 Üçüncü seminerimizi gerçekleştiriyoruz. İlo projesi bağlamında Google Earth motoruna giriş yapacağız. Üçüncü seminerimizde. Öncelikle bir giriş maniyetinde birkaç yümleri söyleyeceğim. Bir sunan yapacağım. Daha sonra canlı bir doma yapılacak. Ama ondan evvel çünkü çeviri için lütfen aşağıdaki küreyi seçmeyi unutmayın ve rüsça dilini seçmeniz gerekiyor. Herhangi bir sorun varsa, herhangi bir şüphe, heyecan zor işaretiniz varsa lütfen sorun çok da fazla katılımcı olmadığı için enteresli bir şekilde soracağı kutumunu sık sık yapabiliriz diye düşünüyorum. Daha önce de söylediğim gibi üçüncü webinlerimize geldik. İki webinlerimize ilup için metodolojik çerçeve adıyla başladık. Zaten canlı yapılmasa bile kaydı alındı ve daha sonra yüklendi web sitesine birinci seminer. Bir önceki seminerimizde GBC'nin temel ilkeleriyle alakalıydı. Şimdi Google Earth motoruna gidiyoruz ve bir sonraki seminerimiz arazi kullanım planlamasında ATD göstergeleri olacak. Neden ATD göstergeleri, indikatörleri, arazi kullanım planlamasında önemlidir. Dördüncü seminerimizde buna değineceğiz. Son yani beşinci seminerimiz ise digital toprak haritalaması olacak. R yazılımında, R yazılımında bunu da değineceğiz son seminerde. Peki hala Google Earth motoru nedir öncelikle? Google Earth motoruyla tecrübeniz var mı bilmiyorum ama Bardsa ya da yoksa evet ya da hayır yazabilir misiniz? Şet kostüsünü acaba mükemmel olur. Ben de bilmiş olurum kimlerin tecrübesi var. Efendim ses alamıyor musunuz çeviriyi? Çünkü chat box'a yorumlar geliyor. Öncelikle kamyacık verik kataloğudur bu. Bir yandan sayısal alt yapı verir. Mekansal belgilerine yönelik olarak aynı zamanda apisi vardır. Yani uygulama proplama ara yüzleri vardır. Ve etkileşimli bir serverdir aslında sonucudur. Buna sık sık değineceğiz. Bu arada ne tür tecrübeniz var bu konuyla ilgili olarak ona yazmak isterseniz belki. Evet bu belgilerimize bunu dahil etmek istedik çünkü birkaç yıl önce karşımıza çıkan çok faydalı bir araç olarak gördük biz bunu. Ve arazi kullanabilen anlamasında verilerin toplanması, işlenmesi ve gösterleştirilmesi için çok faydalı olabileceğine düşündük. Google Earth motorunun verisetleri var içerisinde öncelikle. Google Earth motorunun içerisinde ne tür verisetleri var diye bir bakalım. Lütfen mikrofonlarımızı kapatabilir miyiz efendim? Mikrofonlarımızı kapatalım. Toplantılığı şu anda. Mikrofonu açık hala. Peki teşekkürler. Petabitlerce dünya gözetime verisi ne sahiptir? 50 petabitten fazla dünya gözetime verisi vardır. Google'un görevlerinden bir tanesi bu aslında. Tek çok veriyi toplamaya çalışır Google. Daha önce bunu bilgisayarını da indirmeliniz gerekirdi bu bilgilere verileri. Ama artık hayır durumda öyle değil. Evet bu veriler hem erişilebilir hem de bunları indirmek zorunda değilsiniz. Yani bulup da kullanabiliyorsunuz çok da büyük bir avantaj olarak karşımıza çıkıyoruz. Ben hani iklim, görüntü, geofiziksel veriler, hava, durumu verilerin hepsine görebiliyorsunuz. Bil link paylaşmak isterim size o lengte katalı o verisetli katalı onu görebilirsiniz. Google Earth motoruna ve ne tür verisetleri varmış içerisinde açık bir şekilde görebilirsiniz. Tıklarsanız eğer. Lan saat, sentenel, modis, digital, yükseklik modelleri var içerisine vektör verileri var. Ve hava durumu ve eklim verileri var. Aynı zamanda sizler kendi verisetenizi de yükleyebiliyorsunuz hem vektör hem de rastler olmak üzere. Dediğim gibi petabitlerce bilgi ve veri var içerisinde mükemmel aslına bakarsanız. Sadece görüntüler yok. Ürünler de var içerisinde. Aynı zamanda erişim sağlaması da çok kolay. Şurada olduğu gibi arama motoru içerisinde mesela reflektans yazıyorsunuz. Örnek olarak ben onu yazdım. Bir reflektans yazınca hangi verisetleri var mı? Size gösteriyor bakın. Yüzey sıcaklığı veriler alıyorsunuz termal sensörlerde. Aynı zamanda kara ve deniz sıcaklığı, yüzey sıcaklıkları verilerini alabiliyorsunuz tek çok sensörden. Aynı zamanda ilu projesi bağlamında önemli diye düşünüyorum. İklim ve dayanıklılığı bir şekilde sağlamaya çalıştığımız için bu iklim verilerini de indirebileceğini, görebileceğini söylemek gerekiyor. İklim modelleri var içerisinde hem geçmiş bir veriyi veriyor hem de gelece yönelik olarak farklı iklim ortağımlarında yoğudamalar sunuyor. Size bilgiler sunuyor. Ve zaman içerisinde eklemenin nasıl değiştiğini görebiliyorsunuz. İklim dayanıklılığını izleyebiliyor. İkime karşı dayanıklılığı izleyebiliyorsunuz. Aynı zamanda gelecek de ne tür bir beklendiğiniz olmalı iklimden bunu da görebiliyorsunuz. Geçmişte eğilim nasılmış iklim dediğimizde ne tür bir tarihi varmış bunun bilgilerine görebiliyorsunuz. Atmosferik veri hissetleri de var. Ozan verileri bunlardan bir tanesi. Belki şu anda projemizde ozan verisi o kadar önemli olmasa bile bir örnek olarak bunu da koymak istedim buraya. Görüntüler var içerisinde yine lamp sat görüntüleri bunlardan bazıları. Lamp sat uyru görüntülerini bunun içerisinde bulabiliyorsunuz. Sentinel verilerini bulabiliyorsunuz. Modis görüntülerine yine içerisinde görebiliyorsunuz günlük, atmış günlük kompasifleri bulabiliyorsunuz içerisinde. Rejet Alkışı'nın indeksleri, NDVI, Karoğutüsü bunların hepsi netektir tıkla edebiliyorsunuz. Geofiziksel veriler de var içerisinde. Anaziyoğutüsü'ne yönelikler çok ürün var. Ne gibi? Korun gibi. Türkiyeçin de mevcut bu arada korun verileri. Avrupa Ozan Ajansı'nın Global Cover verileri var içerisinde. Yine analzı verileri pek çok digital yükseklik modelleri olarak karşımıza çıkıyor. En son webinarda bundan bahsetmiştik. 30 metre çözümlüğe kadar digital yükseklik modelleri var içerisinde. Aynı zamanda ulusal digital yükseklik modelleri de bulunabiliyor. Bunun içerisinde. Pek çok geofiziksel değişken verisi de var içerisinde. Mesela tarla verileri var. Tarla'da hangi bitki daha baskın, bunu görebiliyorsunuz. Şuraya baktığınız zaman bir görüntü var burada. Gece ışıklandırmayı gösteriyor bize. Zaman sal bir şekilde gece ışıklandırma değişimini bize gösteriyor. Özellikle şehirleşme açısından önemli bir veri diye düşünüyorum. Faydalı olur diye örnek olarak göstermek istedim. Şimdi Google bizlere pek çok depolama imkanı veriyor verilerimiz için. İşte küçük sayılmaz. Azıcık tanımaz derecede depolama imkanı veriyor. Aynı zamanda Google Earth motoru bizlere. Google'ın kendi sayısal hesaplama kapasitesini kullanma fırtata da veriyor. O nedenle bizim mükemmel bilgisayarımızın olmasına gerek yok büyük verileri analiz edebilmek için. Ve kolaylıkla buluttaki sayısal verileri erişebiliyoruz bu sayede. Talebde bulunuyoruz biz ve tüm analizler Google'ın hesaplama altyapısında gerçekleştiriliyor. Çok yüksek performans da bir altyapısı var Google'un. Ve bizim için de çok güzel bir haber tabi ki bu. Bizim mükemmel bilgisayarlarım mükemmel hesaplama yapan bilgisayarlara ihtiyacımız yok. Dediğim gibi çok yoğun analizler yapabiliyor bu motor Google. Ve makine öğrenme algoritmalarını kullanarak bizim mükemmel bir hesaplar sunuyor ve çok hızlı bir şekilde yapıyor bunu. Ve geçmişte günlerce uğraştığımız şeyleri artık dakikalar içerisinde yapabiliyoruz ve dakikalar içerisinde ulaşabiliyoruz. Burada bir makale göstermek istedim sizlere. Burada da linkini