 Her baktığınız herhangi bir hayır olsun değerli kanalın üç izleyicileri Bugün 12 dekabur başka sözle 21 azer Yani tam 76 yıl önce,mez bugün Vatanımızın güneyinde bir devlet yaralıldı Ve nahal yere bugün Güneyli soydaşlarımızmez 21 azeri 12 dekabura devletlik günümüz diye Tarih filmidir Özleyiciler 1945 yıl 2. Dünya Savaşı'ndan Sukan Güney Sarbaycan'da Seyitsefer Pişeverli'nin rehberliği ile 21 azer hareketi,Azabecan demokrat frigasinin Seyitsefer Pişeverli'nin rehberliği 21 azer hareketi değilen bir hareket Mesut dekaburay'ın 12'sinde Millile Ökümetimizi vurdu Millile Ökümetimiz 1 ilerzinde O kadar büyük işlere imzatıp Ben her zaman değilim ki Bence en büyük terfi Ve Amerikan jurnalist John Tron Yazıl ki Rıza Şah'ın 20 ile görebilmediği İşlerimiz Eee,Azabecan demokrat frigası 21 azer hareketi O 1 ilerzinde gördü İster olsun ki 1 yıl sonra Tabriz Gangöl'üne döndü Ve Hemen Millile Ökümet'e Destek veren güvbeler Özlerini geri çektiler Amerika Bileşmiş Tatlılar O zaman 2. Dünya Savaşı'nın Galibiydi,Şah'ı destekledi Şah koşunları Miyanada,Zencan'da Tabriz'de Bütün Demokrat frigasının üzüllerinin Oları destekleyenleri Geltenildiler Yani bu da bizim gam yadaşımızdaki Vakti'de danışacağız 21 azer hareketi Mehdile tarihimiz için nedir Bak bu suala Cevap Tapman'a çalışacağız Ve 21 azer hareketinin bugünkü Gençliğe Bugünkü Millile Azaldık Hareketli olan tesirleri Bu suala cevap tapmanı çalışacağız Ve bugün 21 azer hareketinden Bu güne uzanan,76 ilden sonra Biz yine de savaş Alındıyız Özmillahlarımız uğrunda savaştıyız Ve bütün bunlara,bunki verişimizde Aydınlık getireceği gizlercilerden Khayşedirem,tefiri beğenin Paylaşın,bu tek çek Güney Azarbaycan'ın günü değil,Güneyli Bu zehirli,Bütöv Azarbaycan'ın Bir günüdür,21 azerimiz Kutlu olsun,bunki verişimizde Güney Azarbaycan kanglesinin Merkezi Spreç'te ilaçan Güney Azarbaycan kanglesinin Mesulü değiller Abdullah Emir Haşim'i,cavanşir Ve İstanbul'dan Veleşimize Koşulan değerli,jurnalist dostum Kardeşim Rıza Talebi Bunkü verişimizde,21 azer Ve Millazarlık Hareketimiz Hakkında fikirlerini görüşeceği Hem Cavanşir Bey,hem Rıza Bey Salam İran,bir daha günlüğünüz Kutlu olsun,değilim Teşekkürler Teşekkürler,ele bir başa Şeye keçek,asakaldan başlayan Cavanşir Bey Azarbaycan Demokrat Firgesinin Son dönem Üzül derdinden olumsuz,hem de Güney Azarbaycan kangresi tesis olana kadar Siz hem de Şüpheski,Güney Azarbaycanlar kangresinde Rehberliğinde temsil olumsuz Ama ondan önce Demokrat Firgesinin Rehberliğinde temsil olumsuz Ve İnglal'dan sonraki dönemi Aşağı yukarı bilirik,neler yaşamışsız Sonra Azarbaycan'a macerete Hayatınız başlayıp,Azarbaycan'ın da ismi Gelin girin biraz evvel Şaklının milletimiz için önemi hak edelim Buyurun Cavanşir Bey işleri Bir daha salam Teşekkürler Teşekkürler Sizler ve Örnetli kanalımızın İşsilerine Ben de,bu bayramı İrin,Brazer bayramını size Ve sizin kanalımı vasitesiyle So iterate Hayır,ib cultural Başlay Gesundheits Çünkü o lumpan Biz Alcohol Miller Sen Saf Çok sevin Tün bizim nefretin yadı carisan. Iki yirmi birinde Settar Khan eli düşmene gösterdi öz kudretini. Tabrizden çeçildiği kainler eli, Kalk kurdu öz milli hücumetini. Tamam silahını töçlü düşmenler bizim önümüzde teslime geldi. Gıgıl ufuklulardan asıldı seher, Saadet benim de elime geldi. Doğdu Şanlı günü Azeristan'ın onun her coğuşası gülüsten oldu. Azatlık yolunda ölen insanın günleri dillerde bir dafstan oldu. Günler bir dirinden hoş gelip kesti, zalimden, zulmüden nişan kalmadı. Güneş karsalayı zulmete kesti, ne zindan, ne şallak, ne kan kalmadı. O günler gelipse ecel elimden eyle saadeti kaytara ram ben. Düşmen zangurtarabilmez elimden. Sıkar ah günlere bu aziz vatan. Gözümün önündedir o yakın zaman. Odur, deste deste, kahraman ordu. Kestik de sahtar khan kıyabanından şadlığa garkolur, indilap yurdur. Eee eee bu şeyler eee hakikin anada bizim her taraflı ideamızın, meslekimizin, milli hükümetin, milli maddesin, milli ordunun, gızılbaş ordunun ve biz sözle desek canlıktay yaşayan, halkımızın meşruta englavından başlanıp kıyabanı, hareketini, tecrübe edip milli hükümetini kurandan sonra tamamıyla halkımızın hissiyatını özellikle etsehtirir. Hem galibiyetini ve hem de mevgubiyetini ve hem de onun hasretini ve onu yeniden berpasını. Ben fikirleşeceğim ki bu şehrin metninde siz o suallar için evvel de buyurduz metrehelerdeyiz, olara biz cevap kapabilirim. Yirmi razer bizim halkımıza yirmi razer heraçatı ansı ki onun sinonum sözü milli azatlık heraçatı, milli azatlık kurtuluşu. Yirmi razer ne hissetti? Veyahut bir cünki bazı zamanların cenzilerin dediğiyle milli azatlık heraçatı. Bunlar hem eyni sinonumdadır. Oların baş ranzığı ve en yirve nüfesi ııı yirmi razer heraçatında milli hükümetin kurtuluşu ve onun ettiği işler ve tedbirler ve nihayet halkımızı hoşveklik yoluna sattıran bir heraçattır. O heraçat bizim tarihimizden, tarihimizin dahil vekharıcı onun inersisinden doğulan ve halkımızın inkişafına getireb çaktıran, zaruretten ireli gelen bir heraçatıydı. Tamamiyle doğma, tamamiyle düzgün tarihin istigametinde ve tamamiyle öz halkımıza konuşu halkılara hoşveklik getiren bir heraçatıydı. Ben belki ııı artık ııı bubarede ııı söz verilerem, İslam'ı terkler müthişelim behti olamam. Iıı rica ederdim ki bu sahide, ona göre ki yarım esriden artık ııı bu heraçatın tamam zili beminde aşağı yukarısı enişli yokuşlu yollarında şehitlerimizin ııı koyup gettiği eserlerde çalışmışım. Belki bir karanlık noktalar var bu sahada her hansı yeni genç neslemize. Bu arada bu sağlılar olsa fırsattık, annimet bilip olarak devam verebilirim size. Çok teşekkürler. Çok sağ olun Cavanşir Bey. Tabii ki bir ilikimizin akarında sizinle bu arada soruşacağız. Belki de bu bir tarih kalma uygundur. Iıı sizin neslin numayindesi, bir de genç neslin numayindesi, rıza talebi boyunki verişimizde yani siz olarak ııı öz neslinin numayindesi olarak. Rıza Bey satsak kalarlarsa da çok genç değil. Iıı ona göre genç neslin numayindesi kimi tegidimi ilirem onu. Herhalde Cilayivet'en olup ııı güneyden ııı kardeş Türkiye'ye fena getirip ilimiz medeniyetimiz uğrunda, güney