 Aşağıma seyr olsun, əziz kanalış izləyiciləri 11 Aqril 2022-ci iqqaraqda kanalış efinində xoş gördük sizləri bugün yeni həftənin başlangıcıdır və təbii ki, bu həftə necə olacaq hər bir üçün iki növbədə gözlər həm Ukrania zilləni, həm Qarabağ zilləni, yəni ümumu olaraq milletimiz, mən düşünəm ki, ən çox bu məsələrinə maraqlanır. Təbii ki, dün əndə biz efirimizdə ölkəl Aqrilindəki sosial iqsadi durumu deyirləndirdik. Zaman-zaman, ötən ayar mərzində biz daha çox Ukrayna məsələsində geri hayırsaqlı, ama çalışmış ki, ölkədakıdir problemləri də gözlən qasürməyək. Bugün, səhər saatlarından Qarabağda Güliyyatah və Canyatah kəndlərin azad elməsi xəbərini aldı. Ümumiyyətlə Qarabağda nələr baş verir? Bu, Rusya'nın Azərbaycan'a il yarım öncə gönləriyim, sülməramların təxribatı mı? Yoxsa, biz öz haqqımızı almaqa davam edirikimi? Yoxsa, elməndlərin hücumlarına cevab veririkimi? Çox təsqlar olsun ki, bütün bunlarla bağlı bizdə informasiya hər zaman gecikirliyan söhbət rəsmi informasiya dən gelir. Ona görə mühakimə görütmək, fikir bildirmək çox çətindir. Yə də bütün bu məsələrə həm Qarabağdaki durumu, həm Ukraynaqya mövzud və ziyyət həm də Avropya ilə bağlı, yəni, xususla Fransızlı şirksilərlə bağlı. Bu iki və ilişimize siyasi şarjçı Nəsim Mənmədlini dəvət edəmişik. Nəsim bəyi xoş gördük. Salam, Nəsim bəyi, nezəsiz? Xoş gördük. Fədbəy, mən də sizi və bizim izləcilərimizi salamlıyıram. Çox təşəkürlər var olun. Nəsim bəyi ilə ilk öncə sualımız direkt Qarabağla bağlıdır. İzləcilərdən xarşı edirəm. Fəal olun, lütfen. Paylaşaq, yayaq. Rusya, Ukrayna da dalana dərənib. Şimdi Rusya, Qarabağlı, yeni fitnələr dəlayıcaqdır. Yeni fitnələr mortiya çıxarır. Bu da ağlılarda qalan o sorulardan, suallardan biridir. Amma səhər saatlarında o azal edilən kəndərimiz aqında məlumat yailidir. Ümumiyyətlə. Yəni, bütün bu sualları qoyaq kenara. Nəsim bəm mədli, nə də əsləndə Qarabağlı. Yəni, biləm, testiz. Oraya ki, ona gedirsiz, gəlirsiz. Qarabağda nə baş verir? Bak, bugün Apryolayının 11-i üyvət dün ən onu izləcilərimizi maraqlı olar ki, Qarabağdan nə məlumatlılar almışız və sizin o özünü doğruldan praxnozlarınız nədən ibarəttir? Əlbəttə, Qarabağ etrafında xüsusilə nəzərə çarpağın böyük bir dəyişiliyin baş veriliyin, demək doğrulması. Əm böyük dəyişiliyik, məsəl 2020-ci ilin 44 günlük muaribəsi ilə qolubdur. Ondan sonra, sadecə mövqi dəyişi ilə bağlı, mövqi aydınlaşdırmasıyla bağlı, bəzi adnımlar atılır. Xüsusilə də bu adnımlar, Azərbaycan ordusunun daha əlverişli mövqi ilə də özüçün belə deyətdə o poslar qurması orada yerləşməsi prosesə parlır. Çünki yerlər var ki, orada qış aylarında və ya xudu yay aylarında məsələn, fəsinlərə uyğun olaraq bəzən möhkəm oturmağa, gəliş gəliş, oradansa formada nəcə deyək. Həmin o posların əlaqələrin saxlanması çətinliklərin nəzaralaraq daha əlverişli yerlərdə daha möhkəmlənmiş mövqi ilər həyata keçirilir. Bu, Qarabağın bütün bölgələrində, en zamanda səhət bölgələrində həyata keçirilir. Bu, baxımdan açıqı, xüsusi dəkət çəkən, nəzarə çəkən nəzarə çarpan bir dəşlik yoxdur, amma bununla bağlı informasiyalar var. Və bu informasiyalar resmi deyirlər, daha çox qeyri resmi. Yəni, bu yarı zarifat yarı ciddi bizim bəzi hərbi ekspertlər deyirlər ki, mənin maqəq ohumumun dediyinə görə, orda olan ansıda bir çabuş yaxınımın dediyinə görə, informasiyalar indi təsürkü bu şəkildə yayılır və bəzən Azərbaycanın ciddi təhlil kanallarında, informasiyalar kanallarında da belə məlumatlara istinad edilir. Mən həm resmi informasiyalarla bağlı, həm də qeyri resmi özümün güvəndiyim deyə qədər heç bir dəfəd olsun yanılmadığım mənbələrdən informasiyalar əvd edirəm. Bu informasiyalar ondan ibarət ki, Azərbaycan ordusu fərruq yüv səhli istisni omaqla, yəni, Mart Hainin 20-sində gecə ilə Azərbaycan ordusunun ölmələri heç bir güllatmadan o mövqeylərə qaqmışdılar. O şaqdalığı, səzaxlı bir hava şəraitində orada irməni posları aşağıq ısınacaqlara çəkildiyinə görə boşuydu. Keşməyət məlumatları əsasında həmin mövqeyləri Azərbaycan ordusu çıxmışdı. Düzdü, sonradan irməni hərbü biriləşmələri, kanunsuz hərbü biriləşmələri, separatçı, güvələr, o əraziyə gələndə keçik bir doquşma olmuşdur. Onlardan yer alanan və əlaç olanlar da olmuşdur. Amma o mövqeylər bu günə qədər də bizim nəzarətimiz altındadır. Və əslində, onlayabrateşkəs bəyanatının tələblərinə uyğun şəkildə biləd olmalıdır. Onlayabrateşkəs bəyanatının, konkreta o raporla bağlı çox aydın bir bəndi var, görüntü