görüyorsunuz. Ücretsiz. Daktiklarsanız göreceksiniz. Google Earth Motoru ile ilgili olarak daha fazla bilgi okumak isterseniz daha sonra açıp bakabilirsiniz. Aynı zamanda Google Earth Motor dediğimiz zaman bu yazarlarda ismini sunmam gerekti. Çünkü onlardan alıntı yaptım. Ne kansal veriler, coğrafi veriler için düzlemsel ölçekte analiz imkanı sunar Google diyor. Begisayar platformu, sayısal platform için on the fly olarak çalışabiliyorsunuz. Yani bir telefon gönderiyorsunuz. Doğrudan sonuçları göterleştirebiliyorsunuz. Ya da batch competition dediğimiz sistemi kullanıyorsunuz. Daha geniş boyutlu ya da özel ölçekte bir bilgi ihtiyacınız varsa yine orada da talebinizi gönderiyorsunuz. O paralel hesaplamayla analizini yapıyor ve size sonuçları gönderiyor. Burada örnek göstermek istedim her zaman. Gösterilir zaten bir örnekte. Google Earth Motoru ile kullanarak yaptığımız örneklerden bir tanesi bu. Daha evvel haritalarımız, tüm dünya içerisinin haritalarımız, görüntülerimiz vardı. Nevi bulutluydu, bulutla kullanılıyordu. Her zaman bulut olmak zorundaydı eskiden. Ama şimdi artık basit algoritma sayesinde ve bir dizi görüntüyü analiz ederek bulutsuz fiksellerinizi seçebiliyorsunuz. Gördüğünüz gibi artık bulutsuz dünya kompozitlerini seçebiliyorsunuz. Şu anda Google Earth'da temel olarak kullanan haritalardan bir tanesi bu. Sağ tarafta gördüğünüz. Buna Pretty Earth güzel dünya deniyor. Çünkü dünyanın bir görüntüsü bu. Ve artık tüm dikseler bu görüntüde mümkün olduğunca yeşil, mümkün olduğunca mavi. Bu haritada bütün dünyada aynı zamanda bahar olarak gösteriliyor gördüğünüz üzere. Ve bulut da yok. Çok gerçekçi değil ama oldukça güzel. O nedenle güzel dünya deniyor bunun. Landsat görüntüleri ile tüm yılı çumbunu yapmaya başladılar. Daha sonra time lapse istediğimiz hızlandırılmış ve videosunu oluşturdular dünyanın. Daha sonra buna erişim sağlayabilirsiniz. Mobile telefonlarınızla, cep telefonlarınızla. Ve bizim gezegenimizin 35 yıl içerisinde nasıl değiştiğini, landsat görüntülerinden hızlandırılmış bir şekilde görebilirsiniz. Eğer bu lenghe zeklarsınız. Mesela burada bir nehir var. Bilmiyorum zoom yaparsam nasıl, yakınlaştırırsam nasıl görünür ama. Peru'da bir nehir görmektesiniz. Bakın 35 yıl içerisinde böyle değişmiş işte. Peru'daki bu nehir. 35 yıllık oydu verilerinden bahsediyoruz. Ve 15 milyondan fazla görüntüsü landsat ve sensinal görüntüsü analiz edilmiş bu motorda. Ve 10 quadreliyon piksel yani çok pikselden bahsediyoruz. Bunları normaldan izle etmek çok çok vakit alır. Ama Google Earth'e birkaç gün içerisinde gerçekleştirilebiliyor. Çok güçlü bir araçtan bahsediyoruz. Google Earth motoru dediğimiz zaman. Ve en önemli mesaj bu webinardan verebileceğinizde şu olacaktır. Böyle bir araç var bundan faydalanmak lazım. Google Earth'en faydalanmak lazım diye düşünüyorum. Özetmem gerekirse. Talep gönderiyorsunuz. Bilgisayarını sen talep gönderiyorsunuz. Ve sonuçlar alıyorsunuz bu kadar. Peki Google Earth motorunda ne oluyor? Tek çok coğrafy viristekleri var orada. Ve depolamış vaziyetseler. Hem depolama hem de hesaplama altyapısı var Google'un. O nedenle siz talep yaptığınız zaman onlar analiz ediyorlar ve işliyorlar. Google'un bütün ayrışı sizin için yapıyor. Size de. Ve de size sonuçları veriyor. Peki nasıl yapıyoruz bunları? Bizler nasıl kullanıyoruz? Google Earth. Aperte var. Yani uygulama, programlama ara yüzü var. Öncelikle böyle bir apiye ihtiyacı var. Google'un bu işlemleri yapabilmek için. Google Earth motorunun kod yardım motorunu da kullanabiliyorsunuz. Java Script ve Python rehberleri de var içerisinde. Programlama becereminiz veya tecrübeniz yoksa birazcık zor gelebilir ama. Google Earth motoru öyle bir tasarlanmış ki özellikle bilim insanları kullansın diye. Tasarlanmış aslında en başta. Analiz yapsınlar diye. Çevre analizleri yapsınlar, bilim insanları. Ve veya bilimde başka ilerlemeler kaydesinler diye tasarlanmış en başta. O nedenle özellikle programcılar için tasarlanmamış en başta. O nedenle zaman içerisine pek çok rehber yayınlamışlar. Video öğretileri yayınlamışlar. Onlardan da faydalanabilirsiniz. Özellikle tecrübeniz yoksa onları öneririm size. Code Editor demiştim. Google Earth motorunda kod editörü var. İçerisine kodunu yazıyorsunuz. Daha sonra on the fly olarak sonuçları alıyorsunuz anlık olarak. Korin yazdı mesela bu motora. Arama motoruna. Korin, Avrupa Arazi örtüsü dedim mesela. Ve tüm Türkiye'yi de kapsadı. Burada kendi skriptenizi görebiliyorsunuz. Kendi verilerinizi aset kısmına yerleştirebiliyorsunuz. Ve inspector sekmeti var şurada. Hayrita üzerinde katmanları yani altlıkları sorgulayabiliyorsunuz orada da. Ve sonuçları on the fly olarak burada görebiliyorsunuz. Anlık olarak burada görebiliyorsunuz. Peki. Bu kısmını daha önemli görmüştüm. O nedenle sizler eğlenceli görmüştüm. O nedenlesine paylaşmak istedim. Google Earth motorunda. Çok yaratıcı olabiliyorsunuz. Bir de app'lara bakalım aplikasyonlara. Google Earth motorunda özellikle arazi kullanım planlamasında ve projemiz açısından faydalı olabilecek. Konsullardan bir tanesi de app'lar, aplikasyonlar. Çok dinamik ve herkes bunları eleşim sağlayabiliyor. Çok tek bir link kullanarak Google Earth motorundaki app'lere eleşim sağlayabiliyorsunuz. Uzmanlar ve uzman dışı kimseler için de geçerli. Linki giriyorsunuz, tıklıyorsunuz ve Google Earth etabı gerekmeksizin veya CBS verisi gerekmeksizin yayınlanmış olan bir app'i ya da haritayı veya harita aslını görüntüleyebiliyor. Önekleri de göstereceğim bu arada. Burada bazı, bakın, aplikasyonlar var. Google Earth motorunda bulunan pek çok aplikasyon uygulama var aslında. Bunlardan bir tanesi Global Forest Change Explorer yani küresel orman değişikliği kaşifi. Başka aplikasyonları da yine ekranın üzerinde görebiliyorsunuz, örnek olsun diye rağmen istedim. Oldukça faydalı olabilir özellikle uzmanlarla çalıştaylar yaparken bu projede ya da karar alıcılarla ve paylaş hale müzakere çalıştayları yaparken işimize yarayacaktır. Onlara farklı bilgi katmanlarını, aslıklarını gösterebiliriz, ofasyonları gösterebiliriz ve farklı senaryoları karşılaştırabiliriz motoru kullanarak ve ilimizi kuvvetlendirir bu da çalıştaylarda. Sonumuz bitirir bitirmez. Doğrudan bu aplikasyona gireceğiz hep beraber. ATD projesi, Yüksezakarya Havzası ATD projesi için yaptık bakın bu aplikasyona. Üç farklı harita var içerisine. Kore'nin arazi ortası, küresel, toprak, organik, karbon haritası falanın ve arazi üretkenliği dinamik haritasıyla beraber oluşurduğumuz aplikasyonu görüyorsunuz burada. Burada arazi üretkenliği dinamikleri haritasını gördünüz. Peki, işlemler de ekleyebiliyorsunuz, poligon çizebiliyorsunuz. Haritaların farklı kategorilerine yönelik olarak oranlar oluşturabiliyorsunuz. İstediğiniz kadar yarıtacı olabiliyorsunuz. Onu demeye çalışıyorum. Tabii ki şu anda bu araçları kullanan pek çok insan var. Ama altı yatan temel peki şudur ki bu araç ücretteyiz ve kodları kolaylıkla paylaşabiliyorsunuz içerisinde mükemmel bir şey bu. Çünkü başka insanların yaptıklarından faydalanabiliyorsunuz burada. Doğrudan başkalarının kodunu alıp uyarlayabiliyorsunuz kendi çalışmalarınıza. Herhangi bir şey için adapte edebiliyorsunuz. Veri analiz etmek için