar voren om zijn dienst aan te bieden bij het hout inladen en was spoedigd daarbij aan het werk. Eva en haar vader stonden bij het dek om de boot te zien afsteken en het rat had een paar malen omgedraaid toen door een kleine onverwachte beweging de kleine Eva het evenwicht verloor en over de kant in het water storten. Haar vader, nauwelijks wetende wat hij deed, wilde haar ter stond naast springen maar werd door de lieden die achter hem stonden en zagen dat het kind nichts betere hulp kreeg vastgehouden. Tom stond vlak onder haar op het beneden dek toen zij viel. Hij zag haar in het water plompen en zinken en sprong haar ogenblik achterna. Het kostte, de fors gespierde zwemmer, geen de minste moeite een korte post blijven drijven. Tot het kind wederboven kwam. Toen greep hij de kleine, zwond naar de boot en rijkte haar druipende aan de honderde handen toe die, als of zij aan één persoon behoorden, werden uitgestoken om haar aan te nemen. Nog een korte post en haar vader droeg haar bewust te loos naar de dameskajuit waar gelijk in zulke omstandigheden meestal het geval is een welmenende wedstrijd ontstond wie het mee zou doen om noodeloze opschulding te maken en het herstelde kleine drenkelingen op alle mogelijke manieren te verhinderen. Des anderen dages met zoel en benoud weder naderde de stoomboot New Orleans een algemeen gevoel van toeverijtselen om te landen hersten op de boot. In de kajuit was deze en genen bezig met reed zijn goed bijeen te zoeken en de hofmeester en de kamermijd waren met nog anderen aan het schoonmaken boenen en poetsen opdat de prachtige boot in volle statie zou aankomen. Op het benedendeck zat onze vriend Tom met zijn armen overalkander en keek van tijd tot tijd angstig naar een groep aan de andere kant van de boot. Daar stond de bevallige Evangeline een weinig bleker dan de vorige dag maar anders zonder enig spoor van het ongeluk dat haar getroffen had. Een welge maakt en welge kleed jongman stond naast haar met de ellenboog leunende op een kattoenbaal waarop een portefuie was nedegelegd. Het was met ene enkele blik duidelijk te zien dat die heer Eva's vader was. Hij had dezelfde edelige laadsvorm dezelfde blauwe ogen hetzelfde goudachtig bruin na haar maar de uitdrukking was toch heel verschillend. In de helderen blauwe ogen ontpak hoewel tekeningen en kleur volkomen overeenstemden die pijnzende, mijmerende uitdrukking. Alles was licht en helder maar het was een licht geheel van deze wereld. De vrijbesneden mond had ene trotsen ene sindspottende uitdrukking terwijl zeker gevoel van meerderheid ongedwongen aan de dag gelegd in al zijn bewegingen doorstraalde. Hij luisterde met onverschillige vriendelijkheid waarin zekere scherzende minachting doorstraalde naar Heli die met grote woordendrijkheid uitwijde over de goede hoedanigheden van een artikel dat hij te koop had. Alle zedelijke en christelijke deugdend compleet in zwart-marockein gebonden zeiden hij toen Heli eindelijk zweeg. En nu, goede man, kort af wat moet dat ding nu kosten? Voor hoeveel zult jij mij beet nemen? Spreek maar op. Wel, antwoorden Heli. Als ik 1300 dollars voor die kerel zeiden zou ik mij juist geen schade hebben. Dat zou ik waarlijk. Arme man, zeiden de ander, zijn een scherpe spot in de ogen op hem vestigende. Maar ik geloof dat jij mij hem daarvoor toch gevens houdt uit bijzondere achting voor mij. Wel, de jonge juffrouw schijnt op hem gesteld te zijn. Dat is natuurlijk genoeg. O, zeker, dat is een beroep op uw welweldheid, mijn vriend. Zeg nu eens uit christelijke mensenliefendheid hoe goed koop zou het geheim kunnen geven om een en jonge juffrouw plezier te doen die bijzonder op hem gesteld is. Wel, denk er eens over, zeiden de handelaar. Kijk eens naar die benen en wat een brede borst, zo sterk als een paard. Zie eens naar het hoofd die hoge voorhoofden tekenen altijd schandere negers van wie men alles gedaan kan krijgen. Dat heb ik opgemerkt. Nu is een negen van zulke makkelij al een goede somwaart. Alleen mag men wel zeggen voor zijn lichaam al is hij dom maar als met nu zijn de verstandelijke vermogens erbij rekent en ik kan bewijzen dat die buitengemeen zijn dan moet hij natuurlijk hoger komen. Ik kan nu zeggen die Kerel heeft de gehele hoefen van zijn meester bestuurd. Hij heeft een overleg zoals men weinig vindt. Dat is erg, heel erg. Dan weet hij veel te veel zijn de Sint Claire met dezelfde spot in de glimlach. Die knappe Kerel's lopen gedurig weg en stelen paarden en spelen over het geheel de drommel. Mij dumt, jij moest er een paar honderd afnemen omdat hij knap is. Wel, daar zou het geweld enigszins gelijk in kunnen hebben als het niet om zijn karakter was. Maar ik kan nu recomandatie van zijn meester en andere laten zien om te bewijzen dat hij één van die vroomen is zo nederig en vroom als jij er ooit in gezien hebt. Men noemde hem zelfs een prediker in die streek waar hij vandaan komt. Dan zou ik hem misschien voor huis kappelaan kunnen gebruiken, zijde Sint Claire droogjes. Geen kwaarde inval. De godsdienst is bij ons in huis een bijzonders schaarse wagen. Nu steekt hij er de gek mede. Hoe weet hij dat? Heb hij mij niet verzekerd dat hij een prediker was? Is hij door een synode of consilie geëxamineerd? Kom, laat uwe papieren maar een zien. Als de handelaar niet door zekere flickering in de grote blauwe ogen verzekerd was geworden dat al dat scherzen eindelijk toch op een koop zo uitlopen zou hij misschien wel wat ongeduldig zijn geworden. Maar tans legde hij zijn portefeuille op een balkatoen en zocht met ijver enige papieren daaruit op, terwijl de ander met een onverschillig spottend gezicht bleef ze dan toekijken. O, papa, koop hem toch. Het komt er immers niet op aan wat hij betaalt, vluiszande Eva, nadat zij op een pak was geklommen en haar arm om hun vaders hals had geslagen. Gij hebt geld genoeg, dat