 Wat gaat er nu gebeuren? Welke actie wordt er tegen die mensen ondernomen en wie onderneemt die actie? Heeft u enig idee wie nu wat gaat doen? Ze worden aangehouden, wat u zegt? Ze zijn reeds aangehouden? En wordt process verbaan gemaakt? Ja, process verbaan. Ja, een hechtenis. Nou, het gaat hier nog allemaal misdrijven, denk ik. En wie klaagt ze aan? De officier van investitie, dat is eigenlijk een heel normaal beeld. Als er zo iets gebeurt, zo'n geval van excessief geweld, wat daar gaat het hierom, dan treedt automatisch eigenlijk het strafrecht in werking. En wat mevrouw hier terecht zei. Ja, er is een politie die mensen zullen worden gearresteerd, die mensen kunnen vervolgens worden verhoorgd, kunnen in voorlopige hechtenis worden genomen. En uiteindelijk zal er dan een strafproces tegen ze worden aangespannen. En dat strafproces wordt tegen ze aangespannen door de officier van investitie die dat doet, namens de staat der Nederlanden, namens u allen dus. Dat is eigenlijk een heel vertrouwd beeld, zoals dat naar voren komt, bijvoorbeeld in kranten of op de TV. Maar zo is het lang niet altijd geweest. Zo is het lang niet altijd geweest. Als je kijkt in vroeger tijd, in vroeger tijd, als je zegt, ja, de duisteren eeuwen, toen trok de overheid zich veelal weinig aan van zo'n geval als dit, zo'n geval van excessief geweld. Dat trok de overheid zich weinig van aan. De overheid trok zich überhaupt weinig aan van strafbare feiten. Zolang je maar niks deed waar de hele gemeenschap last van had, of zolang je maar niks deed waar de overheid zelf last van had. Dan deed de overheid dus niks. Er was wel een rechtelijk apparaat, maar dat ondernam zelf geen actie. Dat ging ervan uit dat uw belangen zijn geschonden, de belangen van u als de slachtoffer zijn geschonden. En daarmee bent u de meest direct belanghebbende om dan maar iets te ondernemen. Dus ook op strafrechtelijk gebied dan maar iets te ondernemen tegen degene die uw belangen heeft geschonden. Dus bij allerlei delicten, zoals geweldpleging of sedendelicten of vermogensdelicten, was het aan het slachtoffer van het delict om een strafproces te beginnen tegen de dader. Dus het slachtoffer zelf moest naar voren komen en moest de dader officieel aanklagen en zorgen dat hij strafrechtelijk zou worden vervolgd en berecht, dus moesten klacht worden ingediend. Maar ja, zult u zeggen, in dit geval heeft dat excessive geweld, heeft geleid, tot een dodelijk slachtoffer. Die grensrechter is overleden. Dus hoe kun je in zo'n geval dan nog een klacht indienen? Aangezien de meeste dode personen nou niet meer zo heel veel te klagen hebben. Maar dan was het toch vereist dat dan het lichaam van het slachtoffer, het lijk dus, om het zo te zeggen, dat dat voor de rechter werd gebracht en dat dan de klacht werd geaard door een van de familieleden en dan niet zo bij wijze van een soort buikspreekrij, zeg maar, want naast de familielid zo'n beetje achter zijn hand de klacht uit, namens het slachtoffer. Maar het slachtoffer was er zelf wel, de nedergeslagenen was er zelf wel de klager. Dus namens hem, uit zijn naam, werd dan officieel de klacht ingediend. En het was ook meestal zo dat dan het lijk niet ter aarde werd besteld, zolang de procedure nog niet was afgerond. Dus hij bleef officieel in de zaal als klager. Dus er was een systeem van private klagers, van slachtoffers van delikte die zelf maar moesten zorgen dat de dader werd gestraft en die daardoor dus ook de dader zelf officieel aanklaagde. En dat betekende ook dat degene die een ander aanklaagt, dat die belast was met het leveren van het bewijs van datgene waarover werd geklaagd. Dus die private klager die moesten het bewijs leveren van hetgene hem was aangedaan. En dat betekende, dat als jij