kullanabiliyorsunuz ve aplikasyonlar açısından kullanımızı yapabiliyorsunuz. Linki göstermek istiyorum size. Çette de paylaşmaya çalıştım. Eğer ona tıklarsanız bu aplikasyona uygulamaya erişim sallayabilirsiniz. Ayaş ağzısı için yukarı takarya havsası da bulunan ayaş için. Sözlerimi son verirken şunu söylemek isterim. Google Earth motoruna giriş yapabilirsiniz. Hani yapabilirsiniz dediğim gibi. Henüz kaydı olmadıysanız kaydı olun lütfen. Ücretsiz ve ücretsiz karamacı gütmeyen kimseler tarafından kolaylıkla kullanılabiliyor sizler gibi. Çok teşekkür ediyorum. Şimdi sizlere uygulamayı göstereceğim. Evet linki buraya yazdım. Uygulamayı yarattınız ve linki buraya yazıyorsunuz. Ve buraya girerek farklı katmanları görebilirsiniz. Mesela şu an gördüğümüz korin arazi örtüsü var. 7 tane arazi örtüsü klasikasyonu var burada. Ve aynı zamanda şu haritada var. Arazi ve ilimli dinanikleri. Burada gördüğünüz gibi bazı referanslar var. Yani bilmini, azalıyor mu, güçleniyor mu. Onun hepsini tek tek görebilirsiniz. Google Maps'den de bunu görebilirsiniz istiyorsanız. Evet güzel, biraz yavaş çalıştığı için biraz yavaş geçiş yapıyor. Ve uyduğun görüntülerini bu şekilde alabilirsiniz. Ve toprak organik karbon haritasını da aynı şekilde görebilirsiniz. Farklı biriler de buraya girebilirsiniz. Ayarş için mesela yani mesela bölge için hazırladığımız birileri de buraya girebilirsiniz. Arazi örtüsü, verileri, arazi özellikleri, bilgileri ya da toprak haritası gibi. Ya da verimli karitası gibi, dinamikleri gibi, bilgileri buraya girebilirsiniz. Örneğin, şimdilik şöyle bırakayım. Hangi uygulamanın, hangi fonksiyonunu burada görebilirsiniz. Burada poligonun, poligonu çizebilirsiniz. Dörtgen şeklinde ya da bu tür noktaları koyarak bir poligon çizebilirsiniz. Ben de yaptım zaten gördüğünüz gibi. Evet, burada sağda bir tablo çıkacaktır. Burada bir çizelgeyi görüyorsunuz. Çizelgede işte yaklaşık altmış dokuzu yüzde altmış dokuzu. Açlı kalağını görüyorsunuz. Evet, ondan sonra otla kalanların yüzlediğini görebiliyorsunuz çizelgede. Aynı zamanda arazi, verimli dinamiklerin oransını da görebilirsiniz. Çizelgede ve zamansal çizelgeyi de görebilirsiniz. Bazı bir yayın mesela son 18 senedeki dinamiklerini ya da değişkilerini görebilirsiniz. Ve C-Soc'ta ise toplamını, maximun bir, minimum soylut, soylut, toprak organik karmonu birilerini burada görebilirsiniz. Evet, çok yaratıcı olabilirsiniz. olabilirsiniz. Bir tane uygulama daha var. Sakarya Hapsası için. Bir tane funksiyonelliği daha göstermek istiyorum sizlere. Haritaları birbiriyle kıyaslayabilirsiniz burada. Mesela iki tane farklı haritayı kıyaslayabilirsiniz. Yani zaman çizelgesini görebilirsiniz. Haritayı için indiriyan birileri de kıyaslayabilirsiniz. Altmış günlük, altmış günlük veriler ve yıllara görülmüş veriler. Orada yukarıda görüyorsunuz. Evet. Evet. Şu an çat kutusuna bakıyorum. Evet. Hepiniz çok teşekkür ediyorum. Sorularınız varsa alabilirim. Sezar'da sizlere şu an canlı bir şekilde nasıl kullanılacağını size gösterebilecektir. Hadi talih bir şekilde Google Earth Engine'de kendisi uzmanlı, uzmanlaşmıştır. Evet burada birkaç tane soru gülüyorum galiba. Çatbox'da, çat kutusunda. Evet. Bir kısmını cevaplamaya çalıştım. Son herhalde kaldı. Son soru. Serarda çevirildiği bizim için bu soru. Ben şimdi bu soruya cevap verebilirim. Ölçümü ve çözünürlüğü bu haritaların farklı farklı ürünler farklı uygudulardan ve bu sadece tabii ki uydu görüntü değil hamur görüntü değildir. Tabii ki farklı kurullar tarafından işlenmiş görüntülerdir. Elden geçirilmiş görüntülerdir. Ve hepsinin çözünürlüğü farklıdır. Her uydunun da ortaya çıkardı. Çözünürlüğü farklıdır. Ve insanlar farklı ürünler ortaya çıkarabiliyorlar. Google Earth Engine'de ise en iyi bilgiyi sunuyor her ürün için. Yani bu sistemde sentinelde mesela bazı örnekler diyorsun pikseleri göstereceğim ve iklim modürü yaklaşık 50 km'lik pikseleri görebilirsiniz. Mesela iklim modürü için. Evet. Farklı ölçekte farklı ve faydalı ürünler bulabilirsiniz. Farklı bölgeler için ve çözünürlüğünü de orada öpünebilirsin. Ve sizin için o çözünürlüğü sizin işinize yarayabilir. Yani Olusal düzeyden bahsettim diyorum. Evet. Tam Ulusal düzeyde bazı çözünürlüğü kullanabilirsiniz. Gazayi Yerar Güzel'de bazı çözünürlüğü kullanabilirsiniz. Evet. Ben bununla ilgili ek bilgiyi sizlere sağlayacağım. Çözünürlüğün çözünürlüğü ilgili ne gibi bilgilerin kullanılığı ilgili bilgisizlere xx'dan sağlayacağım. Bir katalog göndereceğim. Bilgi katalog göndereceğim sizlere. Başka bir sürü daha var. Yanış görmediysem. Evet. Bu visinlerin hepsi farklı farklı uydular mevcut biliyorsunuz. Bazıları pasif ve sadece yansıtılan şeyleri alırlar. Ve aktif olan uydular mevcuttur. Ya radar şeklinde çalışan bir bilgi alıyorlar ve onu çekiyorlar ve Google Earth Engin'de ise farklı uyduları görebilirsiniz. Farklı uyduların bilgilerini görebilirsiniz ve daha çok aradı örtüsüyle ilgili aradı arazi örtüsü, geoloji için kullanılabilir. Ya da danışmanlar için ya da bilimsel çalışmaları için su kaynaklar arasılamak için kullanılabilir. Ama Google Earth Engin'de ise aynı zamanda ahmetli şüphelik değişkenlerle ilgili bilgilerini de görebilirsiniz. Orada bazı sütünler görebilirsiniz ve radar ucularımız mevcuttur. Yani ilk katmanın, toprağın ilk katmanında neler olduğunu size gösteren bir radar ucularımız vardır. Evet. Her şeyi orada görebilirsiniz. Evet. Başka soru yoksa, tabii ki sorularınızı sormaya devam edebilirsiniz. Kutuda. Çat kutusunda ve ben de kendi tarafımdan bazı şeyler Google Earth Engin'in sitesini göstereceğim oraya. Bir giriş yapıyorsunuz. Hesap açıyorsunuz. Hesabı bedava açabilirsiniz ve eğitimsel maçla ya da devlet daire, daireleri de bir hesap açarak bunu kullanabilirler kendi çalışmalarında ya da çalışma araştırmalarında. Çok hızlı bir şekilde ve kolay bir şekilde açabilirsiniz böyle bir hesapı. Ben sizleri size göstereyim. I guess you're looking at my screen now. Sanırım ben ekranı görebiliyorsunuz, paylaştığım şeylere görebiliyorsunuz. Evet. Bu çözüm örlük iyi mi bilmiyorum, umarım iyidir. Evet. Cold Earth Engin nokta Google.com diye bir web sitene var. Bu ara yüzdür ve birkaç tane ara yüzdürü ardır aslında. Google Earth Engin'e ilişebilir misin? Birkaç tane ara görebilirsiniz ve bu Python'la kullanabilirsiniz. Interferi de kullanabilirsiniz. Connect dedi. Kullanabilirsiniz. Son devin ardı zaten hatırlıyorsunuz. Kyushies'de kullanabilirsiniz Google Earth Engin'e bağlanmak için ve bağlanmak için farklı yollar mevcuttur. Benim için en kolay yol budur. Evet, her zaman kullandığım yolda budur. Burada ne var? Google. Cold Google Earth Engin. Birkaç tane pencere görüyorsunuz. Burada farklı şeyler yapar bu penciler. Neler yapar? Ben size bir göstereyim. Birincisi burada sol tarafta bir tane pencere görüyorsunuz. Burada scenari olanı, skripleriniz mevcuttur. Programlarınızı görüyorsunuz listesini. Birkaç tane bilgiler açabilirsiniz buradan. Bir tane doks, dökümanlar ne diye bir düğme vardır burada. Burada farklı araçları, algoritmaları görebilirsiniz. Sanımlarım da görebilirsiniz. Açık olalarını da görebilirsiniz. Neler buraya bilmeniz lazım. Çıktılar neler olacak onları? Hepsini de böyle bir şekilde inceleye