weet ik wel, en ik wou hem hebben. Waarom poes je? Zult u hem als hobbelpaard gebruiken? Of wat wilt u met hem doen? Ik wil hem gelukkig maken. Dat is zeker een originele reden. Nu gaf de handelaren certificaat over met de naam van Shelby ondertekend. Het welk sinds kler met de toppen zijn er lange vingers aan om en onverschillend doorkeken. Eénen wat zoenlijke hand zeiden hij en goed gespeeld ook. Maar van zijn nogotstienstigheid ben ik toch nog niet zeker. Vervolgde hij terwijl het spotachtige flickeren in zijn oog terugkwam. Het land wordt bijna geruineerd door de vroomerblanken. Bij de verkiezingen voor kerk aan staat ziet men zoveel vroomheid dat iemand niet weet wie hem nog het meestal voppen. Dan weet ik ook niet of de goedstienstigheid nu wel hoog aan de markt is. Ik heb in lang niet in de courant gezien hoeveel zij geldt. Hoeveel honderd dollars heb jij er wel voor zijn de goedstienstigheid opgelegd. Gij steekt er de gek nu maar mee, antwoordde de handelaar. Maar jij hebt toch wel enigszins gelijk. Ik weet wel dat er verschil in godstienstigheid is. Sommige soorten zijn herlendig. Men heeft vroomheid die in praten, zingen en bulderen bestaat en die tell ik niet bij blanken of negers. Maar dit is de echte soort. En die heb ik even dik als bij negers gezien als bij iemand anders. Die stille, eerlijke, oprechte, gestadige godsdienstigheid van zulke vroomen die de gehele wereld niet kunnen verleiden om iets te doen dat zij voor kwaad hielden. En jij ziet in die brief wat Tom's oude meester van hem zegt. Wel nu, zei de Sint-Claire, ernstiger. Als jij mee verzekeren kunt dat ik deze soort van vroomheid werkelijk kan kopen en dat zij in het boek daarboven op mijn rekening zal worden gezet als iets dat mij toe behoort wil ik er niet op zien om er iets extra voor te betalen. Wat zegt jij? Ja, dat kan ik werkelijk niet doen, antwoorden Hely. Ik denk dat agenda eerder op zijn eigen weekend zal moeten drijven. Het is wel hard voor iemand die voor godsdienstigheid extra betaald dat hij ze niet kan laten gelden in het land waar hij zijn meest zou nodig hebben vindt geniet, hervat de Sint-Claire en zocht als sprekende enige banknoten uit. Daar, tel uw geld maar, oude jongen vervelgde hij, de banknoten aan Hely overgevende. Inwoorden zij de Hely met een gezicht dat van blijdschap straalde. Hij haalde daarop een inktkoker en ging een koopbrief invullen die hij vervolgens aan Sint-Claire overgaf. Het zou mij benieuwd zijde deze, als ik eens verdeeld en geïnventariseerd werd hoeveel ik wel zou opbrengen. Zeg, zo veel voor de vorm van mijn gezicht, zo veel voor een hoog voor hoofd, zo veel voor armen, handen en benen, zo veel voor beschaving, kundigheden, talenten en godsdienst. O, dat laatste artikel zou weinig uitmaken denk ik. Maar kom Eva, vervolgde hij, nam zijn dochtertje bij de hand en stapte met haar de boot over. Kijk eens op Tom, zei hij vriendelijk en tikte Tom even met de vinger onder de kim en zie hoe uw nieuwe meester u bevalt. Tom zag op. Het was onmogelijk dat vrolijke, jeugdige, welbesneden gezicht zonder welgevallen aan te zien en Tom voelde de tranen in zijn ogen komen toen hij hartelijk zei de God zegen u uw meester. Wel, ik hoop dat hij het doen zal. Misschien zal hij het op uw vragen nog eer doen dan op het mijne, naar al wat ik hoor. Kunt gerijden, Tom? Ik ben altijd met paarden gewend geweest, antwoordde Tom. Meneer Shelby vokte er veel aan. Wel nu, ik geloof dat ik u op ene koets zal zetten, Tom, onder voorwaarde dat geniet meer dan eens in de week dronken zijt, behalve in het geval van grote noodzakelijkheid. Tom keek verwonderd en enigszins beledigd op een antwoord. Ik drink nooit meester. Dat heb ik meer horen, zeggen Tom, maar we zullen zien. Het zal een bijzonder gemak bewezen voor allen wie het aangaat als het waar is. Trek het u mij niet aan, jongen, vervolgde hij vriendelijk toen hij zag dat Tom nog ernstig keek. Ik twijfel hem niet aan of hij meent het goed. Zeker doe ik dat meester, zei de Tom, en hij zult goede dagen hebben, zei de Eva nu. Papa is heel goed voor alle mensen, maar hij wil ze maar altijd uitlachen. Papa is je zeer verplicht voor uw recommandatie, zei de Sint-Claire lachende. Keerde zich om en ging heen. Einde van hoofdstuk 14. 15e hoofdstuk van de negen hut. Deze Libri-Vox-opname is vrij van uteursrechten. Opname door Marcel Koenders. Negen hut door Harriet Beecherstow in de Vortaling van C&Mensing. 15e hoofdstuk over Tom's nieuwe meester en verschijnde andere dingen. Daar de levensdraad van onze Nederige Held Tans, met die van hogere personen wordt samen gestrengeld, is het nodig de lezer enigszins met hen te doen kennismaken. Augustine Sint-Claire was de zoon van een rijke planter in Louisiana. De familie was uit Canada afkomstig. Van twee broeders, weinig verschillende in karakter en temperament, had de ene zich op ene vruchtbare hoeven in vermond nedegezet. De andere was een welgesteld planter in Louisiana geworden. De moeder van Augustine was ene protestantse Franse dame wie familie in vorige tijd naar Duwiziana was verhuisd. Augustine en zijn broeder waren de enige kinderen hun erouders. Daar hij van zijn moeder ene zwakke gezondheid had geerft, werd hij op dringende raad van geneesheren in zijn kindshuid voor velen jaren naar zijn oom in vermond gezonden. Opdat zijn gestel door een kouder klimaat versterkt zou worden. In zijn kindshuid onderscheiden hij zich door een buitengemenige voeligheid meer grenzende aan de zachtheid der vrouw dan aan de gewone hardheid van zijn eigen geslacht. De tijd deed echter deze zachtheid in een ruwe schors overgroeien. En weinige wisten hoe levendig en fris zijn nog daar onderlag. Zijne talenten waren van de eerste rang, hoewel hij reeds in een voorkeur voor het ideale en de schone kunsten aan de dag legde en die tegenzin voor de bezigheden van