bəndində ifade olunur ki, elmənistan sıraqlı güvələrinin çıxda əraziləri də Rus sülməramlı güvələri yerləşdirilir. Yəni, bu bizim iki il bundan öncə qəbul edilmiş həmin o ateşkəs bəyanatına, Azərbaycan Sadikliyi, Azərbaycan Orçu da ona əməl edir, orada elmənistanlı güvələrinin olmaması üçün lazımı tədbirlər görür. Bundan bağlı bəlzən xəbərdarlıq var, edilir, düzdür. Yəni, nət vaxtda getmir bu barədə, xüsuslə mənim bildiğim qədər orada, Türkiyə, Rusya, Birgə, Manitoring mərkəzilə Azərbaycan Erbiçləri tərəbindən mütəmadı olaraq onunla bağlı məlumatlar verilir, orada real və ziyyətin Manitoring barəsində eyni zamanda onlardan izahatlar alınır. Və mən deyim, sizəki bu bölgədə dəkə yüzlərcə dəfə ateşkəs bozulubdur, onun birin Azərbaycan tərəfiyyətdir. Bəlkə də kimsə düşünə bilər kəvşu, bu yaxşı hal deyildə, yəni bir halda ki, ateşkəsi onlar bozulur, nəyə biz cevab vermirik. Azərbaycan tərəfə haxlı olaraq bəhane vermədən, çox sakin şəkildə, addım addım, o müvqillərini əlverişli ərazlərə çəkir. Bu gündə o proses davam edir. Bu, azərbaycan cəmiyyətində bir qədər də yalmış gözləntilər yaladır. Məyən, müzakirələrə yol açır ki, o bəzi hallarda, İrmənistan-Azərbaycan arasında indi kövrəkdə olsa məyən razılaşmalar var, bu razılaşmalara xələl getirə bilir. Bir şey açıq diyək. Azərbaycan ordusu tək, həmin o temas xətti boyunca da, hələ də o temas xətti var, çox təsvər olsun ki. Bir adım belə hərəkət edəndə, bir adım belə qarşıya doğru hərəkət edəndə, bunu İrmənistan tərəfinin mətbaatı yayır, yeni haqq təşiratlara çatdırırlar, yəni, bundan bağlı onlar çox apərətib iş deyirlər. Azərbaycanından fəqlı oran. Azərbaycan, məsələn, hüz haqlı davranışın belə rəsmı olaraq, bir çox hallarda ifade etmirs. Məkəl, doğru bir taktikadır, diyə bilmərəm. Çünki, məkəl ki, qarşı tərəfi qızıqlandırmadan, yeni haqq təşiratları, yeni haqq qurumları, böyük ölkələri burada maraq, həmin o temas xətti boyunca, məkəl təşiratları, beynə haqq qurumları, böyük ölkələri burada maraqlı olan tərəfləri çox da qızıqlandırmadan bir faaliyyətə üstünlük verilib. Amma istənilən halda deyədiyim kimi. Dəşlik başı verən də, bunu onsuz da Ermenistan tərəfindən biz bu məlumatları alırıq və ondan sonra özümüzün girlik aynəxlarımızla dəqləşdirir. Qonqret olaraq bir daha deyəm ki, can yataq, gül yataq, gün yataq kətləri, en zamanda fəruq kəndi ilə bağlı, bizzə digər xocağının kətləri var, o kətləri ilə bağlı, deyilənlər. Bən üçünləm ki, bir qədəş şiridilmiş məlumatlar da, amma Azərbaycan hərbin mövqeyləri, Noyabr, o Noyabr sadişindən sonra daha da əlverişli istıqametlərə en zamanda yüksəhlilərə çəkilip deyil. Və bu da, düşünürəm ki, doğru bir taqqada. Əgər bir halda ki, ilmənistan sırahlı qubələri orada təksidah olumluyublar, hələ də orada adılar və Rus sülməramlı da onları təksidah etmir, nə zamansa onların bir revanş isteyilə tüşəcəyi təqdirdə, yerində cəzərisizəşdirilməsi baxımından bu taqqa doğurdu, görmür Azərbaycan ordusunun da qarşısında duran əsas vəcbə budur ki, əgər belə bir hərbi təxribat baş verərsə, belə bir adım baş verərsə, itki vermədən, yəni da biz böyük itkilər hesabına, hansısa bir rayonu, hansısa bir yüksəhliyi, Allah və bu cəmiyyətdə narazlıq doğuracaq. Ordunun indiki bəcifəsi budur ki, yerindəcə ilk rüşəyəm halında zərisizəşdirilməsi prosesi aparılsın və bu bizim milli maraqlarımıza cevab verən bir yanaşmadı və düşünürəm ki, belə haqq razılaşmaları da zid deyil. Amma ümumən götürsəq, qara-baqla bağlı siyasi vəziyyət necədir. Bu barədə, əlbət də daha maraqlı məsələr var. Qusura, Avropa İttivagı Şurasının prezidenti Şarlı Michelin Ali Pashinyan görüşünü təşkil etməsindən sonra, Rusiyanın bölgədə keçirdiyi narazlıq daha aydın şəkildə sevzilir. Rusya elbət də bu görüşün özünlən, hətta bu farımatın özünlən belə məmin deyil. Doğrudu. Başka variant da yoxdur. Yəni, Rusya burada fəqli bir adım atması da çətin deyil. Çünki, Atatin Minsqrupu əmsədirlər farımatı ki var idi. Bu 30 ilə yaxın mövcud olan, yəni zamanda 25 ildən çoxdur ki, həmsədirlər ünstünlə pardıqı danışıqlar, 44 günlük mühalibə ilə öz ömrün başa vurdu. Biz həl o zaman deyirdik ki, Atatin Minsqrupu artıq bitib. Və bu, Azərbaycan tərəfdə rəsmən, bunu Atatin Minsqrupunun həmsədirlər dəvrətlərinin təmsidçilərini, səfirlərini çatdırmışdır. Özə bir qədər də, mən düşünəm ki, diplomatik normalardan, kənar ifadələr də işlərmişdir ki, biz sizi dəvbət etməkmişik. Siz bura gəlmişsiniz. Yəni sanki belə çıxarırdı