bilirsiniz. Her algoritmaların açıklaması tanımda vardır. Ve sağ tarafındaysa asets. Varlıklarınız. Yani hard drive durdu da burada bilgilerinizi. Google Earth Engin'de ürettiniz her şeyi. Yapınız her şeyi burada saklayabilirsiniz. Buraya yükleyebilirsiniz. Evet, kapa sesini göstereyim verseniz yuküz elli yüce kabahat ve bir kapasitesi var, hafızası var. Yani gerçekten çok fazla iyi bir hafıza ya sahiptir. Yani aset kısmında ve abarlıklar kısmında bunu görebilirsiniz. Bir soru geldi. Arazi trend indexi nedir? Engret yanlış hatırlamıyorsam bundan sonraki webinarda bundan bahsedeceksen doğru mu? Land trend indexi arazi trend indexi arazi verimliliğinin trendleri yanlış hatırlamıyorsam. Emrah belki burada uygulamadan bahsediyorsunuz. Evet uygulamadan bahsediyorum. Uygulamayı açtığında, Sakarya hafızasını açtığında Google Earth Engin'de. Böyle land trend indexi arazi trend indexi bir şey çıkıyor. On bine çarpıyorsunuz. Doğru mu? Yıllık ortalama ndvi ortalamasına çıkarıyorsunuz ve ndvi ölçeyin ölçeyine görüyorsunuz. Eksi bir artı bir arasında değil. O yüzden göremedin için bir soru soruyorsun. Evet on bine çarparsan görebilirsin. Evet bunu arkadaşlarımıza şöyle bir şey diyeyim. Vegetation indexi. Vegetation indexi bazen soruyorlar arkadaşlar. Land trend ediyordu arazi trend indexi nedir? Arkada sordukları için ben size bunu sordum. Vegetation indexi diyelim bizim arkadaşlar. Evet. Bundan sonra ki ve bir dar da zaten bundan bahsedeceğiz. Ve verimli trendleri nasıl analize edeceğimizden bahsedeceğiz. Teşekkürler. Tamam o zaman. Evet asets kısmında neyiniz var? Evet script sinariyolar, dokumentasyon ve asets varlıklarınız. Ortadaki ise newscript yani yeni sinariyolar yeni programınızı istiyorsunuz ve sağ tarafındaysa konsolunuz var. Bir şey basmak istediğiniz zaman bir şey tekst varsa ya da sunum varsa ya da bir taslak çıkaracaksınız ama haritaysa çıkaracağınız aşağıda haritayda görebilesiniz map kısmına basarsanız. Nasıl çalışmaya başlıyoruz? Evet arama kısmı var burada. Search place and data sets kısmı. Burada data ve saatlerini aramaya arayabilirsiniz mesele. Lan saat görüntüleri diyelim. Evet internetim iyi. Bir cevap verir. Size gösterebileceğim. Kanarayıma kapatayım. Belki daha çok iyileşecek. İyi olacak. Uf takın some time. Tamam. Zaman aldı biraz ama. Evet yavaş yavaş deniyor. Burada gördüğünüz gibi çok fazla bilgi görüyorsunuz. Dahta setlerine yaradığınız zaman. Lan saat iki, lan saat bir, lan saat sekiz, lan saat yedi. Yani aşağı doğru giderek bu koleksiyonu görebilesiniz çünkü bu biri bir koleksiyon. Bu bir veri koleksiyonudur. Mesela sentinel diye yazalım. Sentinel sentinel bir iki beş örneğin iyi görüntüleri olan sentineli seçersem mesela mesela bunu seçebilirim ve bu pencere açılacak. Evet ne gibi da pusetlerin olduğunu bana gösterecek. Demelde bütün sentinel görüntüleri buradadır. Mesela tanınlar, açıklamalar vardır. Bu bölgeyle ilgili ne gibi düzeltmeler yapılmış düzeltme ya da katman seviyeleri ikinci düzeyde mesela bu oydu gören görüntüsü burada farklı ürünlerin listesine görebiliyorsunuz. Mesela çözünürlüğün benim ekranım çözünürlüğü çok düşük farkındayım ama burada herhalde görebiliyorsunuz diye düşünüyorum. Yani burada bantlar görüyorsunuz. Yirmi otuz metrelik çözünürlüğü görebiliyorsunuz. Çözünürlüğü resimlerin ya da görüntülerin özelliklerini görebilirsiniz burada. Gerçek ne zaman çekilmiş, hangi açıdan çekmiş kamera, hangi gün, bu tür bilgileri de buradan özellikler kısmından, image properties kısmından görebilirsiniz. Burada da şu özelliği görüyorsunuz. Koleksiyonu nasıl ulaşabileceğiniz ilgili bilgiler görebilirsiniz. Belki başta biraz karmaşık gelebilirsiniz o gelebilir ama ulandıkça daha fazla çok kolaylaşacaktır. Burada onur yani sahibini görüyorsunuz. Bu benim senaryomdur. Benim skriptindir. Bundan sonra benimle paylaşan insanların skriptleri, vardır, senaryoları vardır. Burada olacak ve okuyucular reader'lar kısmı var ve örnekler görüyorsunuz. Aslında gerçekten çok ilginç bir çalışma doğru bu ve o örnekleri görüyorsunuz. Mesela örneklerde gerçekten çok çeşit örnek görebiliyorsunuz. Burada kullanabileceğimiz ya da modifiye edebileceğimiz örnekler görebiliyorsunuz. Evet yeni skript ya da yeni senaryoya nasıl yazacağınızı bilmiyorsanız, örneklere bakabilirsiniz. Mesela tasetleri vardır. Koleksiyonda Pancrasi Sentinel koleksiyondan bahsetmiştim. Mesela buraya girerek Opernu Kuz Sentinel 2'yi seçeyim ve çok basit funksiyonu gösteren ve skripti ya da senaryoyu basana gibi bana göstermiş olacak. Her razı ilgili tasetleri görmek istiyorsam buraya koleksiyona girerek seçerek kuraklıkla ilgiliye de diğer bilgilerini bilgileri görebilirim. Mesela örneğin şurada Opernicus S2'yu açıyorum, açtım ve ne yapıyorsun burada? Sentinel 2 nasıl açıyorum? Sentinel 2 görüntüsü bu uzaklaştırarak mirekse olduğunu görebilirsiniz ve bu sentinel görüntüleridir. 2018 ya senesinden ait görüntüleridir. İlk yırısına ait ve ortalama bir görüntü almışlar. Yani diknişler bu görüntüleri ortalama bir görüntü de çıkarmışlar. Mesela Türkiye'ye bakalım, 10 metrelik şözünürlükle her dünyanın her yerine 10 metrelik şözünürlükle bakabilirsiniz. Yani bu bir aslında güçlü yanıdır. Bu lor sence'nin güçlü yanıdır. Yani bunu hiç indirmiyorum. Gerçekten çok terabaytlı bir bilgidir, bir görüntüdür. Ben bunu sistemden bu şekilde görüntüleyebiliyorum. Mesela bu görüntüye bakıyoruz burada. Bu yüklenene kadar ben size başka bir şeyi gösteriyorum. Küçük bir sunum göstereyim. Üç slaidlı bir sunum var. Bu yüklenene kadar onu göstereyim. Hatırlıyorsanız son dedinarda farklı özelliklerden farklı veri modullerinden vektorlardan bahsettik. Biri modulleri nedir? Evet, data setleri nedir? Isimler farklı. Datasetler farklı bir şekilde organize ediliyor. Yani buradaki özellik vektor verisidir. Dokta olabilir, çizgiler olabilir. Yani burada özellik listesi de vardır. Vektör bilgisidir buradaki ve genelde shape file'niz varsa, çizgilerin şekilleri farklı olabilir ama her şeyi, her bilgiyi buraya koyabilirsiniz ya da buraya koyabileceğiniz şeyler konusunda, sayı konusunda bir sınırlama yoktur. Farklı bir data modül. Burada görüntüler vardır. Raster. Raster data modulu ile veri modulu ile bir tane bandınız olabilir. Ya da çok tane bandınız olabilir. Tekli ya da çoklu bandlarımız olabilir, şeritleriniz olabilir. Eee burada bir tane rasterda çeşit farklı şeritleriniz olabilir ve farklı çözünürlükler olabilir bu şeritler için. Mesela yirmi metrelik, on metrelik farklı şeritler olabilir. Her programda, fiksellerin hepsi aynı ölçüde olman zorunda değil. Farklı şeritlerde, farklı bantlarda, farklı projeksiyonlar yapabilirim. Raster, imajlaki, imajdeki sınırlamalarınız, Google Engine ile halledebilirsiniz ve diğer önemli konu ise veri tipleri ve bu sadece görüntü ve özellik değil. Görüntü, koleksiyon yapabilirsiniz ve özellik koleksiyonu da yapabilirsiniz. Görüntülerinin görüntüleri çok görüntü alabilirsiniz. Eee özellikleri ve o lezzetli kerim koleksiyonu yapabilirsiniz. Ve biraz sonra bulan hepsinin ne anlama geldiğini anlamış olacaksınız. Ne demek istediğimi anlamış olacaksınız. O zaman oradaki bir örneği göstereyim sizlere. Hazırladım. Yeni bir folder dosya