het werkelijke leven koesterde die een gewone gevolg van zulke enige moedsgesteldheid is. Kort, nadat hij zijn studie had volbracht, werd zijn gehele zeel door een romaneske hartstocht in vlam gezet. Zijn uur kwam, het uur dat maar eenmaal komt. Zijne ster rees aan de horizon, die ster die zo dik was vruchteloos opgaat. Om na de hand slechts de herinnering van een droom te zijn. En voor hem ging zij vruchteloos op. Om onvoorbloemd te spreken, hij zag in één der noordelijke staten. Een schoon en edelaardig meisje won haar liefde en zij werden verloofd. Hij keerde naar het zuiden terug om beschikkingen voor een huwelijk te maken. Toen geheel onverwachts zijn de brieven hem werden teruggezonden met een kort briefje van haar volgt. Dat eer dit hem bereikte, de dame, de vrouw van een ander zou zijn. Razend van spijt hoopte hij vruchteloos gelijk zomenig ander gedaan heeft de gehele zaak met een wanhopige inspanning van zich af te werpen. Te trots om opheldering te vragen stortte hij zich ter stond in de draaikolk der modewereld. 14 dagen naar het ontvangen van die noodlotere brief was hij de verklaarde minnaar der heersende bel van het seizoen. En zodra de nodige schikkingen konden gemaakt worden werd hij de echtgenoot van een zeerlijk figuurtje. Een paar vrije zwarte ogen en honderdduizend dollars. Natuurlijk heelt iedereen hem voor een gelukkig man. Het jonge paar was nog in de witte broodsweken en onthaalde op hun prachtige villa bij het Meer, Montchartin, een schitterende kring van vrienden. Toen hem een brief werd gebracht van die welbekende hand. Hij ontving dit geschrift te midden van een vrolijk gesprek in een zaal vol gezelschap. Zodra hij de hand herkende, verbleekte hij, maar hij bleef toch bedaard en zette een scherzende woordenstrijd voort met ene dame die tegenover hem zat. Een korte post later miste men hem uit de kring. In zijn kamer alleen zijnde, opende en las hij de brief. Nu erger dan de teloos. Hij kwam van haar en gaf hem een wijdloperverslag van de kunsttrepen die de familie van haar voogd had gebezen om haar tot een huurlijk met zijn zoon te bewegen. Zij verhaalde hoe zij in lange tijd geen briefen meer van hem had ontvangen, hoe zij verschijndende malen geschreven had tot zij dit moeder werd en aan hem begon te twijfelen. Hoe haar een gezondheid onder haar bekommeringen was bezweken en hoe zij eindelijk het gehele bedrog had ontdekt dat men tegen hen beiden had gepleegd. De brief eindigde met uitdrukkingen van hoop en dankbaarheid en betuigingen van eeuwige liefde, die tans voor de ongelukkige man bitterder dan de dood waren. Hij schreef haar onmiddellijk, ik heb de uven ontvangen, maar te laat. Ik geloofde alles wat ik hoorde. Ik was onhopig, ik ben getrouwd en alles is voorbij. Vergeten, dit is het enige wat ons beide overblijft. En zo eindigde al het Romaneske in het leven van Augustin Sint-Claire. Doch het werkelijke bleef over. Het werkelijke gelijk het slijk dat op de overblijft liggen, wanneer de helderen golven met haar gezelschap van snelle boten en witgevleugelde schepen met de muziek van roeslagen en kabelend water is afgelopen. En lach daar koud, afzichtelijk en aakelijk voor hem. Het spreekt vanzelf in een roman breekt iemand dan het hart. Hij sterft en daarmee is het gedaan. En in een verhaal is dat zeer gemakkelijk. Maar in het werkelijke leven sterft iemand nog niet. Wanneer alles wat het levendier waarmaakte voor hem gestorven is. Hij heeft dan nog een drukke en gewichtige kringloop over van eten, drinken, kleden, wandelen, visites doen, kopen, verkopen, praten, lezen en alles wat de samendatgenen uitmaakt wat men gewoonlijk leven noemt. En dit bleef ook voor Augustin nog over. Indien zijn de vrouw een echte vrouw geweest was, had zij nog iets kunnen doen. Gelijk vrouwen dat kunnen, om de gebroken levensdraden weder aan te knopen en met de haren tot een schoon geheel samen te weven. Doch Marie Sainte Claire kon niet eens zien dat zij gebroken waren. Gelijk vroeger gezegd is bestond zij uit een sierlijk figuurtje. Een paar fraaie ogen en honderdduizend dollars. En geen van die drie bestandelen waren juist geschikt om een krankgemoet te genezen. Toen men Augustin doodsbleek en een plotseling hoofdpijn als reden zijn omgesteldheid voorwendende, op de sofa vond liggen, raden zij hem aan om hertshoorn te ruiken. En toen de bleekheid en de hoofdpijn week op week aanhielden zeiden zij slechts dat zij nooit gedacht had dat Mister Sainte Claire ziekelijk was. Maar dat hij zeer aan zijn hoofdpijn onderheef gescheent te zijn en dat dit een ongelukkig ding voor haar was. De wel hij dan geen vermaak had om met haar naar gezelschappen te gaan. En het raar voor haar stond zoveel alleen uit te gaan. Nu zij zo pas getrouwd waren. Augustin was heimelijk blijde dat hij ene zo weinig scherp zien de vrouw had getrouwd. Maar toen het vrenis der witte broodsweken was afgesleten ontdekte hij dat een schone jonge vrouw die al haar levend gewoon was gevleid en gediend te worden in het huiselijk leven wel eens een harde Mister S kon blijkend te zijn. Marie had nooit veel vatbaarheid voor liefde of tegenvoeligheid bezeten en het weinige dat zij daarvan had was in ene uitsluitende en onwillekeurige eigen liefde over gegaan. Eén eigen liefde des te hopelozer omdat zij zo geheel blind was en geen andere rechten kon gewaar worden dan haar eigenen. Van hare kindzijd af was hij door dienstboden omringd geweest die alleen leefden om op hare grillen te letten. Het denkbeeld dat ook zij gevoel of rechten hadden was haar nooit zelfs maar in de verte voor de geest gekomen. Haar vader, wins enig kind zij geweest was had haar nooit iets geweigerd dat binnen het bereik der mogelijkheid lag. En toen zij, als een schoon en rijk meisje de wereld intrat kwamen natuurlijk alle mannen die haar van goede partij hielden aan haar voeten