ki, gəlini oturunca, hənizi, sincörenizi yiyin gedin, amma daha sizlə danışılacaq mövzi yoxdur. Və doğrudan donundan sonra, Atatin Minsqrupunun demiyorlar ki, fəaliyyətsiz olacağı ilə bağlı məsələr çox aydın idi. Atatin Minsqrupunun təklif etdiyi, nizamlanma prosesi ilə bağlı təkliflər öz aktuallığı nitirdi. Bunlar nərin düzərin də qurulmuşdur. Azərbaycanın yedini rəayon işqaldan azad edilsin, könullü şəkildə Yerimənistan o əraziləri boşaltsın. Ondan sonra status və digər istifamətlərdə danışıvara bağlısın. Biz amma 44 günlük muharibə ilə əmtəq ətnamelərinin icrasını əyata keçirib. Atatin danışıvara prosesində irəli sürdüyü müddağları ortadan qaldırıqdan sonra daha Atatin Minsqrupu mtədirlərini yetiyəs qalmamışdır. Ukrayna Rusya muharibəsindən sonra isə ümumiyyətlə Fransa və Abış da artıq Rusya ilə eyni masa ətrafında oturub hansısa məsələləri müzakili etmək niyyətində deyir və bunu açıq şəkirlə bildiriblər. Elə bunu Lavrov özü də ifadə etdir Rusya xaricişlərin hazırı. Demələ Atatin Minsqrupu farmati yoxdsa Azərbaycanda, Irmənistanda, Tövbikdə Canıbı Qafqazda en zamanda bu münaqişələrdə maraqlı olan tərəflər var. Qusura Qarabağ məsələsində maraqlı olan dört tərəf var. Bunun biri, Türk-Azərbaycan itifagıdı. Mövqeyləri tam üslə düşür. Biri Rusya-dı ayrıca özünün müvqeyi var. Biri Qərpdi, burada Abışının, Avrupa itifagının və digər Qərp dövlətlərinin müvqeyi var. Bən həyət bir də Irmənistanın yanaşması var. Qusura İranla üslüslə düşən bir çox allarda bir müvqeyi var. Qarabağ məsələsində bağlı. Bu dört tərəfin belə deyilə maraqların uzaşdırmaq üçün hansısa bir farmat tapılma aldı. Indi regionda bir altılı farmatı deyilən Təşəbbüs İranı sürülmüştü. 3 plus 3 farmatı. Bu, Gürcistan bu farmatta iştirak etmək istəmir. Rüsyə məhəmə rəzlərim işxal edip deyil. Riyonal təlikəsizlik üçün Azərbaycan-Türkiyə bu məsələdə rüsyə qarşar hansısa bir müvqeyi deyifadə etmir. Yəni, o daha çox şəraitin dəyişməsində uyğun bir siyasət yürdürlər. Məsələn, sabah rüsyə zəifləyəcəksə fəqli bir siyasət yürdürəcək. Yox, rüsyə güzlənəcəsə, regionda onan muhafif siyasət yürdürəcək. Yəni, qəbaqlaycı adım atılması yox. Şəraitə uyğun adım atılması istiqamətində fəaliyyət göstərir. Bu, görünürkəm də İranı də çox qızıqlandırmaq məksədi ilə edilir. Amma dedim kimi, Avrupa nın qərbin bu münakşədə hansısa bir formada iştirakı hizmiz heç bir halda onu kenarda qoyma mükün deyil. Onların da maraqı var regionda. Sədi maraq var, siyasi maraq var. Və bunun həyatı keçirilməsində Azərbaycan da onlar üçün çox ciddi tərəftaşlardan biridir. Çünki bizim iqtisadi baxımdan əməktaşlıq etdiyimiz ən böyük tərəf, qərb tərəf idi. Biz bütün neftimizi qazımızı məsəl onlara satırıq. Bizim sağımız, solumuz, hamsı nefti qazı olan ölkələr dindir. Ancaq qərbə doğru satırıq. Türkiyədi, İzraeldi, İtalya idi, BP şirkəti burada xususi bir payçıdır. Yəni, bu nöqdiyi nəzərdən əlbət də qərbin burada maraqları var və bu maraqların müəkəmlənməsi üçün də onlar da bir Ukrayna-Rusya muharibəsini fırsat gibi görür. Onu da anlamaq lazımdır. Onlar da düşünür ki, Rusya bugün bölgədə əsas söz sahibidir. Yəni, bu hərmətli nəsin bəy, sözünüzü kəsməyi anlamında olmasana. Yəni ki, izləyicərimi üçün də maraq aldı. Bak, bugün Rusya-Uqrayna Savaşı gedir. Az qala 50 gündür savaş gedir. 47 gündür. Bəlim. Ama savaşın bitməsi də kəsin kimsə, bundan bağlı proqnoz verir. Azərbaycan arasında Rusya qoşunlar var. Malınıza kəsməymiş. Bir məsələ deyim. Biz yadınızda da Ukrayna-Rusya muharibəsi başlamamışdan öncə sizdən yaimimizdə çox açık şəkildir. Demiştik ki, bu muharibə başlanması vacibdir. Olabilsin, yəni kimsə deyir başlasının başlamasın. Vəziyyət yetişi başlayacaq və başlanması vacibdir. İndi isə burada yenə, və kə, özəl olaraq yenə bu bir müəvqə kimi səslənə bilər. Mən yenə bunu səsləndirmək istəyirəm ki, bu muharibə uzanacaq və uzanması vacibdir. Nə qədər itkilərə baxməyər? Yəni de itkilər ağırdı, üzücüdü. Yəni, bunu bər başlan deyim ki, bu muharibə uzanacaq və uzanması da zəruredir. Yəni, zəruredir, o barədə sonra danışarıq. Onu danışarız, yəni. Çünki qarabaq məsələsində bir aydınlık kətirək. Bu muharibə nəyi bizim üçün bəd edir, qarabaqla bağlı. Yəni, həralda siz ekspertlərin fikirlərinə sınadla deyə bilərəm ki, bir, Rusiya, Ukrayna da başı qarışıb. Yəni, biz də burada torbaqlarımızı azal edik. İki, Rusiya, Ukrayna savaşında dalana dilənir, Rusiyanın problemləri artır və orada uğursuzluq qazanan Rusiya