açtım. Repozitörü de. Mesela burada çok özelliği vardır bu repozitörünün. Mesela repozitörüye girdiğiniz zaman ben senaryomu biriliyle biriliyle paylaşabilir miyim ya da paylaşamaz mıyım? Konusunda bir karak alabilirim. Herkes mi okuyabilir? Ya da sadece yazıcımı bakabilir. Okuyabilir. Onu orada öyle bir seçilek yaparak, tecih yaparak tıklayabilirsiniz. Ben bu senaryoya şimdilik tıkladım. Dediğim gibi ben çoğu şeyi kopyalarak yapıştırıyorum. Çok örnek vardı zaten bu sistemde ve nasıl çalıştığınızı sizlere gösterdik istiyorum bugün. Evet senaryomu seçince sağda her şey yüklüyor. Her şeyi gösteririyor. Büyük önce image koleksiyonuna gidiyor. Yani görüntü koleksiyonuna gidiyor. Koleksiyon'da sentinel tarafından aldan her görüntü mevcuttur. Yani kocaman bir koleksiyon durdu. Ve ondan sonra filtri filtreliyorum. Evet burada çok biri vardır. Ben hepsini görmek istemiyorum. Filtreliyorum burada. Mesela eki bin yirmi senesine ait. Ya da acak ayna ait. Bir görüntüyü görmek istiyorum diyelim. Ve bir ek filtir daha var. Filtre daha var. Mesela bulutlu olmasın demek istiyorum. Mesela yüzde yirmi ilik bir bulutluluk oranlı olsun diyorum. Bu şekilde seçeceğiniz görüntüyü filtreleyebilirsiniz. Evet gördüğünüz gibi çok zor bir sistem değil kullanımdan ve sinariye yazmaya başlayınca onu saklayabilirsiniz. Ve çalıştırabilirsiniz çalıştığınız zaman bütün yaptığınız yaptığınız işlemlerin sonucuna görebilirsiniz. Mesela bu görüntü yükleniyor. Bir görüntü yükleniyor. Bu bir görüntü evet. Imajımız burada. Imajımız on altı tane şerit şeridimiz var. Bantımız var. Her şeritle ilgili bir bilgi vardır burada. Evet şu an baktım yer burası yaptığım şey nedir? Iki bin yirmi senesinden bu zamana kadar Allah'ın bütün esinleri seçtim. Ve bu koleksiyonuna koydum. Dataset ya da verisette koleksiyonuna koydum. Bağır Dataset eşittir. Bütün yazdığım bu şey. Evet senenin ilk yarası ile ilgili birgileri aldın ve yeni bir koleksiyon oluşturdu. Veriseti diye Dataset diye. Evet bu bir medyan ortağınca bir görüntüdür. Aldığım görüntü ve yaptığım çalışma budur. Buradaki şeritleri görüyorsunuz. Burada infraretli bilgi mavi, kırmızı ile ilgili kızı kırmızı ötesi infraret bilgisini buraya koyabilirim. Daha iyi bir şekilde vejitasyonu daha iyi bir şekilde görmek için ııı bu internet birilerini seçebilirim. Evet ondan sonra print mosaik kısmına baktığınız zaman sağ tarafta bu mosaikli nelerin olduğunu bize gösteriyor. Yani bu mosaikli bir görüntü vardır. Evet sorumuz şu. Kaç tane görüntü vardır bu koleksiyonda? Ne yapıyorum burada? Dataseti print yani bas diyorum, çalıştırıyorum. So, these are all the send in an image from the video. Kaç tane görüntü olduk? Görüşürsünüz. Senin başından beri bir kadar varmış. Onu gösteriyor bizi. Maktan ile ilişmesiniz burada da beş bin sen fazla olduğu zaman görüntü daha fazlası ııı göstermiyor. Maksimum o eleşmiş çünkü akseltleri çok uzun olacak. Ve prosesör işlemcimde yavaşlayacaktır böyle bir durumda. O nedenle maksimum beş bin on soru görüntü. Ben Ayarş'ta çalışmak istiyorum. Ayarş'ın görüntülerini istiyorum. Evet dünyadaki tüm görüntülerin arasından Ayarş'ı istiyorum. Bakalım Ayarş'ı görünecek. Ne yapabiliriz burada? Öncelikle hatırlayacak olursanız son seferinde bir webiner gerçekleştirmiştik. O da bir Ayarş çalışma alanı shape file'ı oluşturmuştuk. Hatırlıyor musunuz? Aynı sana çekip çıkarmaya çalışıyorum şimdi oradan. Şimdi onu yükleyebiliyor. Bu shape file'ı buraya yükleyebiliyoruz. Aset kısmına basıyorum bakın. Aset ekmesine bastıktan sonra tekrar buraya basıyorum. Ve image upload dediği görüntü yükle var ya oraya dışarı yükseklik modelime ve herhangi bir shape file'ımı yükleyebiliyorum. Zip dosyası da yükleyebilirim. Eğer zip dosyan varsa onu da yükleyebiliyorum. Ya da buraya gelirim doğrudan ve seçerim buradan. Ayarş çalışma alanı study area bakın aynı ismi olanları seçtim ben. Geçen sefer shape file tek doktaya değil de birden fazla dosyası ne oluşur demiştik hatırlayacak olursanız o nedenle birden fazlasını seçmek zorunda kaldım şimdi çalışma alanımın shape file'larını seçtim. Farklı bir isim veriyorum buraya kaydederken çalışma alanı iki dedim Ayarşı için upload'a bastım. Yani yükle tuşuna bastım. Şimdi task görev kısmına geliyoruz. Ne diyor? Güklüyor diyor şu anda. Zaten yükledi. Yakın zamanda sol tarafta bütün alt hep listem çıkacak yani varlık listem çıkacak. Peki Ayarş sınırlarını nasıl koyuyorum bu harita üzerine? Küçük bir koleksiyon yaratacağım çünkü şimdi buradan. Buraya geldim farklı optionlarım var. Bu sınırları kiminle paylaşacağım. Öncelikle herkes okuyabilsin mi okuyamazsın onu işaret edeceğim buradan. Ya da sadece belirli kullanıcılar mı kullansın benim oluşturduğum şeyi? Onların hepsini buradan seçebiliyorsunuz. Gördüğünüz seçenekleri ona göre hazırlığınızı yapıyorsunuz. Burada bir ok var. Bakın benim skriptime sağ tarafa doğru bakıyor. Ona bastığım zaman otomatik olarak bu evveli benim skriptimle çıkıyor. Sağ tarafa çıkmaya başladı. Bu buna Ayarş ismini vereceğim ben şimdi. Ve daha sonra burada çıktı zaten bakın. Bu iki bağırlı olan şeyler yeşilere dönmeye başladı. Ve şu anda işlem görmemiş eee skriptimin bir parçası olmayan şeyler. Bunlar genel olan ilgiler. Eğer bu iki bağırı buradan çıkarırsan ne demek oluyor bu? Yılın şu ayından verileri istiyorum. Bulut'a göre filtrelenmesini istiyorum. Aynı zamanda Ayarş sınırları etrafında veri istiyorum diyorum. Ve Rana yani işleye çalıştıra basıyorum. Tüm onları işaret edildikten sonra ne olacak bakalım. Tüm dünyayı görmüyorum. Bakın artık görebiliyor musunuz? Şu anda tek bir kare görüyorum. Yani sadece bu alana ait görüntün var artık. Burada görüntü kolektiyonuna baktığımız zaman yirmi altı tane unsur olduğunu görüyorsunuz içerisinde yukarıda sağda. Binlerce görüntüden dünyanın genelinde binlerce görüntüden sadece yirmi altı görüntülük yani unsurluk bir koleksiyon elde etmiş oldum bu bildiğiyle. San features özellikler kısmına geliyorum. Bu yirmi altı görüntün ne görüntüsüymüş onu görüyorum. Bakın yirmi altı unsurun görüntünün hepsi koleksiyonum olarak karşımıza çıkıyor. 2020'den başlamış. Ocak ayıyla başlamış ve sonuncusu ise 2020'nin 8. ayının 29. gününe aitmiş. Son geçtiğim iki gün öncesine ait bir görüntüymüş. Bakın iki gün öncesinin görüntüsü bile koleksiyonuma girmiş. Peki burada ne görüyorum? Bir medya görüyorum. Bir ortalama yani burada gördüğünüz yirmi altı görüntüsünü bir medyanına ortalamasını veriyor bana. Şurada gördüğünüz resim. Peki sadece sonuncuyu görmek istesem ne yapacaktım? Son en yakın görüntüyü görmek istesem ne yapacaktım? Geçen iki gün öncesine ait görüntüyü görmek istedim ne yapacaktım? Şurayı değiştirecektim. Ağustos yirmi sekiz yazacaktım buraya. Ağustos yirmi sekiz ile Ağustos otuz arası yazacaktım. Daha sonra rana basacağım. Çalıştırabasacaktım. Ve şimdi koleksiyonuna tek bir harita kaldı görüyor musunuz? Tek bir görüntü, tek bir unsur kaldı. Benim görmek istediğim unsur kaldı sadece. Ve bu ııı cumartesi ben gelen iki gün öncesinden gelen görüntüymüş bu. İki gün öncesinde ait bu halzanın görüntüsünü net beşe gilde görebilir oldum şimdi. Yine burada zoom in yaparsak on metre çözünörlüğe kadar rüge yakınlaştırarak inebiliyoruz. Çok yakınlaştırabiliyoruz