 Yani onu şey yapıyoruz, işte bir raperaz fotoğraf alır diyoruz. O Ömer bir şey yazıyor, ben bir şey yazıyorum. Bir kisinin yayını koyuyoruz. Yani ortak, yani benzer renk ve ışık nasıl yakalarız diye. Yani ona çalışır, böyle yapıyoruz. Ama son zamanlarda daha çok böyle şey, tek nişayı izlediyordu. Yani, ikimiz ayrı ayrı. Çok fazla fotoğraf çektiysek. Hatta 200-300 fotoğraf varsa ve gerçekten elemek istemiyorsak çok fazla ayrı ayrı yapıyoruz. Ama bir tane raperaz belirleyip, hani aynen renk ve ışık tutarlarını orada sürtüne çalışıyoruz, genellikle de oluyor. Ama bakış açıları da farklılar olabiliyor. Ama herhalde bakış açılarının farkları, bunlara göre de organize olduğumuzda oluyor. Yani, bunlar artık biz çok konuşarak yapmıyoruz. Yani o da var. Yani, o öyle oluyor falan. Yani, çok onu artık herhalde konuşmaya da gerek kalmıyor ki yani. Sen bir şey demek istiyor musun? Yok yani. Evet, yani sonuçta iki kişi çekiyor. Ama aynı mekanı çekiyoruz, ikimiz de mimarız. Okuma şeklimiz aşağı yukarı aynı. Ekipman açıkçası çok fark etmiyor. Yani sonuçta bir görüntü üretiyorsunuz. Aynı ışık koşulları altında orada bulunuyoruz zaten. Yani farklı günlerde gidersek tabii ki fark eder. Ama postproduksyonda da orhanın deli gibi referans görüntülerle eşleştiriyorum. Sonuçta çok çok dikkatli bir göz olmazdıkça. Yani, kimini, neyi çektiğinden çok da farklı. Özlem mesela da bazen fark edebiliyor yani. Başlara baktığı zaman hangisini oranın, hangisini benim çektiğimi. Oradan mı çektiğiniz? O daha çok benim beyim. Yani, çok çalıştığımız, sık çalıştığımız bazı ofisler artık tanıyorlar yani. Yani, söyleyenler oldu. Yani bu, şunları sen çekmiştin. Bana tutturtukları da oluyor. Ama bu da doğal bir aşamada yani bir referans vermiş olmalısınız ki. Onu tanımlayabilir hali geldi. Evet, benim başka fotoğraflarımı görüyoruz. Benim yani bu komisyon dışındaki fotoğraflarda bir şeyler geliyor. Orhan'ın duygusu diyor mesela. Ben bir şey söyleyebilirim. Partisi belki. Yani, buradaki aktörlerle beraber mi işte ülkedeki mimari fotoğraf üretiminin hemen hemen birçok veçesini görmüş ve dinlenmiş olduk. Ama ben bütün aktifi üreten aktörlere söyleyeyim. Dünyadaki şu gündeki üretimle, takip edebildiğiniz üretimle. Türkiye'deki üretimin arasındaki bir yaklaşım farkı, benzerlikleri var mı? Bunlar hakkında söylemek istediğiniz bir şey. Aklınıza gelen birkaç arzu edelim şahsen. Ya, genel bir soru oldu ama belki oradan da şahsenmek isteyenler olabilir. Mezak şey demeniz isterim. Zaten ona bakıyorum. Şöyle göstereyim aslında. Dışarıdaki mimari sadece mimarlık fotoğraf yapar mı? Namibetesinde de başka bir şey soyunmamış olan insanların üretimlerine baktığım zaman mesela onların daha fazlasıydaki takip ettiğini, daha fazlasıydaki sergi açtığını diyor. Bunun da bir nedeni. Mesela şöyle şu gibi geliyor bana. Bazı içerikler, algıları üretim biçimlerinin değiştiren bazı kilometre taşı, meteliği taşıyan bazı üretimler. Çoğunluk da buradan çıkmadığı için. Ve bizde biraz bazen yüzünüz o tarafa dönük olduğu için bazıları ithal etmek zorunda kaldığımız. Biz bunu bile ithal etmek zorunda kaldığımız için. Mesela burada sanatın veya fotoğrafın ne olduğuna dair çok tekik bir algı olsun. Yani mimari fotoğraf veya sanat en güncel olandır falan filan gibi. Bu da tabi modayı izleyen bir bütünün çok doğal bir tepkisi. Yani daha önceki şeyleri çok değerlendirmeden. Son olana çok şey vermek, puan vermek. Diğerlerini çok önemlisi. Memek, haber, gözlerle etmek falan gibi. Ben bundan kaynaklandım, düşünüyorum. Mesela burada çok daha bu kadar kişi varız. Farklı farklı yaklaşımlarla farklı içerikler üreten. Hepimizin de söylemeye çalıştığı farklı şeyler. Ama belki bir yerde birleşiyorlar, eklenmeniyorlar. Biz amaçlamasak bile eklenmeniyorlar. O eklenmenlerin de buluşmasını sağlamak, ona zemin sağlamak için. Bence çok daha fazla seçen bu konuda kitap olabilmeyi düşünüyorum. Yani diyeceksiniz ki, zaten genel anlamda kitap üretir bir çok mu fazla da bir de buna sen niş açmaya çalışıyorsun falan. Yok değil. Evet doğru öyle bir şey var. Öyle bir oldu da var. Ama ben mesela bir azıcık daha fazla kitapta bir şeyler toparlayabilmek isterdim. Çünkü her seferde başka bir şey söylemek ihtimalle doluyorum. Ama işte buradaki kurumlara, onların başındaki insanlara baktığım zaman herkesin bir kitaplaşması gereken şeyler listesi var. Belki bizim ürettiklerimizin fazla bu listeyi girmeyebiliyor. Yerkeş'te, işte belki devlet destekliği, belki mini markucasının olması aracılığıyla, belki enginin birkaç yediği fotoğrafçıları bir araya toparlayan meslek buluşunun olması dolayı bu tür içeriklerin kitaplaştırılmasında bir etki unsuru olabilir diye düşünüyorum. Ama