 Aqşanınız xeyr olsun. Əziz və dəyəli izləyicilərimiz kanalın çöfirində aslı söz proqramlığın 24-sentiyabın 2021-ci tarqı olan sanlı bağlantısıyla qarşınızdır. 24-sentiyabı deyəndə ötəni 24-sentiyabını çün oləntikin gözünüzün önündən keçir. Nələri yaşadıq bu günlərdə biz? 21-də bir səfərbəli yalan olundu. Bəlkə də çox var, inanmırdı. Geç şeydə 21-də biz Qarabağ vurunda, 27-də ilə sonra bir sabaşa başladı. Şəhədlərimizi sayıq və sevgi ilə anırıq. Qazlərimize can sağlıdır deyirik və düşünürkəm şəhid ailərimizin, həm qazlərimizin problemləri bugün hakimiyyət və dövlətüsün kriyatiyyət məsəl olmalıq. Bu gün Qarabağımızdan danışacaq, yəni anonsda nəzərimizi şattırılırın kimi. Nələri başvurur Qarabağımızda? Ötən bu bir ilə bir ekskursiyeliyəciyi, onu dəyə bəndirəciyiq. Qarabağda başvıran son günlər ən önəmli olaylara biz nəzər çalışıq. Qarabağ kantəsinin dönəm sədirəyi, çiəsə binlər doktoru Protestor Sabir Mənmədli hal hazırda bizim canlı bağlantımızdadır. Sabir Mənmədli hoş gördüyü sizi. Hoş gördü, yaşaması, röfbətdə ölmətləyə ütəyilətə maçası varıq. Sağ olun, var olun. Qarabağ kantəsinin bu günlər yenə toplantı skeçirini üçləyəm. Yəni, ümumiyyətlə qeyd edim ki, bu Qarabağla bağlı o təşəkbirlərin formulaşması. Bizim 27 Centiyabura gədən yolumuzda olduqca önəmliydiyi. Qarabağının qata alıyıram. Və bugün də kantənin başında sizsiz, size əşəkür edirik kədədə Qarabağla şey problemlər varsa Qarabağından bağlı mübarizəmizdə devam edəcək. Sualımıza ilk öncə örmətli Sabir Mənmədli. İlk öncə, bu Zəngəzur dəhlizində görə Ermenistanın Azərbaycanından bu 150 milyon dolar sisteməsi məsələsi ilə başlayat. Bu detalları bir qədəri, yəni üçüman şəhdə də bunlar. İzləyicilərimizi də maraqlandırıq. Bu məsələrə bir aydınlık yətilək. Sonra o birillik dönəmədə dəyələndirmələyəcəyiz. İzləyicilərdən çox haşə edirəm ki, və ilişimizi bəyənin paylaşını çox dəyələli qonağımız var və çox dəhərli şövqətimizə olacaq. Buyurun, Sabir Mənmədli tefirləsiz. Teşəkür edirəm. Son dövrlər biriniçə siyasi, diplomatik hadimlərdən belə bir informasiya gəldik ki, Ermenistanla Azərbaycan arasında süz sadəsinin hazırlanması prosesi gedir. Amma bəzi mənbələr o cümlədən Rusya'nın baş nazirinin mavini qüsusu olaraq vurulada çiyin. Yəni bu sadəj hələ hazır deyil, bu sadəj üzərində iş gedir. Amma eyni zamanda başqa mənbələrdə müəyyən müalimətləri ortaya qoydu. Hətta qüsusu olaraq düşməni ölkənin mediyasında ardıcır olaraq belə müalimətləri gedik ki, Ermenistanın Ukrayna dəki səhirliyi vasitəsi ilə, ilk məbələ səhirli özü pasifləşdə işdək gedir. Və qüsusu vurulandı ki, süz sadəcini üzərində iş gedir, artıq mətin hazırlanır. Və hətta Ermenistanın Ukrayna dəki səhirliyi, bununla ələqədər olaraq qüsusu olaraq, demək paşinandan görüşə gəribana gəldik. Bununla yanaşı Ermenistanın mühalif liderləri də, mumayəndələr də qüsusu vurulurlar ki, belə bu sadəc üzərində iş gedir və sadəc hazırlanır. Son günlər hətta qeyd edəkdilər ki, paşinyanın Gülistan'a sətəri zamanı, Batumi də olar ki, həni bir müddət, siz bilirsiniz ki, bu mirdiyadaq gibi getdi. Batumi də paşinyan təxminən üç saat bir müddətində dırnaq arası desə yoxat çıxdı, hətta demək qəbul elə dən tərəq bu haqqda müalumak yerimədir. Və bu informasiya ona yönəldik ki, həmin o yoxat çıxma məsələsi, Türkiyə numayindələri ilə və Azərbaycan numayindələri ilə görüşə hesra olmuşdu. Və orda bu sadəcin detalları demək müzakirə olunurdu. Demək ki, həmin islələm halda bir sıra mənbələrdən bu sadəcin hazırlanması haqqında informasiya gedir və son dövrlər, son günlər, Ermeni mediyasında da bu sadəcin belədi detallarını artı ictimaya də təvqil etməyə başlarlar. Və bu detallarda xüsus vurgulanırdı ki, Ermenistan, Azərbaycana, Cengazur Dəhrizi haqqında razılış verir, belə bir razılır artış elə olunur. Və Ermenistan, Azərbaycana ilə bu Dəhriz üçün 150 milyon dolar istəyir. Və hətta bu informasiya da gedir ki, Azərbaycana tərəhdi bu və beləq nəm hətta razılaşır. Sonra, ikinci detal ondan ibarəh dedik ki, bu sadəcinin ələqidir olaraq səriyyətlərin demarkasiyası nədir də tutu? Və bu demarkasiyası əsasən həyətə keçirləcək. Demək istəyirəm ki, artıq ictimaya də deməli hətta Ermenistan ziyasparan umayəndələri bu haqqda məlumak verilədir. Demək istəyirəm ki, görür çifayət qədər ciddi işçiyedir bununla ələqədər olaraq. Yeri gəlmişə onunla qeyridim ki, Rusiyanın rəsmiləri də deməli demarkasiyası məsələsində fikiri yönəldirlər. Onlar da özür hazırlanabildirirlər ki, Ermenistanla, Azərbaycan arasında demarkasiyası baş verilməlidir. Və sünh səlişi bağlanmalıdır. Hürmətli tamarasılarımız el bir məsələni nəzələ də çatdırmaq istəyirəm ki, Rusiyanın yanaşmasında müəyyən bir elementlər var. Bu element ondan ibarə etdik ki, Rusiya, həç də Azərbaycanı istədiyindən, həç də bu muharbənin sona çatması, istəyindən bu adımlara atmır. Sədəcə olaraq Rusiya, Ermenistan'da baş verən prosesləri yuxarı qara bağda baş verən proseslərdən ayrır. Və yeri gəlmişən qeyd edim ki, bu xəhti həm də bir sərə aburqə ölçələri, o cümvərdən, Fransa'da bu xəhti dəstəkdir. Yəni, Ermenistanın iç problemləri, Ermenistanın üzüləşti problemləri yuxarı qara bağda baş verən hadisələrdən ayrırlar. Və Rusiya nə də məqsədi, Bülünürs, Fransa nə də məqsədi ondan ibarətdir ki, bu mərhələdən sona, artıq Azərbaycanıla yuxarı qara bağda baş verən prosesləri ayrıca müsləb edə, demək, muzakirə etməyə çalışacaqlar. Sol təşəkürlər, Hürmetli Sabir məlinin, bizdə işlərin bir də yeni kutulanları məqsədən çatırlan ki, Zanlı bantımızda, siyasi edinlər doktoru trafis, Qara Bok kantesini görəm sədiri, Sabir məlinin, Sabir məlinin də biz Qara Bokdan konuşuruz. Bak, bu gün Qara Bokda nələr baş veririz, ən son genikləri Sabir bəyi deməli fikirini açıqlayacaq. Təminələxanımdir ki, Sabir bəyi, 150 milyon Azərbaycanı, Irmənistanı niye ödəməldir? Kankret cevab verin. Sabir