gəlir genidən Azərbaycanda daha da mökələnmək istəyir. Və bu bariyaqları uzatmaq olar mı və əyaqda hansı da hariyal görünür bugün o muharibə kandeksində deyələndirəndir qarabaq. Birinci, onu qeyd edək ki, Rusiya, Ukrayna muharibəsində zəifliyir. Yəni, bunu artıq bütün təhlirlər analizəl göstərir və bu barədə məncə geniş hansıda uzun uzadda danışır, kimiçə inandırmağa da məncəzər rət qalmayıb artıq. Biz ələ, bunu muharibənin ilk günündən deymişdik ki, bu muharibə Rusiyanı zəiflədə cəkir. Rusiyanın bu muharibədən qalip çıxması ehtimalı çox çətindir. Bu, kürtahinin geriyə doğru akması gibi bir şey olar. Yəni, bu, böyük güzlərə qarşısa savaş sonunda Rusiyanın mükləkmənə də zəiflədə cəkir. Zəifləmiş Rusiyanın belə deyətlə, bizə təhsirləri nə olabilər? Əlbət də Rusiyanın canıbı qafqazda maraqları var. Və asanlıqla bu maraqlardan vaz keçmə hüniyyətində deyil. Nə qədər zəifləsə də, həralda canıbı qafqaz dövlətlərinin hər bilindən qat qat yiyinə güzlə olacaq. Bu da ortadadır. Çünki əlində çox strateji silahlar var, kambensiyonal silahlardakü vaat qədərdi. Yəni, uzak mənzilir, raketləri var. Dağda bilir. Özələ, məsələn, əskəri ilə gəlb orada olmasa da, uzaktan vurub dağda bilir. Aqlı dövlətlər kirləşir ki, o zərbənə alma da bu mərhələni kesmək lazımdır. Yəni, doğrusu da budur. Yəni, o zərbənə alıb biz, məsələn, yeni itkilər birək, facelər yaşadak. Bu yaxşıdı. Gözlək bu ilə tam zəifləsin, qan etirsin. Aqırda taqətdən düşsün. Onşularla normal münasibətlərə gələndir. Biz də diktəyə deyəm. Dək ki, bil isəm, məhəm ərazimdə, sən buradan çıxdir. Və yaxud da ki, bu, bəna xaq yeni münasibətlər sistemini uymalısan, uymursan, həm əttaşdır etmirəm sənləm. Amma biz bu cumulə deyə bilirik mi? Hələ ki, bunu demək olur. Mən o gürə dedim ki, biz şəra etə uyğun siyasət yürdən dövlətlərdən biriyik. Azərbaycanda, Gürcistan-da, Ermenistan-da bunlar, məz bizim canı bu qafqazın üç ölkəsini üçüdə. Şəra etin dəyişəcəyi təqdirdə, məsələlərin, Rusya'nın tam zəifləyəcəyi təqdirdə, açıq qarbi önümləyə siyasəti ortaya qoyacaqlar. Yox, həcər Rusya çox zəifləməyəcək isə yenə də bu gün ki, ehtiyatını siyasəti haparacaqlar. Bu doğrudu mu? Yalınışdı mı? Mən düşünürəm ki, doğrudu. Yəni, gedib bu böyük maşınla toquşu bəzilmək, nə qazandıracaq bizə? Bu, ola bilər, Azərbaycanda qeyri sabitli yeransın, hansı da bir siyasi proses başlasın, nəticəsi bəllə olmayan bir proses başlasın. Amma bu, eləsə, bunun alternativi varsa, niyə oruna gedək? Alternativi, əhər ölkədə sabitlik korunaraq demokratik dəyişili üçün zəmi yarınacaqsa, Rusya'nın zəifləməsi fonunda. Güzəlbət də 5 ay, 1 il, 2 il, 3 il gözləmənin bir zərar olmaz. Məsələn, 1 varsan deyəsən, yox, həm bugün nə isə dəyişim ediyim. Məsələn deyirsiz, Nəsim bəyi, bu perspektibi nəyə görə deyirsiz? Azər adlı izləcimiz də yazır ki, 6-100 də yox aradan bakır, laq etməyə qorkmuları valla. Qorkmular indi, laq eləyələr Azərbaycanda. Gönlür bəndə çağrışımı eşitmək istiyirlər, mən də xayrış edirəm ki, yayımı bəyənəsiyiz, paylaşarsınız, iski daha çox açıramış. Aklı olun, sualarınızı verin, Nəsim bəyi bizim təyərləyik işbəyətik. İsləndən sualar, cevab verməyə hazıram, yəni. Bak, o deyirsiz ki, bir neçə gözləyək, Azərbaycanda sabitlik qorunsun. Yətər ki, sabitliyik pozulmasın, azad demokratik dəşirliklərə zəmin yaransın. Bak, bu, optimizm hardan doğur. Nəyəsə, səndirsiz bunu lütfen, onu danışaq. Bunun ilk növbədə Rusya'nın zəifləməsi açıq görür. Yəni, bu, sansiyalar Rusya ne heç bir halda bölgədə əvvəlki qədər qudrətli bir dövlət gibi mevcud olmasını getirib çağırmayacaq. Aksinə Rusya'nın özündə hansı proseslərin baş verəcəkdir. Indi dən heç kəs deyə bilməz. Yəni, bu, zəifləmə fonunda Rusya nəqibəti neci olacaq bir iki ilə, üçildən sonra, bunu indi dən proqnuz etmək, çox çətin. Rusya xeyri zəifləyəcəkdir. En zamanda qəribin regiona münasibəti ki, var, bunu da düzgün okumak lazımdır. Qərib Azərbaycanda iqsadi ticaret əlagələrin genişləndirmə istəyir. En zamanda, bunda yanaşı siyasi münasibətləri də çalışır ki, yeni müstəbiyyət açsa, həmin o asistatif sazişlərlə, Azərbaycanda daha çox özünə yakınlaşdıraraq, çəkərək, müəyyən o islahatlar paketinə inandıraraq bu prosesi aparmasına çalışır. Qəribin bizim regionda birinci prioriteti təhlükəsizlikdir. İkinci sabitlikdir, üçüncü demokratik dəyişilikdir. Mən üçünləm ki, bizim də milli marağımıza, biz Azərbaycanlarında, biz Gürcülərində, İrmənlərin də marağında birinci təhlükəsizlik olmalıdır. Mən