yani bir önemli farkımız olup diye düşünüyorum. Yani bir de tabi teknolojilerin bizim kültürle geliştirilmemiş olması. İşte ne bileyim küser, rollambark falan gibi insanların algıya ilişkinde ya işte cankolojün, bakışla ilgili olan, yani bunlar direkt olarak bizi üretilmediği için makineyle, yani aparatusla, algı ve düşünce arasındaki ilişki üzerinde bazen yeteri kadar düşünemiyoruz gibi geliyor. Yani o anlamda bir düşünce olmayınca, kendiliğinden galiba bir şekilde bazı projeler, zaten kendiliğinden yere sekinmiş oluyor. Projeye bir yapamam yani o anlamda bir farkımız var diye düşünüyorum ve onu bir an evvel kapatmamız gerektiğini düşünüyorum. O farkın ki böyle bir şey yokuz zaten. Hepinize fikir birliğiyle üzerinde sorunu olarak gördüğümüz arşiv meselesine de isteriz de ben zaten bir kalkı oluşmuş olacak. Aslında Selena senin bir yorum yapmanı rica edecektim. Daha soruyorduk. Daha soruyorduk. Daha soruyorduk. O gösterdiğin yanlılığı fotoğrafı vardı ya aslında yanlılık benim yüzümde o kalenin bir parçasıydı. O iki adam da önemliydi orada. Yani bir bitikli oldu ve belki üzerine konuşmak isteyen misiniz? Şimdi tabii fotoğrafının çağrına baktığımızda daha sonra işte orman bir yavrum fotoğrafları gösterdiklerinde o bize çok daha doğal gidiyor. Mesela şu anda belki bir daha böyle bir şey mi olur. Ama mesela o fotoğrafın çekildiği kontekstinde baktığımız zaman geçti. Daha öncesinde de benzer arasının çalışmalarına ama yanlımın sesliğinde baktığımız zaman bir daha geçtiğimizde. Aslında çok temel birleştiri bu. Mimarlık medyesini her şeyi istediği bir görmek istediği gibi biraz sıktı. Bu konuda mimarlarla editörlerin çok böyle bir danışıklı dövüşünün olduğu ve bunu kırılmasın çok güç olduğuna daim aslında çek. Eleştiri bu fotoğraf. Vaktimiz zaman doğrudan bir mimarlık fotoğrafımıdır. O da tartışılır aslında. Bina gerçekten çok önemli bir anda değil. Bina bir arkamda olduğu bir sahne görürüz. Yani bu bir sokak fotoğrafı da olmadığı. Bu acil adama yani kendi çığında baktığımız zaman aslında. Zamanın etkilerinin ama gösterilmesi, sonuçta bir anda sonrasındaki o ahşaplarına aldığı durum mesela aslında mimarlık için bir veremiyor. Çünkü siz o aşamı seçerken zaman içinde yani şöyle bir deneyin mi oldu? Bir aşam, cephe kaplaması, işte dk vs. yapam kıymanın katalogları için yani Türkiye'de bayağı bir uygulamaların içindir. Bunların bazıları yeni yapılmıştı. Bazıları birkaç senedir işte kullanılıyordu. Yani aradaki farkı görüyorsun. Mesela bazı aşamları gerçekten o hale geleceğini bir demek seçiyorsunuz. Ve öyle olması tercih ediliyor. İşte şey olduğu zaman mesela kafa renkli olan ve birden sarımsı bir rengi dönüşüyor zaman içinde. O aslında mimarlık için bir vereyim. Yani benim kişisler olarak çok heyecanlandırandığım şey. Yani oradan oraya atmadım ya. Şeyde yani, var şimdi bir şey söyleyecektim. Böyle fotoğraf acağısının benzeri, işte mağolun çocuğu ya da başka fotoğraf acağısının benzeri bir belki acağın siyah kullanması kurmak da mümkün olabilir. Yani sadece bir müzeyyen çerçevesinde ya da bir kurum çerçevesinde de gerçekten bir acağın siyah kullanması ve çok aynı işte mağolun olduğu gibi fotoğrafların, kendi fotoğrafların kendi isimleriyle oradan görmüş hale getirebilir. Yani bütün dünyaya da gelişirse satılabilen bir hale getirmekle belki bir marşı bilemiyorum. Tamam mı? Biri düşünüyorum. Her şey, birisi, pardon birisi. Dur, görüyor musun? Tamam mı? Birisi var. Konuyla ilgili olmasa da aklıma gelen bir sorun yani demin yukarıda biraz sohbet ettik Ömer Ünlü'yle, tehdit ve tevzüğüne ilgili aslında birkaç farklı katmandan tehdit bozulabilir. Burası ve bu an olmayabilir. Ben yine de merakımı bir spesifik tehdit ve tevzüğü bir konuda soğararak gider, güvenmek için rica edeceğim. Resimde işte bir orijinal ve onu takdir edenler bir süre zaman onu olmuştur değerlendirme ve ısı var, zanatlar gibi bir konuda. Ama fotoğraf, makinesi kullanıldığı zaman, fotoğraf mevzu olduğu zaman mesela metodolojik bir takım şeylerim tehlifi oluyoma olmuyor mu sormak istiyorum. Mesela işte örnekle verildi burada 6 aylık bir çalışmanın bir fotoğraf karşısında yer alması sonuçta bir metodolojik bir akıl yürütmeyle esas olarak yani bir fikirsel şey var orada yaratın, yaratısınlık var. Ve bunun başkaları da mesela biliyor, burada bir teminiz konusu hiç gündeme geliyor mu fotoğrafsılar arasında bu mevzu var mı ve fotoğrafsını çünkü burada da gördüğünüz gibi genellikle artık yani kopi olarak başlasa da herhalde herkesin bir geçim aracı noktasında cevap vereyim mi ben konuyu geldi. Şimdi ben yine sorduğu son karşısında önemli bir konu var fotoğrafların yani fotoğrafın copyright hakkı var fotoğraf bir