bəyi, bu məsələyələ bəiniz var mı, bu suala? Səssüsü var. Təminələxanıma təşəkürlərin, bu suala görə, fikirə görə, amilə doğru biz Qara Bok məlinin bugün çi toplatısında xışı olaraq vuruladaşın, Azərbaycan Diploma Tiyasından, Azərbaycan Hürçün Məhdinin fəaliyyətsiliyi nəticəsində, bu mənədə ki, Irmənistanına qarşı biz təzminat məsələsində bir nıxaq məkmələrə çıxaracağımız halda və bu vəzifə bizim qarşımıza olduğu halda belə bir şərəyət yaranır, çünki Irmənistan Azərbaycanı 150 milyon istəyir. Amma hal bu çu, Azərbaycan Diploma Tiyasından rəhbəri edən şəxsilər, Azərbaycan Hürçün Məhdinin edəkbəri edən şəxsilər, Irmənistanı bir nıxaq məhdələr vasiləsi ilə Azərbaycana vurduğu bütün o maddi ziyanlara görə, o verçliklərə, dağınqılara, ekoloji, mədənin mülki teröra görə təzminat ödəmələdi, bir nıxaq böyük normalara uygun olaraq və bunun da ələ qədər olaraq, biz neyək ki, Irmənistan bize təzminat ödəmələdi. Bu məhdələr, Tamiyla Khanımının fikini tamamlədi əsləriyyirəm və bir qaraba konükləsində bununla ələ qədər olaraq həmin, bu yanaşmanı sərgilədir. Həmin, məhdələr vasiləsi. Faktı sədəcə olaraq nə dərə səxdırılın ki, bir də bir müəvzuqdur, bir də bir muzaqelələr bu müsləvədə aparılır. Bir nəsə sualları var, onlar da çox qısa cəvablandıraq, çünki növbət suallar çoxdur. Günzaləxanın soru şu, ki, Azərbaycan laçın dəhlizində görə ödənmiş deyir mi? Yox, Azərbaycan laçın dəhlizində görə ödənmiş isləmir, hətta çox təsvulər olsun ki, belə bir məsələni və qoymur. Nə Irməstan qarşısında, nə Rusya qarşısında, hətta laçın dəhlizində paraliyi olaraq, yolun çəkilisi də, hətta məyə mənə də Azərbaycanın üzərini qoydur. Çünki qarşıda bu planlaşdırma elə qədər olaraq, yol Azərbaycan nəqiliyət naziri, xəddindən aparlan, planlaşdırma elə qədər olaraq, orda qətilmişdir, belə informasiya qətilmişdir ki, bu yolu hətta Azərbaycan çəkməri olacaq. Biz də qaraba komünitəsi olaraq, qətil olaraq buna ehtiraz edirik bu yolu çəkilməsi nə də belə dədə, mənkəm unasibət dəsirik ehtirazı bizə bildiririk. Çünki laçın dəhlizi indi ki, şəra hətta uygun olaraq biz yagın bu hafta buzakilərlər aparatıdır. Yəni, bir adın kimi qapanmalı və Azərbaycanın sərhətçiləri bu əraziya nəzarət etməliyik. Ümumniyyətlə, Sabir Məlləm, laçın dəhlizində durum necədir? Bize bu son günlər Iranın tırarının məsələsi var olsun ki, əkseriyyətdə bizim soydarımız idi. Gəlib o ərazindən 21 km dən keçməsi, mən məsələn o ərazini yaxşı tanımram, olmamışam oldu. Ən ətrafiyyir. Ama siz bilirəm ki, oranın çox güzəl bilirsiz. Həm nəzəri, həm də praktik olaraq. Baxa, orada durum necədir? Bizim sərhətçilər, öz sərhətlərimizi rahat qoraya bilirlər. Mənim bildiğim qədər laçın da oradan keçəndə rusların postlarından keçəndə də bizim bayraqlar belə maşrınların üzerindən götürürlər. Nə baş verir bizim ərazimizdən, nələr cəryan edir? Bu varədə istirəm qısa da olsa fikirinize işudək. Demələ, görüs qafan yoğumun, azərbaycan ərasindən keçən hissəsi laçın dəhrizindən bir qədərə ərağladı. Və üstəlik, bu yoğun iki hissəsi azərbaycan ərasindən keçir, yana ərimənsan tərəfindən keçir azərbaycan tərəfə, sonra qadir yenə ərimənsan ərasindən, sonra yenə də qadir azərbaycan tərəfindən qafana yaxınlaşır. Demələ, demək ki, bu ərazi laçın dəhrizindən bir qədər ərağıldı, ona görü bu ayrıca bir mövzudur. Bununla ələ qədər biz xüsus olaraq vurulamaqsi iri ki, beləli azərbaycan sərhətçiləri, azərbaycan polisi görüs qafan yolunda çox belə fədəkarlıqla, böyük azarıqla, qəhramallıqla, öz vəzifələrin yerini yətirirlər. Pəşə yüksək sevədə pəşəkarlıq numaya şəhdirirlər. Çox principiyallıq numaya şəhdirirlər. Əgər, sıxatılırsanız da, yana bir müdət bundan öncə həmin ərazidə polis posu quruldu və sonra cömrühmətə qəsi yarandı. Cömrühmətə qəsi yarandıqdan sonra iran yüks maşınlarından rüsum tələb edildi. Bu sərhət ondan yetmir ki, yana rüsun 350 dolar veriləcəyə, yaxud 100 doları princip olaraq bu yol azərbaycan ərasiri və ona görə də bu yolağa azərbaycan polisi, azərbaycan sərhətçiləri, azərbaycan qəbiçiləri nəzarət edirlər, məsələ bundan girdi. Sonraki mərhələddə azərbaycan qömrühçiləri və azərbaycan polisi ərimənistan maşınlarında, əriməni yüks maşınlarında yoxlamama başlarlar, və bu düzgünlə etlər. Çünki, bu bir başra ərimənistanına yumşak kəzi gidi. Ərimənistan əriməni dekabarı aynında şimini 20. ilə dekabarı aynında azərbaycan tərəfi ilə əldə etmişdir, bu yolun istifadə edilməsindir. Paşınian da bunu etrafı edirdi. Amma təsvirlər olsun ki, ərimənistan öz üzərlə götürdüyü vərdiləri yerinə yetirmədə, yəzur dəhrizindən ələqədər olaraq, ona görədə yoruzqafan yolunun istifadə edilməsi ərimənistanın tərəfinlə burada qömrüh posusunu yaradılması və s. tamamilə qanlıdır və yumşak küz vasitəsi ərimənistanı məcburu etməkdir. Qaraba komitəsi olarak təkirlik üyətlikin azabacan höçünmətində nə vədər ki, zəngəzur dəhlizini açımayıb ərimənistan və bu istigəlməkdə praktikə adımlar afınırsa onda yoruzqafan yolu umyətlə bağlandsın. Biz, məsələn, hətta birə qoymuştik. Və bu təkirlik, təkirlikədə sosial media və internet media vasitəsi ilə biz azabacan höçünmətində təqdim etmişlik və azabacan höçünmətində bu izəyəlardan istifadə etmək imkanda malikdir. Örülfət və ses Çox təşəkkür edirəm, səsi bağladın ki, aqabə sətlər olmasın. Bizdə başıda yaman küləydi ses efirə gəlməsin deyəm. Örmət, Sabir bəyi son günlər sizin marağlı bir paylaşımıza rast geldim ki, gün öncə sıraqa gün. Yəni, il edir ki, azabacan küləydi ismətləri ilk təpə olaraq Rusya hərçilərinin dırna qarası sürməramların şüya yollanan oğaz marşunlarında axtarış nəzarət tədbirlik etirirlər. Ruslar şoxda. Nə baş veririz? Məsələ, bunda dışın İmdiyəni dek yəni, 10 noyavr bəyanatına uyğun olaraq yoxarı qarabağda yerləştirilən Rusya sühməramları adı ilə Rusya hərpçiləri məli məramları və şər məramları Faktiki olaraq bir başa Ermenistanın maraqların