zuchten. En twijfelde zij niet of august 10 moest zich zeer gelukkig achten dat hij harenhand verwierf. Het is enig grote vergissing dat ene vrouw zonder vatbaarheid voor liefde daarom minder gehechtheid van een minnaar of echtgenoot zal eisen. Niemand op aarde dwingt met minder barmartigheid de liefde van andere af dan ene door en door eigen lievende vrouw. En hoe bemiddelijker zij wordt, destes strenger en ieverzuchtiger wil zij de liefde waarop zij recht mee te hebben tot de laatste penning te invoorderen. Toen dus in het kler die galanterieën en kleine oplettendheden begon te verzuimen waarvan hij als minnaar de gewoond had aangenomen vond hij zijne sultane geenzins gewillig om van haar slaaf afstand te doen. En er kwamen tranen, kwa de buien, kleine onweders, verdrietelijkheden en verwijten in overvloed. Sint Kler was goedhartig en vrede lievend en poogte zich met prezentjes en vleierijen los te kopen. En toen Marie, moeder van een schone dochter werd, voelde hij inderdaad voor ene poos iets dat naar tederheid geleek ontwaken. Sint Kler's moeder was ene vrouw geweest van buitengewoon verstand en reinheid van wandel. En hij gaf dit kind de naam zijn haar moeder, zich vlijenden met de hoop dat het geheel haar evenbeeld zou worden. Dit werd door zijne vrouw met vreemelige jalozie opgemerkt en zij sloeg de tedere liefde van haar echtgenoot voor zijne dochter met wandgunst en achterdochtgarde. Alles wat de kleine werd gegeven, scheen haarzelf te worden ontnomen. Naar de geboorte van het kind verzwakte haar een gezondheid langzamerhand. Een leven van verslagen werkeloosheid naar het lichaam in de geest, het uitputtenen van gedurige verveling en ontevredenheid. Verenigd met de verzwacking welke het kraan werd naliet dat alles veranderde in de loop van weinige jaren de bloeiende jongenschonen in ene gele, verwelkte, ziekelijke vrouw die haar tijd tussen de zorgen voor een menigde ingebilde kwalen verdeelde en zichzelf in alle opzichten voor de ongelukkigste en meest verwaarloosde leideres op de wereld hield. Er kwam geen eind aan haar klagen, maar de kwaal waarvan zij het meeste werk maakte scheen in de stompe hofpijn te zijn welke haar drie dagen van de zes in haar kamer hield. Daar natuurlijk alle huiselijke beschikkingen en bezigheden aan dienstbodend werden overgelaten, vond Sint Claer zijn huishouden alles behalve plezierig. Zijn enige dochter was zeer tede van gestel en hij vreesde dat zonder iemand om voor haar te zorgen en haar op te passen, haar gezondheid en zelfs haar leven zou gevaar lopen. De wel, haar moeder, zich zo weinig aan haar liet gelegen liggen. Hij had haar mede genomen op een reisje naar Vermond en zijn nigt Miss Ophelia Sint Claer overgehaald om het hem naar zijn woonplaats in het zuiden terug te keren. Zo kwamen zij te samen op de boot waarop wij hen aan onze lezers hebben voorgesteld. Terwijl de couples en de torens van New Orleans in de verte voor ons op reizen hebben wij nog tijd om Miss Ophelia te introduceren. Wie in Nieuw-Engeland heeft gereist zal zich wel in een of ander de grote hoeven herinneren met de zindelijke werf beschaduwd door het dichter gebladerte van suikermasbomen en zich daarbij nog wel kunnen voorstellen welk een geest van orde en kalmte van duurzaamheid en onvoorstoorbare rust de gehele plaats scheen te ademen. Niets verwaarloosd, niets ongeregeld gingen lad los in de schutting geen het minste vuil op de begraasde werf met haarse ringenbosjes die onder de vensters opgoeien. In het huis zal hij zich de ruimen zindelijke kamers herinneren waar nooit iets schijnt gedaan te worden of te zullen gedaan worden waar alles voor altijd stijf op zijn plaat staat en alle huiselijke bezigheden met de regelmatigheid der oude klok in de hoek aflopen. In de grootste kamer zal hij zich de deftige boekenkast met glazen deuren herinneren waarin Rollins geschiedenis, Milton's paradijs verloren, Bunijans Christensreizen, Scottshuisbibel en andere deftige boeken geregeld naast Lalkanderstaan. Er zijn geen dienstboden in huis maar de huisvrouw met haar sneeuwette muts en haar bril op die daar elke na middag onder haar dochter zitten naaien als of er niets gedaan was. Zij heeft met deze meisjes in de lang vergeten vroege ochtend den boel berellerd en voor het overige van de tijd waar schijnlijk op alle mogelijke uren dat hij kunt inkomen, is hij aan kant. De keukenvloer schijnt nooit een vlek te krijgen dus toelen, ja zelfs de potten en pannen schijnen nooit van hun plaats te komen hoewel daar drie en somtijds vier maaltijden daags gereed gemaakt worden hoewel al het linen daar gewassen en gestreken wordt en hoewel tal van ponden, boter en kaas daar op zekere stille geheimen manier tot aanzijn worden gebracht. Op zulke ene hoeven in zulke een huis en zulke gezin had Miss Ophelia een rustig leven van onterend 45 jaren gesleten toen haar neef haar verzocht om uit hem mede te komen naar zijn een woonplaats in het zuiden hoewel de oudste van een talrijke familie werd zij door haar vader en haar moeder nog als een van de kinderen beschouwd en het voorstel dat zijn orleans zou gaan was voor de huiselijke kring van groot gewicht haar grijze vader nam de Atlas van Morsen uit de boekenkast om nauwkeurig de liching na te zien en las flins reizen in het zuiden en westen nog eens na om over de aard van het land te oordelen de goede moeder voeg angstig of orleans niet in een ontzettend goddelose plaats was en zijde dat het haar voorkwam bijna gelijk te staan met naar de centwits eilanden of ergens anders onder de heidenen te gaan het werd bij de dominee bij de dokter en bij Miss Peabody de Wolleneister bekend dat Ophelia Sint-Clair er over praat om met haar en neef naar orleans te gaan en natuurlijk kon het gehele dorp niet minder doen dan er mede over helpen praten de dominee die tot de abolitionistische begrippen