daar stond als klager en jij slaagde niet in het leveren van het bewijs, dat dan de klacht zich tegen jou keerde. Als jij je bewijs niet kon leveren van datgene wat jou was aangedaan door degene die jij aanklaagde, dan keerde de klacht zich tegen jou. Dan werd je geacht een valse aanklacht te hebben ingediend en dan werd jij bestraft. En dan werd jij bestraft met meestal de straf die jij aan de ander had willen laten opleggen. De straf in kwestie waar toen jij de ander had willen laten voordelen als jij je woorden had kunnen bewijzen, ja die straf valt jou dan zelf ten deel. Dat was de straf die stond op het al te lichtvaardig aanklagen. Dus je had een private aanklager die zelf de dader van het strafbare feit aanklaagde. Wat deed dan de rechter, wat deed de rechtbank in dit geheel? Ja de rechtbank deed niet zo heel veel, de rechter in dit geval was heel passief. Die nam aan die hele rechtstrijd tussen aanklager en aangeklagde nam de rechter helemaal geen deel. Het enige wat de rechter deed was er op toezien dat die rechtstrijd op de juiste wijze werd gevoerd. En zo'n rechter waakte over de procesoorden. Die zag er op toe dat partijen die procesoorden in acht namen. En die stelde dan op het eind van de procedure stelde de rechter officieel vast wie van beide nu gelijk had en die wees dan vonders. Dus het was een hele passieve rechter. Nou zo is het lange tijd geweest. Zo is het lange tijd geweest en dan komt eigenlijk pas verandering in zo rond het jaar 1200. Zo eind twaalfde begin dertiende eeuw dan komt hier geleidelijk aan verandering in. En dan bleekt, dan breekt het inzicht door, geleidelijk breekt het inzicht door dat eigenlijk elk strafbaar feit ook al worden daardoor dan private belangen geschonden belangen van een privé persoon dat elk strafbaar feit toch ook is en eigenlijk nog meer is een verstoring van de orde en de rust dat elk strafbaar feit hoezeer ook iemand daar het slachtoffer van is geworden dat dat toch eerst en vooral een verstoring van de openbare orde is de rechtsorde waarover de overheid heeft te waken en dan zie je zo vanaf 1200 dus ongeveer dat de overheid zelfstandig strafbare feiten wil gaan vervolgen omdat de strafbaar feit een inbreuk is op die openbare orde waarover de overheid heeft te waken die wil dan niet afwachten of er slachtoffers naar voren komen die een strafproces beginnen de overheid wil dan zelfstandig strafbare feiten vervolgen en dan zie je dat er ook speciale ambtenaren worden aangesteld om dat te gaan doen dus zo geheten gerechtsofficieren en dat zijn eigenlijk voorlopers van de officieren van justitie die wij heen het een dagen kennen en een gerechtsofficier die belast is met de opsporing en vervolging van strafbare feiten die komt dus pas zo rond 1200 in beeld en dan zal het nog lang duren eer dat dat nieuwe inzicht volledig is uitgecrystaliseerd dan zal het nog lang duren voor de overheid het hele strafrecht in handen heeft en dat publieke strafproces voor dat het publieke strafproces het private strafproces volledig heeft verdrongen en dat zal nog zeker een drie tal eeuwen duren het pas zo rond 1500 zie je dat de overheid nog het strafrecht grotendeels in handen heeft dit omdat het oude private strafproces toch heel diep geworteld was in het in de samenleving diep geworteld was ook in het rechtsbewustzijn van de mensen dus op als rond 1500 kun je zeggen ja dan heeft het publieke strafrecht het private grotendeels verdrongen let wel grotendeels want er blijven nog steeds restanten private strafrecht over en die zijn pas zo rond 1800 verdwenen dus het heeft al met al heeft het heel lang geduurd eer dat de officier van justitie zoals wij die tans kennen het Monopoly heeft wat betreft het vervolgen van strafbare feiten nou dat was de