helyetlerinin dünyaya çattırılmasında herhâlde serme çekir. Iıı tabii ki bir ziyalı kimi, bir aydın kimi, onun da büyüğü rolü var. Iki güneydeki ııı gerçeğelerin ortaya çıkmasında. Ben Rıza Bey'den ne iş o uçmak istiyorum? Iıı bir çok güzel biri ki tarihin yaranmasıyla bağlı, iki önemli fikir ııı sahipler var. Tarihi tebihatıse kimi değerlendirenler, bir de tarihi insanların önistek ve iradelere esaslı olan hayatında mühim derkiliklere sev olan ola kim değerlendirenler var. Mesela niç ye vaktiyle tarih yer ve ziyanların mez musulana ibarettir diyerdi. Biz de hemen düşünüyorum ki yirmi bir Azer okulaylarına bu aspekta bu günden yirmi bir Azer neze görünür? Yirmi bir Azer'in tarihine bağlı, başveren proseslerle bağlı, tabii ki Cavanşir Bey'den soruşa zaman ama bugün yirmi bir Azer erakatının mönzut genç diye güneyde giden proseslere tesirine sizden eşitime isteyelim. Iıı ve dediğin kontekste isteyelim değerlendirası. Çok teşekkür ederim. Özür dilerim. Ben de teşekkür ederim. Hürmetli Abdullah Müdvahşem'in Cavanşir Bey'e. İltifatlar için ııı Habe'yle size eee ayrıca ben eee genç neslin temsilcisi ve enim aynı nesi kimi özümü görmürem. Herhalde bireyler dünyasında bir şefs olarak özümü temsil etme imkanın vardı. O da sizin iltifatınızı teşekkür ederim. Sizin de dediğiniz şimin ııı tarif çok müreç hep bir mesele. Yani tarihi genelde Fatih'ler yazar ama agiller onu yorumlar bu mesele de var. Yani biz tarihe baktığımız zaman herhalde tarihte boğulmamak amacıyla ondan istediğimiz şekilleri, istediğimiz balıkları alıp avlayabilir ve ondan gıdalanabilir. Iıı yin bir Azer heraçatı veya hut ııı ordaç edem proces hakkında farklı farklı görüşler var. Ve bu farklı farklı görüşlerden ideala idea, ideoloji konseptinin içerisinde değerlendirmeleri olduğu için ııı ters üfle hem muhalif ve hem muhakkut bakımından onu zedeleyin. Esas in bir Azer'in içerisinde rol oynayan şerj, seyit zefer pişiverdi ve bu şerjin hakkında hem muhakfik hem muhalif olan insanların övgüleri ve demev olarak onun bile büyük bir şerj görevi. Baharakçı bunun düşüncesinden de muhalif olan insanlar vardı ama ettigi şeyler emek verdiği şeyde ve ortada koydu bu. O meseleler hanımsı tabii ki bucunçu censliğinde, bu konseride ve bu ölecenin ve İran'ın karşılık vaziyetinde ve eyni halda karar takmasında tabii ki teşerrünün de sağlayabilir. Bir diğer esas mesele muhazir et meselesi. Yani yin bir Azer'in esas bir meselelerinden birinde o muhazir kesimli ki o dönemde Şimala Azerbaycan'a cedi, çasıpsılıkla, eşincilikle, fegircilikle, aileler cedi burada ve üyaşadıkları bölgeden ziyade başka bir ideolojini, başka bir yöntemi deneyiple, görüple. Bu öyle resulzada döneminde unuttuk. Bu öyle Abbas Mirza dönemde o gönderdiği aydınlar gidip, harici görür, Arupanı görür, ne bilim başka bir ölçeleri görür ve görür ki gerçehten yönetim nece olabilir? Gerçehten kalktılar öz haklarını nece elde edildi? Gerçehten hazınlık, meselesi, çoğunluk, meselesi, idare meselesi, dil meselesi nece olur? Ve bunları çagaza dökülür. Pişiverinin hayatına baktığımız zaman, tabii ki bu prosesin içerisinde. Yani esas faktör olarak onu yani danılmaz bir meselede. Esas faktör seyit sefer pişiverdi. Onu baktığımız zaman bu meseleni de biz orada gördük. O sefalet de o çaslıksılıkla gidip, bahçıda ailesi orada yaşadığı zamanda öyle döndüğü zamanda hatta o meseleçi Şah'ın ordusu cirdiği zamanda eyni konsepti devam eden bir insan olmuştu. Tezemulat'tan, Krak'ta, tabii ki bir sosyalist düşüncesi de onun içerisinde vardı ve bu da danılmazdı o dönemdeki düşünce esaslarından birisi ve parlayan bir ideoloji olarak sosyalist, gerçepe dünyada merguliyeti de var. Ve bu sosyalist tabii ki farklı farklı yorumlara da bilir. Bu muhaziretten ziyade bunu da dedim ki bir şey de unutmadan diyeyim. Ahmet Ağul'u güzel bir şey yazdı İran ve İngilap kitabında. Diyeb ki, bahçının her yerine baktığımız zaman dayak, kudok, neft binalarına, oradanlarına, o zavvottarına baktığımız zaman güneyden gelen insanların orada emeğini görür. Her bir saktamanın her bir binalın yükselişinde elefirgeden gelen insanlar, ondan daha önce gelen insanlar, edalet partiyasını koyan insanlar, musabat partiyasındaki olan insanlar, terbiyetin yanında olan insanların emehleri vardı. Ve bu insanlar çetinlik çekerek, mücazelere vererek en azından o mefküreni getirdiler Cenub-ı Azerbaycan'ı ortada burada. Bunu da censlik unutmaması lazım. Her şey rahatsız aslında. Sadece medyatik olarak, sadece pek et yazdığı ve sabah göstermeden olarak ortaya gelmez. Zeyt-i Zefer Pişiber'i bu saatte de faaliydi. Hem çalıştı, hem de mi olacağı ailesinin durumu yaksı değildi. Hem temiş cenze gördü, hem teplik gördü ve hem de yazdı. Çok ilginçti o dönemlerde. Tabiçip 1917'lerde Pişiber'i, mesela açık sözde o dönemki, musabat partiyasının burganıydı, yazdığı burganıydı ve Suzade'nin baş redaktörüyle yazılırdı. Burada megalatlar yazdı. Ve burada Azerbaycan Zuz-ı İran yazdı burada. Buna bazilerinde çok şüpheli Azerbaycan Zuz-ı İran, pek İran sonradan bu özellikle veya bağımsızlık mücadele edildi. Çünkü Pişiber'i ilk başta çalışırdı ki değil, ben bu aynı konsepte, bütün İran'ın içerisinde, yani bu değerlere göre çalışıp, bütün ordaç olan halklara, örnek olarak Azerbaycan'ı ortaya koyup, belki hafalarımızı elde edebilir ki, sonunda gördü ki böyle bir şey olmadı, böyle değişti. Çünkü, ilk başta sabah doğuydu. Herhalde değil ki, eğer bir yaranı daha rahat derman edebilirse, bunu bu kadar derin bir zerrahiye ihtiyacımız yoktu. Ve bunları düşünerek, çektikse bunları irdeliyerek yazdı. Pişiber'i değişti, değişmesinde de hiçbir problem yoktu. Korkusur Ahmet Arslan var, Felsife Profesörü, iki üniversitesinde çok güzel bir söz değil. İyi burada Türkçede bir şey var diyorlar ki, döneklik piste, insan dönek olması lazım. Sağına göre, şereitine göre değişmesi lazımdı. Gördüğü şeylere göre, gördüğü materyalılara göre, gördüğü düşüncelere, konsepte göre değişmesi lazımdı. Değişme, o ana gövde değişmesi değil. Belki bu dalların, o güneşe doğru değişmesi, cihetmesi, çöpişiber'i bunu etti. Bu yeni censliğimizde gerçekten az olarak