güdür və İçnövbəlilə Rusya'na maraqların güdür, burə ediyo onda. Və bunun ələ qədər olaraq onları faktiki olaraq şəsə bir belə də hesabatı vermək və özlərinin bu ərazidə bir müsləhəki hakim kimi aparırlar. Və İmdiyəni qədər faktiki olaraq Rusya'nın nə hərbə maşınları, nə başqa yükl taşıyan maşınlar nə humayetar yardım getirən maşınları hisfax Azərbaycan sərhətçilər tərəfindənmi Azərbaycan kususikləli tərəfindənmi hisfax yoxlanışa məruz qalmamışlar və ona görə də Ruslar həmişə özlərin burada sərbəs afarmışlar. Və görmük ki, bu Rusya hərpçilərinin özbaşınalığı artır, həddə aşır. Siz birisiniz kün son bir ay ərzində səri diplomati kanallarla Rusya'ya öz itiradını bilmişdir, sülhməramlıların burada davranışından ələqədər olaraq və bunu açıq şəkildə artıq note şəkildə bilətəyə qedimi etmişlər son dövrlərdən və bunun ələqədər olaraq bunun dabamı da olaraq Rusya sülhməramlıların bu özbaşınalığını qarşına almaq üçün Azərbaycan kususiklərin atları bu tipli adımlara atmaqa məcburlar. Rüfət və yer gəlmüşəm bir məsəlinə İndianı qədər hətta Rusya sülhməramlıların dağılıq Qarabakh yüxarı Qarabakh ərazisində deməli, Virtalyurtdan, Yakut başqa uçak alfaratlardan istifadə edilməsi bənədə nədərə tutulmamışdır. Amma iki gün bunun əvvər Rusya hərbiciləri təlim təlim prosesində işlək etmişlər təlim prosesində tipli məxsətlərlə Virtalyurtdan ilə istifadə etmişlər. Bu da Azərbaycan deməli tərəfinin nərazilə isə bağlıymışdır. Və bir də Qarabakh komitəsi olaraq bunu hiddətlə qarşılır ki, bir hala ki, bəyanatda sülhməramların sahi nəzərdə tutulub, prani çeyrikə nəzərdə tutulub, hansı çeyrikədən istifadə olunması nəzərdə tutulub, orda Virtalyurt yoxdur. Və bir hesab edir ki, bununla elədədər olaraq bu Virtalyurtdan istifadə edilməsin məsələsi kifayət kədər ciddi məsələdi və bir başa Rusya'nın bu bəyanatı ayaq altına atmaq deməkdir. Ona görə də Azərbaycan tələbi çox çəssin şəkədə Rusya qarşısına bu məsələni qoymalıdır və cəvab tələbi etməlidir. Yeni gəlməşəni ürüf etməlməm məsələni xüsus olaraq qurulaması iləm ki, hər bir məsələ üzürə Azərbaycan qurulaması iləm ki, hər bir məsələni qoymalıdır Rusya'nın məsələni qoymalıdır məsələni izahat tələbi etməsələrin həyansızlığı dəmam edəcək. Ona görə də Azərbaycan tələbi vaxtaşrı olaraq, gündəri olaraq bütün o pozuntları hamsını qoymalıdır və yəri gəlməşən onda qeydirim ki, proses ona qeydir ki, faktiki olaraq Rusya 10 Noyabr 2020-ci il dəyanatının Şürh yaratma statusunu faktiki olaraq heçə edirir. Və belə bir halda Rusya bu sənədə belə yanaşır, onda Azərbaycan da bu prosesilədə istifadə edikdə, öz maraqların tikte etməldi, iş növbədə də laçın dəhrizinin bağlanması və laçın dəhrizinə, ilki variyanta birgər nəzarət məsələrinin həyata kesilməsi məsələsinin gündəmi yətirməlidir. Eləsiz bu bir də, eləsiz son günlərisə eləsiz qarabakan təsnizlasında bu görüs yolu, zəngəzür dəhlizi aslanada görüs qafan yolunun bağlanmasını də təklif edəmisiz. Yəni, hətta Rusya ve İran yoxarı qarabadan bölgesində və dolsunlar, Abuş ve Fransa məhəndələrini sərsən bəyanatları, kervanın hərəkətini təsir edə bilməz. Belə başlıqda komitənin ötən əptəki zilasının da qərarlardır. Bu əptəki zilasının qərarlarında, işləciş sizdən mən istəyərdim biləcəc eləizlərimizin suallarını sizdən soruşa sünki, əslində izləcinin sualları bizdə pürəkət təşkiləyir. Günay xanatı çəkürlər mətlət və İran deyəndə niyən arat oluruz ki, gəlməsin, Stepanakert, Armeniya yazılan qəqaların qaimələrin mələfi, İran tələrin, siz niyən arat oluruz? Yəni, o papadan çox katolik olmaq anlamlıdır bu. İran da bizim 40 milyon soydakımız yaşayır. Orada olan durum bizi dən arat öləyir. Bizi də maraqlandırır və soydaşlarımızı da sizdən də, də gələrinə də çox sevirdik. Mənim dostlarımın yarısından çox ortadır, həyatın. 10-15 ildə oradaki üçün. Bələ, mən texsiz təhsib göstərim. Təhsib bir adam bayrağına, vətənlə, elinə, dilinə göstərim. Sen dilinə elinə almış ölkəyə niyən, tamiləxanın əlzadə. Sual soruşu şey, Sabir Bey, Azərbaycan polisi kimi qorluyur? Orada Azərbaycanlı yaşamdır, sələti Ruslar, əlalıblar, bizimkilər ora buraq, bizimkilər ora buraq mullar ahir? Sual aydındır mı sizə? Aydındır, bələ. Məsələ, burasında tamiləxanın emotiyaları başa çürəm. Mən məsələ, burasında düşün, Azərbaycan əradisine, Azərbaycan hüquq muhafizə organları nəzarət etməridilər və görüs qafan yolunu əvvəcədə biz qeyriyətik ki, müəyyən bir hissəsə, Azərbaycan əradisindən keçir, söz üçün bu əradidə baş verən hadisələri onlar çabaht ehtilər. Yəni, Azərbaycan xalqı qarşısında, Azərbaycan qanu veciliyi qarşısında, Azərbaycan vətəndaşları qarşısında. Bununla ələ qədər olaraq, Azərbaycan polisi öz yerindədir, və yenəyə təkirarı yedirəm ki, ələ, Azərbaycan polisi, Azərbaycan sərhətçiləri, Azərbaycan kutsi təhəniyyətləri quru hissiylə öz vəcvələrin yüksə sevədi yerini yətirilər. Bunla da müəyyən elə başa çürən ki, bir vətəndaş olaraq bizim çölgə salmağımıza haqq qazandırmaq olmaz. Bizim bu mətləb dostunuz, yazır ki, Irmənistan alternativ yol çəksə nə edəcək siz? Nə edəcəyik? Mətləb bəyi, siz deyir, Azərbaycan vətəndaşınızda, nə edəcəyik? Irmənistan alternativ yol çəksə nə edəcəyik? Yəni, mən özümü bu ölkəni vətəndaşı sayıram. Yə ki, saymasam, diyərəməyət. Sabir müəlləm, nə edəcək siz? Sabir müəlləm, nə edəcəyik? Irmənistan alternativ yol çəksə. Mən sağlı bilə başa çürən ki, yana laxsın dəhlizindən bağlanmasın, alternativ yol məsələsindən bağlanmasın, alternativ yol məsələsindən bağlanmasın, biri siz mi? Azərbaycan ərazisindən keçən, istənilən kommunikat zəxətli, Azərbaycan devlətin nəzarətində olmalı. Mən, mətləb bəyi şini bir məsələ yönət məsələyirəm ki, məsələ burasındadır ki, Azərbaycan ərazisindən Azərbaycan devləti cevab deyitik. Millət qarşısında, xalq qarşısında, bizim bu rəhbər şəxslər, həşmət umayindələri bu sahaya cevab verən şəxslər cevab