 Shenshining, layon lang na ituro o ipakita ang pagkakaugnay ng shensa at sining. Lagit-lagi na lang ang kasi natin pinagihualay ang mga ito na parbang tubig at langis. Samantala ang shensa at sining ay maraming pagkakatulad. Sila ay nag-investiga, sila ay nakatuon sa idea, tiora at hinuha, sila ay nasa laboratorio at studio, sila ay nag-aaral ng mga material, tao, kultura, kasaisayan, religion at mitulohia. Sila ay natututong lumika mula sa informational, sila ay nanggaling sa salitang arte mula sa salitang technique na pinagmulandin ng salitang technique at technology. Sila tunayan ito ang mga naon ng alagad ng sining at shensa, gaya ni Leonardo da Vinci, Johan Vermeer, Claude Monet, Juan Luna, George Zora, Pablo Picasso, Fernando Morzolo, Victoria Edades, Ansel Adams, Carlos Botong Francisco, Galo Ocampo, James Sterrell, Alfredo Escuito, Jordan Mangosan, Eiji Sanyo, Xi Xie Huang at marami pang iba, lalung laluna sa larangan ng panitikan, particular sa science fiction. Inugat ang simula ni ito sa Darna ni Mars Ravillot, ni Chudorico Santos sa kanyang exor, kay Eduardo del Mundo sa kanyang tukok sa Madre de Cacao, ang Apollo Centennial ni Gregorio de Brillantes ay sarin, ang Orbit 21 Nuse Maria Espino, pati ang Aliwan Paradise di Mike De Leon, ang kidnapped by the gods ni Arnel Salgado, kabilang na rin dito ang ang pamilyang kumakain ng lupa ni Cavendela Cruz, at ang mga pasimuno ng speculative fiction gaya ni Nadine Alfar at Jeremy Arambulo, nandiyan din si Bing Sitoi o Lacambini Sitoi sa kanyang secret notes on the Dead Stars, at ang mga koleksyon na mag-asawang Alfar at Kate Aton Osillas sa kailang Filipino speculative fiction. Isama narin natin ang Speditions Comics, ang Diaspora at Astra, ang Project 17 iLiza, Victoria, at marami pang iba, kabilang na nga rin dito ang panitikang pambata, kasama na dito si Rene Villanueva sa kanyang ang pambihirang bok ni Lola, o si Luis Gutmaitan sa kanyang si Douglas at ang iba pang kuwentong medical, o si Ogie Rivera sa kanyang alamat ng ampalaya, na naging musical pa. Isama na rin natin ang Ventriloquist na si Oni Carcamo dahil ginagamit siyang papitri sa pagbubunsod ng mang isyong pangkalusogan, pati ang Philippine Educational Theater Association sa kanilang Art Zone. Sa pelikula, nandiyan din ang editor at filmmaker na si Mirana Medina sa kanyang aliana at iba pa. Nandiyan din ang mga groupong One Heart Express na nagtataguyod ng kung tawagin ay Expressive Arts Therapy. Ito yung kaili lang Integrated Arts, ang Casting Scenic, at ang Theater Therapy. Kabilang na rin ang Foundation Awit o Advancing Wellness Instruction and Talents na nagbibigay o gumagawa ng Fabric of Life, Forum Theater, at marami pang iba? Kailan nga ba nagiging Agham ang Arte sa mga institutional na proyekto na dyan ang Gutil at nandiyan din ang Sustaining the Archipelago sa mga individual na proyekto na dyan ang Poetryt at Palay Bigas Kanin? Simulan natin sa Gutil. Ito ay pagpapakita ng Ecosystema ng gamit ng Palay sa Scenic, kaya ginawa ito sa Panitikan, sa Sayaw, sa Musica, sa Scenic Visual, at Tiatro ng mga isujante ng Philippine High School for the Arts. Nandiyan din ang Sustaining the Archipelago, isang Anthologya ng tinatawag na Philippine Echo Poetry. Anong abang Echo Poetry