görülür. Çünkü, o gövdeni, o gövdeni ve o esası birleştirip, yüksepmesinde beraber o sabah ve o aziyeti görmüyor. Her halklarda oradaki siyasi ve siyasi sistem ve atmosfer de bunun tesirini gösterebilir. Bu bir işe veriyor. Yavaş yavaş bunları yazdıktan sonra, özünü gıdalandıktan sonra görüp ki partiyalaşmaya gidiyor. Organizm olmak acıydır. Adalet partiyasına orada gelir. Hürriyet gazetinin serdebilirliği veya başreden zorluğuna gelir. Mehmet Ali terbiye etler, işbirliği gelir ve bunun içerisinde de muhazirler var. Bunun içerisinde götenler var ve bunun içerisinde muhazirde tertinli geçenler var. Şimdi çiçeklere bakın. Minlerce muhazir, minlerce göten var. Cenab-ı Azerbaycan'a, farklı, farklı bölgelerde ama aynı, aynı oluşum olur. Halbuki ben eminim ki o dönemdeki çiçekler, bu dönemdeki çiçeklerden daha kap kap ağlar etti. Bu gurulur. Ondan sonra da farzadeler, agayifler, emiriflerden beraber et razılara giriyor. Yavaş yavaş. Prosesi görürsünüz. Özünü getirmek, yazıdan, pozudan, teşkilatlanma ondan sonra meydana girmek. Her esası düşünerek bu insan kababa gelir ve bunun gerçekten zekasına heyecan kalmak lazımdı. Ben yavaş yavaş bu dönemde bitireyim. Sonra Abdullah Bey de çünkü her şeyin içerisinde de sonra yine de devam etmelisin ama bunları demeden de olmur aslında. Düşünün bir ailenin zehid, dehkan uşağı ve orada gelip bunları gördükten sonra, Sovet İmperi mesela atram ki İngilabı gördükten sonra Tar Rusya'nın o ezemetinin yıkılmasını gördükten sonra ve bir halkı yarım kalmış bir halkı o tarafta gördükten sonra sefalet içerisinde Cened'i çalışarak, çalışarak o konusettin sesli halklarını elde etme imkanı yarım yama laf dostu edebilir gelir bunu en şekilde aşağıda çiğ yarım kalmış halkın üzerinde imtihanı şekçilde hayata getirmeye çalışır ve bunu bir defede ettirip, bir defede İngilabı olmuş, bir defede değişim olmuş, bir defede kesmek olmuş. Her yeri deneyin. Elini atın. Belki bu yolundan gelebilirim ki Azerbaycan halkların Belki bu tanışıkla, Belki bu müzakireyle Belki bu organla Belki zengin meselesinde oradaki bakanlık ve nazim olmakla beraber Belki oturup, tu defa irezizçenleriyle mesela bir iş birliği servisinde olduğunda da bu hakkı elde etmek çalışıp bir kişi veri vardı çünkü ben burada noktalı yerim Abdullah Bey sözlerle devam edersem ben yine de oradan devam etmeye çalışacağım. Rıza Bey teşekkür ederim. Rıza Bey teşekkür ederim. Size sual bir erken de dedim ki harekatın müsbet ve bollumlu olmayan tarih olayın esninde yani Söyvet 21 Hazretleri hareketinden deyip tarih budur zaten. Onu eleştirmeyi de olalım. Mesela şahsen 21 Hazretleri hareketle bağlı her zaman 17 onulikten sonra gene de Güney Azar Bacan'da milli azarlık hareketinin esas ülgüsü, esas numunesi, esas presidentine çevirilirse hak yolunda oldu. Diğer taraftan eğer o hareket milli olmasaydı, o hareket müsteginlik tarih tarih olmasaydı girişeiden ve kremlin bayrağının altına seve seve geçseydi, onda kremli bunun üzeri maraklı olabilirdi. Ben istiyordum bu hele çat ve kremlin bu hele çat ve masrafa bu mesele ile bağlı Abdullah Bey'in fikrini işitim bir yer mesele ile bağlı da bir saat erzinde biz izleyicilerin üstün bir 21 Hazretleri hareketinin mahiyetini çaktırabilelim. Buyurun Zavanşır Bey. Zavay'dan teşekkür ediyorum. 20 Hazretleri hareketinin şahsiyeti yani birinci şahsiyeti ve onu nazariyesini yaratması ve onu hayata keçetmesinde birinci rolü olan işeverinin şahsiyetinin herkeratli genişli yokmuşlu hayatını işareledi ve tarihte şahsiyetin rolü ve onun tazadan tarihe çok güzel bayan ettiler. Sizin soğanıza geldik de işeveri öz zemniyetinin mehsuluydu doğuma mehsuluydu ve o halkın içerisinden sıktı halkı yükselt şuurla tanıdı ve bütün ihtiyaçlarını, zümrelerini tek se o çet zümrelerini, çetkilerin orta kesebelerin sermayedarların ve umumiyetle zemniyetin milli hamıya ait olan meselelerim sen değil bakmaz kadına kişiye, tehliyet cence, kocuya, cavan'a amma se aynı şeydi yahu onlar öz mükelderatını tehditme ve azatlığını guruma hamıya ait ve galera zümrelerim aitdi ve tam meselesi hamının meseledi hücumet meselesi, devlet hamının meselesi de ve huların hamısını hayata kettirilmemiş veya hukm Nagus kettirilmişti mehlub olmuştu pişeveri yeniden mehlubiyetin sebeplerini keşfederek yeni galibiyete elde etmek esasında o zemniyetten yani kanunlarına uygun halkın, ruhuyasına uygun adet analelerine uygun diline, edebiyatına uygun formullaştırdı ve yirmi brazer her açati ve yirmi brazer milli hücumeti ve milli meclisi vesaire abyeklerini yarattı ve bu hem o tarihte bizim halkımızın güçse keyfiyetini gösterir ki pişeveri teçin şahsiyet yaradın şahsiyetin özünün pazarlığı ve kabiliyeti ve yükselçliğin gösterir ki ilyebilir hemen halka rehberli yetsin ve yirmi brazer her açati ben bir meselede de hemşe tâki, tâlibin mumsalbelerinde ben demişim demişim ki yirmi brazer her açati yarandı beli mehlub olsa da teslim olmadı ve bu günlerim ecel bakmıyarak muhtelif gruplar filanlar milli hereçetten danışırlar o ilhaman yirmi brazer her açati devam edin yaşı yani halkı devam edin ve onun şehziyetleri haalları muhazirleri, mahkusları şahitleri bir lişte vardılar ve onlar her teç teçi özünü pişeveride şeferler onlar da öz biri bir yerinden açsedildi bu mesele çok mühim midir ben peki yani bu sağlığından bu sağlığı cevap vermekten daha bize yer kalmır ki yirmi brazer her açati ben giyamın demirim yirmi brazer gününü her açatın diyirim yani onunki şehri verdende kabah başlamıştı e ya hatta o her açat kıyabanı mevlu bulundan sonra da zindanlar vardı tıkanlar vardı halkımızın nabı, nukbeleri vardı yaşı yıllar uların devamı hamması o her açatta özünü diz çattılar kovuştular halkı yeniden bir dalga teçim kaldırdılar ve uların içerisinden pişeveri ve o yoldaşları doguldu meydana geldiler ve mevlu olsalarda cinede tazadan hem ruhları, hem üzleri, hem kabirleri mevlu olsalara meslefleri bu güneden yaşayır bunu demeyinen daha meseleini ya maskuveyinen alagazaklamak ya paris'e numayende görmek ya o dönem belki zameyi millenem mektup yazmak ya da başka yerlerde müvekkati ya daimim mütevfikler aktarmak