copyright hakkına sahiptir onun kopyası ama fikirsel kopyasından bahsetmiyor kendisinin kopyası copyright hakkına aykırır ama bunun karşılığında ilk simdi biri evet sevgili dostumu anlattığı gibi üç püjde akan ya da şekli değişik olan fotoğrafları yan yana koyarak ya da o tekniği kullanarak bir fotoğraf yapabilir olup bir copyright hakkı yaptığı iş içini geceler bir de babamızı cevap vermek istiyordu ikincisi sevgili Murat'ın bahsettiği konudan biraz devam etmek istiyordu yani işi biraz geriye sarmak istiyordu dünya fotoğrafında ve mimari fotoğrafta önemli olan konu çağdaş fotoğrafın elde edilmesi barakat açıyorum yani mimari açıp konuşuyorum bunu mimari fotoğrafın elde edilmesi konusunda maistraların yani fotoğraf çekenlerin kendilerinin yaptığı göre işler bugün eğer dikkatle bakarsanız makinelerin biraz arkasında geziyordu bir 617 makineyi kullanmıyorsanız siz 617 makinenin nitigelerini alamazsınız bunu üç dediğini çekil de değerlendirin yüksek performanslı diğer makinelerde kullanabilir misiniz kullanırsınız ama hiç bir zaman bir 1418'in nitigesini ve sorumluluğunu alamazsınız bunu bugün bu sorumluluğu yuk dışında yaşayan diyelim ki ben çok dünya fotoğrafçısı nasıl kullanıyorsa bugün ben Türkiye'de pek çok fotoğrafçılığında bunu kullandığına inanıyorum görüyorum şimdi gelelim başka bir konuya fotoğrafçıların en büyük problemlerinden biri soluç itibariyle bir işi yaparsanız bunun adı bir yalan kaldır yüzdür bir daha yaparsanız bir yüzyıldağa anlarsanız bakan eğer yaptığınız iş bir satışa dönüp yine dönmüyorsa 15. işi 16. işi 17. işi yapamaz Türkiye'de yapılan işin kendiniz için yaptıklarını sariç onun dışında yaptığınız iş bir firma ya da bir mühendisiyedir bir çiçeğedir eğer o aşağı sizi yaptığınız işi atıyorsa çok fazla bir anlamı kalmıyor demektir iş için bu anlayış için yalnız fotoğrafçının anlayışı değil karşında ki iş verenin anlayışının da o anlamda olması gerekiyor bunun çok önemli olduğuna inanıyorum özür dileyerek şey daha söylemek istiyor bazı fotoğraflar gördük ve yine arkadaşlarımızın fotoğraflarına fotoğraf fotoğrafın olması gerektiği biçimde yapılmalıdır ve tonel de kabul edilemeyeceği gibi olması gereken teriklere erişmiş bir fotoğraf varsa başımızda yeri var yoksa o fotoğraf değil fotoğrafın elbine erişmesi fotoğraf lafını gittiğimiz her şeyin içinde birinci maddedir arkasında gelen 2. 2. 15. maddeleri reya anlattı ben bakıyorum fotoğraflara bunları çok yok lütfen fotoğrafın önemi fotoğrafın kendi içindeki öz kaynağı sahip çıkmak teşekkür ederim başlangıçlar bir şey söyleyebilir miyim çok önemli bir konu Türkiye'den bir eksik var şimdi tehlif işin içine geldiği zaman sözleşme de sözleşme devreye girmesi de asla fotoğrafçı için belki olumsuz bir durum bile oluşadır çünkü sözleşme yoksa fotoğraflar aslında sana hayır her ne kadar parası belki müşteriye teslim etmiş olsular da tabii diş tane de kopya bile değil o aslın çiftli tezahürleri var kopya bile diyemiyoruz ona o da asıl bir bir bitbile farkı yok o da asıl hepsi asıl tabi etik bazı konular var ben şimdi sözleşme yapmadığım bir sürü müşteri mi var onlara danışmadan hele hele bir ticari bir boyut işin olacaksa mümkün değil böyle bir şey yapmam etik olarak kendimi o arada zaten etik tercih ediyorum ama yani bu arada sözleşme isteniyorsa onun da hakkını vermek lazım hali açıdan bu şey istitutla uygulanan dışarıdan çok iyi bir örnek gösterdi milyonlarca da var bir şey de yatılmış bir şey hani binlerce dolar çiftli de hadi buyur yani şunu gibi bir şey istiyoruz çok sikirta etkilen bir şey değil o olduğu sürecine bu tehlif meslekleri zaten çok ciddi bir şey değil de aksiyen son dikkat etmek çekmek istediğim bir konu var biz fotoğruyu biraz mimalar doldur fotoğrafçılar da galiba öyle davranıyoruz yani böyle çiftli bir şey çok önemliymiş falan yani bir hayvan ortada ileri o dönemde bu mevcut fotoğrafın üzerinde o fotoğrafın içinde ne gibi bir örgeler var onun tanıma yani rapid neşinde bir bir hikaye tanıma mesela çok ciddi boyutları var şimdi bile yüze ilişkin biliyorsunuz çok baya gelişmiş en son Facebook için üretilmiş zaten böyle tarifinden şey promosyona yaratılmış bir video kamera görüm böyle bir şey de şu kıvamda şu boyutta altında da pili var ve odomatik olarak gözleri tanıdıktan sonra kendi ekranın içinde dokuza herkese ayrı o kişiler herkese ayrı bir pencere ve onu izlenmeye başladı neyse binalarda artık tanımlardır hali geleceklerinde o tartışma galiba biraz durdu daha iyi erkeği aşamalarda yani bu iki üç dört sene önce konuşuyordu binalarda tasarlayan kişiler veya binalarda sahipleri olan çıkımalarını da bundan sonra artık izin almak koşuluyla o fotoğrafın şekilde ve hatta gerekirse tehdit