overhelden twijfelde of zulke stad de zuidordelingen niet enigszins in het stelsel der slavernij zou kunnen steunen terwijl de dokter, die een ijver kolonisationist was tot het gevoelen overhelden dat Miss Ophelia behoorde te gaan om de lidend van orleans te tonen dat zij toch zo slecht niet over hen dachten toen het echter voldkomen zeker was dat zij gaan zou werd zij 14 dagen achtereen door alle vriendinnen en geburennen op de tegenvraagd en bij die gelegenheid werden haar planen en vooruitzichten naar behoor en onderzocht en besproken Miss Mosley, die aan huis kwam om te helpen naaien, kondagelijks nieuwe berichtend geven aangaan de voorraad van onder- en bovengoed die Miss Ophelia zou meenemen men vond nam al dus dat de oude Sinclair gelijk zijn naam gewoonde kwert samengetrokken zijn dochter 50 dollars had gegeven met vrijheid daarvoor te kopen wat zij nodig achter en dat men twee nieuwe zijde Japonnen en een hoed van Boston had laten komen over het voegsamen van zulke buiten gewone onkosten waren de stemmen van het publiek verdeeld sommige zijden dat men alles in aanmerking genomen voor een enkele maal zoiets wel doen mocht en andere bewerden dat men het geld liever aan de zendelingen had moeten geven maar allen kwamen daarin overeen dat men nog nooit zulke parasool had gezien als er uitnieuw York was gekomen en dat de ene zijde Japonnen heel wel in staat was om alleen op zichzelf te staan wat men ook in dit opzicht van de eigenares mocht zeggen er liepen ook geloofwaardige geruchten van gestikte zakdoeken en men wilde zelf zeggen dat Miss Ophelia één zakdoek had rondom met kant bezet sommige vochten er ook bij met geboorduurde hoeken maar dit laatste punt werd nooit geheel uitgemaakt en blijft totheden toe onbeslist Miss Ophelia, gelijker je haar nu ziet staat voor u in een reisgewaad van blinkend bruin linnen reizig, beendig en hoekig van figuur haar gezicht was mager en had tamelijk scherpe trekken de lippen waren dicht geknepen gelijk van iemand die gewoon is over alle voorkomende dingen ter stond een beslissende mening op te vatten terwijl haar donkere ogen in bijzonder bedachtzaam zoekende blik hadden en over alles heen en wedigingen als of zij naar iets zochten waarop gelet en gepast moest worden al haar bewegingen waren snel, vast en krachtig en hoewel zij nooit veel sprak, waren wanneer zij dit deed haren worden altijd bijzonder puntig en bondig in haar gewoond naar manieren was zij de orde regelmatigheid en aukeurigheid in eigen persoon zij pasten op haar tijd met de juistheid van een klok en de onverbiddelijkheid van een spoortrein en voor alles wat zich niet aan zulke regel hield koesterde zij evenveel minachting als afkeer de allergrootse zonde in haar ogen de som van alle kwaad werd aangeduid door een veel gebezegde en zeer gewichtige uitdrukking in haar woordenboek, onbeholpenheid haar ultimatum van afkeuring bestond in het nadrukkelijk uitspreken van het woord onbeholpen en daarmee bestempelden zij alle bedrijven en manierend van handelen die niet duidelijk en rechtstreeks op een bepaald doel afgingen mensen die niets deden of niet rechtwisten wat zij deden of niet de kortste wegnamen om uit te voeren wat zij begonnen waren voorwerpen van haar diepe verachting ene verachting welke zij doorgaans minder toonde door iets dat zij zeiden dan wel doorzekere steenachtige norsheid van uitzicht als of zij het beneden zich achter iets van de zaak te zeggen wat haar verstandsontwikkeling betrof, zo had zij een helder en krachtig oordeel was wel belezen in de geschiedenis en de oudere Engelse klassieke schrijvers en redeneerde zeer juist binnenzekere beperkte grenzen haar godgeleerde stellingen waren alle in de meest bepaalde en duidelijke vorm gebracht en werden zo bewaard gelijk de pakjesgaren in haar naaikistje en waren juist zoveel en er moest nooit een en meer zijn zo was het ook gelegen met haar meeste denkbeelden over wereldse zaken bijvoorbeeld over het huishouden in al zijn attacken en de politieke aangelegenheden van het dorp haar geboorte doch onderdat alles dieper, breder en hoger dan iets anders lag het krachtigste beginsel van haar gemoet, nauwgezetheid van geweten nergens herst het geweten zo geheel en boven alles als bij de vrouwen van nieuw Engeland het is de granietvormatie welke het diepste licht en toch zelfs tot aan de toppen de hoogste bergen opreist Miss Ophelia was de slavin van het moeten wanneer het haar insduidelijk bleek dat de baan van haar ontplicht gelijk zei het gewoonlijk uitdrukte in zekere richting lach kon de vuur en water haar niet daarvan doen afwijken zij zou recht op een afgrond of op de tromp van een geladen kanon zijn afgegaan en die zijn maar zeker was geweest dat de baan van haar ontplicht daarheen voerde haar regel van recht en plicht was zo verheven zo alles omvattend ging tot in zulke kleine bijzonderheden en kende zo weinig oogluikking voor menselijke zwakheden dat zij hoewel zij met heldhaftige eiver na haar eigen ideaal streefde die toch nooit bereikend kon en daardoor natuurlijk steeds een kwellend gevoel van haren tekortkomenen met zich omdroeg dit gaf haren godsdienstige stemming een strenge en enig sinds sombere kleur maar hoe in de wereld kan misophelia met augustin sinds klaar terechtkomen een vrolijk onbezoord lichtzinnig vergeetachtig on godsdienstig jongmens die met onbeschaamde vrij postigheid tegen al haarige liefkoosde meningen en gewoonten aanloopt om dan de waarheid te zeggen misophelia had hem lief toen hij nog een kind was was zij het die hem zijn de kategismus moest leren zijn de kleren verstellen zijn haren kammen en over het geheel hem onder opzicht en bedwang houden en daar haar hart ook een warme kant had was het augustin gelukt zich een groot gedeelte daarvan toe te eigenen en zo was het hem niet moeilijk geweest haar te overreden dat de baan