bizi olara yakıştırmak tamamıyla bizim düşmanlarımızın bizi çağırmak sözleridir hala hareket ediydi hem halkın içerisinde hem müthişekil olmuş onun ziyallarında istir edabi, bedeh, demokratik edebiyette istir hücumette feda-i teşkilatlarında, kızıl ortada veya kut muhazilette olan teşkilatlarında ve oların balaları, neveleri, büyünleri mutluluk sahillerde oturmur eden senat talibi bende ve başkalar bunlar hammısı doğma bir teşkilat idi ancak o dövrüde de pişeveri bir dahi kimi dünyada olan tezaklılar ziddiyetlerden istifade ederek ve içeride yaranan şeraetten, hanımsıcı kızı duyulan o bizim mütevfiklerin arasında yaranmıştı, İran hitlerimi tamamenli bir hücumette onu kenara vurup bir diktatörü aradan kaldırılmıştı, o şeraette çok malum idi, Azerbaycan'da kızıl ordu var idi ve tabii ki yakınlaşma var idi oların da şu ağırları çok üçsek idi ve ondan elbette bizim kardeşimizin Azerbaycan Suratı Sosyalist kardeşimiz o tayda çok büyük imkanata maalik idi biz kardeşi koyup başka yere birinci nürgede oraya getmeliydi ve cekli de pişeveri oradan kömehte istemeler ve oradan hücum etmeselerine yerden yani bizi masklıya bağlamak her yana bağlamak tamamıyla şah rejiminin ve onun kalklarını oturtmektediler aradılar, münasibetler tamam o da ürün şertlerine sağ sanfteyin halk, normalara gaydalara, kanunlara, diplomatik üsullara, hanımsı uygun idi ve bu uygunluğu da hatta merkez hücumette onu seçirdi, görürdü, bizim elinde muzağaçiriye oturdu mokavla da bağladı ve hiç de kharici yere bağlıydı kharici koşun koyup sıkıp getmişti gızıl orda Azerba'da İran'la sıkıp geçmişti reach bir tehdit yok idi merkezi hücumette bizden de tehdit yok idi merkez hücumette diziydik kurduğumuz altyarada, belgermerkez hücumette kabullere onu başka yerlerden tatmik elası demeli merkezi hücumette bir tahmin yok. Fakat merkezi hücumetin istibdadı şovun istim. Hattinden artık temerci temerküz ııı terefdarı, totalite terefdarı olduğu ve çok irtizai bir ııı batını olduk da hiç hazır değildi ki özü imza ettiği mugavelerini hayata çetirsin. Ve hiçbir tahmin olmayan, hiçbir hede yerden, hede gelmeyenle Moskova'dan, ne bizim hücumetten? Mugaveler bağlanmıştı. Bile bir şerayette bize hücum edildiler. Ve bahane de oldu. Çünkü yani bizim Moskova'yla rağab temiz var, bahane oldu ki biz nem ııı komünistiydik, ne yedik ki, aslan belası değildi tamamıyla. Aynen. Iki yıllar hediyesi, ihtimali, ammiyyum tefektürden ilerli gelirdi. Çok teşekkürler izleyicilerin bir de yeni koşulanlar nezerine çattırırlar ki hal hazırda bizim camlı efilimizden İsveç'ten Büyük Hazar Bocan Kangresi'nin serdri birinci mesulü Abdullah Müharşim'i Cavanşehir ve İstanbul'dan daş Türkiye'den Güneydoğal Soydaş'ın jurnalist Rıza Talebi efilimizde de biz yirmi bir azer harekatının ilk döneminde yetmiş altıncı döneminde yirmi bir azer hakkında danışırız. Rıza böyle Söğvetimizi davam ettiririz, hiç izleyicilerin karşılığını mefiri paylaşın beyanın. Rıza Bey ııı meşhur Alman Filosof'un Mart'in hediye geldiği ki dil varlığının evidir. Elbette gün, yani daha doğrusu dünen, ııı on bir detaurda anum günü olan büyük Türk milliyeti ııı suyun halı atsız, ruşad olsun. Değil ki dil bir milletin en değerli malı bir milletin simboludur. O milletin yok olmasını engelleyen biricik faktor. Benim için yirmi bir azerin şahsen bu benim şahsif kirimdir. Bak devletin ilk gündür, önemli gündür ama bu gün Güney Azar Bacı'nda herhâlde dil savaşı gelir. Herhâlde milletimiz ana dilinde meşhidemlerden mehrumdur. Herhâlde milletimizin dili yani ülkenin yerden çok ehat edilen Türk'ün dili İran'da böyle değil ki. Resmi ki değil hiç. Bir növ ııı danışılması belaya danışılması belaya. Eeli tarz cemiyetten kenarda yani bu rıyalı ben de orada hayatımın on beş yıllarında orada kesirdiğim için rıyalıklar ama bizim ilk kitaba yetmiş altı yıl bundan önce milletimiz öz ana dilinde o hemen o yirmi bir aza hareketinin kurduğu ııı hükümette. Ana dilinde meşhidemler var. Ve o yirmi altı azerde yandırılan kitapları biz unutmadık tabii ki. Ben biz de dil açısından isteyelim ki o hareketin önemli değerlendirensiz. Çünkü bugün de yer görünür. O ııı hükümetin o hareketin ortaya koyduğu dil ile bağlı siyaseti benim için en önemli taraflardan başka birincisi de. Ben isteyelim bize dil bakımınla bu eee her akifata değer veririz. Iıı ben teşekkür ederim ilk danışımda siz böyle dediniz ellermen güya negatif yönleri demişim. Ede bir aldı taranti. Yok negatifleri görmedim. Yani negatif demem. Ben öyle bir şey ııı fikrim olmuş. Iıı elbette ve hadgerin dediğine dil meselesi üzerinde işaret ettiniz yani filozoflar üzerinde ııı dil meselesi çok tartışılıp dilin güçle irtibatı ve dilin demek olar ki ııı bir halkın nece ayakta kalmasıyla alakalı hem osmoder filozoflar hem de klasik filozoflar tarafından markistan tutsunda haydi yer veya kutluk o tarafından danışın. Ama yeni çağımızda demek olar ki güçlü olan ııı devleti olan elinde demem olar ki sistemi kontrol eden mecraralı olan her hansı bir organizma o dilin de hakimiyetinin onun elinde olabilir. Dünyamızda İngilizce demem olar ki egemen bir dildi. Niye egemendi? Arkasında bir Anglosakson bir Güzü Amerika veya Futbirtanya vardı ve bu dili illerce fethilerine ve hem teknolojiyle senetin gulaplarından beraber dünyada egemen haline geldi. Ve bu egemenliler sadece ııı demek olar ki esas yaşadığımız muhaviri hayatında da değil mecazi ve sanal dünyamızda da onun üzerinde literatürler yaran etti. Ve bu indi egemendi. Yani dünyamızda en çok danışılan kelemelerden birisi dinlerden ııı işaret olan doğalardan da çok keleme kokak olardı ve bu de İngilizce'den kaynakla. Bu gösterici güçlü olduğun zaman eylebilesenki dilini de yayasam. Ve bu da hemen esas mesele dikim biraz da devletin olduğu zaman, sistemin olduğu zaman, eğitim sistemi senin elinde olduğun zaman dilin yayabilirsin. Ve bundan da ziyade sadece de dildeyim. Belki bir değişiklik üzere deme olar ki dilden ziyade dili de bilmeyen, içeride şu besiret dediğimiz o kimliği taşıyan, o Türk şimdiğini taşıyan ve hatta dili de bilmeyip eylebilir ki o kültürel Türk dediğimiz, Azerbaycanlı dediğimiz