bile isteyebilecekleri gibi bir şey günlere geliyor yani biz telifaklarınız konusunda bu kadar böyle tesisli, tesislenirken ne bileyim işte bir yazılımı, krak kullanacağınızı artık yani bu işten para kazanmaya başlıyoruz bir yazılımı barısız kullanma meselesine çünkü ayıp yani sen kendi fotoğrafını bu kadar sahipleniyorsun o zaman yazılımı üretmiş insanlara da sahip gösterip onu bedelini ödemen gerekiyor yani aynı şey bizim için birhamdülisakeden ilerlemeye geliyorum biz mimayetli fotoğrafçıları olarak kendileri fotoğraflayan insanlar olarak diyecekler ki yok abi yani yatağındaki otomatik olarak maçıya çekmeyecek abi yatağının da çok inanılmaz yani gel tanıma akıl almaz yeri koydu şu anda mesela instagram ve facebook üzerinden telif hakkı olan bir müziği kullanmaya kalktığı otomatik olarak o otomatik olarak aldı da ben bu binavere kadar güç gelecek bir şey o zaman böyle yani şey çekip çektik çektik o otomatik olarak bak biz orada kalkış yapmıyoruz yani 2'yi uçururken uçuramamaya başladık biz o otomatik olarak taba da bir yakın burada uçuş yapmıyor masaya kalk kalk kalk uçuş yapmıyoruz kalk bir yapamayız iyi konuşurken birin karşılayacağı konu sadece ticariyi anlamda tek dışında bize bile uğraştığımız isim artık ee bunu ben biraz bazen ağırcık yapıyorum oturulduğu babamın işlemeler var ortamda neler çalıyor diye ve hakikaten çok acıklı yani öyle yerle ulaşıyorsunuz ki hiçbir şeyi ağırmıyor ama diyorsunuz ki ben müşteriye bunu ismiyle yani hatta o da benim kokoreltim ortamda bir çakılı arıyorsunuz işte bize ayet şöyle böyle aaa öyle bir ismi bilmiyoruz bize söylenmedi yani bu da biraz bir mimarnara ulaşıyor tabi çok kesin herhalde ikincisi ben yayıncılara da bu da yani çünkü yani çok basit bir şeyin bir kokorelti geliyor ve ticariyi bir yaraştırman lazım bunu ulaşırken de çok kolay yani doz şey baktığınızı da görüyorsunuz ama yani şey değil tabi ki bunu ulaştırman çok güzel cevaplar alıyorsunuz hemen bunun enişesinde taşı çözmeyi geliyorlar ama niye böyle durma geliyor çok basit bir şey bir kokorelti hemen yerde kim çekmiş ve ben bu ismi bu oraya yazmam lazım enişesinde taşı közü lazım ama bu halde bu da gitti pillerim bitti mikrofonların süresi mi doldu onlar da artık kaydetmem dedi elif parçası biri mi var 20 dakika sürelim mikrofonu ticari abi beğenemedim kayıt dışına geçebilir zaten rahat rahat alır girelim samsırsız şimdi istediğinizi sorabilirsiniz soruyu salsın mikrofonda çıkardım o evlere girmesin o evlere girmesin fotoğraf her insanın malum fotoğraf kamerada şu bir şey bir genellikle fotoğraflar işlemlik dönüş mü oğlunuzu yoksa biraz bir içki kurarak hani nasıl yani şöyle bir sorun var bir kere süresi yapılacağı için hep bir söylenti var bir gece ansızın içe gelin gelinecek şey oynak oynar başlıklı bir kere elinizde bir fotoğraf makinesi varsa bir tripot varsa sanki yıkım ekibi gibi karşılanıyorsun belediyeden mi geliyorsun çünkü fotoğraf makinesi kullanan kişi ya gazetecidir ya da belediyedendir gibi bir şey var tripotu nibo olarak alıyorlar o nibo olarak orayı gittiği zaman evden yıkılacak öncüm yapıyorlar ben şimdi tabi orada tanıdıklarım vardı ama tabi çok azdı bir oradan girdim tabi ki hep bir iletişim kurdum daha önceden makineyi göstermedim bazen makinesiz gittim bir iletişim kurdum işte sokaklarda fotoğraf çektiğim için çok antrenmanlıyım o konuda çok kütülü bir yerde büyüdüğüm için şimdi her dilden anlıyorum ne bileyim farklı farklı şeyler mesela sokak fotoğrafı için çıktığımda pazar günü kimine hakikaten de tabukada sudan geliyorum kimine mimarım diyorum kimine işte şey gazetecim kimine diyorum görevleyin beni rahatsız etme diyorum yani bir şey uydurman gerekiyor çünkü akserde sokaklarda fotoğrafı çekemezsin çünkü şöyle bir sorun var diyorum ya fotoğrafçıya ve makineye yanlış yanlış bir bakış var onun bir şekilde hatta mimarı fotoğrafta da bile ki yani ben şimdi eğer iş veya drone'la çekim yapmayacaksam karşı binadan izin alacaksam bir gidiyorsunuz inandıramıyorsunuz şey masum bir mimari fotoğraf çekemişti karşıdaki binayı çekeceğim yok adam inanmıyor hiçbir şekilde bir süzüyor böyle bir emrınızı çekiyor yani mutlaka bir yalan söylemek bir şey oluyor bazen bir pasta götürmek oluyor bir şeyler oluyor orada çok zorluk çekmiştim ama sonuçta bir şey söyleyeceğim mesela bana orada bir yardımcı lazımdı çünkü yanından da video makine gop videosu çekmek istedim birisi de onu çeksin istedim bilgi üniversitesindeki görsel tasarım fotoğraf ve video öğrencilerine haber saldık yani engini yardımcı olacak biri gelebilir mi hem de bir deneyimdir sonuçta bir mahalleye girecek uzun süre bir çekim yapılacak 10-15 kişi gelirim geliriz süper olur 5 kişi ama kimse