 Mae Jane Hutt, y gwenyddon cyllid a busnes y Llywodraeth, yn y glirobod Cymru yn mynd i gael eithrethu ei hun o fys-ebryl 2008 ymlaen i helpu i goldu cyllid. Dyma'r trethu cyntaf sy'n benodol i Gymru i mewn bron i wyth cant o'r Llynyddoedd. Ar hyn o bryd, mae gwasanaethau cyhoeddus sydd wedi ei datganoli yng Nghymru, yn cael ei cyllid o'n bennaf drigrant gan Llywodraeth y Deyrnas Unedig sy'n cael ei benu gan ddefnyddio formu'r labarnet. Mae dwy dreth newydd yn cael ei datblygu. Treth trafodiadau tir yn lle dreth dir y dreth stamp. Bydd y dreth hon yn fwy priodol i'r farchnadau ddo yng Nghymru. Treth gwareddiadau tirlenwy yn lle'r dreth dirlenwy. Bydd y dreth hon yn ei'n helpu i gyflawn i'r eich helgeis o leihau faint o wasddraff sy'n cael ei anfon i safleio tirlenwy yng Nghymru. Bydd angen ddedd fwriaeth ar gyfer y trethi newydd a fydd yn cael ei cyflwyno yn 9.06. Bydd penderfyniadau am gyfradau'r trethi newydd yn cael ei gwneud gan y Llywodraeth Cymru nesaf, yn nes at y dydiad gweithredi, sef y cyntaf o ebryl 2.07. Byddant yn cyd fynd ag yng nghynynion economi Cymru bryd hynny. Cyfarwyddwr CBI Cymru yw Emma Watkins. Mae hi'n siarad am gyfrannu'n sylweddol y CBI i'r broses o ddatblygu trethi newydd i Gymru. Traforddwyl y wodreth yn trafod y posibl roedd o datganoli trethi, cafodd llaw o elodau'r nai llarlal, trafoddwyl ar gweinidog cyllid, ynglyn â'r gwahanol drethi a llai gael ei datganoli. Trafoddwyd beth fyddai'r gobl ygiadau a sut i sicrhau bod y trethi'n llwyddo. Mae'r dreth stamp yn enghraifft dda o hyn. Mae hi'n siarad hefyd am fod yn rhan o grwp cynghori'r gweinidog a'r drethi. Mae'r grwp hwn yn dod ar hand ddeiliaid o feisydd a'r draws yr economiaeth ei gilydd i drafod linio'r trethi newydd. Andrew Evans yw'r partner sy'n gyfrifol am drethi yng nghymru cyfreithwyr geldads yng Nghaerdydd. Mae ei hefyd yn eilod o grwp cynghori'r gweinidog a'r drethi. Mae ei eniglero sut y bydd y pwerau i godiau trethi ei hunan i galluogi Llywodraeth Cymru i fod yn anu bynnol o ddiarsan Steffan ar Llywodraeth yn Llyndain. Bydd hyn yn rhoi rhywfaint y gyfrifoldeb cyllidol i Llywodraeth Cymru, ddynau galluogi i ddalan wadi ar ddatblygu ei ddo yn cymru. Thomas Glynwodg yn oibu. Roeddwn i yn athrw'r gyfreith ym Prifysgol Cardydd ac wedyn ym Prifysgol Bangor ble sefydlaethu adrannau gyfreith ryw ddanglen ydyn nhw'n ôl. Roeddwn i'n olygu'r ddiad i fod yn prif gwnslyr drethwyr iaithol Cymru yn ystod y traddydd Cynulliad. Yn yr ystyr cyfoes o dreth, hynny yw arian sydd wedi cael i godi gan cynrychiol wyr bobl Llywodraeth, er mwyn gwario ar gwasanaethau ar gyfer y bobl, nid oes trethi o'r fath yna wedi bodoli anghymru o gobol yr blan, rhaen i'w'r trethi Cymraeg cyntaf. Cyn i gong quest Cymru gan y bren yn Edward y Cynthaf. Roedd Tewis Ogion Cymru yn codi arian er mwyn cynnill eilis, mewn taliadau, mewn nwydau, neu mewn cynnig roedd yn cael ei galw'n gwestfa.