van haren plicht in de richting van nieuw Orlians lag en dat zij met hem mede moest gaan om op Eva te passen en te zorgen dat niet alles door de bestendige ziekelijkheid zijn een vrouw in de warliep en hij eindelijk gerewineerd werd het denkbeeld van een huishouden zonder iemand om er op te passen ging haar aan het hart dan had zij ook de innemende Eva liefgekregen gelijk weinige mensen konden laten en hoewel zij augustin voor een halve heiden hield had zij hem toch lief lachte over zijn grappen en verdroeg zijn gebreken zelfs in ene mate welke die genen die hem kenden geheel ongelooflijk voorkwam toch wat er meer of anders van Miss Ophelia geweten moet worden zal de lezer wel door persoonlijke kennismaking ontdekken daar zit zij nu op de stoomboot in haar kamertje omringd door een aantal grote en kleine rijzakken dozen en manden die alle iets bevatten waarvoor zij verantwoordelijk is met een zeer ernstige zicht vast te binden, toe te sluiten en bijeen te pakken wel Eva, heb jij nu uw goed nagedeld? nee zeker niet, kinderen denken daar nooit om daar is de geruiterijzak en de blauwe doos met uur beste hoed dat is twee, dan dat geverniste zakje dat is drie en mijn garendosje is vier en mijn lintendosje is vijf en mijn kragendos is zes en dat koffertje is zeven waar hetgen uw parasol gelaten geef haar mij hier dan zal ik er een papier om doen en haar met mijn paraplu en parasol bijeenbinden daar nu, maar tante wij gaan maar naar huis waar toe hoeft dat zo? om alles netjes te houden kind iemand moet op zijn goed passen als zij het bewaren wilt het ga je uw vingerhoed nu geborgen Eva waarlijk tante, ik weet het niet nu, dat doet haar niet toe ik zal uw doosje wel eens na zien vingerhoed, stukje was twee lepeltjes, schaar mesje, rijgpen, alles is haar zet het nu daar maar neer hoe heb jij het toch gemaakt kind toen ge met uw papa alleen op reis waard ik zou denken dat hij al wat hij had moest verloren hebben wel tante, ik verloor ook veel maar als we dan ergens stil hielden kocht papa, weet er niet hoe daarvoor wel lieve deugd kind welk ene manier van doen oh, het was een heel gemakkelijke manier tante zei de Eva maar hoe hoekeloos zei de tante maar tante, hoe zult ge het nu maken hervatte Eva die koffer is te vol om dicht te kunnen hij moet dicht, zei de tante op een toon van een commanderend generaal en stapte boven op het deksel maar hoe het goed ook werd samengeperst de koffer bleef nog een weinig gapen ga hier eens op zitten Eva zei de Miss Ophelia onversrokken wat eens gegaan heeft, kan ook weergaan die koffer moet gesloten worden dat mag niet anders en waarschijnlijk door deze vastberadenheid beangsterd zwichte de koffer de kram knipte in het gat en Miss Ophelia draaide de sleutel om en stak die zegen praalend in haar zak nu zijn we klaar waar is uw papa ik achte het tijd dat zijn een bagage uitgezet wordt ga toch eens kijken Eva waar uw papa is hij is in de heren kayuit, antwoordde Eva hij weet zeker niet hoe dichtbij wij al komen zei de tante zout hij niet eens naar hem toegaan en hem waarschuwen papa haast zich nooit met iets antwoordde Eva en wij zijn nog niet aan land kom eens kijken tante zie daar staat ons huis daar in die straat de boel begon nu steunende als een afgemat monsterdier zich door de menigte van andere stoomboten langs de kade heen te werken Eva wees met pleidschap naar de toren koepels en andere voorwerpen waren aan zijn haren geboorte plaatserkende ja ja lieve alles is heel mooi zei de Miss Ophelia maar lieve hemel daar ligt de boot als stil en waar is uw vader nu kwam de gewone drukte van het landen knechts wilden naar 20 kanten tegelijk heen lopen mannen sleepten met koffers dozen en rijzakken vrouwen riepen angstig om haar kinderen en alle drongen dicht op alkander naar de looplank Miss Ophelia zette zich op de laatst overmeesterde koffer en nadat zij een verschancing van haar andere goederen had gebouwd scheen zij zich reed te houden om die tot het uiterste te verdedigen zal ik uw kofferdragen je vrouw zal ik uw bagage opladen laat mij maar voor uw goed zorgen zal ik u helpen je vrouw regende het om haar heen zonder dat zij je opletten zij bleef haar bundel van para plus en parasols vasthoudende stokstijfzitten en keek zo zuur dat zelfs een huurkoetsier er bang voor moest worden tussen beide evenaansprekende om te betuigen dat zij niet begreep waar haar papa bleef hij kon toch niet over boord gevallen zijn maar er moet zeker iets gebeurd wezen juist toen zij zich inderdaad angstig begon te maken kwam Sint Claire met zijn gewone onverschilligheid aankeuren en nadat hij Eva een vierde partje van een zinesappel had gegeven die hij nog bezig was te eten zeiden hij wel niet vermond ik geloof haast dat geklaaseld zijn ik heb al haast een uur zitten wachten antwoorden Ophelia ik begon waardelijk ongerust over u te worden nu zeiden hij het rijterg staat te wachten en het gedrang is over zodat men nu op ene fatsoenlijke manier aan land kan gaan zonder geduwd en gestoten te worden hier vervolgde hij tot een koetsier die achterom stond neem die dingen eens op oh, ik zal ze zelf wel dragen en bergen zeiden Ophelia kom, kom niet waartoe dat? nu in alle gevallen wil ik dit en dit en dit zelf dragen zeiden Ophelia drie dozen en een rijzakje uitzoekende maar lieve mis vermond gemoed hier niet doen als of hij in de groene bergen waard hij moet tenminste iets van onze zuidelijke manieren overnemen en u zelf niet zo bevrachten men zou u voor een kamernieuw houden geef die dingen maar aan die man hij zal er zo voorzichtig mee omgaan als of het eieren waren mis Ophelia liet zich met een wanhopige gezicht al haar schatten afnemen en was zeer blijden toen zij een behoudend mede in het rijter zat waar is Tom? zeiden Eva hij zit achter op woestje ik zal hem aan mama geven tot een presentje om vrede te maken en haar die