üçünləm ki, bilədə həmdir. İkinci sabitliyə olmalıdır. Üçüncü də demokratik dövlətdə yaşamaq. Məsələn, demokratik dövlət üçünün səhən sabitliyi pozub, təhlükəsizlik problemi yaradıq. Çox ağır çətin bir sınak qarşısında qalacaqsa, ondan sonra demokratik keçit mümkün olacaq mı, olmayacaq mı, bunu demək çox çətindir. Yəni, təcürbələr göstərir ki, məsələn, Suriya təcürbəsi göstərir ki, belə dağıntılardan sonra demokratiya qurmaq mümkün olmadı. Amma, məsələn, başqa, privalti qolikələrinin keçdiyi yol var. Çox sakin çəkilədə bunu keçdirər. Yüzdür, bəkə, dəyə bilər ki, çox da uyğun olmayan bir müqahisədir. Amma elə götürək, Ukrayna önün özündəki buyumki demokratik bir idarə etməs istəyəmir. Amma privalti qada qurban verim, Nəsin bəyi. Və o, Savvet dövründə bir eriptir. Bizim kimi, Savvet dövründə bir eriptir, ondan sonra verim yəmdir. Müstəqirli əldə, tiytən sonra orada hədansızsa böyük kataklizmləri yəşimdir. Yəni, amroda oraya sahib çıxdı da, asıq etrafikəyə. Yəni, sələtində deyir, onun yerəştiyi geografiyyə ilə biz bir deyilik, çox doğru vurqladırız mən, əslində, dikkatimlə qaşmışdır, yaxşıki, dediriz. Bu da insanlar bəzəm bu anlamırlar. Bizindir oturub bir çox mallarda expert quruplarıyla danışırıq. Yəni, bir deçə günəvbər bizim çox böyük bir, həmdi çox məhsullar bir müzakirəmiz oldu. Bu insanlar, ki onlar bu Azərbaycanda hakimiyyətin dəyişməsin, bir gün belə gecikməsin, fəlakət hesab eləyən adamlardır. Amma müstəqirl insanlar, onlar deyir ki, yəni bugün bu hakimiyyət dəyişsə, Azərbaycanda ki mövzud hakimiyyət, bu Azərbaycanın milli maraqlarına çox cevab verən bir yanaşma olar. Amma hər kəs anlayır ki, baxın, bunu mən nə görə deyirəm? Hər kəs vurguna nasıl alır ki? Ər bu bizim təhlükəsizliyim üçün problemi yaratacaksın. Sabetliyimizin uzun müdətli pozulmasıyla nəticələnəcə isə, bu insanların heç bir operasiyse elini koymayacaq o daşın altına. Olabilsin ki, susacaqları, eləyənə danışmayacaqları hansısa bir dəsləyə vermeyecəklər. Amma kömək etmeyecəklər. Yəni, bunu fikrimcə hatırabilirəm, aqlı başında olan insanlar çalışır ki, Azərbaycan doğrudan da demokratik bir idarətmə sistemini keçsin, bir an önce keçsin. Amma bunu mümkün qədər dağın tısız, mümkün qədər necə deyək? Bak, o mövzud qurulanlar dağılmadan. Hə, bunu kim edə bilər? Haqimiyyət etməlidir. Haqimiyyət gətirəcək mi buna? Ha, ona gətirəm. Ona gətirəm də, ne zaman gədəcək? İki halda gədəcək. Biri, Rusiyanın total şəkildə zəhqləməsi nəticəsində və global, belə deyətə o münasibətlərdə demokratik dəyişlik prosesinin yaxınlaşması görərək, taraq. Xatınlayırsız, NATO nün son səmbitində 2030 hədəkləri ilə bağlı çox aydın bir istiqamət qoilmişdir. 2030-ci hədəklərin də NATO açıq şəkildə bilirir ki, global strategic sabitlik üçün əsas qarant demokratik rejimlərdir. Aftalitar və diktatura rejimlərinin siyasi səhnədən getməsidir. Rusya nə qədərə cevab? Rusya deyədi ki, global sabitli üçün əsas qarant məhəlindəki ünübəsiladır. Və həndi, bugünkü muharibə əslində büyün başlanmayıb ki, NATO nün son səmbitində iki dənə hədəf qoilmişdir ki, biri NATO üçün təhlükə, biri terörizmdir, ikincisi Rusyadır. Muharibə o zaman başlanmışdır. Yəni, bizim əslində bugün gördüyümüz qaynər-fazayla bağlı, mənim bir neçə yazın var? Yəni, o muharibənin real olarak yetiştikliyə xaqında proxonuzlarım var. Onları səsləndirmişim. İndi, biraz belə tebazı çukarlıqdan uzaq olmasa də, mən onları dediğim üçün bir də təkərələləmək, biraz da xoşsayımram ama, gəlçətən demişəm bunlar. Bunların hamsın həm də yazılı şəkirlə var. Yəni nə deyə bilərsiniz, Nəsin bəy bizim? Yəni, yeni deyəcəyimiz məsələ budur ki, Ukrayna Rusya arasındakı muharibənin nəticəsi, elbət də yeni deyədim, bu uzanacaq və uzanması da məsələ hətti, nəyə məsələ hətti, də onu bundan sonra Ukrayna məsələsindən şəndə bir əzdə üstünə qurgosa varır. Bizim maraqlarımız uyğundu. Azərbaycanın da, Gürsüstanın da, Canıbı Qafqazıda, Ermenistanın da. Tabi Ermenistan olabilsin ki, maraqında deyəl, çünki onlar Rusya'nın daha yaxın müddəfəqidir. Kallektiv-Tərlükəsliyi müqaviləsi təşkilatının üzvüdür. Onun bir başa Rusya ilə, məsələn Qara dənizə çıxışı bir başa yoxdur. Türkiyə, Azərbaycan, İran, Gürsüstan arasında sərhətli olan bir dövlətdir. Indiya qədər o yüz illik iddialarından vas kəssin ki, normal qonuşalarına münasibət qursun ki, bu regionda özünün sabitliyin təmin edəbilsin, Tərlükəsliyin təmin edəbilsin. Amma bizim için kifayet qədər əlverişli bir