gelmedi yine mahalleden bir iki kişi yardım etti bana çok gareptir projeyi yara anladı yara anlamadı ama o samimiyetle iyi bir şey yapıyorsanız herhalde diye yani daha öncek onlar yine yardım etti öyle bir şey var üzücü bir durum var ama sonuçta açtık hadi fotoğraflar şöyle bir mankutu çekmeyi niyetlendiğimde hasper kadar öğrencilerini çektiğim için aaa sen işte ne varsın oradan güzel fotoğraf çekiyorsun binaları güzel çekiyorsun bir şey gibi ne varsınız binaları güzel fotoğraflarsınız bu işlemler varsınız açıkçası bende o yüzden bence o işin atılma bir de bu işten anlıyoruz gibi sinan bir şey kendini bilen o zaman için de şunu fark ettim bir de biraz açıkçası eleştirdiğim yönün tersinde bir yönelikliğinde istediğim için bu benimle rahatsız ettim çünkü gerçekten ben de niyetim almış birisi olarak gittiğim zaman görmem gerektiğini çok net bir şekilde oraya geldiğim anda hissediyorum hissediyorum, modernist binaları fotoğraflarımın genelde aynı açınlardan çekilmesi gibi hatta onlardan bazen gerçekten gördüğümde de gittim ben de o açılar çektim, fark ettim bu ya bizim bilinç altımıza yerleşmiş bir şey bu o zaman dışında işte mimar olanı bence de zamantıcı da bu kalıpları öncelikle bir kırmanız dedik yani başka bir şey yapmak istiyorsanız öncelikle gidip belki çoğu mimarın çekeceğin bir fotoğrafı çekerken bir düşünmenizle dedik o zaman böyle bir zorluk olduğunu fark ettim yani bunda grubulanın içindeyken açıkçası gördüm o yüzden biraz sıkıntılı olabileceğini düşünüyorum haksine çok radikal bir şey dinleyeceğim çok büyükler misiniz Allah'a baksaydılar ama mimari fotoğrafın mimargana ya da fotoğrafçılara bırakılması terk edilmesi konusunda şüphelenmem çünkü kendi sunumunda hep üstünde durduğum şey katılıncılık, gözlemcilik o mekanı kullanmak önce o mekanı gerçekten hissetmek, içinde bulmak, dışında bulmak çevresini, gözlemlemek bu pek çok şey aslında sizin inanılık olarak yapabileceğiniz şey yani siz fotoğrafçı olarak tam bir kere gidersiniz, iki kere gidersiniz 10 kere gidersiniz ben stabün fotoğraflamayı 210 kez ettim ama hala ben hep orada değilim ki orayı ben kullanmıyorum orada yaşamıyorum ya da mesela Veşka Çukul'ü oraya taşındı şuan onlar orada yaşıyorlar onların deneyimleri ben hiç bir zaman o deneyimi yaşama şansım yok onların yaşadığı gibi Doğaz'ın şöyle bir şey belki ileride bunu yerine alacak ki şimdiki işte sosyal medya hücül verki de burada açıklığı şimdi israkatla mesela şeye baktığınızda o eki bir binanın herhangi bir binanın yani ünlü bir binanın hashtagini yazıp onunla ilgili çekilmiş fotoğraflara baktığınız zaman aslında gerçekliği orada görüyorsunuz bir bakıma çünkü onda da şöyle bir şey var promotör olarak fotoğraf çekin insanlar binaları fotoğraf yanlar da bir süre sonra o mimar dergilerinde kitaplar da reklamlar da vesaire gördükleri haçıları taklit etmeye başlıyor gerçekten mesela bu mekan da yaşayan birisi bile geldiğin zaman burası buradan çekilmiş bir şekilde bin çatına yardım içtiği için geri o fotoğrafına çekiyor bir tane yazı vardı bununla ilgili mesela partim akrofada iki partim fotoğraflarının karşılaştırması yapılmış oraya giden çoştağ tarafından çekilmiş aşağıya gülmüş tane açı var birbirine çok yakın açılar ve hep o fotoğrafı o açılardan çekilmiş yani bu da aslında bir tehlike bir bakıma o yüzden şey bir yöntem olabilir yani gerçekten mimar eğitimi almamış fotoğrafla da belki profesyonel olarak hiçbir şey yok olmayan ama bir mekanı gerçekten kullanan burayı sahiplenen mesela bu mekan da buranın en güzel köşesi burası değil belki burayı kendisi için fotoğrafla yap fotoğraflamak olmayabilir başka yöntemler dolayı ben mesela dediğim gibi ses kaydediğini çok iyi bir şey olarak buluyorum yani haksızlık bir mekanı fotoğraflamak yerine bence sesini kaydedilmek benim için daha önemli farklı yöntemler dolayı olur yani bunda tartışma yaşaması ama ustaların işlerinden daha gençlerim işlerine izledikçe bakıyorum bunun dışında yani daha rafine mimari fotoğrafta yani ustaların işlerine baktığımızda son derece rafine her şey uşağın işlerini gördüğümüzde işte oradan yağmur da sen genç olduğun için söyleyin doğrudan işte yağmurdan işte bir sikirmiş katılacak ama o bir şey katmış şey benim beğendiğim bizim beğendiğimiz bu iş nişafi o zaman istediği bu ama bizim beğendiğimiz bu işte oradan bir şey geçiyor sokaklara satıcısı ya da işte bir dönüşü manamı geçiyor benzer bir şey dediği de yani bende mimarı ve çok gönle şarkül yani gönle şarkül oran orantıs e buna programlanmış ona gidiyor değil evet ona gidiyorum ama dünya oraya gitmiyor dünya başka bir yere gidiyor ama bu neden belki bu tarafa çok doyduğu için çünkü sen Ersin Bey'i söyledin işte kendinin