eerste vraag van wat er gaat gebeuren welke actie er tegen die daders of tegen daders tegen plegers van strafbare feiten welke actie er wordt ondernomen en wie doet dat maar wel echt een interessantere vraag is waarvoor zal bijvoorbeeld in zo'n geval van excessief geweld zoals zich dat op dat voetbalveld heeft afgespeeld waarvoor zullen die daders terechtstaan en nogmaals het ging hier om een aantal jongens die dermaten ontevreden waren met het wedstrijd verloop dat zij besloten de grensrechter die zijn mede daarvoor verantwoordelijk achter ter verantwoording te roepen en wel door hem een flink pak slaag te geven maar zij gingen in het uiter van een woede dermate ver dat ze die man hebben doodgeslagen nou waarvoor denkt u dat deze mensen zullen terechtstaan doodslag, doodslag waarom denkt u doodslag ja, niet echt bedoeld zegt u niet echt bedoeld waarom doodslammerwelde doodst tegen volger hebben ja, ziet u dat ook een vinger, mevrouw zware mishandeling, waarom denkt u aan zware mishandeling nee, maar je kunt zeggen ze stonden toch wel met z'n alles een beetje flink tegen dat hoofd aan te schoppen dus kun je zeggen, ja, dat hebben ze toch eigenlijk allemaal gedaan je kunt er niet één specifiek aanwijzen ok, je moet anders een andere mening nog wie denkt er meer aan mishandeling wie denkt hier dat het gaat om mishandeling u zware mishandeling, ja en geen doodslag ja, als gevolg, ja, er zijn allerlei dat is het mooie van het stroofrecht er zijn allerlei categorieën aan te brengen wat betreft geweldpleging je hebt om te beginnen, heb je mishandeling dan heb je zware mishandeling dan heb je zware mishandeling de dood tegen gevolgen hebben dan heb je doodslag en dan heb je de ergste gradatie en dat is moord in dit geval in dit geval, heel opmerkelijk zal de officier van justitie de mensen zijn intussen voorgeleid en zijn wordt te lastigelegd niet zware mishandeling de dood tegen gevolgen hebben maar doodslag en doodslag is dus een zwaardel delict waarvoor een groter aantal jaren gevangenisstraf bijvoorbeeld kan worden opgelegd doodslag wordt deze mensen te lastigelegd en doodslag is als jij opzettelijk iemand van het leven hebt je hebt zoals dat in de theorie heet je hebt willens en wetens de anderen om het leven gebracht dat wil zeggen, je wilde de andere doden en je wist heel goed waar je mee bezig was nou stel dat u een van die jongelingen was en de officier van justitie zegt ik leg u doodslag ten lasten u heeft willens en wetens die grensrecht om het leven gebracht hoe zou u zich dat tegen verweren wat zou u verweren zijn, meneer ja, precies wat meneer zegt het was eigenlijk helemaal niet mijn bedoeling om die grensrechter dood te schoppen ik wou hem alleen maar een lesje leren ik wou hem even flink in mijn kam mappen maar ik was er niet op uit om hem echt dood te slaan maar dat verweer zal u in dit geval niet helpen dit verweer zal u niet helpen de officier van justitie in zo'n geval zal antwoorden van ja beste man het kan heel goed zijn dat je daar niet op uit was maar als jij een flink aantal malen iemand hard tegen zijn hoofd schopt dan kun je toch weten dat die eraan kan komen te overlijden dat kun je weten en dus dat behoor je te weten dat die kans erin zit dat als jij zo tekeer gaat die ander dan het leven laat maar klaarblijkelijk trek jij je daar niks van aan klaarblijkelijk neem jij die kans op de koop toe en je weet dat het kan gebeuren maar toch wil je handelen en dat betekent dat jij een voorwaardelijk opzet hebt gehad om de ander te doden en daarmee maakt het weinig uit wat mevrouw zei dat het niet helemaal duidelijk is wie dan uiteindelijk de doodschop heeft gegeven en als jij met vijf mensen druk bezig bent iemand hard tegen zijn hoofd te schoppen kun je zeggen heb al