yeni bir fırsat açılır. Bu bizim canıq qonuşumuzla münasibətlərimizdə en zamanda canıqımızda baş verə biləcək proseslərlə bağlı. Xəzərin şərq sahirlərində baş verəcək proseslərlə bağlı. Türkan regionda müvqeyinin güzlənməsi ilə bağlı yeni fırsatlar açacaq, Rusya'nın zəyifləməsi. En zamanda qərbin də bura riyallığı qəbul edərək girməsi ehtimali daha böyükdür. Mən Britanya müdafiə nazirinin Azərbaycana səfərində də Avropa şurasının, Avropa ittifagının azərbaycana olan münasibətlərində və səfərlərində də birləm bəyanatlarında da, bunu açıq şəkəlidə sezirəm, en zamanda Abuş Dövlət, Katibinin Azərbaycan prezidentinə zəklərində də bu görünür. Azərbaycan inni bugün rəsm-i hökumət olaraq. Və addıma getmək istəmir. Könüllü olaraq bunu getməyəcək. Nə qədər ki, belə idarə etmək imkanı var? Və bəktə çalışacaq ki, idarə etsin. Yəni kim bunu istəyər ki, ilə dəyişsin ələndə ki, bu imkanı? Susilə ərin ondan çox ciddi şəkildə yararlanırsa, niyə dəyişsin? Bu, dəyişmək istəməyəcək. Amma global və regional dəyişiliyəlilər fonunda başqaldə yəni atıb də yoxdur. Atılacaq ən kisi yaddımları belə cəmiyyətdə yeni münasibətlər sistemini doğuracaqdır. Biz böyük bir ekspert qurupi ilə Azərbaycanda demokratiya keçidin yol xərtəsi üzərində müzakirələr aparıq. Yəni bunu niyəcə həyata keçirmək mümkün olar? Əlbət də hökumət qəbul edəcək isə gələcək, mənim də faydalı olan tezislər bizim yekum müzakirələrimizdə təqdim edəcəkdir. Muxalifət buna normal yanaşacaq mı? Mən üçün önəm ki, yanaşacaq. Çünki, muxalifətin yanaşmasını ən azıb bilirik. Daha çox Azərbaycandaki bu müstəqil ekspertlərin böyük birəksəliyyəti Azərbaycan hakimiyyətinə də müstəqil olsalar da müxalif yönumludurlar. Onlar da ən azı ortaq maraqlar daşıyrlar. Hakimiyyətin özünün də maraqların nəzərə alaraq bir dəyişili üçün aşaqdan başlayarak çox ciddi dəyişili konsepsiyası təqdim etməyi düşünülük. Mən kuman edirəm ki, bu dediklərimiz bir arzu olaraq qalmayacaq. Əlbət də Rusiya itkisi çıxarsa, itkisiz demiyək, yəni, çox zəifləmiyək çıxarsa, o zaman bu proses bir qədər uzanacaq. Yəni, biz, məsələn, düşündüyümüzdən belə bir azı uzanacaq. Ama Rusiya çox zəifliyip çıxacaqsa, bu da qəribin mövqeyindən asılıdır. Demələ, Hüseyin bəyi, savaş uzandığınızda Rusiya daha da zəifləyəcək. Əlbəl qəlim, mən ona görə deyərim ki, bizim maraq məsələdir. İndi izləyici də və Əkrahliyə yaşayan soydaşlarımızda, bizim programı izləyən dostlara deyə bilər ki, əbələn, başımıza bombaya alır. Sanssalar usubuzlamasından danışırsızdır. Ən düzdün istəyəm, Rüfvət bəyindir, bomba biri bizatmıdır və xalqı. Yəni, nə səlmən, mətlatmır, nərrfət atmır. Yəni, bunu atan Rusiya də maribə nə vaxt dayanabilər? Olvarı deyindir, danışacı yıxta. Elbətdə. Onda fikrimi diyərim, onda əmin, əmki bizim Ukrayna'da ulan, Rusiya də ulan, alıbaşında ulanı da sadecək. İzləyicilərimizdən fikirlərini səsləndirim, sonra ələ Ukaniya Savaşına keçək. Biz Fransalakı son prezidin seçkilərindən bağlı da fikirinizə eşlidmək çox marağı olardı. Şöyle Fransadan gedir, bizim gözümüzdə Fransayı yalnız ermən pərestdir. Lüppənin ikinci turqa qalması makronuna al, Lüppənin səlləməsə üçüncü dəfədir, gəlir seçkiyə. Çox ciddi orada problemlər olabilər, millətçilərin, hər halda bu da çox marağı aldı. Və eləşimizi sonunda baxdə danışacaq. Gəlir dəmiroldur, deyir ki, nəyiniyək? Bayarlar siz dediniz ki, sabitliyə gönəmlidir. Dilimizi sakin sakhliyəq ulus gəlsin, ağalar eləsin. Yox, yox, əl sabitliyi pozabilirsə, o vətəndaşımız uyursun pozsun, görək pozabilir mi? Mən də deyirəm ki, yəni, biz itki verirəcə sabitliyi pozabilərik mi? Buna gücümüz var mı? Yoxdur, əzizərim. Yəni, o sabitliyi pozmal üçün nə, rüfət nə, mən adım atmayacaq. Ər siz atabilirsinizsə, gəlirəm, bir susarıq, yəni, bir şey demərik. Mən ona görədik. Sabitliyi pozulması nə, allandı? Məsələn, mən sizə bir bugün yaşananlardan bağlıdır. Bilirsiniz, saba-sağ üçdə, Baxkıda, Urasiya Səfirləyi qarşısında, Azərbaycan Demokrat Verifak Partiyası piket peylanilir. Putinin işxal siyasətində qarşı. Bundan bağlı məlumat üçünün başkar izra kemətində də müraciət ediyi, demərdə piketini təşkilat qamitəsin özükləri. Amma deyib, qəki məksələ yoxun hesab edəmirik. Amma piketin keçirməsi konstusiyon duyguldu. O başqa bir məsələ duygu. Üzür istirəm. Üzür istirəm. Budur fikirimi yəkinlaşdırıb. Bu konstusiyon məsələdə gedib orada öz uygularını, uygularından yolaçqara, uygularından faydəlalara ətiraz eləyələr. Az öncə həmin o