o Echo Tula? Ito ay isang kalipunan na mga tulang nag-i-investiga sa nilalaman at anyo ng obnayan ng wika, kalikasan, kultura at pananaw ng tao. Ito rin na i-collection ang mga tulang nagsasaliksik sa posibilidad ng pagahandog na isang punto de vista ng kalikasan, isang interrelation na mga nila lang at mga tukod ng tungkulin sa pagsasatitik ng anumang likas. Nandiyan din ang paggamit ng tula bilang terapiya. Kakambal na yatang isinilang ang Pilipinas at ang mga tulang ukol sa sakit, sakit at pasakit. Maging sa mga pasyon na ang kaunang-unang inilimbag ng 1803 at 1804 bilang mahal na pasyon ng Jesu Kristong, Panginoon natin na tulang nigaspar akino debelen ay hindi lamang sumento sa pasakit ng Jesu Kristong kundi na mga taong nakapaligid sa kanya. Katunayan ang tagori sa pasyon ng mga tagasibu ay pagsakit. Noon pang panahon ni Apollonaro de la Cruz o Hermano Pule, bahag yun na ng kanyang ritual sa pinin ng kanyang cofraja de sanose na itinatag ng 1832 ang ganitong panulaang kung tawagin ay panalangin. Pakundangan sa yung pitong sakit at ligayang kinamtan mo noong kasama ang iyong iniibig na isposa. Lalo na si Sakbibi ng Sipayo ang awit de Francisco Baltasaro o Balagtas sa Florenti at Laura na nasundan ng isang tulang pangaral sa isang binibining ikakasal. Kung magkakaana kay na rito ang hirap bukod sa babathing, kapagurat, puyat, mura sa asawat, sa batang pagiyak, sabay titiisin ang nasawing palad. Maging ang masugid na tahagahangan ni Baltasaro Balagtas na si Jose Rizal ay maituturing na makata rin ng sakit o sakit hanggang sa kanyang huling paalam. Bayang minamahal, sakit ng lahat niring mga sakit. Sintang Pilipinas, pakinggan mo ngayon ng ulikong sambit. Diway iniwan mo ang aking magulang at mga pag-ibig. Ako iayaw na sa walang alipit, walang manlulupig. Ang dios ang harit hindi pumapatay ni Ang Pananalig. Kahit sa mga kapanabayan ni Rizal, mababanag ang sakit halimbawa, hindi lamang sa pag-ibig sa tidubu ang lupa ni Andres Bonifacio kundi sa kanyang katapusang hibig ng Pilipinas na kung tutuusi na itogon sa sagot ng España sa hibig ng Pilipinas na isa rin tugon sa hibig ng Pilipinas sa inang España ni Hermina Hildo Flores. Ipagpapatuloy ang ganitong panulaan ng reforma at revolusyon, subalit may Kaparis ng katipunerong si Diego Mojica na susulat ng hibig ng inang Pilipinas na hihimok sa mga anak ng bayan na sumuku upang huwag ituring na tulisan o bandido ng mga Amerikano. Sa kabilang banda, maglalabas ang Heraldo Filipino ng Makakda ng siyam na kababaiyang makata na ang tula ay tulad nito. Masakupman tayo ng kuhilang yang kiss ay mamamatay rin sa mga pasakit. Mahanggay mamatay sa pagdatangkilik ng dapat igalang natin matawid. Nagalab na onang pagsisisi at pagdududa ng mga Filipino sa patakarang benevolent assimilation ng mga Amerikano. Saloubing ganito, ang magsisilang sa mga makatang karamihan ay mamamahayag, tulad ni Florentino Collientes na nagpasimulan na mga tuling natula na kilalabi lang buhay lang sangan. Nanasunda naman ng buhay mainila ng hari ng balagtasan na si Jose Corazon de Jesus o mas kilalabi lang Cuseng Batute. Sariling Hardin ng pambansang alagad ng sining na si Amado V. Hernandez na ang karein ang tumatalakay sa sakit ng dipunan. Isa sa mga pangunahin ng pagtalakay sa gali