 Hai semua, saya Ziko Limulai, salah seorang pengajar untuk kursus Bahasa Iban Tahap Pertama atau Boot Level One. Dalam topik ini, saya akan memperkenalkan kepada anda beberapa menu atau makanan dan minuman dalam masyarakat Iban. Dalam topik kali ini, saya akan menerangkan kepada anda tentang makanan dan minuman dalam Bahasa Iban dikenali sebagai pemakai unggap utai di Eropa. Seperti masyarakat lain, dalam masyarakat Iban juga terdapat pemakai jenis makanan dan minuman. Antara makanan tradisional yang sangat terkenal dalam masyarakat Iban ialah panso. Panso merupakan sejenis makanan yang dimasak menggunakan bulu. Dalam bulu tersebut, kita boleh memasak makanan seperti ikan, binatang, dapet pesaja yang berdaging, ataupun sayur-sayuran. Seperti yang anda perhatikan di dalam gambar ini, ia berlupakan contoh makanan yang dimasak di dalam buduk yang dikenali sebagai panso. Berikut merupakan bahan-bahan yang digunakan untuk menyediakan masakan panso. Yang pertama ialah daging seperti ikan ataupun rusa, kijang dan sebagainya. Garam dan juga bahan kerasa serai, serta bulu. Cara-cara menyediakan panso ialah yang pertama, bersihkan ayam atau daging atau ikan yang hendak dimasak dengan menggunakan buduk. Kemudian masukkan garam, penama perisa dan serai. Gawakan ke semuanya. Seterusnya, masukkan air ke dalam bulu tersebut dan masukkan campuran daging tadi. Kemudian, bakar bulu tersebut di atas penggut api sehingga ia masak. Gambar ini merujuk kepada cara atau teknik membakar panso. Makanan yang seterusnya dikenali sebagai lempis. Lempis ialah sederhana makanan yang dibungkus menggunakan daun seperti lempisang dan sebagainya. Antara bahan yang boleh dibungkus menggunakan daun tersebut ialah seperti ikan, udang ataupun sayur-sayuran. Gambar berikut merujuk kepada contoh makanan yang dibungkus dan juga dikenali sebagai lempis. Bahan-bahan yang digunakan untuk menyediakan lempis ialah seperti ikan, udang dan sayur-sayuran. Terusnya, garam atau penambah perisa dan juga daun seperti lempisang untuk membungkus makanan tadi. Cara-cara dalam menyediakan lempis ialah bersihkan ikan ataupun udang ataupun sayur-sayuran. Potong ikan sekiranya di alu saiz besar. Gawakan dengan garam dan penambah perisa secukup rasa. Bungkuskan dengan daun tersebut dan dikepkan 11 sebut dengan kemas. Pakar di atas api dan perusintas yang ditebalikkan agar ia masak dengan sepuluh. Menu yang seterusnya dikenali sebagai salai. Salai ialah makanan yang disalai menggunakan asap. Makar ini terkenal dalam masyarakat dahulu kerana ia tahan lama dan boleh dibawa dalam perjalanan yang jauh. Nisaunya semasa bermuru ke dalam butan. Hasil buruan akan disalai terlebih dahulu untuk menjadikan ia tahan lama agar dapat dibawa pulang ke rumah yang punya jarak yang jauh. Ini dalam gambar ini anda boleh melihat ataupun merhatikan teknik dalam menyalaik makanan. Menu yang seterusnya dikenali sebagai tumpi. Tumpi merupakan makanan yang diperbuat daripada tepung sagu. Ia berbentuk leper seperti roti canai dan manis rasanya. Ia lebih enak dimakan ketika masih panas. Tumpi boleh diperhatikan seperti yang ditunjukkan di dalam gambar ini. Bahan-bahan yang digunakan untuk menjadikan tumpi ialah tepung sagu, pinya masak dan gula. Cara-cara menjadikan tumpi ialah yang pertama basahkan tepung sagu. Kemudian panaskan sedikit minyak di atas kuari. Taburkan tepung sagu tadi ke atas kuari. Tutupkan kualiti sebut selama 6 menit. Kemudian taburkan sedikit gula dan tutup semula selama 5 menit. Seterusnya kita bekali pula pada topik minuman. Antara minuman yang sangat terkenal dalam tradisi misalkan iban ialah tuak. Tuak merupakan air minuman yang boleh dibuat daripada turas pudut, tebu, ataupun bali. Ayanya kadang-kadang jernih ataupun kerup. Tuak ini juga terdapat kebagaian jenis warstah misalnya masam, manis dan pelakuk. Gambar ini menunjukkan minuman atau air tuak yang telah disedakan di dalam tempatan dan juga kotor. Bahan-bahan yang dipulukan untuk menyediakan air tuak ialah buras pudut, atau tebu, atau bali, dan juga buah-buahan yang lain. Air sejuk yang telah dimasak, is atau ragi dalam bahasa iban dan juga gula. Cara-cara menyediakan tuak ialah pertama sekali masakkan buras pudut, atau tebu, atau bali. Sudikkan semua bahan-bahan tadi, campurkan atau masukkan dengan ragi atau yes. Simpan semua campuran tadi ke dalam tajau ataupun dikenali sebagai tempatan. Kemudian peramkan semuanya selama 2 minggu. Seterusnya, campurkan atau gaulkan semua campuran tadi dengan air gula. Dibirkan lagi selama 2 minggu. Selepas 2 minggu, maka air tersebut ataupun air tuak itu boleh di minum. Air tuak biasanya di minum semasa perayaan hari gawai. Seperti yang dilihat di dalam gambar ini, dia pakai contoh perayaan hari gawai dengan minum-minuman tuak. Begitulah tadi contoh-contoh makanan dan minuman kanan masyarakat iban. Sekian saja dari saya dan terima kasih.