püketinin təşkilatçılarına qarışı, polis artıl evlərinə basqın edibdir, deyə qəbərlərinə üşüt edirik. Düyə ki, bunlar sabitsizlik yaratılırlar ölkədə. Doğrudan məhəm, məntiglər arasında təzadlar var, mən başa düşürən. Amma siz haşimiyyətin də sabitliyə yanaşmasında belə faktırlar var. Bu necə də eləndirirsiniz? Çox gözəl sualdı. Əslində sabitliyi pozacaq addımlar nə müqalifətdən, nəbətəndə cəmiyyətinlə, müstəqilbətəndə cəmiyyətinlə gəlməyəcək. Sabitliyim pozulmasıyla bağlı addımlar gələ bilər Rusiyadan, Iranadan. Bir də olabilsin, yalnız da məsələn, irməni lobbisi nə bağlı olan hansıca gizli qurumlar vasitəsi ilə və s. Yəni, mən nəyi nəzərdətdürəm o sabitliyim pozulması? Hansı ictişaşa gətirib çıxara biləcək addımlar. Amma müqalifət haqı ülkədə ictişaşa yer adacaq, sabitliyi pozuzuq addımatmır, o qanunlarla mübarizəni əsas götürürür. Bunlar qarıştamaq lazım deyil. Məsələn, Azərbaycan'da sərbəc doqlaşma azadlığı adqında, qanun bir mənalı şəkildə hər bir vətəndaşa, en zamanda təşkilatlara, siyasi partiyalara, imkan verir ki, onlar küçə yürüyüşlər, mükitlər, mitiklər keçirsin, özünün məqsət və məramlar ilə bağlı vətəndaşlarla, istədiyi formada görüşlər keçirsin. Yəni, Azərbaycan hakimiyyəti pandemiyanı əsas götürürür. Vələkə, bəhane eləyir, əsas da yox, bəhane edərək. Çünki ondan öncədə uyquq məhdurlaşdırılıbdır, heç bir əsas olmadan. Siyasi partiyaların bu uyququn pozumakda davam edir. Bu doğrudır, bu, əlbət də buya almışdır. Bunla bağlı məhkəmə insansiyalarında məsələlər qoyulmalıdır. Ər gücü çatan bunu başqa bir formada, yəni imkanı varsa, resursu varsa, ki, hakimiyyəti bu qərarından çəkindirsin, o adımlar, elbət də qanun bafiq şəkildurana adımlar alqışlanmalıdır. Onlara qarşı hansısa bir fikir deyilə bilməz. Yox, həgər bu yoxdsa, amma hansısa bizim belə dehtə yüzdə görünməyən qubbələr, hansısa yarım terror qurupları kimi olan qubbələr çıxabilər mi, bu yətməl həmişə var. Aftarı tarh rejimlərin hökum sürdüğü ölkələrdə, bilmən al şəkildə bu barədə fikir demək çətindir. Yəni, hər zaman çıxabilər kimcə. Dəvdə, şələk hanım bayaq sizin fikirinizə belə öz mövqə bildirip, salam də çox dəvdir, fətmur adlı və nəsin beyn. Rusiyanın onilərlə yetiştirdik qadırlar, həm böyük təvhükəmən məydir, vizə öncə onları da etməliyik. Yəni, bir de odur, vaxayı deyilir, çox sağ olsun bizim. Yəni, bir de odur. Ben düşünürəm ki, sizin fikirinizi tamamlayan niyanslardan biri de budur. Rusiya dövlət çöksə, bələ siz yenir Rusiyadan qorxacaqsın, kemaləxanım kime yazıb, amma vizələ Rusiya qarşı 35 ildik, gənzdiyimizdən uşağılığımızdan savaşırıq. Nəsin be? Yafqansan marubəsindən dərs almayan Rusiyanın Ukranian marubəsində böyük məbubiyyət və fəlaqət görür. Elə bizdə, əbrifət beyn, bu şəhidə, bir kişi sualı sizdən soruşum, həyə, yox, bəl də. Fəruq kəndinə Ruslarının öz bayrağının sanjdırı doğru durumu belə bir sual var, kemaləxanım bu soruşur. Siz bu arama almağınız var mı? Kəndə bəl onlar bayraq sanjıblar, amma o kənd boşdur. Yüsəlilər Azərbaycanda da, Azərbaycanda orucunlarında deyir. Kəndə onlar bayraq sanjıblar, amma dədiyim kimi, bizim oradaki poslarla bağlı vəziyyət 8 noyabırda, 9 noyabırda üzə istəyirəm. Yəni, sağz işləndə sonraki vəziyyətdən daha el verişlədir. Bütün cəpə böyle, aydın, aydın. Milli saniyədir, Azərbaycanın müqəddər həllində sizin fikir və istəkdərdiniz deyə nəzər alınmaldır. Vətandaşıq da bizdə vətandaşıq mövqeyimizi bildirməkdir. Bu alınmır alınmasın da, biz demir ya ki, mütuləq alınmalı, bu alınmasın, belə devam edirsiz, edə biləcəksiz, etsin. Keseyükraniya məsələsində, nəzər alsaq ki, üçüncü sualda var, Ukraniyanın bağlı, kəsən savaştanı üzə danışmışdıq sizdən, əkisəriyyət deyirdi savaşı olmayacaq, siz deyirdi savaşı olacaq, mən bir adımda da siz savaşın olmasına şəhər etmişdir. Amma bundan sonra savaş hara doğru gedəcək, və həm də demiştim ki, vaazibdir. Ha, vaazibdir. Yenə də deyirəm, savaşın vaazibdir ilə bağlı mövqeyiniz birmən alı qarşılam məyə bilər. Yə, ona görə hazır olur. Ben onu birmən alı şəkildi, o zaman da demişdim ki, məsalların həla ki, olmasına qarşılam, arzulamadığım bir şeydir, amma yeni dünya düzəni üçün bu olmazdı, olmazdı. Bu, başqa vəriyyəti yoxdur. Yəni, bunu bən başlamır abi. Bu, başlayan tərəf və ümumiyyətlə yetişmiş vəziyyət elədi ki, başqa alternativ yoxdur. Bunu bu cürdə xoxmaq lazımdır. Ha, müfət bələlufdir ilə məliyyət demakrətiya gözləmək, tanımışdır şəhər məlinisi Ərsoydan əvzalt gözləmək ki, bir