deyik. Ona görə, onlar yəkərincə və bacarıqla fəaliyyət göstərisələr, Azərbaycanın maraqları bütün nöklələrə təmini olunacaq. Yox, əgər Azərbaycan məmurları səndəricə üzür istəyirəm, yani inci məyəsiniz, əgər bəzi məsələlərə mətlət dəyin məntiki ilə yanarsalar, səstək ki, burda problemlər artacaq. Ona görə də, Azərbaycanın höcümətliyi hər qarşı tofağına nəzariyyət etməlidir, və kommunikasiya xayrətlərinlə asılmasını öz nəzariyyətində səxlama alır. Çox təşəkürlən, sahib allah verdiyi yazır. Sabir beyi çox bəndim, və bu ziyalımızı tanmadığıma görə, bir şey var burada. İndiyədək tanmadığıma görültandım. Sabir beyi bizim dəhərli ziyalımızdır. Ələ sahib bir çox çox görürüz, qapan yoluna, alkerinasi bir yolu və yalnız Ermenistan ərasindən keşsə neydək? Yəni siz bu sualın dağılma, ucavın dağılma ki. Demələ, bu alkerinasi bir yol məsələləsi, kommunikaciyaların asılması məsələsi, siz bilirsiniz ki, iki xəti nəzərdə tutulur, Rüfət beyi, bir zəngəzür təhərizi Sisyan rayonundan kesməklə, Azərbaycandan əsas hissəsindən Naxsıvan ərasində, Şahbuz rayonu istiqamətində, İkinci bir kommunikaciya xəti meğri, cənuptan bu dəhri zindərdə tutulur. Əvvəlcə, türk devlətin edətərləri də, rəsmirləri də, mənə ilə başa çürəm ki, məyəm mənada hətli belə dədə dağın o olsalar, amma istərisəməs, o rəliyif ona artıq uygulunlaşdırmışdır, mənə ilçin infrastruktur var idi. Amma son dövləmən ilə başa çürəm ki, üstünlük məz sisyan istiqamətindən, keçəli Şahbuz istiqamətində və oradan Naxsıvan'a keçən yola üstünlükləm mən, Azərbaycan, İkinci istiqamətdə və kədə üstünlük verirəm. Çünki bu da məyəm mənada qərbi zəngəzuru bizə daha yaxın bağlayan və ərimənistan ərasini məyəm mənada kamunikat səxəhtiyyilə yarya bölən, ikiyə bölən, yaxud əsək, məyənin hissiyyədə bölən bir yol olmağı daha əlverişlidir. Çözsür üçün, buna uygulularaq bu heçlə o deməkli elikiyin oru xətli migri ərasinden keçməlidir. Və elədir keçəcək. Rəcəb Təvək Erdoğan da bu istiqamətdə məyəm açıqlama verir. Dün əndə o xüsus yolu gəlirətikin artıq iğdırdan naxçuana doğru demir yolun çəkilişini başlanacaq. Rüfət və eyni zamana mən vurgulamaq istəyirəm ki, bizim bir sıra şəxsim mənbələr əsasında yanı bu yol çəkilişində istifa, çalışan bizim dostlarımızla küsus vurgulurlar kiynin zəngilanın sərhət migri istiqamətdə deyirəm. Zəngilanın istiqamətinə gələn yol var gücü ilə gecə gündüz bizim işçilərimiz orada çalışır və bu yol yüksəh səviyyədə artır proseslər gedir və yolda yüksəh səviyyədə bələ hazırlanır. Yəni bu haqda bizim təmaşa çalanızda məyəli maflı olsun üçün həşidə o deməkdə yəni proses öz axarına bırakılır. Bu yol hal-hadırda çəkilir. Zəngilanın istiqamətin də və mən başaq üçünləm kiyn bu kəsaatib deyir ki, yəni bu və səhətdə kiyn boş boşuna xərçiləmdir. Vələzizləyicilər. Bir dəyi nəzərinize çatırram ki, programımızın qonalı Profesor siyasiya bilər doktoru Qarabak həmi təsində dönəm sədri sabiriləm mədlidir. Səmiyədə bir yazır, cəngizir bizim nəhimzə lazımdır. Elbətdə ki, diktatori deyirməli amma cəngizir də bizə lazımdır. Qarkı torpahlarımızdır. Amma şuar şəkilində deyir. Riyal. Məsələn, mən bir dəfə bundan bağlı mübaəsəm oldu. Dedim, cəngizirə qayıtmaq üçünləm. Qarabak'da gəyrməni yaşasım da riyallıq budur. Yəni, biz Qarabak'da gəyrməni yaşamasam ona etlik ölkəyə çevirlik. Bu vəədikər şəkildə. Onda bizim soydaşlarımızın cəngizirə qayıtması perspektivini gözü almırıq. Yəni, bu baxımda. Yəni, bu məsələr artıq bənəqa xuyugun prinsbəsasında həllə olunmaldır əziləcilər. Çünki bu qədər rahat deyir. Vaxtında Nərmanovlar vaxtında əlhəylər Qarayevlər mürzayanlar bizim dələvaba torpahlarımızı gölçən cəngizir 1921 və 29. yıllar arasında Ermenistan'a və eləndə bu günlər. Halbuki 1918-ci bəl əraban Qubayriyyasının yerində Ermenistan Rizbulqasının yaranması ilə bağlı ölkə prezidenti dəfələrdə cümrəyət kuruzlarımıza bir lüzada onları aşaqlayır. Biraz ədalətli olmalıq lazımdır. Hər halda və eləşimizi müəssubu deyir, amma dəməliyik. Hər və eləşimizdə hər imkan düştükse dəməliyik. Vəziləcilərimizdən çox haşı eləmki və eləşimizi daha geniş auditoriya proqramımız daha da genişlənsin ya edəsin. Sabir mələm Vəlişin əbvəlində də deyirdim 24 Centiyabur deyir bu gün. Ve 24 Centiyabur bu gün üçünlən sonra biz 27-diyə gözlədiyimiz əslətli tümlərin bir sağoluna geçik deyik. Səfələ edirim həmin gözlərdə internetdə çalışmalıdır. Çanlarımda fulən kəndimiz alıldı. Bunları işinlə çox görür verici idiyim. Biz də deyirəm şəhətlərimizi ruhu şal olsun onları unutmağa haqqımız yoxdur. Mən istəyərdim ki, 27 Centiyabur öncəsi bir dəyələndirmə aparaq bu ötən biri də sonra izləyicilərimizin sualları var. Rəfidəxamın Təmirləxamın da başqalarının sualları var. Nufrəttin bəyin suallı var. Onları sizdən soruşacağım, bir dəyələndirməni şəhətlək sizdən. Rüfət bəyi, siz tamamilə doğru vurguladınız ki, bizim əvvəlçil dostunuzun bir sualların ələqədər olar ahyanı haldır ki, diktatları hakimiyyətdə oğuzu halda, bu məsələlələn məşğolulmaq və s. istəgəmətə mübarca atarmak və s. Bunlar ələqədər olara həməndi və iniki suallı bir qədər uzaşdırmaqsı ilə məsələni bu dostlarımızın hüniyyətlə bu yöndə çünən bizim vətəndaşların diqətini vəz-i məsələri saptırmaqdır. Birisiniz mi? Bəzi siyasi qüvvələr müxalif qüvvələr elə hesab edirlər ki, bunların üçüncəsə hahmadan doğrudur və və vəz-i məsələri bir sonraya saxlamalıyım. Yəni, məyən Azərbaycan demokratiqləşmə prasiyasi keçsin, hakimiyyətləşiliyi başlayırsin və sonra çoxmaq məsələsində biz qədək. Yəni, nəri deyir. Üfət və tamam ilə siz doğru vurguladınız ki, bu günün məsələsini sabaha qoymaq olmaz. Və tariq qarşısında biz millət olaraq, xal olaraq gələcət belə nəsilər də deməyəcəyələr ki, həmin dövürdə siyasi qüvvələr çünürdü, odisi belə çünürdü. Topun kün baxacaqlar ki, hansı səhvlərə yol verir, hansı adımlar atı, hansı adımlara laqid yanaşır. Bu mənə də