dronken kerel te doen vergeten die de kast heeft omgesmeten O, Tom zal zeker een uitmuntend kutsia zijn zeiden Eva hij zal zich nooit dronken drinken het rijtuig hield stil voor een oud huis uit welk die zonderling een mengeling van de Spaanse en Franse bautrand van Tombe waarvan men in sommige gedeelten van nieuw oorlians nog voorbeelden ziet het was een vierkant gebouw dat een binnenplein omsloot het welkman door een gewelfde koetspoort opreed dit binnenplein was blijkbaar ingericht om aan de schilderachtigen en wildrugge smaak te voldoen om al de vierzijden liepen brede galerijen met bogen, rankenpillaren en arabesken versierd die de geest als in een droom naar de romaneske tijd van de heerschapij de Oostenlingen in Spanje terugvoerden in het midden wie op een fontijn haar zilveren waterstraal die als regen in een marmerend bekken neerviel met een breder rand van geurge bloemen omzoont het water in dat bekken zo helder als cristal weemolde van goud en zilvervissjes die al zoveel levende juwelen flickerend heen en weder schoten Om de fontijn liep een pad met een mozaik van keitjes bevloerd in allerlei grillige figuren geschikt en dit werd wederom omgeven door een grasperk zo even als groenvluweel terwijl een breed rijpad het geheel omsloot Twee grote oranjebomen tans met geurige bloesemsbeladen gave een verquikkelijke schaduw en in een kring op het gras stonden vrij gebeeldhoude marmeren fase met de keurig sbloeiende heesters der kerkringslanden De gallerijen om dit plein waren met gordijnen van gebloemd de stof gedrapeerd die na welgevallen konden neergelaten worden om de zonnestralen af te wearen Het voorkomen van het geheel was bij uitstek, wilderig en romanesk Toen men de poort inreed geleek Eva in haar woeste blijdschap naar een vogeltje dat uit zijn ne kooi wil breken O, is het hier niet mooi Niet heerlijk, zei de zij tegen Miss Ophelia Hoe fit ga je mijn huis is het niet allerliefst Het is heel aardig antwoorden Ophelia, afstappende hoewel het mij wel wat ouderwets en heidens voorkomt Tom stapte van het rijtuig en zag met stil maar in een genot om zich heen De neger moet men bedenken is uit het heerlijkste der wereld afkomstig en heeft een hartstochtelijke zucht voor alles wat prachtig, rijk en veelkleurig is Eén zucht welke hem wanneer hij haar met zijn onbeschaafde smaak invlocht aan de spot der kooleren juist op oordelende blanken bloot stelt Sint Claire, die in zijn hart een poetisch wellusteling was glimlacht er bij Ophelia's oordeel over zijn woning en zich naar Tom wendende die nog met een glans van bewondering op zijn zwart gezicht stond rond te zien Zijde hij wel Tom, mijn jongen Dat schijnt u te bevallen Ja, meester, antwoordde Tom Dat lijkt haast het rechte ding te wezen Dit alles gebeurde in een ogenblik terwijl de koffers werden afgeladen de huurkoetsier betaald werd en een troep mannen, vrouwen en kinderen door de galerijen, boven en beneden kwam aanlopen om meester te zien komen Voraan plaatste zich een jongen mulat Blijkbaar, een gedistingeerd persoon die overdreven zwierig en naar de molige kleed was en zieerlijk met een geparfumeerde zakdoek stond te wuiven Deze persoon joeg met grote ijver de gehele troep van bediende terug Ik schaam mij over u Zijde hij op een toon van gezag Zoud jij u bij meesters Huiselijke betrekkingen willen indringen In het eerste uur zijn er terugkomst Alden stonden verslagen over deze fraaie bestrafing die met niet weinig air werd uitgesproken en bleven op een afstand met uitzondering van twee sterke negers die nader kwamen en de bagage begonnen weg te dragen Mister Adolf had het zo aangelegd dat er, toen sinds kler de huurkortzie had betaald en zich omkeerde niemand in het gezicht was behalve Mister Adolf zelf die door zijn zateinde vest gouden horloge ketting en wit linnigoot genoeg in het oogeliep en met onbeschrijflijke gratie en vriendelijkheid stond te buigen Ha! Adolf! Zijd gedaar zijde zijn meester hem de hand toerijkende hoe gaat het men jongen en daarop bracht Adolf met grote vlugheid een aanspraak voor de dag welke hij zei dat veertien dagen zorgvuldig had bedacht en vanbuiten geleerd goed, goed, zijde sinds kler met zijn gewonerspottende onverschilligheid voortstappende dat is alles heel mooi bijeen gelapt Adolf zorgens dat de bagage goed geborgen wordt ik zal zo meteen bij het volkomen en met deze woorden bracht hij misophelie naar een kamer die op de galerij uitkwam terwijl dit voorveel was Eva als een vogeltje naar een kleinboedwaar geflogen dat insgelijks op de galerij uitkwam Eén reizige, gilbleke vrouw met donkere ogen richten zich half op van de sofa waarop zij lag mama bliep Eva in een verrukking van blijdschap sloeg haar armpjes om haar hals en kuste haar nogmaals en nogmaals dat is genoeg pas op kind maak niet dat ik hoofdpijn krijg zijde de moeder naar haar flauw een kus te hebben gegeven nu kwam Sint Claire binnen gaf zijn vrouw een echt orthodoxen, echterlijke kus en presenteerde haar daarna zijn een icht Marie sloeg met zekere zweem van nieuwsgierigheid haar grote ogen naar ophelia op en ontving haar met kwijnende beleefdheid een troep bedienden verdrong alkander om de ingang de voorste daaronder was Enemulatin van middelbare jaren in een vansoenlijk voorkomen die van vrolijk ongeduld scheen te beven oh daar is mammie liep Eva vloog de kamer door weerp zich in haar armen en kuste haar verschijdende malen deze vrouw sprak niet van hoofdpijn maar liefkoosde haar en lachte en schrijde tot men eraan twijfelde kon of zij wel bij haar verstand was en toen zij haar los liet vloog Eva van de één naar de ander handegevende en kussende op ene manier waarvan Miss Ophelia na de hand zijde dat zij inderdaad misselijk was geworden nu zijden zij uwe kinderen in het zuiden om iets doen dat ik niet zou kunnen doen wat is dat zijde Sint Claire wel, ik wil wel tegen