kendileri ulaşmasın yani ben baskı getirdiğimde siyalarını doymamışsak ellerini kırardım ya da işte kez noktaya o beyaz kalmış bir yer varsa karı içimde ama şimdi bakıyorum çok daha başka şeyler var ya öğrenciler işlerine bakıyorum öğretmenlerimi kabul ettiği işlere bakıyorum başka bir yere gidiyor yani ya artık o denendi ve orası tamam yani en doğru nokta burası ama herkes buradan çektiği için oradan çeken adam aralıyor yani ya bu arayış bir arayış olduğu için ya halk böyle istiyor sanat için toplum için sanat meselesi yani ya halk ya da halk demeyeyim de imalatçı böyle istiyor inşaat firmaları artık o çekeyim istemiyorlardı ben birisi de otel ile çalışıyorum karikoca gider karşılınır aynı karikoca yemek yer yatağa kadar götürürsünüz çok mutludur otelde artık böyle bir şey kalmadı yani başka bir şey istemiyor benzer bir şeyden sena bilmiyorum yani paralel düşünüyoruz yani bunları sorguluyorsunuz ben kişisel olarak o gönye şakürde kalacağım oran orantıda kalacağım ama benim için o işi hocama götürdüğümde bana küfür edeceği bir işi bir başkası öyle çektiğinde yani gönyesizlikten şakürsüzlükten oranların kaçışından bahsediyorum gördüğümde yani şöyle bir hani imanlı bozası geliyor insanın bir şey söyleyebilir miyim bu imge boluyla ilgili veya amatör olanların çektiği fotoğraflarla ilgili Microsoft'ın fotosinti diye bir projesi var bunu biliyorsunuz değil mi mesela diyelim belki partene on değil ama hem iç mekanlı itibariyle belki büyük bir evrens sunabilen şu an hangi proje yaptıkları yok geldi şey San Marco Meydanı'na bakan bir tane kilise Bazilika vardır ya da bütün San Marco Meydanı benediği çevirilen yaptıkları şu orasıyla orasına daha çekilmiş bütün fotoğraflara bir şekilde ulaşmaya çalışıyorlar bu Flickr üzerinden olabiliyor Instagram üzerinden olabiliyor onlar o sırada ve şimdi bu imge çöplüğü, imge bolu falandan bolca demruluyor ya ben hiç böyle bir şey olduğunu düşünmüyorum her imgenin bir az ya da çok bir yeri olduğunu düşünüyorum öyle bir çöplük falan da olduğunu hiç düşünmüyorum yani o zaman her ürettiğimizde aynı şekilde görmek mümkün bu da biraz böyle elitist bir tabi diye düşünüyorum bunu böyle görmek keza o proje benim dediğime tam denk geldi çektiği proje pardon fotoğraf eninde sonunda orasının interaktif sarayabileceğimiz bir 3 boyutlu tatamay bir fotoğraflar üzerinden inşa edilen bir gösterimine dönüşüyor ve insanlar farkında olmadan yani bu pir-pir işbirlikleri var bazen kime işbirlik yani bazen de çoğunlukla kime işbirlik için bir şey yaptığını bilmiyorsun yani ocak otoriyen meselelerine falan girdiğin zaman bir sihit var ve linki var yani çekilmişsinden beri üretilmiş ve kim ki kimlerle işbirliğini yaptığını bilmiyorsun fotoğrafın projesi de bana inanılmaz heyecanlar için gelmişti anonim sayılabilecek bir sürü insanın ürettiği görselleri kullanarak oradan gücümde ortaya çıkıyor yani o anında inget olduğunda hiçbir sorun görmüyor biz de son bir şeyler eklemek için bir tanesini deneyeceğim üzerimden biraz tabi bu işler model bedeliyen bizler değil sesinden şöyle bir şey vardı biz bir şeyler yaşanmaya başlardı kendiliğinden bir eğilim geliştirdi ve ortalıktaki yaratıcılık üretikleri buna göre kendini konumlar konuştandırırdı bir şekilde kendini beslenerek bu iş sürerdi sonra belki toplum bir karar verirdi başka bir şey moda sanat gibi şeyler kendini yeniden konulandı şimdi benim çok rahatsız olduğum şey var bir trend ölçümleri falan var ama o ölçümde bizim ne yapmak istediğimde daha iyi oldukları iddiaçeler de bence hiç değil de tamam trendse dinlerinden bir kadram var oradan aldığım biriler bir bu sene trend bu olacak yani forkert kastın daha çok kazanmak istiyor halktan feedback bekleyecektim bazen geç giyiyor yeteri kadar da satamıyoruz şimdi böyle çeşitli buralar var onlar mesela önce önceden bunlar var da bazı bölge tanıştığında böyle milyonlarca dolar önceden ölürsün önceden görüyor bu sene mavi olabilecek önceden falan gördüğü yok tamamla yalan tamamla finesli yok o münecim değil bilmem ne yapacağı şey hiç yok sen yeni milyonlular arıyorsunuz 10 milyonlularında ben insanların bu sene mavi kullanması gerektiğini ikna ediyorum yani set yani bu çancırda bakınca da bir yerden sonra artık ortadaki çeşitli eğilimler fotoğrafına yansıtmak zorunda yani başkanlılacak bir şey çünkü çok güçlü bir genel algı var ya o algı da yönlendirdiği için benim aslında şöyle bir şey yani iyi sanat sadece güncel sanat yani yani yani tamamla moda eğilimli falan filan bir şey bu da bana kalırsa zaten yeni ve hani dada gibi konstruktivizm gibi dünya yerinden sarsan şeyler artık çıkmıyor fotoğrafta isteriz sanat ondan besleme yani moda fotoğrafına geçersek mesela yürgen