qaraba komitəsi olaraq bizim bir çox siyasi qüvvələrdən yanaşmada dəkələmləndə diyerdə bir üstünləyimiz ondan ibarətli ki, biz ilk günlən qusi olaraq vurgulurdukun torpaqların azad olunması məsələsi gələm nəsiləri saklama olmaz. Olu torpaqların azad olunması məsələsi bu ixtidarın məcbur etməklədə bu gündə etmək olaraq və ona görə də ədər siz xaqda bilirsiniz, bu haqda bizim əvvəlçi verişlərimizdə də çöpət kekmişdir. Qaraba komitəsi bir il yarın bulunan əvvəl azəbəzən cəmiyyətinə milli müharibə strategiyasını təqrim etmişdir və orada qusi vurgulurdur məsələsi bu ixtidarın məcbur edib də torpaqlarımıza azad etməliyik. Nə ixtidar tanir, nə müqalifat tanir bu millətin qarşısına duran bir ilməmrəli vəzifədir. Bununla ilə qədər olaraq biz bu günki vəzifəmizi biz gələn məsələrə saxılabilmərik. Bu öz yerində siyasi belədədə məsələləri, demokratik iləşməməm məsələləri onun hamsını aqarmalə yox öz növbəsində amma bir irş növbədə bir torpaq məsələsini həli etməliyik. Yə, tamam elə doğru qeydə etiniz ki, yəni, bu dövr ərzində bir illik, bir dövr ərzində artıq bir çox xarici devrəkləri, əntiplomaktiklum və əndələri yoxarı qarabağda baş verən proseslərə elə qədər olaraq artıq mövqeyi məyənəşik. Ası və deyək ki, heç də azərbaycan xalqının gözlədiyi ki, proseslər qətmədir. Azərbaycan rəhbərliyinin eyalan etdiyi yöndə də qətmədir proseslər bu bir ilərzində nə görəmən xüsu olaraq vurgulamaqsı iləm. Çünki xüsu olaraq vurgulanırdı ki, azərbaycanın ərazi bütövlüyü təmin olmuq, azərbaycan yoxarı qarabağa dahil olmaqla bütün bu ərazilərə səhiddir. Amma çox təsblər olsun huçun, bu yağlın sözlə belə alındı. Hərbəçiləri burada yeriləşdirilməkilə faktiqə olaraq bu əraziləri azərbaycanın tərkibindən hələ də qoparım. Yanı, rüsyə yoxarı qarabağda öz hərbəçilərin yeriləşdirilməklə azərbaycana təziq etməyə çalışır və bu proseslərə faktiqə olaraq azərbaycan hükməti dişsiz faaliyyət göstərir. Siz digət yetirin bir ili erzində faktiqə olaraq azərbaycan hükmətiyi çox kəskin şəkildə rüsyə hərbçilərinə öz itirazını böldürməyik ki, nə görə Ağdəri kərbəcər yolu asılmıyım? Nə görə Ağdəm kərbəcər yolu? Ağdəm şə yolu işlə bir? Nə görə rüsyə hərbçiləri Ermenistan'dan əli resmi özlərin verdiyi rəgəmə görə əlli üç min, əlli dört min Ermenli qoluna tutub belədəydə ahçimi qətirib khan kəndi və ətirafı ərazilərdə yerəşdirirlər, orda otuzublar amma bir nəfər olsun azərbaycan nümə vətəndasının azərbaycanlığını azərbaycan türkünü yaxudu azərbaycana yaşan başqa bir etnik xaldın numayəndəsini yuharı qaraba ətirafında mövcud olan o çəntlərdə çünki hətə çəntlərin böyük bir isəsində müvaq şeyə qədər bir başa azərbaycanlar yaşayırdı ərazilər, o çəntlərə, o məntəgələr bir nəfər azərbaycanı yerəşdirilmədi və bununla nə ələqədər olaraq bir azərbaycan rəhbərliyi nə hökmət numayəndəsində, nə diplomasik korpusun rəhbərləri Rusiya'ya bununla ələqədər olaraq bir dəfədə olsun kəsim bəyanatla çıxış etmələr belə belə açıqlama da birmələr bununla ələqədər olaraq azərbaycan həşməti öz vəz vəz vəzini yerə yətirməm və azərbaycan xalqına təqdim etdiyi həmin o belə dədə xoş sözlər, o bəyanatlar açıqlamalar heç də doğru olmadı kəlbəcədir şair dəhməm və əsələni ola Allah rəhmət eləsi onun bir yaxşı ifadəsi var idi cümləsi var idi dəri dağıl bu başı, bu yüzündən o yüzündən mən çoroğullunun nəvəsi yəm deməklə torpaq azad olmaz və bu mənada da azərbaycan hökməti o istiqəmətdə adım atmalı idi və Rusya hərbicilərinə çıxmalı idi lohtəşəkilində, cümdəlik belə dədədə avrançları əl azı lazım olarsa qarabaq komünistiyası dəfələlə vurguladığı kimi yoxara qarabaq ərasində antiteror hərək fəaliyyəti yerinə yətirməli idi əmələt yerinə yətirməli idi çünki bəyanatın da maddəsinin biri ondan ibarəti idi ki, Rusya hərbiciləri ərməni əslələrinin o ərazidən çıxılmasına parale olaraq yerəşdirmədi amma təsvilər olsun ki, İldiyəni qədər təxminən 20.000-25.000 əlməni belə də qanusuz teror dəslələri, sefarasi dəslələr yerlə yoxara qarabaq ərazindən çıxmamış qalır və orada da Rusya hərbicilərinin çölgəsində fəaliyyət göstərilər və buna bu azı müşimid vaxtaşları təlimlər kəsirindir. Bu mənə də üçün belə azın azaxlı vəcət yarandı Rusya hərbicilərinin burada yerləşdirməsinə ələ qədər olaraq. Rüfət və bu gündə biz deməri qarabaq kontrasının toplantısında xüsus olaraq belə bir fikiri dəsləhlədi ki siz bilirsiniz ki, bir sıra istimaya siyasi təşilatlar artıq əhalidə bu fikir formalaşıb Rusya hərbicilərinin yoxarı qarabağından çıxarılması ünum xalq hərəkəatının yaradılması izəyası gündəmdədi və bir çox siyasi şərtçilərdə demək, sade insanlara da bu saədə öz açıqlamalarını verilər və qarabaq kontrasını olaraq biz bu izəyanı dəsləhdir, bu təşəbbüsü dəsləhdir. Və hadisələr bu yönlə gədəcəksəm yaxın zamanda iktidarlı, müqalifətli bütün azərbaycan qaldı ünün milli hərəkiyyətə başlayacaq Rusya hərbicilərinin azərbaycanını bunu bizim təbaşlasalarlar dəsində. Teşəkkürlər, izləyicilərimizi sualarına keçək, mətlim bəyi isəri. Teşəkkürlər, Erdoğan ve Ruslar Zəngizli hərbicinin asılılmasını qubasalarla dəhlis asılacaq çünki bu zəru eləktir. Ləfiqləxanımızın dəyirli izləyicimizi yazır ki, ikinci vətəm marbəsindən bir il keçir ağrıq diğer ağzıdər minalardan tənizlərinin məzbulu kökçü günlər isməndolsa yurulardan qaytarlılmır. Nəşmi ulaşma azad olsa azad olan forfalarda siyasi baxımdan da bizim üstönlüğümüz olmaz mı? Nə ələngir bu işlərdən? Mənim suallarımı teşəkkürləyəm ləfiqləxanımakı dələyən dəlgələrdə bu sualları bu yədi gəlçək, gəlçək mən dexil çəkədəm. Yəni, üç sual oldu hürmətli Sabirbək. Biri, niyə yurda qayrış gecikir? Yurda qayrış bizim siyasi baxımdan da üstönlüğümüz olmaz bu və niyə ələngir bu işlərdən? Mən düşünürəmə də iki sual çərşibəsindən cevablandırma olar. Çox yerində olan suallı və qaraba kuntəsi olaraq biz dəfələrdə vurulamışlar ki, həyi qətən bizim dinləyicinin mənfiqlədə