bu medranın içerisinde yaşasın. Siz bakınız mesela bazen Türkçenin özünde çoklu Türkler vardı ki mesela hatırlam ben saygısızlıkta etkiler. Bazı Türkler var, Türk seni de bilmirler. Ama görürsün ki Allah göstermesin bazen terör örgütleri PKK'nın senbatoğlu. Senbatoğlu. Bu neyi gösterir? Sadece dil danışıkla değil, dili hissetmekle, dili menümsemekle lazımda ve bu da güz organun oldu. Ve bu da ferketmekle olur. Ferketmek ne zaman olur? Özünü ait göresen o sisteme. O sistem senin güzelle bile. O sistem seni temsil ede bile. O sistemdeki ceden himni olsun, yazı olsun, kitap olsun, o sistemin ııı, harici alagalar olsun, dahili alagalar olsun, seni güzelle biler. Onda o insan dili de bilmediği zamanda özünü temsil ettiği ııı bir sistemi menümsiye bilir. Bunu o dönemde esas düşünürlerinden olan mesela Seyit Zehra bir şey düşünmüştü. Azerbaycan dilini, Azerbaycan Türkçesini arındırmak veya futkuzu ııı dağınık antropik faaliyetlerden ziyade ki özü de onun içerisinde, yazı pozunla, haşır neşir olan adam. Hep iste olduğu zamanda görülsüzce yazı pozuyla onu rizakan atır hepsinin içerisinde ama yine de orada da dedi ki ben bu yazı pozuyla devam edeceğim. Burası olmadı Arupaya taş yazar, başka yere taş yazar, bu mücadeleyi devam edeceğim. Yazı pozuyla devam eden değil ki bir sistemin kurulması lazım. Azerbaycan Türkçesini sistem ve eğitim içerisine cekirir. Hatta eğer ııı ileriye cedenler radikal görüşlerde var ki onu arındırmaka da düşünürler. Ve bu arındırmak ki olmuyor o hâlde de arındırmak yoktu. Bu çok radikal görüşlerdi. Bekletler de dersler okulu. İnsanların özünü ait hissedirler. Insanlar birbirine devletle yakınlaşırlar. Devlet senin dilin anlayabilir. Bağ olabilir, milletin dilin anlayabilir, milletin dertin anlayabilir. Erzeni bilse ihtiyacı yoktu çünkü mirzeler var idi de mirzeler fazla bilenler idi. Mirzeler, olanın pazarını da deme olaçı pişiveri öz siyasetlerine ne zekif ve o da dini sömürücü eden kesimlerden ki sonradan da bu kabar kaktır. Onların pazarını keser dedi. Bu mirzelerin de bu millet ve devletin arasında aracı olan, yalancı soytarıların da elini kesir. Millet direk devletle irtibat olun. Millet birbirinin derdini anlayabilir. Ne zekif kulağı mısın sahile değil ki bizim en lezzet aldığımız bu iller, o ilişki orada o Türkçe öz dilimize okuyabildi. Bu çok esas meselaydı ki indi de Abdullah Bey de bunu işaret etti ki heleki heledin biz bu illerin içerisinde böyle bir örnek tapabilmiyor ki ona mürazet eder. Sıkıntı da budur. Şimdi ki o pişiverinin kuyduğu misya her halı karda. Sen İslamçısı olabilsen, sen aşırı radikal Türkçe milliyetçi olabilsen, Azerbaycanlısı olabilsen, sosyalist olabilsen, örnek tapabilmi sen. Sen bunu getirip özün millete halka temsil etmek için, mücessem etmek için pişiverinin kuyduğu meseleden sonra örnek tapabilmi sen. Kalanı fasafasadır. Bunu kabul etmemiz lazımdı. Esas iş o orada gördü. Maglubiyet de olursa da eğer orada ordu da girerse de orada ama bir temel attı. Millet orada hissetti. Devletin ne olduğunu ve devletle milletin birleşmesini orada hissetti. Ve burada sizin dediğiniz mesela dil, milletin varlığı da gerçekten o varlığını orada hissetti. Bu varlığı ne zaman millet hissetmişti? Biz Selçukullar dönemi, Sefevi dönemi, Gazar döneminde baktığımız zaman bu kadar yakında, bu kadar yakından halkın içerisinde dil üzere eğitim, dil üzerinde birbirine utuşakların öğrenmesi ansa kumette olmuş. Tamam, Müzeffer Etniçak döneminde bir para meseleler olmuştu ki bu eğitim verilsin. Ama bu dönemde halk özünü hissediyordu. Öz olmalı, güçlü olmasını hissediyordu. Bu yeterliydi. Bunu nezabı halk hissediyordu, yeterli mi tecrübelerdi? Bunu aktarmakta sıkıntı oldu. Tersi Pedremçi bizim aydınlarımız bu kokuhluğu yaşattılar. Eğer pişiveri döneminden giden bu mesele, hem dil üzerinde olanda, hem kültür üzerinde olanda, hem devletçili üzerinde olanda ve hem metbulat üzerinde olanda, ekonomi üzerinde olanda, bu beyin fırtınaları, tartışmalar devam etseydi, bugün daha artık ileride olabilerdir. Biz bu örneği tapabiliriz tarihimize. Ona göre diyelim ki bu çok önemli dedi. Bakmayarak ki yanlışı oldu, sehbe olabilir, her şey olabilir. Ama öyle bir şey gördü ki, onun, ben burada Türkiye'de dedim, Mustafa Kemal Atatürk, öyle bir cunghuriyet koydu ki, ne kadar ona yaftalarmalar olsa, ne kadar ona ihanetler olsa Türkiye cunghuriyetini korudu. Yanlışlarıyla doğullarla bir cunghuriyet korudu ki, indi bizim dilimizi koruyan, dünyada temsil eden Türkiye cunghuriyetidir. O zaman da pişiveri, o mesele etmeseydi ya, o kısa müddette, bu dili koymasaydı ya, biz şimdi varlık meselesinden danışmamız imkansız. Tam razıyam Rıza Bey. Yani bugünkü eğer durum da var, hoş değil. Ama bundan daha pis olabilerdir. Yani ben bile anladım. Çok teşekkür ederim. Eee Rıza Bey ve Zamanşir Bey'le sohbetimizi davam ettirdik. Bugün yirmi bir azerdir, tarihimizin çok önemli bir dönemidir. Yani Rıza Bey gizmen şare verdi, biz milliliği tarihimiz Erz'in'de, vetenimizin güneyinde, o zaman Güzey, zaten ne zaman olduk ki Türkmen Sayın Mugabü'l-Essin'den Gülistan'dan sonra formalaşık Güzey. Biriydik ama gir şeyden. Eee ben hatta eee dünen bir tarih film'e bakırım, orada da eee Sultan'ın meşdubu, Selcuklu Sultan'ın meşdubu farç eydi. Yani bizde sanki özgedle bir marak var, özgedle bir eee sevgi var, güneyde bunu farz dilinde o marakı görmüştük zaman zaman. Yani şahılarımız o marakı da olur. Azerbaycan'da da Güzeyde de Rus dilinden. Yani bu bizim ta eee güneyli Güzeyli milletimizin acı talihidir, tersler olsun ki. Zamanşir Bey eee yatsımız, hal yatsımız Sabir Ustemkanlı'nın bir otuz üç yıl bundan önce bir ömür kitabı çapolundu. Elden ele gezdi, yagın siz de görmüşsünüz o kitabı. Ben gezdiği vakti o kitabı dokmuştum ki eee demedi tabrizden kaçan firgeçiler eee deyir ki bizi de araba parırdı. Ama araba aparan testeyiz, arabanı saklıyırdı. Dedim belki bizi satmak ister bu adam. Sonra arabasıya sual verdi. Dedi ki güçe meydelerle doldu. Yani tabrizin güçelerde sohbet bin dokuz kırk altıncının dekabrından gelir. Ve yer de tabrizin de soygunu hanımız görmüşü. Şakta