gördüğünüz gibi hala talaları görebiliyoruz. Üzerinde bitkiler olan, ürünler olan dağıza talalar sürülmüş, onu görüyoruz. Genellikle sunan olanlarda durumu görüyorsunuz bakın sokaklar var. İşte iki gün önce cumartesi günü durum bu şekildeymiş ilgili havzamızda. Şimdi bunu yenileyim. Sarfayı ve ikinci çalışma alanım çıkmış mı? Evet. Bir diğer taskım görevim buydu. Bir yandan onu şeyt otyalarını yüklüyordum hatırlayacak olursanız. Ona da ayağa çalışma alanı iki adını vermiştim. O da yüklenmiş. Şimdi burada sentinel ve görüncüsü var yine. Geçtiğimiz cumartesiye ait. Şurada ayağa sınırlarımı göster diyorum buna. Ve tam olarak nerede olduğumu görmemi sağlıyor bu da. Her zaman tıkladığımda script zoom out oluyor. Tekrar çalışmaya başlıyor. Bunu yaptığınızda doğrudan zoom out yani uzaklaş anlamına geliyor. Bu da gördüğünüz script façası. Şuna çalışma alanımın şeklini görebiliyorsunuz. Ayağa çalıştık. Rüje alanı tam olarak. Bu da geçtiğimiz cumartesi gününün görüntüsü. Çok fazla görev işletebilirsiniz burada aslında. Çok da fazla vaktim kalmaz için. Ben detaylara inanıyorum ama. Şurada bu script içerisinde ben daha sonra sizi de göstereceğim ama. Eee yorum yapmanın koment yapmanın başka bir yorubu. Var yapıyorum. Sonra yazısı koyuyorum. Bu ikisini kaldırırsam eğer buradaki her şey tekrar görmeye başlıyor. Peki ne yapıyorum burada? Bu muzeyi alıyorum. Bu muzeyi zaten elimdeki görüntüydü. Şu biri kolektiyonuydu. Ve böyle koleksiyonun içerisinde sadece bir görüntü vardı şu anda. Bu görüntünün içerisinde sadece on altı tane bant var şu anda. Şimdi inspector kısmına basıyorum. Ve buna bastıktan sonra şuraya bastığımda bilgi çekip çıkarabiliyorum. Herhangi bir piksele yönelik olarak. Ve o da bana gösteriyor. Her bir bant da ne olup bitiyormuş. Bakın on altı bantın teker teker değerlerini bana çıkarıyor bu meseleyle. Aynı zamanda bir görüntü bantları şu tipi şu şeklinde genel öterlikleri de veriyor. Bana objeye yönelik olarak alt tarafta. Tamam ben bunu yaptım. Dörünce ve sekizinci bantı aldım. Ve normalleştiril normalleştirilmiş park normalleştirilmiş park endviyeyi bildiğimiz gibi vegetasyon endeksi ve bu infraret kataratesi ve kırmızı bantlar arasındaki normalleştirilmiş park anlamına geliyor. Peki nasıl yapabilirim? Nereden bineceğim bunu? Centenel'e geri dönersem eğer bantları bant bilgilerini seçersem hangisinin nerenk olduğunu tanımlarını görebileceksiniz. Çünkü kırmızı bant dört numaralı bant infraret olan ise sekiz numaralı bant. Burada çözünürlüklerini görüyorsunuz. Her bir bantın sayısına ve rengine ve çözünürlüğünü görüyorsunuz. O nedenle endviyeyi işlete bilmek, çalıştırabilmek için ben sekizi ve dördü seçmek durumunda kaldım bant sayısı olarak. Ve bunu normalleştirilmiş park ile ilgili olarak bunu kopyalayıp doksediğimiz dosyalar kısmına yapıştırırsanız eğer toz taraftaki o zaman bu renkteki, mor renkteki her şeyle ilgili bilgi bura biliyorsunuz. Mor renkteklerini alıp buraya yapıştırırsanız mesela normalleştirilmiş park yazdım buraya. Onu sizin, onu size tasverini yapıyor. Eki bant arasındaki normalleştirilmiş parka hesaplar diye tanımlamış mesela burada. Sen şimdi mozaimi alıyorum normalleştirilmiş park hesaplamasını yapacağım. Krip, krip bu görüntüyü kesmeme yardımcı oluyor. Ayaşınlarıyla krip et dedim, kes dedim. Ve buraya da endviyeyi dedim. Endviyeyi göster dedim. Minimum ve maksimumu koydum. Ve hangi renklerde görmek istediğimi ve hangi isimle görmek istediğimi yani endviye ismiyle görmek istediğimi söyledim ve rana bastım. İşte o görüntüyü elde edebilmek için yazdım. Skrip de burada gördünüz. Öyle değil mi? Şimdi görüntü geliyor. Görüntüyü açacak. Ayaş polikonunda açacak. Ve endviyeyi gösterecek ilgili polikonda. Şimdi ben burada ayaşı diliyorum. Görüntü kısmını da siliyorum. Sadece endviyeyi basılı tutuyorum. Tikini basılı tutuyorum. Ve şu anda ilgili bölgede endviyeyi görmeye başladık. Hala oldukça öresken olduğunu görüyoruz. Alanın endviyeyi yüksekmiş oradan. Şuraya takılarsan mesela bu fikselde ilgili bütün bilgileri, 16 band için bütün bilgileri veriyor. Endviyeyi de 0.79. Neredeyse 0.80. Endviyeyi de oldukça üretken bir alan anlaşıldı üzere. Verimli bir adam. Şimdi burada kırmızı olduğu yerde, 0.09 endviyeyi bakın. Kırmızı bölgelerde. Çok az vecadalçın varı anlamına geliyor. Evdili bölgelerde, kırmızı olan yerlerde. O nedenle gerçek gerçek görünen haritalarla endviyeyi de karşılaştırıldığında karşılaştırdığınız zaman böyle bir harita evde ediyorsunuz. Başka bir koment daha yazdım ben buraya. Nisan'a ait başka bir müzik yaptı dedim. Karşılaştırma yapabilmek için. Evet bu cumartesine görüntüsüydü ama Nisan'da görüntü nasıl olmuş? Onu merak ediyorum ben. Komentini bakın şu şekilde yazacağım şimdi. Az önceki komentini kaldırıyorum. Aşağıya geçiriyorum. Onu kaldır anlamına geliyor. Temel olarak ne yaptım? Daha önce yazılan her şeyi kopyaladım. Ama şimdi dataset yerine dataset 2 yazacak. Sentineli açtım. Ama sentelen yazdım. Alstos yerine Nisan yazacağım. Nisan'ın başından sonuna kadar bir aralık vericem kendisini. Mose'yi de yaptım. Ve NDVI'yi hesapladım. Bakın şöyle bir skriple. Şimdi burası bana NDVI 2 verecek. Tekrar istersen yeniden isimlendirebilirim. NDVI Nisan diye isimlendirmek istedim ben bunu. NDVI 2 yerine rana batıyorum. Şimdi çalıştıra basıyorum. Ve burada görüntüm var. Ayağın sınırlarım var. Sadece NDVI'ler kalsın istiyorum. Bu Ağustos'un NDVI'yi şu yukarıdaki de Nisan'ın NDVI'yi. Bakın net bir şekilde karşılaştırabiliyoruz. Buradan görebildiğimiz üzere ben bunu büyüt edebilirim. Eğer şu sağ tarafta gördüğünüz karaya basarsanız büyüyecektir. Nisan'da tek çok işlenen alan var mı? Şuralarda Nisan'ın şuralarında. Ama Ağustos'da ürünler artık çoğu toplanmış. Ve şimdi vegetasyon kalmamış çoğu yerde. İstersek şuna yapıp yakınlaştırıp görüntüleri yakından da görebiliyoruz. Ve durum nasıl olmuş o zaman net bir şekilde anlıyoruz. Bakın Nisan'da ürüncü böyleymiş. Bu da Cumartesi günü görüntüleri nasıl olduğunu bize gösteriyor. Bir vesileyle Nisan ile Ağustos arasında olan değişiklikleri karşılaştırabiliyorsunuz. Mesela Nisan'da vegetasyon olmayan bir yer vardır burada. Ama geçen cumartesi orada vegetasyon oluşmuş. Bakın. Örnek göstermek istedim. Bir çözünürlüğü olan bir örnekten ilerleyelim istedim. Şimdi burada sorulardan bir tanesi bu bilgiyi. Nasıl çekebilirim. Çıkartabilirim işarektan sonundaydı. Tek çok tafk yaptım. Çok fazla bilgim var. Değişlemem gereken. Ve tüm işlememi yaptım. Daha sonra rastler dosyasına çıkarmak istiyorum. Diyoruz ki download. Koment yaptık. Bir bölüm açtık. Koment yapıp. Export image to drive. Yani görüntü bir drive al. Diyoruz. İşte böyle yapabiliyorum. İstersem asete şuraya yapabilebiliyorum. İstersem de Google Drive'ıma export edebiliyorum. Çıkartabiliyorum. Mesela Endelia Ayarş Ağustos 2020 adını verdim. Export dosyası içerisine koydum. Bu sekrepte yazdıktan sonra tekrar run'a bastım. Tüm görüntü, NTV, NTV ile hepsini işaretledim. Ama bu sefer şu anda task'ta gözükmeye başlayacak. İşte şurada run optionu da çıkacak. Şimdi buna run dersem eğer çalıştırabasarsam bakın şu isimle ilgili bir taskın var senin diyor. Ben bundan önce yapmıştım. O nedenle ucav sonuna ismi