və düşüncəsindən uygunu olaraq nə qədər azərbaycan əhalisi, nə qədər bizim vətəndaşlar yoxarı qarabaq ətrafında azad olunmuş ərazilərdən, mən təqələrdə yerləştələr sözsüz şün bizim bu ərazilərə nəzəri etmək imkanımız o cümlərdən khan çəndi və ətraf ərazilərdə baş verən halsələrə təsiri etmək imkanımız çifayət gələr gücü olar imkanımız yeniş olaraq. Bu tamam ilə doğruf çirdi, bəm burada dəhsləri ilə və qaraba kuntəsi olaraq biz dəfələlə bu ideyə yana vurulamışlar. Eyni zamanda məsələrinin belə dəhdə həm də sizin sağolunuzu cəvəqlə yardım. Çövbət bundan yedir ki, muharibədən sonraki dönəmdə tamam ilə haxlı olaraq istə dəvətir əhbərliyi, istər müvafiq qurumlar, açıqlama belirlək ki, bəli bu ərazilərdən min alanmış dimətrafaq sahələk, çifayət qələr çoxdur, bu ərazilər təmzilənməlidir min alan və sonradan məsələrin məsələrinin prosesi başlanmalıdır. Həyə gətən, demələ, bu proses başladı məsələk bir yəgəmi, bəl bu günə olan yəgəmi sətərdirmək istəyirəm bizim təmaşaşılarda bilsinlər çox təhsiflər olsun ki, təhsiflər olsun ki, bu min alardan muharibədən sonraki dönə azərbaycanlardan, təxminə minlətəridən artıq adam müəyyəməndə zərər çəkib yə, din ilçəsi həlaq olur və s. Yəni, bu yəgəmi biləsiniz. Yəni, bu min alanın təmzilənmə prosesi, yəni, gəlmişəm onda geydirdim ki, bu minalardan təmzilənməsi məsələsi düz-düz tiynikələn cəlb olunması, mükəqəslərin cəlb olunması məsələsi öz yerində. Amma bu vaxta xaran işdir. Bunun hamsıl qəbul edir. Amma eyni zamanda qarba kuntəsi olaraq biz də bilələ laburgulamışdır ki, o ərazilərdək ki, hams, minalardan təmiz olan, azat olan ərazilər var. Bizdək ki, zəngilən ərasiydi, qubadın ərasiydi, ilə arxada olan ərazilər. Yəni, oradan məsionlaşma prosesini gücüləndirmək olaraq, sürətləndirmək olaraqdır və s. Hətta misallar gəti müştəkin rüfət və əslini xatılırsanısa, demələ, fizülin müəyyən rayonun, müəyyən böyük bir hissəsini, hətta müəyyən şirkətlər artıq o dövürdə əknin, şəfin işləri affarmışdır və s. və də sual qoyuruz, qarba kuntəsi olaraq, ne də olur üçün? Fəaliyyətləm məşğul olurur, amma əhalin oran qətməsinə şərək yaratmırlar. Bunla əlaqədər olaraq biz bu təsik mikanizmi, ictimai təsik qarba kuntəsi və vaxtaşı olaraq insanlar məzburu köçünlərimizi muracət edirlər ki, biz öz ərazilərimizdə qətmək səri, öz kəmflərimizi, öz atababa yurtlarımızı bərpa etmək səri, hətta bəyazı kəmfləri də məsələn, və üçəlik tə chevmət məni dələrə muracət etmişdələr ki, şərək yaratın, imkan yaratın ki, biz burada belə də rəhməkdə yediyəm bizim axtsakallarımız onlar bəsət edirlər, xayrş edirlər ki, onları öz doğumu çətlərin də bastırsınlar, öz doğumu xopaqlarında bastırsınlar, şərək yaratın. Yəni, də məsələn hətta bu tipli muracətləri qaraba komitəsinin və azəbələn hətmət məmin dələrini. mayadələrinə. Demək ki, iləmkən, iştimayətində, diqətində, qaraba komitərisində, diqətində bu məsəlumlaşma prosesi kifayət qədər ciddi və bugün də bu məsələ bizim toplantından buz açıra oldu. Və bir məsələndə qeyd edim ki, çox təsvibə olsun ki, hakim dairelər deməli bu prosesiyə bir növ, başqa prizmalardan yanaşırlar, sakinərlə prizmasından yanaşırlar. Bu, heç də Azərbaycan və dəşinə Azərbaycan xalqının maraqlarına xidimət etmirə, nə görə, mən birə düşünürək, nə görə qaraba komitərisində bu kibli kədər səsənəm. Sövbət orasından gəlir ki, bu ərazilər bir və bir, addım və addım metrə və metrə həmin ərazilə yaşayan, vaxtilə yaşamış olan Azərbaycan və həmdaşların mülkiyyətidir. Yana, o ərazilə düz də məşələ təsərfahı var idi, o mülkiyyət idi, də də devlət mülkiyyətə hesabı olunurdu. Orada su hövcəsi var idi, o devlət mülkiyyətə hesabı olunurdu. Mən yəm, orada, deməli, sahələrdə, demək, devlət müləyət işlər aparıldı, yatıxlar var idi, onu istismar idi, bu devlət mülkiyyət idi. Amma bunlardan çanarı, siz hamız bilirsiniz, biz də biridir ki, keçmiş saviyyət dönəmində bu ərazilərdə kalkısa xos dərikəs-yarfaq meqanizmi mürcudu idi. Və bu insanlar də həmin kalkıxozların, kalkıxozların işçiləri idi, üzüləri idi, onu görə də həmin 99. i. islahatına görə bütün Azərbaycan ərazində ki, olan torpaqlar həmin insanların mülkiyyətində gəlimişdir və bölüştürülmüşdür. Yəni, nəzərə olaraq da o insanlar, o ərazinin sahibləridir. Üstəlikdə, bunlar bunda nəzərə almaq lazım ki, bu insanların orada bir cisləsinin evləri dağılıb, amma dağılmış mülkiyyətləri var oları. Vakti ilə bunları ermənlər dağıdıqlar, 5-6-yət görəddilər. Amma o bağlar qalır, o torpaq sahəsi qalır, o dağılmış mülkiyyətləri qaldır. Onu görə insanlara şərək yaratmaq lazım ki, bunlar deməli öz mülkiyyətləri bərfaq etsinələl, öz ata baba yurtlarında abadlıq işləri afarsın. Və bunun üçlə devlət, sədəcə olara bu insanlara, əgər imkanları varsa, adam bir baxç xətli ilə kritilər ayrımalıdır, müəyyən belə dədə, Franslar vasitəsi ilə də ki, biriliyə ərzində evlərinin fikilməsini ələ qədər olaraq insanlara kritit veriməlidir sonra, bu yoxlanışdan sonra ikinci frans veriməlidir ki, torpaq sahələrinə abadlılaşdırması və s. və s. Yəni, Qaraba komitəsi olaraq bu məsumlaşma prosesi bizi üçün də çox belə dəc, vacib və cəmiyyət üçün əhmət kəsb edən bir məsələdir və bu gündə biz xüsus olaraq bu belə bir gəlirə gəldik ki, məsumlaşma məsələsindən ələ qədər olaraq Qaraba komitəsi xüsus olaraq ayrıca bir dinləmələr, iştimai dinləmələr təşkiliyyətinin, görüş təşkiliyyətinin, yəni ki, bir pandemi ilə ələ qədər olaraq bizim Kütəvi çəkildə, yani iştimai siyasi qadələrin, fəal dədəm dəvslərinin toplaşmasına bir şələt yaranı halda biz belə dinləmələri, belə bu dəkirlələri təşkil edəcək. Amma yeri gəlmişəni onda qeyd edim ki, Qaraba komitəsinin bu məsumlaşma prosesindən ələ qədər olaraq tamamilə xalqın o ərazdə yaşayan insanlara maliyyət dəxtəyə verməklə həyətə keçirmələ. Dinləcəsə, aqılı şəhər, aqılı kənk prosesini ədər simullaşdırırsaləm, özlək keçiliyətsin, o da