meydeler yere eee şakta eee yapışıklar, onları dirgopardıran atlar, hürkür, yetime yolumur. Yani böyle bir facia yaşıyor milletimiz. Ve ben düşünülenki o kırk altıncı yüiden sonra eee Azerbaycan halkı bu günde eee Mehmet Rıza Pehlabı ve Pehlabı'ları bağışlamadı. Belki de sonra İslam İngilabı'nda tabrizin de hareket verici gövvüye çevirilmesinde o faktir çok önemli rol oynuyor. Ben size de bir de bu meseladan eee değerlendirersiz. Pehlabılar niye eee bize karşı bu kadar öfke koydular. Ve eee bu günün özünde de tebriz için, tebriz merkezde, güney Azerbaycan için eee Şahlı'ga münasibet ümiyetle İran taktacına fel yetmiyor. O şubiye düşüncesi Pehlabilerde dolu İslam Cumhuriyeti'nde de bugün devam ediyor. Yani Türk faktırı Azerbaycan faktırı bugün de değişmezdir. İsteyedim bu mesele de bu meseleye bir de sizin fikirinize yaşadık. Eee çok güzel bir meseleyi tohumduz Zahane-i Üfet ve eee Azerbaycanlılar Pehlabı rejiminden bir eee iki kat formasında genosi de eee hatirası, tarihi hatirası galıptı ki, ben fikriyle emrem Azerbaycan millete bir daha Pehlabı'ları eee bağışlıyor veya bunun devamçılarına, üzerine koru bakar. Eee o Sabir Bey Rüstem Kanı'nın o eee orada yazdığı ve sonra da başka başka hatir yazanlar da eee daha aydın o hadise var. Hele ben size laf şahın eee en yakın dostu ve eee Siniftaşı bir yerde büyüyüp Sifahut Fergustu katrelerini ansa İnglad'dan sonra hepsi olmuştu, orada sonra yazıklı. Orada eee yirmi razı her kağıtının subutundan sonra eee şah rejiminin vasitesiyle elli üç bin nefer katlama yetirdiği geydi o. Ve tebliğinin şahsen özünde eee ki gelmişmişler öyle olan bir grupu. Üç bin neferin besla ııı tesepleri kıyavanlarda haman siz diyen eee tesbirde onu gösterir mülcüdürmüş. Eee biliyseniz bu tehze eee insanı genosit değil de ama sanit talibi diyen teçin perhenci medeni genositte başverdi Yirmi Afya Hazar'da. Bütün Türkçü dilinde kitaplar, gazihter her ne var idi? Büyü şeherlerin ya Azap Ajan Büyü şeherler midanlarında zorla toplar sturdular ve orada eee o zamanatın eliyle mevzurelir leşi olarak otursun. Hatta geldim kitap kanalarda şu eee geldim el yazma kitaplar, Türk kitaplarlarda, hansı onların sekiz yüz yedi yüz elli eee mesela ömürleri vardı. O kitaplarda Türk kitaplar çıkartıp getirip orada yap. Yani pehlavi rejimi, tehze Azab Ajan Türklerine karşı yok belki beşeriyete karşı bu eee mesela getlamı yerine yetirdi. Eee ben bir üç tane de size diyeyim o o düzdü o eee istimahe bir teşkilat teçelmen güney Azab Ajan komik üresini İsveç'te teşkil etmiş hem ve eee kardeşlerimizin anında faaliyet edirdik. Leli esas faaliyetim son yarımın esride Azab Ajan demokrasinin sırasında olup ona eee onun muhtelid eee bölmelerinde mesuliyet taşımışım. Hatta engelaptan engelaptan ben onun İzra'ya heyatının üzdüğü olmuşum ve bir günde onun peynir kan alakalar mesulü kimi eee faaliyet edirim. Ve bu günde biz eee planlaştırmışız hafta eee yirmi bir azer haftası ve o Washington D.C'de ilhamın düneneydi. Ki mesela dünya eee beşeriyet hukuku eee atlanan günde biz Washington D.C'nin departimetinin karşısında yetmiş beş illik eee Azerbaycan Türklerine karşı insan ve medeni genoside etiraz olarak orada miting çetirdik. Yani bu enenevi de tehdessa İngilavu İslâm'ının başlarında Tabriz yirmi dokuzu Behmen Giyamı yok idi ki şahsılara karşı bu nifretlerini gösterdiler. Belki bu günde ki bu günde ben demireyim biz Azab Ajan demokrasinin mesulları üzdüleri bu işi tamam halkımız eee bundan himayet edildi. Bu meseleden. Çünkü eee pehlavi rejimi eee ve o getli amlar bu ahalini anzak Azerbaycanlı olduklarına çok öldürdü bulağı. Anzak Türk olduklarına göre bulağı öldürdü. Ve varken bu genosid ve bir günlerin bu özgüymetini dünya iştim hayatı böyük dövlekler ve eee salihiyatlı teşkilatlar vasitesinden verilmelidir. Ve bunu birinci nolbede olarak bizim halkımız hiç vaktinden çıkartmayacak bu bu meselene. Ve öyle ona göre ona göre pehlavi rejimi hemşe Azerbaycanlıların memfurudu. Ona tersi ona göre yok. Bundan da kabah pehlavi rejimi gazar patşahlar ki kat kat kat her taraf layak etse pazarıksa işvazarıksa İran, diğer İran halkları yeni modern item medeniyet getirmesinde böyle şeyler görmüştü. O gazar hükümetini de kuduta vasitesinden bu kuduta da hamı değil. Hatta pehlavi rejiminin özü çoğları getirmiş değil o da kuduta değil. Kuduta'yı 1299'ı 20'ün İsfendi adlı bir kuduta dizis-i Şah'ın vasitesinden. Yani onlar selahiyetsiz hükumete geldiler. Bir Türk parçalığını sağa sağa gıtilediler. Ve onun ne variydi irsini gıtilediler. Ve tamamıyla o Türklerin abde ne kalmıştı maddi, manabe, sülvetlerine ister Azar Bayızan'da, ister Azar Bayızan'ın kenarında, paydaklarında ııı İsvah'ın da ve diğer yerlerde hamı mısını mehvelemeye çalıştı. Ve çok mem ııı tehrif eli var fakir yetleri tehrif eliyle eli eliyle yakışını fogla da pis nişan verer. Tamam yalan ve töhmet diyerek bir özlerine vettan, sülük vettan hızkarını yarattılar. Ve Azar Bayızan'lar tamamıyla bu körmetlerin iptiranın altından sıkarak büyünlerim yine de mübarzelerini ister Azar Bayızan demokrat Fülgesi'nin sarsuvasında, onun rehberiyeti simasında, onun yarattığı eserler sarsılarla ister onun etrafında olan İsvah mille hele çatlayıya hamam neksiyette yürüm brazerin ardında olan insanlar simasında bu faaliyet ediller ve o şahtılara karşı hem işe o iddiaların o mehkemeni mehkeme besasiyelerini ee metreh ediyor. Ben fikir ediyorum bir sefer Cavanşir Bey ki her şeyden bizim ölmez şairimiz bulut kalaklara sorulu sehendin bir ifadesi var özgün suragına yav olmalı bestir bizim milletimiz daim özgün suragına yav olup bu da bizim niskelimizdi ağrımızdı yani 75 yıl önce bu günlerde gezgin hududlarından başlayarak zencanda miyana da garaçmende firge faallarının başlarını kesirde o koşunlar orugaya'nın miyana da başına getirenleri milletimiz hiç zaman unutmadı ama çok tersipler olsun ki bazen ganyadaşımızı belaya yüyebilirler bizim o 75 yıl önce 76 yıl önce 21 azzeh hareketinde bizim için mührem kalan ve bugün hem de niskele yadettiğimiz meselelerden biri de ölmez pişeverinin gazememedle gazememedle nasipetleriydi mahalın tale idi