değişik olsun diye 10 metre pikselde Google Drive'a gönder diyorum şu anda. Ve doktorin ismini tekrar Endelia Ay Ağustos 2020 çizgi 2 dedim. Run'a basıyorum şimdi. Çalıştırabasattıktan sonra talep göndermiş oluyorum Google Server'larını aslında. Farklı bilgileri işleyip lütfen bana nihayibir rastar dosyasi gönderin drive'ıma demiş oluyorum. Google Drive'ıma geçelim şimdi. Otomatik olarak bir dosya indiriyor bana. Ayaş export adlı. Ve bastığım zaman bakın dosyan geliyor bana yaklaşık 60 megabyte'lik bir dosya. Evet pek çok magicabyte'lik bilgi olabilir ama her şeyi hızlı bir şekilde korses edebiliyorsunuz, işleyebiliyorsunuz daha sonra dosyanınızda da drive'ınıza alabiliyorsunuz. Ayaş endelia dosyasını aldım. Bunu indirebiliyorsunuz bu arada. Ben zaten indirmişim. Şimdi klasöre geri gelelim. Ben bunu zaten indirmiştim. Oradan göstereceğim size. 60 megavatlık bir dosya megabitlik bir dosya düzeliyorum. Ve bu dosyayı buradan artık açabiliyorum. Aşağıda hala digital yükseklik modelleri var bu arada. Yeşillere bakın. Burada NDVI verilerini görüyorsunuz. Eksport edebiliyorsunuz artık. Çekip çıkarabiliyorsunuz. Alabiliyorsunuz. Ama ki gün öncesinin NDVI'yi bu şekildeymiş. Benim çalışma alanımın. Yine dediğim gibi NDVI'yi burada görebildiniz. Zaman ne durumda Ingrid? Nasıl gidiyoruz? Sorusu olan var mı diye sormak lazım. Zamanı açtık ama kendine de sorusu olan varsa alalım. Aksi taktirde bütün eğitim Google EarthMotor ile ilgili olarak nereden erişebilirler? Onu göstermek istiyorum ben insanlara. Çünkü bugünün ve binerinin amacı sadece Google EarthMotor'un modelinde motorunda neler yapabileceğiniz yönelik olarak şöyle bir giriş mahiyetine sunum yapması. Sadece arazi kullanım planlamasında değil pek çok projenizde kullanabileceğiniz bir motor bu. Ve zafirden başlıyorsanız kendi kendinizi yapabilirsiniz bu motorla ilgili. İstazar gösterecek ilgili linkleri size. Ama orada yorumanız varsa ya da geçmişe daha iyi Google EarthMotor ile ilgili tecrübenizi paylaşmak istiyorsanız memnuniyetli dinleriz. Mikrofonunu açabilirsiniz Mustafa Bey biz de sizi dinleriz buyurun lütfen. Bugün derslerin kullanım kitap çağrı mıdır? Buyurun efendim. Ben teşekkür etmek istiyorum. Bu bir şekilde çok güzel bir şey ucaktan algılamayla alakalı uzun süredir çalışmamıştık. Yani bir beş yıl kadar ben şahsım adına konuşuyorum. Baya beni yine eski günlerimize götürmüş onlar özellikle teşekkür ederim baya şeyin değişmiş olduğunu gördük. Yani veriye çok çabuk ulaşılabildiğini gördük. Birazcık tabii herkesin de kullanabileceği tarzda bunların bir dökümanlarına ulaşma şansımız var mı hani bu sistemi kullanabilme yani bugün sadece bir girişti tabii ki bu girişte bir çok veriye ulaşmamız mümkün değil. Bunu kullanabilmemiz adına bir kitapçık temin etmek veya kullanım yani kullanım kitapçı temin etme imkanımız var mı? Özellikle her iki arkadaşı da çok teşekkür ediyorum. Çok muazzam oldu bu ülküsünü. Osun için her iki arkadaşı da çok teşekkür ediyorum. Evet. Şunu mu öncelikle paylaşacağız sizinle Sezarda kodu da paylaşacak kodları da paylaşacak ilgili materyeleri de paylaşacağız sizinle özellikle internette nasıl arama yapabilirsiniz onu göstereceğiz şimdi ama zaten sunumu açarsanız bile ben size gönderdikten sonra içerisinde bir sürü link var. Linklere tekrar tekrar çıkacağınızda Google Earth motorunu kullanmak ne kadar kolay anlayacaksınız zaten. Google zaten çok kullanıcı dostu genellikle. Ve o linklere tekrar sana çok şey anlayacaksınız. Ben anlıyorsam her kez pek çok şey yapabilir bence Google Earth motorunda materyelerde oradaki linklerden görebilirsiniz. sunmamız sizinle paylaştıktan sonra Sezarda sözü sana bırakıyorum. Öncelikle öncelikle Sezarda yönlendirecek ama daha ziyade görerek ne kadar ziyade olacağını düşünüyoruz. Şuradan get link'e tıklıyorum bakın bunu hopyalıyorum ve şuraya yapıştırıyorum. Ve size etinle paylaştım bakın chatbox'a yazdım. Ama açabilmeniz için önceden kaydı olmanız gerekiyor ve Google hesabına ihtiyacınız var. Google'a kaydı olmanız gerekiyor. Link'i paylaştım bakın orada çok şey bulacaksınız daha sonra chatbox'da bulunuyor şu anda chat kutusunda. Öneklerle ilgili olarak daha önceden göstermiştim. Tek çok örnek script var burada. Diğer taraftan Google platformunda önemli yerlerden bir tanesi de şu soru işareti. Zoradaki soru işareti sağ tarafta yukarıda çok önemli. Çünkü oraya tıkladığınız zaman kullanıcı rehberi kullanıcı kılavuzu kullanıcı kılavuzu tıklarsanız zaten sanırım bunu soruyordunuz bakın bunu tıklarsanız yeni bir pencere açılıyor sizin için oraya get started yani başla tuşuna basıyorsunuz ve size nasıl hesap açacaksınız en başta onu anlatıyor daha dönemlisi guide rehberler kısmı var bakın. Özellikle sizin işinize yarayacaktır diye düşünüyorum bu rehberler tekmesinde kullanabileceğiniz pek gayet alı bilgi var İngilizce'den başka ne dil var bilmiyorum ama bakalım hata hep beraber Türkçe var mı diye baksın ama yok ama Google Chrome'la da çevirebilirsiniz bunları çevirisini yaptırabilirsiniz. Hep çok bilgi var bakın nasıl Google Earth'e çalışacaksınız Google Earth motoruna nasıl kullanırsınız temel bütün begilere buradaki rehber de veriyor. Aynı zamanda görüntüler nasıl görüntülenir örnek konular nelerdir bunları veriyor size. Mesela görüntü görüntüleme sekmesine taktığınız zaman hatırlayamıyorsanız nasıl görüntüleme yapacağınızı buradan tıklıyorsunuz ulan sattı açtınız ve hangi bantı görmek istiyorsanız sizin yönlendiriyor burada ne yazmanız gerektiğini söylüyor. Kopyalıyorsunuz buradan gerekli paraya yapıştırıyorsunuz görüntüyü görüntüleyebiliyorsunuz sen buraya geldin boş pencereye yapıştırdın ve ran dedim çalıştırdın bakın örnek olsun diye şu anda egzersiz olsun diye bana yaptırıyor bunu istersen bunu steliyorum farklı rakamlar gelebiliyorum oyun oynayabiliyorum aslında bununla benim açımdan bu rehberler hakikaten çok önemli içerisine çok güzel bilgiler var özellikle nasıl yönetirseniz tarihçaları nasıl yönetirseniz özellikleri nedir pek çok örnek de veriyor size yönlendiriyor size ve bu rehberlerin yanı sıra bunlar çok iyi ama bir de community dediğimiz topluluk tekmesi var topluluk tekmesine tıkladığınız zaman iki farklı test görüyorsunuz. Bunlardan bir tanesi toplum için video görüntüleri eğitici video görüntüleri orman örtüsü ve kaybı, tahminleri ile ilgili olan tekmeyi seçtim ben orada bir tutorial dediğimiz eğitim bilgilerini veriyor sizde eğitimiz her bilgileri veriyor ne yaparsınız nasıl analiz edersiniz araziyi orman örtüsündeki değişiklerini zaman edersiniz de benzerisi yönlendiriyor ders gibi aslında bir farka türde egzersizler de yaptırıyor sizde burada mesela model sendevi ay zaman serilerinin animasyonu diyor uganda arazi üst üstü sıcaklığı toprak üstü sıcaklığı ve benzeri bunlarla ilgili de tekmeler var siz yani bunu değiştirebiliyorsunuz kendi alanlarınızda da ekleyebiliyorsunuz uganda için hazırlanmış kripler var burada ama küçük bir değişiklikle shape dosyanında değiştirip doğrudan ayarışa da indirebiliyorsunuz bunları evet mükemmel avantajların daha bir senetli Google Earth Motoru'nun ben şimdi San Francisco'da aydım mesela şu anda aniden de San Francisco'dan bir görüntüyü görüyorum ama kolynatlıkları