die trappen er toe bij gedragen dat het slachtoffer uiteindelijk om het leven is gekomen dus aan alle daders in dit geval zal toch een mededaderschop ten last te worden gelegd wat betreft die doodstraf een slag hoe was dat vroeger en dat is wel aardig om te zien in vroeger tijd had je reeds een voorloper van dit voorwaardelijk opzet als we de klok opnieuw even terugzetten tot 1500 tref je daar al heel duidelijk aan een voorloper van dit voorwaardelijk opzet zei dat het systeem toen wat eenvoudiger was namelijk zo rond 1500 was het zo dat als jij geweld gebruikte jegens een ander dat wel zeggen opzettelijk geweld gebruikte jegens iemand anders dan was je er altijd aansprakelijk strafrechterlijk aansprakelijk voor het resultaat waar toe dat geweld had geleid dan stond je altijd terecht voor de gevolgen waar toe jouw geweld had geleid ongeacht of je die gevolgen nou wilde of niet en dat betekent dat als jij in vroeger tijd iemand opzettelijk een flink pak slaag had gegeven en die persoon was aan zijn verwondingen komen te overlijden en dat kon best enkele dagen later zijn dan stond jij terecht wegens doodslag ook als je dat niet had geweld dan stond jij terecht wegens doodslag dan had je wel eens wel niet een direct opzet gehad om de ander van het leven te beroven maar zoals ze toen zeiden je had een indirect opzet tot levensberoving en je was namelijk zo hard te keer gegaan bij jouw geweldpleging dat die ander daarvan van de kwalijke gevolgen had ondervonden en voor die gevolgen stond jij terecht dus ongeacht of jij dat had geweld of niet het resultaat van jou geweldhaardig optreden was bepalend voor de straf die jij kreeg dit was ten delen de voorloper van ons voorwaardelijk opzet ik zeg nadrukkelijk ten delen omdat die constructie van vroeger had natuurlijk ook een keerzijde een keerzijde, weet u welke keerzijde ik hier bedoel wat de keerzijde was van als jij opzettelijk geweld tegen iemand gebruikt dan sta jij terecht voor het resultaat van dat geweld ongeacht of je dat hebt geweld of niet heeft die enige idee wat de keerzijde van de medaille is meneer ja je slaat iemand hard tegen zijn hoofd valt van de trap af dus meer een ongelukje het even appel door een bellen idee ja oké dat bedoelde ik eigenlijk niet zo zeer hebben we net het geval gezien van jij hebt iemand hard in elkaar geslagen die persoon komt te overlijden en dus sta jij automatist terecht voor doodslag terwijl je dat helemaal niet had geweld de keerzijde is dat jij echt expliciet iemand wil dood slaan maar dat jou dat niet lukt dat jij met de kennelijke bedoeling om iemand van het leven te beroven die figuur begint te mishandelen alleen je slaat niet hard genoeg en die persoon blijft leven dan sta jij terecht omdat je die andere persoon hebt verwond bijvoorbeeld het begrip poging tot doodslag kende men vroeger niet dus het was puur afrekenen op resultaat en daarom is het ook maar gedeeltelijk eigenlijk de voorloper van ons voorwaardelijk opzet vanwege die keerzijde dat men nog niet het begrip bijvoorbeeld poging tot doodslag kende ok, in dit geval zo'n geval van excessief geweld zie je dat de officier van justitie heet het een dag de dadersmeissel toch opzettelijke doodslag ten last te legt en dat is niet alleen in dit geval bijvoorbeeld maar ook in het geval wat zich in januari afspeelde van een man die werd mishandeld in een parkeergraage door een aantal jongenluiden uit Turnhout afkomstig waren en die kregen ook poging kregen die jongens poging tot doodslag ten last te gelegd en niet zo zeer zware mishandeling vanuit dezelfde optiek eigenlijk dat als jij zo hard op iemand in beukt en hem tegen zijn hoofd schopt en zo meer ja, dat je dan moet aanvaarden dat de kans erin zit dat zo'n slachtoffer het leven zal laten