telerinin kusurlu moda fotoğraflara kusursuz yani şey müthişen bir fotoğraflar falan şimdi böyle o değiştirildi ve yürgen telerinizler böyle şey patlamış hiç olmaması gereken yerlerde yurtları olan aşılışlaş şimdi mesela bir kusurluluk daha önce ve biraz da kusursuzluğu kusursuzluğu örtmek için uğraşıyor ama kendisi bir iletisi diyelim şu anda ve bence artık acayip bayrağı başlayabileceğinizde bayrağı başlayabilirsiniz acaba bundan sonra ne diyecek diye çok merak ediyorum pardon çok konuşuyorum yani bu şeylerin iki yerde tek bir şey söyleyeceğim biz hani Ömer dede kendimizden bu mevzuları çok konuşuyor binhassa bu beton art sayısı zamanında bunu çok konuştuk düşündüm ya bu görüntü araçların demokratikleşmesi bir anlamda işte fotoğrafı da sayiciliğe itiyor zorluyor yani onun sonucu olduğunu düşünüyorum bazı şeyleri bizim aldığımız bazı kararların da bunun sonucu olduğunu şunu veya İman Bağ'ın bazı fotoğrafı mesela binanın arka tarafına çekmeler biz de ondan faydalanmış oluyoruz ama hani bir yandan da işte o sayiciliği ben bir dönem onun yittiğini düşünüyorum şimdi onun geri gelmesini o yüzden pucaklıyorum bütün bu araçların demokratikleşmesi ve bunların zaten paylaşımının fotoğrafı gibi şeylerle o da bu arada yarım kaldı tamamı gelmedi bir de şey ekleyeyim yani dediğinden sonra şunu da düşündüm böyle bir yazı çıkmıştı arktekçeri rüyuda yani bu demokratikleşen görüntüleme araçları sayesinde aslında bizim kusursuz gösterdiğimiz binaların kusurları instagram'da dolaşmaya başladı işte yani zadedin işte bitmiş cillok gibi bir binası ama bir bakıyorsunuz işte hashtagle baktığınız zaman bir tarafı köpürtle kapatılmış bir panel falan yani bunları insanlar görmeye başladıkça aslında bu bizim ürettiğimiz bazı imajlarında aslında gerçeği sadece bir kısmını yansıttığını ve kadrajın dışında bıraktıklarımızın bizim seçimimizin olmadığını falan biliyorlardı yani bu iyi bir şey belki de o yüzden yani artık eskisi gibi mesela kürlüs şulmanın gibi tek bir fotoğrafla imari anlatmak da mümkün değil yani artık bir seri fotoğrafa geçmek gerekiyor ki yani onu tek bir kadraja tek bir binaya anlatmanız neredeyse mümkün olmayan bir döneme girdik ki instagram bile yani artık şu anda story ise geçmiş durumda işte multi image'e geçmiş durumda yani tek bir karein içinde artık kareler sarıyorsa artık o zaman belki de biz tek bir fotoğraf üzerinden değil bir fotoğraf ise üzerinden bir hikaye yaratmamız ve onu bir şekilde yaygınlaştırmamız gerekiyor yani farklı bir sürü görüntüsü var, bir sürü hikayesi var arkası var, önü var, yaşantısı var eskimesi var öyle bir süreçteyiz 15 yıl önce hakikaten hani kusursuz istiyordu müşteri ama şimdi kusur bekliyorlar yani fazla iyi yani ben fazla iyi çektiğimden değil kusurlu bir mikrofona aldın yani kusurlu bir mikrofona aldın yani großü içeri bunu bekle ya da bu şeylerden bakıyoruz biraz fotoğraf olduğunda inا rendir olmadığını da inandırmak için bir takım şahane sınırlıyoruz artık daha fazla daha fazla güzelleştirmeyelim décoruyordur bu bir render, runway'nin başına bir bela aslında bu. Yani daha iyi gitmek var ki durmak için. Eee onun dışında da müşteri de yani bir ufak defa kanet işte ne olur Türkiye'de çok işte süpürge gönlü vurumları girileşmez birleştiririz o zaman. Böyle bir iki bir şey bırakmaya başladık biz artık. Yani işte bu masanın üzerine kusursuz bırakmıyoruz da biraz işte mikrofonu ikisini mesela aynı açıyla getirmemeye başladık artık hani kusursuzluktan böyle şeyle yani eee imge bolluyla ilgili de eee hepimiz gerçi şeyleri çok uç bir şey söylemeyeceğim ama yani düşünmeden çekme meselesi düşünmeden çekmeye de şuradan geliyor işte bize kimyasal eğitim alırken fotoğraf bölümünde bu bizim şeyimiz gibi böyle hani duvarda yazan yası gibi işte pek ben şöyle her zaman Amerikalı ve Japonlara yol söyleyelim karajı olarak girerim çektir. Çünkü çok kıymetli bir şey de. Hakikaten işte bin kez düşünün bir kez basardık ki sizin zamanınızda bu yani işte ailelerce sürüp tek bir kareye ulaşmanızıza anlattınız bize. Evet. Şimdi gidip biz direkt alıyoruz. Siz de alıyorsunuz. Yani artık o derin alanı yolunda. Bir gün yani şey hani şey mesela fotoğraf bölümümüz var. Dokuzsuz film verirler. Dokuzuz kare bir rol filmi içinde. O dokuz kare üzerinden bir gün sürede bir şey yapardık. Bir ödev yapardık ve dokuz kere diken şuraya basma hakkımız var. Hep böyle çok çok kıymetli bir şey. Fotoğraf çekilmek çok çok önemli bir şey. Yani hepimiz yaşadık. Sonra bir gün iki bin bir falandı İstanbul bir kortlarında son bir kampayla başlattı. Düşünme çek. Yani sülaleme küfredse de ağzınları düşünme çek ya bu kadar aşağı bir iş yapıyorsun ki düşünmeli gerek yok çek yani o kadar basit