bu prosesiyəsə mənəsini tövətməyəcək və bu paralil getmədi. Çünki, rüfət və bir il keçir, amma faktikə olaraq bizim məzbrü çöççünlərimiz öz adıbaba yurlarına keçilər olsun üçün hələ qaydə bilmirli. Fəalə, biləcələrinizin bu zəngəzür məsurəsrəmin nəsibətləri fəqd oldu. Ləçün tevəri adlı zəngəcimizi yazır ki, zəngəzür və dağlıq kəbal məsurəsi dahlı siyasət malizəməsi deyildir. Şəkürlər. Fəstıxanım yazır ki, zəngəzürün müzakir edincə xan kəndi və ocağılın müzakir etsəyə yaxşıdır. Həmin əramlılar, təzəkən və üsləlikləri ələk keçirir. Bu işlər necə olacaq? Bəstxan, yəgin ki, mən bunu Sabir beylən soruşacaq, soruşura məslində və cevabınız olacaq, amma inanın bizim zəngəzür nəm bağlı müzakirəmizlə, ölkə prezidenti ilə mələyibin zəngəzür çağrışları, zəngəzür şuarları arasında böyük fəl var. Bizim zəngəzürə baxışımız tamam başqaq. Bizim üçün zəngəzür, bu laxışın təvinin yazdığıki malizəməm falan deyir. Zəngəzür bizim üçün tarifi torpaqlardır və ona qayrışı bir önəmsiyirik. Mən çox istəyərdim ki, hələ bu sualda soruşum və Sabir bey bu sualları unuləşdirsinlə. İləyi soruşur ki, Sabir bey, Qarabaq həntəsi səvdi ki, minanlısız məxocarlı xan kəndi bizim olacaq, yoxsa Rusiyanın qüvəriniyasına çeviriləcik. Hələ bu iki suala çabası deyədir sizdən, Hürnaq Sabir bey. Teşəkür edirəm suala görə, xüsus olaraq vurulamaqsıyrəm ki, biz məyəmənə də yuxarı Qarabağda, xan kəndi və ətraf əradilərdə baş verən hadisələrə, kisiş bir ekskurs edək və bunun nəticəsi olaraq, biz məyəm yuxarı çarşılarımızı təqdim etməyət çalışacaq. İç übədə... Təqdimdən 10 dəyə qəlmiz qalır belə işin sonunu, 10 dəyə çan alın, 25 dəyə bu suallara çağablandırıq, zəhnət olmadır. Demələ, bizim istimaiyyət-təqdim oğlunu, və bu da tamamilə belə həyətə uygun bir məncələdə ki, xan kəndi və ətraf əradilərdə Rusların getirdiği o 53.000 erməni əhalisindən, təxminən 20.000-25.000 civarında, hətta düşmən tələfinin rəqəmlərini uygun olaraq mən deyirəm, 20.000-25.000 erməni yaşayırız. Və günü günləndə bu çössürmə prosesi yana davam edir. Amma bu edəmək deyir ki, yəni biz bu prosesi gözləməyir, sədəcə olaraq mən mən deyirəm ki, ermənlərin özləri də başa çiçürlər ki, bunlar bu ərazidə demələt daimik alabilməyəcəyələr, və azərbaycan qanun vircidində yətabi olub, yadıməcən və təndaşına qəbul etməlirlər, yada çin erməli bu əradini tərk etməlirlər. Amma çox təsvirlər olsun ki, ermənləri belkədə orda saxıyan ilk növbədə Rus hərbiçiləridir. Çünki Rus hərbiçiləri Rusiyanın maraqlarını ön plana çəkib, azərbaycanın daxilində məyəməyəm də Rus hərbiçiləri bir özüqlulu uzatmaya çalışırlar. Və bu ərazidə daimu olaraq hərbi bazanə hətdə gələcəkdə məyəməyəm də yaradılmasına nəli olmaqsilə və geri gəlməşən gəlirik ki, azərbaycan hüçməti ilə Rusiya hakimiyyəti hakimiyyəti ilə yəni, bir deyə bu muzakirələrdə belə bir razılığın olmadığını nəzərə alsaq, onda Rusiya məsələn müxtələri vaxtlələrlə, diplomaktik vaxtlələrlə öz müvcudulumu burada daba mühtirməyə çalışırlar. Xari Qarabağıda çox təsvirlər olsun ki, biz şöpətimizin əvvəliləri belkədə qətmiş olurum, çox təsvirlər olsun ki, Rusiya bütün vaxtlələrlə muharibələn əvvəlçi dönəmi, həmi siyasi, həmi diplomaktik dönəmi bərfa etməyə çalışır. Çünki bu ərazilə nə, əriməni hərbüsüləri çıxarıldı, terarist quruqları çıxarıldı. Eyni zamanda hətta Rusiya nə rəhbəri puçin ilələn etdiyi kimi duya, Dağılık Qarabağ, çüncəsi Dağılık Qarabağ artıq bir əraz vahidi kimi, artıq mövzut deyil, amma təsvirlər olsun ki, əməl də Rusiya rəhbəri bugün əksini ilədiyi. Eyni zamanda Rusiya rəhbəri separatist, terorçu, okundarma rejimi rəhbəriyi ilə əməhdaşlıq edir. Eyni zamanda onları vaxtlaşırı masqaya dəvət edir, onları masqala təyərim atlandırır. Eyni zamanda yoxarı Qarabağ, əraz nə Rusiya'nın müvaqib organları, müfəxil sürüqsuların ucumlədən dəməl Föbqalıda Halar Nazirinin müvaqib qurumları əsora Rusya praxroluğunun qurumları və s. yedəşdirib və başqa nazirlərin umayindələri də bu ərazilərdə yedəşdirib. Yan bir məhsiləm ki, Rusiya var gücü ilə bu ərazilə öz mövzut olunu sağlamak istəyir. Amma eyni zamanda ondan əzərə almak lazım ki, Rusiya nəs sonuncu ərməninin burada qalmağına qədər çalışacaq. Azərbaycan hakimiyyətiysə, azərbaycan hükümiyyətiyyə rəhbəliyi və azərbaycan cəmiyyətiyyə çalışmalıdır ki, bu prosesi öz xeyrini dəyişdir. Ona görə, mən yəni təkirəlirdim, əgər lazım gələrsə, antikerroru əmələti keçirləcək, əgər Rusiya müvafiq adımlar atması azərbaycanın xeyrini və verdiyi o bəyanatın mədələrini uygun olaraq. İlkün olaraq onun üçün laxışın dəhlizin yadərətə götürürməlidir. Lazım gələsi ikinci mərhələdə laxışın dəhlizi bağlanmalıdır. Üçüncü məsələlə, məsələ qaldırmalıdır ki, ərməni separatçı, terörist quruklar, əsləli dəhslələr bəyanatda göstərildik ki, buradan çıxarılmalıdır. Növvətin məsələ, ondan ibarət olmalıdır ki, əğdərə, əqdəm, şuşa, əqdəm, kəlbəcər, kommunikasiya xətləri asılmalıdır. Yəni, burada biz Ruslardan belə dəklə, xayiş minət etməl deyirik, biz bunu özümüz etməliyik. Azərbaycan tərəfi vurgulamalıdır və çalışmalıdır ki, azərbaycan qaçqınlarını yuharı qarabaq, yəni, khan kəndi və ətərəq ərazilərə yerləristirməsən nail olmaq lazımdır. Yəni, demək səkirəm ki, hamsı bizim cəmiyyətdən, bizim hökumətdən asılıdır. Əgər biz falət göstəriciysədən, əgər biz ictimayət olaraq cəmiyyət olaraq azərbaycan hökumətini məcubur edib, bu adımlara atmaqa məcubur etməl imkandan malik olacaq isədən, sözsüsü yuharı qarabaq sahib olacaq qısa müddətdə. Yox, əgər biz falətsizdir, və ətəndaşların beləzləri olduğu kimi, yəni, bu mənim işim deyir, öz aharını getirsə, daha doğru olar, biz manəsini tülətməsə, şirinə yanarsalar, sözsüsün bu proses uzanacaq və Rusya tərəfi də öz maraqlarından istifadə edicik. Bu sahədə. Gəlir, gəlir, gəlir, gəlir, və kə薏m ki, nəisini denək də və qəlir zədəq həmin ki, xəlb ölçədə qəlrəli, Aqib burada məyətlik