yani soybulan tale idi bugün Rıza Bey esnen Urmudan'dır ona göre gelbazlar başındaki problemleri güzel midir ben isteyelim bu meseleye bir aydınlık getirek Rıza Bey o dönem gerisöyden tarih şartlar onu icap ediyordu onu tale beliyirdi ama bugün Urmunun etnik terkibini değişirdiler ben isteyelim o günden bugünün bir mugaysesini aparak ne kimi tersipler var o günün bu güne bizde bugünkü Urmudaki Durumu orada pekka faktırı var peşak faktırı var komele faktırı var onlar zaman zaman bizim milletimizi hederli yeri isterdim bir de 21 azerden bugüne eee derbazlar başarındaki durumu sizden eşi deyip tahminen bir 5 de gerisinde onu değerlendirin lütfen ses yoktu Rıza Bey bel bel indi ses var eee Gazi Mehmet'e şartlarınız dilden de yola çıktık ben çok eee bizim dostumuz Toğit Melisade'de de bunu paylaşıp eee bir meçhidu bokuyeceğim Gazi Mehmet'ten seyit sefer bir şey ver bunlar beyde belki izleyip gelebilir görüm meçhidubu hansı dilde yazı Türkçe Azerbaycan'ın hürmetli mezdem reisi Agayi Pişiveri Hazretleri Netsen Efer belki bu birazcık okumakta eee yanlışlık olabilir Bavişler Netsen Efer Kürt malişleri get ve çay havala verilip cihdisaat idareisinden ya miandap çerfanasından alsınlar rica edilem evlilsiniz ya onlara havalasın versinler ya da okulunca kıymetleri o mıkdardadır onlaradan alıp idarei merguteyi ret delersinler Muhammed Gazi 1324'ün dayı ayının 22'sinde beyek dilden işaret ettik Gazi Mehmet O cüzü değil cüz devlet Türkçe tanışır o da ona mehcum olarak deli cevabı mektubu doğru şekilde lazım o dönemki bakınız meselenin indiyle giyas elemek menze giyas melfarik yani o dönemdeki proşes o dönemdeki dünyada zeryan eden işler ve hatta mahabattaki gurular kümete baktığınız zaman niye mahabatta guruldu bunlar hamza yok azarbaycan'a bir tehli çay diye yahut orada pişiveri terbiz vermişti yakışı tanıdık yapmış mahabatta gurulması da hursların demek olar ki o bölgeye daha igemen olduklarından değil belki ingilizlerin kürdistan'da olmaklardı ingilizlerin elindeydi yani orada her ansa bir kürt devleti gurulma imkanı yokuydu çünkü azarbaycan bölgesinde pişiveri bir en azından bir yarım otonom bir haçmiyet yaratmıştı ve o bölgede her en az şekilde gelebildiler ki birazcık özgürlük elbetine ve o o hücumeti mahabap cumhuriyeti kurulsun ve o mahabap cumhuriyeti azarbaycan merkezi hücumetinin dinetiminin altındaydı tabii ki o dönemde gazi memnun sohbetlere gitmesi gerba azarbaycan'da cezmeleri farklı farklı koyu salması o terepleri gidip halktan ağızların koksun almasın bunlar arada mesela kürt bölgesi ilan edilsin ama o şekilin kabağında demek olan merkez hücumet dayandı elbette yarım kalması özüde bir galibiyeti yarım kalması yani ele indiçi kaldığınız defakton meselesinde belese devam edile ve bundan artık ileriye gelinmesin çünkü indi de ele biz mevzu budur ki indiçi mevzu budur ki o dönemdeşi serhettir kapattan bu yana kürtlerin her ansı bir otorite yani devlet kurmak diye lezehde bir potansiyeli olmasın o mesele o dönemden elbette bir illik zamanın içerisinde çözülmesi de imkansız idi bu kürt ve azarbaycan kürt meselesi veya hud azarbaycan içerisinde yaşayan kürtleri, etnik, azınlığı sohbunluk veya hud halk meselesi bunlar çok zaman aparardı biz yanı bulup gelip bu bir ilinin niye bu cevap vermedi? çok uzun bir mesele idi iller boydu ki o mesele orada çözülmekti ama indi ki olan mesele bu bambaşka bir mesele idi kürtlerin orada haçmiyet kurması veya hud suriye'de veya hud irahta veya hud nakzıvanda ve türk yanın doğusunda geçen defa da işaret ettim su meselesi su meselesi de yani biz bundan sonra uzak gezdik oradaki bölgenin 180 yakın su kaynafları orada gidelim ve o kürt halkı da maşa olarak o zemini elde edip orada bir özellik elde edip o bölgelere ayrıp bir daire içerisinde toplaması ve su kaynafları elde etmelisin maşa olarak kullandı bu mesele de tabi ki İran'da olan merkezi haçmiyette buna destek verir iller boyudu bu mesele kürt eşiretlerin yerleştirmesi sefevi Osmanlı'dan bu yana maşa olarak da istifade olmadı telsükle telsükle sefevi haçmiyeti mesela Osmanlı haçmiyeti bazen kürt eşiretleri sünnü oldukları için yerleştirir bu tarafa ki daha çok mesele yayılısında sefeviller de onunla karşı bu tarafta gelip serhetleri onlara bağlı oldu kürt eşiretleri iki türk kürt eşirine karşı olarak orada bir kürtleşme prosesini sizinde serhette baktığınız zaman türkiye ve gerba zerbaycan gerba zerbaycanın gerbi serhette baktığınız zaman bir türkçendi yoktu bir türkçendi yoktu yani bir nimune diyesizcilersiz serhette vardı yoktu o işi verdiği döneminde çok farklıydı orada mahkutlaşılmış imtiazlar verilmiş orda ki onlara haklar verilmiş bölgelere hak iddialı etmeler yokuydu ama bu dönemde baktığınız zaman azerbaycanın ekonomisinin de vaziyeti berbat olduğu zamanda erdebil birinci göçü verir gerba zerbaycan üçüncü, dördüncü sırada serga azerbaycanında bunun yanı sıra bunların yerlerini daha pegir daha az imkanlı olan kürt bölgelerinde gelip azerbaycanında yerleşirler ve bizim azerbaycanda zenubu azerbaycanın 13 milyona yakın herkesi doğurucudur ve bu asimillah siyah-i narus kalmış ve ciddikse de ciddikse de azalır ve tehlil edin ve bu bölgele ciddikse göreceğiz ki gittolar kloniler için tebrikin etrafında yanılır ben cennetten bir halka ne pis diyerem ne yakışı diyerem o halkı idare eden aydınlardır o halka pislik yakışılır gösterin ama bu dönemde gittoların yaranmasıyla eni kerkepli erdebil mideli tebrik urmiye ve salması hata halinde editti o halk yoksa gerçekten kafasında böyle düşün lütfen projenin içerisindeyim ama onları yönderen o zemini hazırlayan hakimiye o terörist grupları o hakimiyetle işbirliği edip farklı farklı yönlerde hayalde zizle veya diğerlerle görüşerek oradaki azerbaycanı hem yoksullaştırıp hem de orada etnografi yapısı da oynamakla beraber tabi ki bizim o dönem ki orada vurduğumuz o sert orada ki kontrol ettiğimiz sertin daha hızlı dağınık ve antropik şehrinde karşı karşıya bizi koyacak elbette bu türki içinde celeceh de keterdi çünkü oradaki olan kürt halkına saygıyla yanaşarak bunu diyelim ki terörün yayılması orada güvensizliğin yayılması