tong paksain ay pinakaradikal sa makatang tagalog na si Benigno Aramos na tinagore ang Pueta Revolutionario. Magsusulputan din ang mga makatang kaparis niya sa bicolanong si Zacharias Lorino na sumulat ng maherak sa mayhelang o kaawaan ang may sakit. Ano tanuman, bibihira rin ang mga taludod at talinghaga tungkol sa tutoong karamdaman. Mas wadalang ang mga isinulat na akta sa panulahan manhundi ng isa mispong may sakit. Hindi ba wala na mga karapatan kung tutuusin ang mga pasienteng maging manulolat? Lalo na sa larangan ng pagtulak. Ano naman ang kanilang mwang sa tugma o sukat halimbawa? Sa kabalang banda, kung di ringin ang mga inchik sa pagwikang walaang sakit, walaang tula. Ito ay posible. Nandiyan ang sining ng pagpapahayag. May dula na kung tawagin ay sense of tumor. May sayaw na kung tawagin ay hibik, hikbi sa lansangan. May exhibit na kung tawagin ay tripis, ccp, sining sa skwela at batang sining. Nandiyan din ang journal na pinasimuluhan ng stairway foundation. Nandiyan din ang tanghal talinghaga na pinamagatang awit tulansangan. Nandiyan ang pagsusulat ng diham na sinimulan ng citizens drug wards. At ang pagsusulat ng kuento ng mga comfort women mula sa Lila, Filipina. Nang jalaninbawa ang metapisikan ng kakulangan ng RP, ang akala ko ng isang batang walaang pangalan. At naran din ang likang sining ng isang anak. Habang nasasaksaya niya ang kanyang ina na lulunod sa isang bahak noon sa Infanta Queson. Ito naman ang isang personal comprojecto na kung tawagin ay palaibig. Dahil sa paroon ngayon tayo ay laging umaangkat ng palaib. Hindi na kilala ng kabataan na mas kilala ngayon bilang mga millennials kung saan ang gagaling ang karilang kinakain. Kaya lumikakon ng mga tula na nilapatan ng musika nina Joey Ayala, Sincha Alexander, Nual Cabangon at ipapang mga musikero. Nung ikadalong putpito ng junyo 2008, nagbitiyo si Bill Gates sa Microsoft at tumutok sa Bill and Million the Gates Foundation. Ang pinagkaabala nilang magasawa ay ang pagaambag ng 30 milong doliyan sa isang proyekto ang Svalbard Global Seed Vault. Ito ay na sa Svalbard, sa Bannan Sea, malapit sa Arctic Ocean na sa 1000-100 km ang layo sa North Pole. Sa kupito ng Norway, mula pa nung Laming Sjam 2005. Bakit kaya nagbustang sa Lepiri tong isa sa pinakamayamang tao sa boong mundo mula nung Laming Sjam 2005 hanggang 2000 Sjam? Kagaya o kasama ng Rockefeller Foundation, Monsanto Corporation, Shingenta Foundation at ipapa. Dahil ito sa tinatawag ng NOAAS ARC for Securing Biological Diversity for Future Generations. Dito inilagak ang 4.5 milyong buto mula sa Colombia, Mexico, Canada, Syria, Nigeria, Pakistan, Kenya at iba pa. Ang Filipinas sa tulong ng International Rice Research Institute ay nag-depositon ng Rice Packet No. 1 bilang pinakaunang uri ng ani nang kahit na anong halaman. Nagpadala ang iri ng pitumpong libo ng uri ng palay mula sa isandaan 23 bansa. Dito inilalagak ang agricultura o kultura ng mundo laban sa Pangalib. Ito ay protection sa kali magkaroon ng Sakuna. Halimbawa Digmaang Nuclear, Banggaang Asteroid, Pagbabago ng Klima o Deluvio. Kailan pa natin gagawin ng kamalay ang palay bigas kanin? Sa mga halimbawang nabanggit, sana makatulong ito sa inyong mismo ang paglalangkap ng sining at shensa o shensa at sining.