və adımlar ad Birlər sabir məlin digər ənci durumdur, bir tərəbdən faqqeyd etdiyiniz, beynəxaq seviyyədə Azərbaycanın durumu belədir ki, Azərbaycanə aftarətə bir rejim künbaxırlar. Bu bizim əlimizi bağlayan, beynəxaq yox şəhər svətcində əlimizi bağlayan məsələdir. Diğər tərəbdən həmin bu aftarətətə rejim öz imzasi ilə Rusqoşunlardan Azərbaycanə gəlir. Diğər tərəbdən yenə də beynəxaq yubuq müştəbisində əlimiz qolunuz bağlanıq. Nə etməliyik? Bu sualın cevabı çox şəhətindir. Yələ, sahib beydə yazıb ki, Naxçıvanın, Kərkibə, Qazaqın yedi də kəndi, nə zaman gəlir qayıqar? Bilginiz var mı? Bu axta xısa bir məlumat verə bilər siz məlumat? Demələ, məlum beyanata siz bilirsiniz ki, umuyətlə bu kəntlərin ilçim variyatında azad olunması məsələsi gündəmək gəlmişdir. Və rəcəp, ərdoğanın də hətta ilhamiyyəliyivində açıqlamasında bu axta bir mənavi şəhkədə fişir bilirmiş ki, azad olunacaq. Amma yenə çox təsvər olsun ki, Azərbaycan höçməti bu məsələrinə üzərini getmir. Bu məsələrinə deməli qabartmı? Yəni, sizdəgət yetirin, biz əgər qaraba komitəsi olaraq vurgulayındakən Azərbaycan höçməti fəaliyyətsiz davranır. Bu, sizdəgət yetirin. Nə indiyənə qədər Ermenistanə qarşı təzminat məsələsi qaldırmı? Indiyənə qədər Ermenistanə qarşı onu törəddikləri bu insanların mülkəyətinin dağdırılması, qəşirliklərin törədilməsinin ələ qədər olab yenə xaq məhkəmi Ermenistan verilmir. Nə mədəni terura, ekologi terura qarşı Ermenistanı törəddikləri erəqədər Ermenistanı törəddikləri hərəkətlərə qarşı Ermenistan binaxaq məhkəmələrə verilmir. Və eyni zamanda, bunu göstərik ki, hətta Ermenistanı, Ermeniz canilər xocağımı törədən başqa, deməli, soy-grım artlarına, xaqlarında iştirak edən həmin Ermeniz cinayetkarılar da binaxaq məhkəmələrə verilmir. Və həmin əlamın təsvülər olsayı Azərbaycan Hürşmətin fəaliyyətsiliyin məhkəsəsinə bu adımlar da atılmıq. Yəni demək istəyirəm ki, yenidə gəlir həmin Azərbaycan Hürşmətin fəaliyyətsiliyin, sizdikət yetirin, Azərbaycan rəhbəliyi indiyanə qədər Rusiyanın yukarı qara bağda törədikləri özbaşan allanın ələ qədər olaraq bir söz demir, bir cümlə demir, bir fikir demir. Bu deməkdir ki, haqçı olaraq xan kəni və ətərəq əraziləri Rusiyanın ölkəsində bırakılır. Söz üçün cəmiyyətlə, iştimaiyyətlə buna rağdaş məhzab, bizdə ki, Qarbakırın təsir olaraq məhs ona görə vurulur ki, ümumilli hər eşyatın başlanmasına ətiyas var və bu idəyana dəxsəhliyir idi. Yeri gəlmişə rüfət və çox azın azaxılı faktır ki, sizdikət yetirin. Deməli, bizim məzburi çöz üçünlərimiz belə onların öz mülkəyət hüqlarının qorunmasına ələ qədər olaraq və ərimənistanın bununla ələ qədər olaraq, Avropa məhziməsində təşimak istimətində bir adım altın bunlar. Çünki bunların ata baba yurtları ərimənlər tərəmdə, ərimənistan tərəmdə dağdılıq, zəbt yolduq, bütün infrasur durub məhvirlik, onların evləri, eşşiləri, bütün bağları, baxçaları hamsı dağdılıq. Amma bir dənə vəkən də çıxıb ortalığa bu məzburi çöz üçünlərdən Avropa məhziməsində muracaq etmir üçün ərimənistan cəzəlanırsa və bu vəşihlərə görə mənə təzmirat ödəsiq. Bizim insanlar da belə ilaqət yanaşırlar, belə də yanaşmaq olmaq. Ona görə üçünlərdə səhrib olmalıdır. Yəni, ölkənin yönətiminin idare edənlərinin durumunu bilirlər, yəni, bənaxaq seviyyədə aşağı yoxarı. Yəni, həm dişli siyasi hətən bu sevgaşınlar, reviranslar, qərbın qarşısında ikili oyunlar. Belə ilişimizi sonuna gəlip çaktıq, bir də izləyicilərdən çox qayşı edərəm ki, bəyənsinlər paylaştınlar. Amma bir sual da var, müqrəttin bəyi yazdı, bu sualı sizdən soruşmaq istəyərdim. Bir təxminən bir iki dəyi gərzində bunu cəvlandırarsız və biz canlı yayınlı son qayrı və burada bəxıran ki, ilkər adlı bir izləyicimiz, ilkər xanım diyək, ərabla, bize yaraşmaz. Təbəfəz ilçibəyə qəndə xoşa gəlməsi sözlər yazır. İlkər qəndə mənifirimdə, əli suzada və ilçibəyə qəndə mənfi fikirli yazma olmaz. Yazanlar bloqlanacak. Nəyi görə? Təngid eləyə bilərsiniz. Yə suzadanı belə təngid eləyə bilərsiniz. Amma qorhaq nədir, doğuşan nədir? Ayibdir, doğuşanlar birinci qarabax savaşında, Türkiye də başqa işlərdən məşqul edilər. Lazımdır, bizim eləyir də bu şeyləri yazma, ayib. İtroluq eləyirsiz, çörek qazanırsız, bu başqa məsələri. Bu suala cəvbərin zəmət olmasa, ahdərənin azad edilmiş kəndibə qəsəbələrdən bugün kimdər nəzar edidir və o yerlərdə dağında olmasını nəzar alsaq, niyə oralara insanlarımız yerləşdirmir? Məzə, bu suala birə cəvbərdiniz, qısa bir də gərzində ahdərəqdir. Tamam ilə doğru yanaşmadı. Bizim də yanaşmamızı ondan ibarət edir ki, bir sıra yaşayış məntəgələrində hətta evlilə dağdırılmıyor. Yəni, müəyyən infrastrukturda var. Və yeri gəlmişəyən bununla biz qaraba politiası olaraq hajməti orqaların murezət etmişik ki, məsək ilk növbədə bu çəntlərə, bu məntəgələrə bizim məzburi çocuğunlarımızın qaytmasına şəraik yaratmaq lazımdik ki, o ərazilərdə oralara məsəl olunarsın, və bu proseslə başlasın. Müsbət hal ondan ibarət edik ki, bugün, demərim, müsaibəsində, devlət faşsı Ziyan Yılana və Qubatlı ərazisine bizim məzburi çocuğu şaya məzburi çocuğunlarımızın qaytmaq imkanlarının anamsunu verib. Bir isəsində bu yininiz sonuna gəlir hətta deyib, yəni, biz çox ümitləyə üçün hər qətin bu, hiç olmasa, bu yininiz sonuna gəlir, bizim məzburi çocuğunlarının bir isəsi öz doğma YouTube-alarına qaydə bilsindir. Mən təşəkür edəyəm bu məniya. Çok təşəkürlə. Və bu pozitiv nöqlarla da, bugün ki, canlı yayımızı burada sona çatdırırız, əzizləyicilər. Bu iki vələşimizin bunadığı, siyasi evimdər doktoru, doktoru, profesör, Qarabağ Qanifəsinin dönəmsədir, Sadiruləm Məddi, biz çox təşəkürlək. Bizə dəstək verəm, bizə hərə də dəstək verəm. Bundan sonra da payla şuan bəyənən, hər bütün izləcidərimizi sayıqı ilə tərki yerik. Sağ olun, sağ olun, qalın. Tanrı vətəlimizi, tanrı, milletimizi korusun. Sağ olun, təşəkür edin. Sağ olun, var olun, çox sağ olun.