değiştirdim mi doğrudan bu egzersiz beni ayaraj hafızasına kadar götürecektir diğer taraftan bir de eğitim materyeleri soruyorsunuz ya yine community sekmesine sıkladık ikinci sekme burada eğitim kaynakları bakın eğitim kaynakları altında iki tane sekme var bunlardan bir tanesi edu edu yatıklarsanız içerisinde farklı kurslar göreceksiniz Google Earth Motoru ile ilgili kurslar veriyor San Francisco üniversitesinin kursları mesela bunlar ve bunlar da çok güzel giriş kursları bir tanesine sıklarsanız mesela uzatın algılamaya giriş kursuna sıkladım ben içerisinde açıklamalar var ders anlatıları var kodlar var her şey var egzersizler var ve burada da bakın bir egzersiz daha var San Diego üniversitesinden burada Yale üniversitesinden Pennsylvania üniversitesinden çok güzel kurslar farklı farklı kurslar yüklenmiş buraya farklı üniversitesinin kursları farklı kurumların, kuruluşların kursları bu mesela da haziyada ormancılıkla ilgili kursmuş farklı farklı alanlarda kurslar vermişler demek istediğim o ki pek çok malzeme var burada ikincisi eğitim kaynakları edunun altında da o var yine eğitim kaynaklarını sıklarsanız eğitmenler için kaynaklar çalıştılarlar, workshoplar için kaynaklar biraz daha egzersizler var serverime konu programı bu serverime konu programında vegetasyon trendler ile ilgili pek çok kaynaklar var yine eğitim kaynakları ısıtıcaklık birisi analizi yalış birisi analizi, kolom üniversitesinden işte yapılmış buraya yüklenmiş kendiniz bakarsınız pek çok bilgi var, kendi kendinize kullanabileceğiniz ilginç ingretin dediği gibi evet linkleri bakarak hasıramlara da görebilirsiniz koda kirlikten sonra lütfen soru, dişarekleri burada görüyorsun sağ tarafta her zaman kullanıcı redberini tıklayarak burada kravuzları rehberlere görebilirsiniz ve community toplulukta gerçekten çok fazla makale bulabilirsiniz son tarafta evet, hatırlıyorsunuz görüntüler görüntüler örnekler var mesela farklı, normalize temizleme ya da klasifikasyon yapma gibi mesela bir klasifikasyon yapmak istiyorsanız çok basit bir operasyon aslında çok basit bir iştir klasifikasyonu yapacaksınız çok basit ve script scenario birkaç noksal duruyorsunuz farklı yerlerde arazi örtüsünde ve bu kart metodolojisini kullanarak çok aslında ilginç bir metodolojidir kendisi, kart metodolojisi ve arazi örtüsünü, klasifikasyonu yapabilirsiniz örnek ya da kopyalarak yapıştırarak bu yöntemi kullanabilirsiniz ve biraz zaman alıyor bunların hepsini alışmak ve kullanmak ve ama gerçekten kullanabileceğiniz çok şey var burada ve hatırlıyor musunuz geçen sefer DM'la çalışmaya yapmıştık ehemlerin hesaplamasını ya da style seçerek seni seçerek tepelerin şekilerine seçerek bazı çalışmalar yapmıştık daha önceki webinarda ve bu şekilde yörentiler elde etmiştik mesela çalıştım eti dalanın burası ya ondan sonra onu ihraç edebilirsiniz sistemden scripte geliyoruz orayı ihraç edebiliyoruz ve çıkartıyoruz mesela indivya yapıyoruz indivya için yapabilirsiniz eee mesela ayar bir yerine burası olacak eee evet bunların hepsi zaten o gördüğünü soru işare etti bu ton altındaki makarelerde mevcuttur açıklamaları yani birkaç değişiklik yapabilirsiniz evet başka soruları varsa alabilirim evet belki hesaba nasıl açabilirler belki okuna da bir şeyler gösterebilirsin çünkü hesaplamaların alması gerekiyor diye gidiyorum evet katalogu da gösterebilirsen çok iyi olacağını düşünüyorum evet Google Earth Engine'e geliyorsunuz web sitesine Google Earth Engine'i tıklıyorsunuz anı sayfaya giriyorsunuz ve data setleri data setleri code editor'ü görebiliyorsunuz platform altında çok kolay bir şekilde çalışırız ama ilk yapacağınız atacağınız anda adım ingitlediği gibi olmanız lazım yani ilk yapacağınız şey hesaba açmak kayıtlı olmak evet zaten o retikladığınız zaman siz de adım adım açıklayacaktır nasıl hesaba açabileceğinizle ilgili açıklamalarda olunacaktır evet burada data setleri göstereyim sizlere evet data setlere girdiğiniz zaman bütün katalogları görebileceksiniz evet hava ile ilgili sıcaklık ile ilgili nan saat görüntülerini görebiliyorsunuz burada sentiner razi örtüsü bilgisini görebiliyorsunuz gerçekten çok özetle bazı şeyler görebiliyorsunuz mesela bütün data setleri bütün data setlerini görüntüde ve imkanınız olacak evet bütün data setler gerçekten ise çok büyüktür ee dolayısıyla burada filtreleyerek istediğinizi aradığınız şeyi bulabiliyorsunuz mesela fire ürünü ya da farklı fire ürünlerine burada görülüyorsunuz ekranlarınızdan fire firms mesela information source management system katalogunu görebiliyorsunuz yangın bilgi sistemi, yönelim sistemi evet alantı biraz yavaş biraz yavaş ondan dolayı yavaş yükleniyor çok özür dilerim modis fire ürünlerini görebiliyorsunuz burada evet tıkladığında tıkladığın zaman ismini görebiliyoruz 2001 senesinden itibaren zaten işimde 2019 senesinde kapsıyor ve kod verecek bunu test etmek istiyorsanız sizlere o zaman denemek istiyorsanız bunu copy face ederek copy alarak yapıştırarak ve çalıştırabilirsiniz işleme koyabilirsiniz mesela kod verebilirsiniz evet kod verebilirsiniz evet evet fikri almalı bu firms ürünü 2000 senesinden 2020 senesinden kod verebilirsiniz evet evet 2020 senesinde kadar 3-4 gün öncesinde ne kadar şimdilikler görüntüler toplamış burada kodu görüyorsunuz bunu yapıştıracağız aldık oradan buraya yapıştırıyoruz çalıştırıyoruz randıyoruz ve bazı yangınları sizlere 2018 mesela dost diyor ben bu tarihi değiştirmek değiştirmek için değiştirebilirim de çok kolay bir şekilde bu senaryoyu değiştirebilirsiniz kendileriniz oraya yazabilirsiniz ondan sonra da isterseniz indirebilirsiniz evet bütün dünya için geçerli lokasyonu değiştirebilirsiniz istiyorsanız tarihi evet başka sonrası var mı acaba bilmiyorum bence encinle kaldığımız önemli ders ise çok açık bir şekilde kullanabiliyoruz ve bilgiyi paylaşabiliyoruz kogul earth encinle yani çok ciddi ve güçlü bir platform aslında bütün bilgiler birerle kullanıyor ve herkes erişi biliyor bu kodu da çalışan uzmanlar insanlar bilgilerini paylaşabiliyor izinlerini paylaşabiliyor ve ve sayfasına girerseniz baka çalışmalarına görebilirsiniz ürünleri incelibilirsiniz insanların kullandığı üzeri de çalıştıkları ürünleri görebilirsiniz ve şeyler yapmaya çalıştığı da görebilirsiniz ve kodlarını paylaşıyorlar ve kodu kolayca kendiniz için kullanabilirsiniz yani gerçekten çok bu araçların var olmasını bilmekle aslında çok önemli bizim için gerçekten çok güçlü bir araçlar bizim için ve aslında heriflerimizi de hizmet etmektedir çünkü burada sürdürbüyecikten bahsediyoruz genel olarak evet herhangi bir başka sorunsa olay yoksa hepinizi teşekkür etmek istiyorum katalınız için ve gerçekten güzel güzel katalınız hepiniz bundan sonraki bebinlere davet etmek istiyorum ve rossi verimlilik tentleriyle ilgili bir bebinlerimiz olacak şimdi ben de bize ayrıca teşekkür etmek istiyorum ve evet bu benden bu kadar hepinize çok teşekkür etmek istiyorum kiyal çok teşekkür ederim haki yisigay evet teşekkür etmek istiyorum evet bilgisayara paylaşacağız sorularınız olursa her zaman e-mail yazabilirsiniz bundan sonraki iki hafta sonra görüşmek dileğiyle diyorum bundan sonraki kızlar bizle görüşmek dileğiyle diyorum teşekkür etmek istiyorum sağolun bye