ki düşünme çek. Düşünme çek'e dönüştü. Hani evet o imgeler çöp olmuyor belki. Ama yani bir çoğu da bir çok kadar ve eleksiz, değer sessiz çok çok kolay çünkü bir soru bir kareye ulaşmak işte. Yüz elli kareye bak çirkerim. Bir tanesi zaten matematikaya olarak yüzeyinde bir beceri, şeyin varsa, ihtimali varsa iyi çıkar şeklinde hani bir de bunu da da da içimde kalmıştı. Onu söylemek istedim. Bir sorun olabilir değil mi? Buradan nereye varmak istiyoruz? Neden fotoğraf? Ne diyorlar? Ne dedik bari ya? Daha güzel işler var. Bağırmak istedimden çok bir tür dertleşme aslında. Ben yapacağım iş. Yani çünkü işte nereye gitsek biz nereye çekime gitsek mutlaka bir meslektaş çıkıyor. Ağdan da fotoğraf için. Mutlaka çıkıyor. Belki öyledir ama yani yine bu yüzeyide bir ihtimaline dönüyor. Işte yani iki sorumlaka geliriz ve çekmeyecek misin? Ve şey ben de fotoğrafçıyım. Yani bu iki cümleyi hepimiz mutlaka duyuyoruz. Yani çok saygın çok saygın bir iş yaptığımızı düşünüyorum. Bir çok diğer nesne iddialı gibi. Iıı ama bir yandan da ııı bu tür gelişmeler çok ııı tırnak içine ayağa düşürüyor bunu. Yani kızı isterken fotoğrafçı olmam artık bir ııı şey değil. Beyle neyce olsun değil. Derdin bu uydun kızı istiyor böyle. Konuya ben başka bağlamadım. Çekiyoruz. Soruza konuşmak da değil. Bu da ayrı bir çıktı sorunca konum başları diye düşünüyorum. Iıı ben de buradaki birçok arkadaş gibi mimarlık ııı okuduğum ve işte mimarlık mesleği yapıyorum. Mimarlık mesleğini icra edebilmelisin bu doktoraklarda birçok dünyada, birçok ülkesinde bir üniversite bitirmek gerekiyor. Doktorluk yapmak için top fakültesi bitirmek gerekiyor. Iıı bu ııı bunun iyi tarafları var ama mimarlık paketesini bitirmeyi bundan yüz yıl önce harikulade eserler ııı ortaya koymuş. İstiyaçları mükemmel, fonksiyon ve estetikle çözmüş ııı insanlar olduğunu biliyoruz. Ben mimarlık mesleğim sürecinde kafamda hep şey oldu. Mimarlık mesleği yaparken işimi evet iyi yapmak. Ihtiyaçlara en uygun ve estetik çözümle bir etmetliğimin özet geçiyorum. Ama bir koldan da kafamda her zaman daha ııı adil sınırların olmadığı bir kutopya sahip ııı sosyalistin bir kutopya sahip insan olarak ııı en temep etik meseleminde mimarlık mesleği yok etmek olduğunu ııı düşündüğüm ve bunun ııı mücadelesini yaptım. Yani her insana hizmet ettiğinde etmediğinde imanlığın neliyle ilgili bir şeyler anlatmak bana en az iki kaç duyacağı duymayacağın mümkünse bir bir kime tohuması için mücadele ettim diyeyim veya çaba harcadım diyeyim. Her neyse. Bu aslında fotoğraf üzerinden bakınca pektorecinin kendisi bu sorunu bir oçada çözmüş gibi görmüyor ya da çözecek gibi görmüyoruz her yerinde. Evet. Teşekkürler. Meryem'in varmaya çalışma yolumuzla ilgili bir şey ekleyeceğim hocam. Eee aslında fotoğrafın bu kadar yardımlaşması yani mimarlık fotoğrafında daha ııı dünyalarla demokratik geçmesi. Ne bence mimarlık mesleği halktaki veya genelde ki yani mimarlık camiyası dışındaki algısını eee da dönüştüreceğini ben düşündüm. Çünkü istersem az işte o eee belli bir bakış aslında belli bir mimarlık anlayışı yani mimarlık erişilmez bir şey pahalı bir şey eee ve işte hani sadece paranız varsa bir mimar tutup aslında bir şey yapabilirsiniz onun haricinde şöyle bir araştırma vardı galiba dünyadaki yapılı çevrelerin yüzde doksan beşi mideli daha fazla bir oram ilişan ettiremiyorum ama mimarsız yapılmış çevreler aslında. Eee dolayı silahsını bizim böyle gözümüzle çok büyüttüğümüz bir alanın eee çok büyük bir kesinle karşılığı yok. Ve mimar fotoğrafında bu tür bir dönüşüm ben eee mimarların karşılık bulması anlamında da katkı yapabileceğini düşünüyorum. Çok kısa bir şey söyleyeyim mi? Yani önemli soruydu çünkü Ersin çok kısa. Eee bence bugün burada çok güzel cümleler kuruldu. Ben yani sanımiyetle söylüyorum. Beş saniye bile kopmadan tüm sunuları izledim. Eee ve yani bunlar henüz bir roman veya sütlopedi veya bir ııı tarih yazma ııı ilişki bir çeke oluşturmadılar. Ama oluşturabilirler. Birbirine bence rahatlıkla yani çok ters gibi bir tane çekeler vardı. O belki bir rahatlıkla bir rekenleyebilirler bir bülemeli. Böyle bir eee prodüksiyonun olması hayali hayali oluşturan da inşallah yapabiliriz. Yani evet bende de zaten başına bir umar. Belki bir seans daha eee yaparız. Eee şimdi de azaldı. Belki yeni kişileri de kadar bugünün bir bazağı olarak eee görerek hatay yeni sorular bekleyerek ayrıca başka kılınan dört sağ olayla eee bence bu farklılık müthiş bir şeydi. Eee nasıl bir eee zaman aradığını eee hakikaten kastettiğimizi ben burada daha iyi bir hareket edeyim. Yani boşluğunlarda daha iyi. Teşekkür ederiz. Biz teşekkür ederiz. Biz teşekkür ederiz. Biz teşekkür ederiz. Biz teşekkür ederiz.