bizde yatırım olmayacak bizde oradaki giden müvasilat ticaret kertleri olmayacak oradan göç sokalacaktı orada işsizlik artacaktı orada güvensizliği artacaktı mühacirat artacaktı ve bunların hamısı gerbaycanı özellikle bölgesini yoksul sefalet ve burada bizi bir hale geldi ki burası yaşanmaz yetti elbette buradaki muhazirler ki gelirler canlıktan gelsinle burada kalsın biz buranın terkide bu duruma gelip 10-15 içerisinde yakışık bir durumla karşılaşacak bilerek çok teşekkür ederim olduca çok ciddi heyecan tablidir Rıza Bey hemen düşünüyorum ki bu hinküve ilişimimizin bir de önemli bu oldu ki bizde ilişkilerimize oradaki kulu şekillerde çattırabildik çok ters olsun ki bizim bir ilişkisinin ayrılan vakit sona çattır ama sonra tabi ki Abdullah Bey Mehdi Cavanşir Bey'i eşitmek marahlı olardı 21 Azer'in mesajlarının bugünkü genzliğe mesajları ben isteyen biriniz hükmede olsa kısa da olsa onu sizden eşitelim memniyetle ben isterdim önce bir kişisimle Rıza Bey'in o doğulgun sohbetine artıram Azerbaycan demokrasi virgesinin bir mesulü kimi bu kesen tarihinin bir esnada ahirli meselelerinde olduğu bir adam kimi biz o dövrüde milli hükümet dövründe Azerbaycan demokrasi virgesi indi ki Azerbaycan arazisi ki var elbette indi bölüplerine sirden ustan elipler eyaletten ibaratiydi Azerbaycan 2. Kurasansıistan 3. Fars ve Laristan 4. Kirman ve Balustan yani Azerbaycan tamamıyla büyük bir ustan idi ki orada Kürtistan zaten bize Azerbaycan bir layetin serisindeydi Azerde ürün Rıza Şah gelenlerden sonra başladı tamamıyla bu eyaletleri parçalamaya ve Kürtistan ustanı neler yaratmaya bilirim yani Pişaveri dövründe, milli hükümetimizin dövründe soğuk bulağ ve oğlar hisfede o taraflar biz dövlet tarafından, milli hükümet tarafının olarak nem cümhuri adında, nem dövleti hükümeti milli Kürtistan adında böyle bir şeyler yokuyduklar öz tevahtimlerinden soralar yazıplar, bu hükümet güzeldikler bunların vageyiyeti yok buyduklar o dövrü de milli hükümet Azerbaycan milli hükümetin tartıvasında ekniçlere biz medeni muhtariyet verir soruların da diller meşreflerim koymuştu, irmenlerinki de var idi talişlerinki de var idi Kürtlere de medeni muhtariyet verir o yüzden savutu bulağı da var Meksedimiz doğruna ne bahrettik ki Azerbaycan'ın erazi bir tövlüğün yarattığı ustanlar var idi çirman şahının kuları hamusun azabıdan uçlarına, kaytarak serisine hele de galsın ki bu savutu bulağı da bir izbesi olarak bir doğrupak verek veya ularım çumete olsun öyle bir şey yok buydu gazi mehmetle bir eşire tarifası olarak başka eşireler cümhün bizim şahsavan eşiresi var muhtarif verirde bulağız çimin besi azabıdan da gelizle, getirdiler, yaşayırdılar ve biz de oları merkezi hükumetinden emertlaştık elemezsinler diye çalışırdık ki öz terapimizi de saklıyor bu kadar başka bir senet falan yoktu bir şey var idi o da azabıcan milli hükumetiydi bir üç tane destrem diyem bizim bütün senetlerde azabıcan milli hükumet var azabıcan milli hükumet bu farslar tercümeliyende bunu tercümeliydi azabıcan muhtariyet hükumetiydi ben azabıcan meclisi bir ayet yapıyorum böyle bir şeyler ve elliyiple ve sonra da senet kimin onlardan istifadeli ben burada hem sizin kulluğuza destrem erziliyem hem de dillercilerimize isteyelim diyem ki tamamıyla bizden tüccarısının başka yazılar, kerminler, senetler ne oğlutlar hammısı tehrif olumuştular herkes öz meyliyle olup hiçbirini senetli yapıyordu senetliyet azabıcan milli hükumeti, milli meclisinin azabıcan demokrat hükesinin senetlerine var anzıha ve milli hükumetin bir nokta ya bir cül oyalım diyemti bir cümlede hükmete zilim zamanlara göre ben bir defa da kulluğuza erziliyem aziz zevannem siz azerbaycan yirmi bir azer nehzati adında taş yırsız bir milli hareçati eyni sinonum attı milli azaplık hareçati milli kurtuluk hareçati milli hareçet dediğimiz hemen bu nehzati azerbaycan'dı milli yirmi bir de azer hareçati o taraftan başlanıp enişli yokuşlu yedi hemeli hamumuzun yolumu bir günlerim azerbaycan demokrat hükesinde orun içerisinde seferberli teşhirlatlanma yeniden hile ki halkımız son vaklarda sıktılar ve milli hükumeti şu ağrıların hükeni şu ağrıların biz teydat hükesilerle beraber dediler azazlık, edalet, milli hükumet ve bizim maksadımız anzak anzak bütün gücümüz bu yolda seferberli getirmekti bundan sonra bu yollarımızı enerjimizi hedere verelim sonunda hem zannet ağrı, hem sizden rüfat beylerinin teşakür edileceğim bu gün fırsatı bize yarattı şeye yeliyen bir laki ilim brazar hara çatrının il dönemi nasibatiyle halkımıza biz teşakür ediyoruz ki bu enaneni günden bu güne getirip bir emeğiniz var size teşekkür ederim kızabey teşekkür ederim kızabey diyecek sözünüz yoktursa sağolun haşa yok bende teşekkür ederim hürmetli Abdullah Mülhaşim beyden ve hem de sizden ve tehdit etkiyi bütün emek teftarımızda çok teşekkür ederim girin biraz her harekatının il dönümü 76. il dönümü mutlu olsun milletimizin şeref tarihidir yolumuza ışık tutan bir tarihdir yani bugün bugünün bayarlar hıza beyde dedi bugünün rizmasından o günü değerlendirme belki de güsurlara yol açabilir ama o günün şartlar içerisinde gel bize bir devlet modeli telgidimi deyip derse ben aslında diyelim ki 1945. yılda tebrizde kurulan azar bacan millili hükümeti de 1998. yılda tifliste kurulup gence de ve bakıda devam ediyen azar bacan halk cumhuriyetinin devamıydı o halk cumhuriyetinin devamıydı ideoloji farklı olsa da böyle devletli enanasından gelir mutlu olsun milletimiz ben düşünüreyim ki biz de ayarlanacağız biz de öz sözünü diyeceğini zekleyip cavanşir bey dedi az önce ezilekler daha bir canlı yayımızı burada sona çattırırız 21 azer her harekatına seyrettiğimiz canlı yayımı izlediğiniz için size teşekkür ederim lütfen efiri beğenip paylaşın millet öz güvensi kazanan da daha güzel olur ne zeki o günleri yaşadık yine de problemler var ama o 44 günü savaşta gösterdi ki biz hak gedirik gele bende hak gedirik ve 21 azer her harekatı bir daha o zefere yaşayacak benden inanıveren vetenimizin güneyinde de bu duygularla da uyunşcanlı yayımı sona çattırırız sağ olun sağolun sağolun çok sağolun sağolun sağolun sağolun