iedereen vriendelijk zijn en zou niemand willen qua doen maar negers zoenen te geven zijde Sint Claire daar toe zijt hij niet in staat niet waar ja, dat is het hoe kan zij je doen Sint Claire lachte in waar blijft hij nu hier allemaal Mammy, Jimmy Polty, Suckey blijkt dat gemeester weer ziet zijde hij en gaf allen achtereen de hand pas op de kinderen vervolgde hij toen hij over een pik zwarte kabouter struikelde die op handen en voeten kroop als ik er op één trap laat hij het dan maar zeggen gelach en zegenwensen in Overvoet beloonden de meester toen hij klein geld onder hen uitdeelde en maakt nu dat gewicht komt als goede jongens en meiden zijde hij en de gehele vergadering zwart en bruin stoof de deur uit naar de galerij, gevolgd door Eva die een grote zak mede nam welke zij op de gehele reis naar huis met appelen noten, kandijklontjes eindjes lint en kant en allerlei speelgoed had gevuld toen Sint Claire zich omkeerde om heen te gaan filmp Tom in het oog die onrustig nu op de ene dan op de andere voetstom te wiegelen terwijl Adolf tegen een pilaar leunende hem door een lourniët bekeek met een air dat een modenheertje tot eer zou hebben gestrekt gij aap zijde zijn meester aan sloeg hem het lourniët uit de hand is dat de manier om uw gezelschap te behandelen mijn dungdolf vervolgde hij met zijn vinger naar het gebloemd satijne vestwijzende waarmee de Adolf prongte mijn dungd, dat is mijn vest o, meester dat vest was overal met wijn bemorst natuurlijk kon een gentleman van meesters fatsoen zulke vest nooit meer dragen ik dacht dat ik het wel heb het mocht voor een arme negen zoals ik is het nog goed Adolf wierp zijn hoofd in de nek en streek zijn vinger zeerlijk door zijn geparfumeerde harem zo is dat het geval zijde sinds kler, onverschillig nu ik zal Tom aan zijn meester rest laten zien en neem hem dan mede naar de keuken en pas op dat hij u niet weer zulke airs tegen hem geeft hij is meer waard dan twee zulke apen als hij meester wil altijd gek scheren zijde Adolf lachende ik ben blij dat ik meester weer zo vrolijk zie hier Tom zijde sinds kler hem wenkende Tom trad de kamer binnen hij zag de tapijten en de voorbeeldenloze pracht der spiegels schilderijen standbeelden en gordijnen en gelijk de koningin van Sheba voor Salomo er was geen geest meer in hem hij is geen zelfs bevreesd om zijn voet neer te zetten zie eens hier Marie zijde sinds kler tot zijn vrouw nu heb ik eindelijk een kutsier voor u gekocht zoals gehebbend wordt hij is zo zwart en deftig als enige hele lijkstaatie en zal u ook even deftig rijden als hij wilt doe uwe ogen nu eens open en zie hem aan zegt nu niet meer dat ik nooit om u denk als ik uit ben Marie open de haar ogen en keek naar Tom maar zonder zich op te richten ik weet toch wel dat hij ook drinken zal zijde zij nu nee men heeft ervoor ingestaan dat hij vrouw en nuchter is nu ik hoop dat het met hem schikken zal zijde de dame maar het is meer dan ik verwacht dolf zijde sinds kler wijst Tom de weg naar de keuken en pas op vroegte hij erbij onthoud wat ik u gezegd heb Adolf trippelde sierlijk heen Tom volgde met zware sreden hij gelijkt wel een olifant zijde Marie kom aan Marie zijde sinds kler zich bij de sofa op een stoel zettende wees nu eens vriendelijk en zeg iemand iets aardigs gij zei 14 dagen over de tijd uitgebleven zijde de dame pruillende maar gij weet wel ik heb u de reden geschreven zulk een korte koelenbrief maar mijn hemel de post overtrekken ik moest kort schrijven of geheel niet altijd zei de dame altijd is er iets om uw reizen lang en uw brieven kort te maken zie nu eens hier haar vatthe hei een eleganfluwele doosje uit zijn zakhalende en openende hier is een presentje dat ik u uit New York heb mede gebracht het was ene nagerotypen zo duidelijk en vrij als ene gravure van Eva en haar vader hand en hand naast de kanderzittende Marie bekeek die portretjes met een onvergenoegd gezicht waarom moest gij in zulk een stijven houding zitten nu over de houding mag verschil van mening zijn maar wat vind gij van die gelijkenis als gij u aan mijn mening in dit op zich niet stoort zult gij het ook wel in het andere niet doen antwoorden zij het doosje sluitende welke on aangenaam wijf dacht Sint Claire bij zichzelfen maar over luid zei de hei kom aan nu Marie wat dunt u van de gelijkenis wees nu niet waas het is al zeer ongevoelig van u Sint Claire antwoorden de dame dat gij mij dwingt om nu naar allerlei dingen te kijken en erover te spreken gij weet wel dat ik de gehele dag met hoofdpijn heb gelegen en zei dat gij te huis gekomen zijt is er zulke aan geweld gemaakt dat ik half dood ben zijt gij zo aan hoofdpijn onderhever zij de Miss Ophelia uit de diepte van een kussenstoel op reisende waarin zij stil was blijven zitten bij zichzelfen een inventaris van de meubelenmakende en berekenende wat zij moest hem gekost hebben ja ik ben ene Martin Laresta van antwoorden de dame je neverbeste thee is heel goed voor hoofdpijn zij de Ophelia ten minste Augusta de vrouw van de oude Abraham Perry placht zo te zeggen en zij had veel ondervinding ik zal de eerste je neverbessen die in onze tuin bij het meer rijp worden opzettelijk daarvoor laten komen zij de Sint-Claire zeer ernstig en trok tegelijk aan de schel ondertussen nigt zult hij wel graag naar uw kamer willen gaan om u na de reis wat te verfrissen dolf vervolgde hij laat mammie ter stond eens hier komen de mulatin welke Eva met zoveel verrukking had geliefkoost trad spoedig binnen zij was zeer net gekleed en had een rode en gele tulband op die Eva nu pas had mede gebracht en welke het meisje zelf om haar hoofd had gewonden mammie zei de Sint-Claire ik stel deze dame onder uwe zorg zij is moede en heeft rust nodig breng haar naar haar kamer en zorgen voor dat zij alle gemak heeft daarop verdween Ophelia door mammie voor gegaan einde van hoofdstuk 15