şey, qəribə, yanaşmadır. Amma biz, o izləcimizi bir şeyi qatırladıq. Biz, təxminən, 25 ildir deyirdik ki, Azərbaycan hakimiyyəti Qarabaqa bir dən gürlə atabilməsi. O torpaqları azad eləmək, ixtidarında deyilir. Onu deyənlərin bir də mən olmuşam və yanılmışam o deyimdə. Ki, biz davamlı olaraq deyirdik. Maraqlar orkiyət çıxanda istəndən adım atılabilər əzizlərək. Yəni, bunu siz nəzərə alın. Şu mümkələ, bu olabilməz anlaşı yoxdur. Onda qalmayaq, keçək, Ukraniya-Urusya savaşına, yəgin ki, bundan bağlı bizə deyəcəyiniz, ziləclər bizə deyəcəyiniz maraqlı niyanslar var. Çox haşiyedən Efri Paylaş'ın bəyənin ki, Nəsinbə görək aprela üçün, aprelin bugün 11 idiği hədə aprelainin 1-i arxada qalıb. Nə gözlənir, aprela savaş bitə bilər mi? Və yaxud da 9 Mayda Putin-Ey planları çiçə, nə baş verə bilər? Ukrayna da aşağı yıxarı, hər gün dəstəyini, Ukrayna dəstəyi artır. Özəlikdə Johnson'ın səfəri, bir mənalı şəkildi Ukrayna'nın elə bir 2. can verirdi Ukrayna. Mən belə düşünürəm. Həm diplomatik, həm də başqa anlandıq. Buyru Nəsinbə yaşıdək. 10 qeydədədə ki, bu mağaribə başlayandan ta bu günəq qədər Azərbaycanda olan müstəqil ekspertlərin, demək olar ki, ö-əşsəliyyətinin dediyi məsələlər tam özəksin tapuq. En azıq məsələrin çərisində mənim də bütün proqnozlarım və gəldiyim qənaət demək olar ki, özün doğruldu. Bu baxımdan hansısa mənim üçün gözlənilməz olan bir məsələ, yoxdur. Əlbəttə, itkilər kifayat qədər çoxdu və baş vermiş mağaribə cinayətləri çox ağırdı. Bunları 21. yüzyıldə izləmək, onları görmək. O sildə, məkə bizim adiz izləyicilərimizdə o məlumatlar, o video görüntülər çatmır. Amma şəxsən mənə, Quraynanın özünlərin, başqa-başqa qətdə yaşayan bizim soydaşlarımız tərəfindən elə videolar göndərilir ki, onlara baxanda həgətən dəşətə görürsən ki, insan insana qarşı bucur, vəşirliklər törədə bilərmək. Yəni, bu, sanki bir sırtlan, ovunu tutur parçalıyır. Yəni, o şəkildə insanlar bir-birinə qarşı belə bir vəşi münasibət sərgilir. Hə, bu bir mənəli şəkildə mimi, mən düşünəm ki, hər tərəfdən var bu. Yəni, muharibə belə bir şeydir ki, o ən sivil insanları belə özünün real vəziyyətindən çıxardır. Onlar o qanı gördükçə, o dəşəti gördükçə adikvat biz davranış ortaya qurdur. Ona görə düşməncilik çox dərinləşib. O 47 günlük muharibə Qurayna, Rusya arasında düşmənciliyi son dərəcə dərinləşdirib. Və bunun çox asanlıqla muhaleci olunacağı, asanlıqla keçəcəyi inandırıcı deyir. Uzun bir zaman alacaq. İndik ki, görüntülərin çatımlı olduğu bir zamanda. Və bunlar məsələn, bir varq bizim xocalu soygarımının hadisələrin bir videolintdə görmüştükdür. Məsələn, mən onu canlı gözümlə görmüştüm. Ağdan məcidində getirilip yığılan uşaqları, kölpələri, qocaları, hansı müsübətlər yaşadıqları issi olurdu cesətlərdə. Amma onların heç birindim belə indik ki, telefonlar yoxudur ki, götürüp çəkəyik, dünyaya yalisin. Amma indi, dünyaya çox geniş şəkildə yailıptı və bu uzun müddət sosial şəbəkələrdə qalacaq, insanların ya da taşımda qalacaq, insanlara yeni yanaşmalar getirəcək. Yəni, muharibə düşmənçiliyi dərinləşdirəm. Rusiya okurayın adı istədiyini alıq mı, alabilməyim. Əvvəlcədən də biz deyirdik ki, bunu almaq çətin olacaq. Amma Rusiya buna getmək məzburiyyətindeydi, başqa seçənəyə yoxuydu. Rusiya buna getməsədə uduzurdur, getsədə uduzurdur. Bu, muharibiyyə Rusiya qoşulmasa da itirəcəkdir. Qoşulsa da itirəcəkdir. Amma Rusiya düşündü ki, əlində nüvət silah var mənim böyük güzlərinə çəkindirmək imkanı olacaq və bu muharibədə istədiyini qizməndə olsa alacaq. İndi proseslər nəyi göstərir? Proseslər onu göstərir ki, birinci mərhələdə istədiyini alabilməyib. Amma həm də ton məqlubda oluyor. Yəni, bugün Ukrayna'dan başqa, Rusiya'nın qarşısında bir başa savaşan, başqa ikinci dövlət yoxdur. Rusiya əsinin də çox ilə alışır ki, NATO dövlətlərindən biri bir muharibəya qoşulsun. Yəni, ən azı arzuliyar ki, bəli bir məna o şəkirli, arzuliyar ki, NATO dövlətlərindən biri əsox şəkirli də, bu proseslə qoşulsun. NATO dövlətləri də Ukrayna'nın silahlandırmaqla, Rusiya'nın dizin yeri qoymaq əyata keçirir. Mən düşünəm ki, bu doğru taktika. NATO muharibəya gələcəyi təbdirdə, asanlıq ləzə bilər. Ukrayna dan vurub çıxarda bilər. Vələ Rusiya nözünün daxilinə də muharibəni keçirdə bilər. Amma Rusiya'nın atacaqı addımlar nə olacaq? Əlindəki o strateji silahları hara və necə yönləndirəcək, yönləndirəcəkmi, yönləndirməyəcəkmi, bu soruların cevabı mənmalıdır. Qəlbdə seçilən hökumətlər məsuliyyətli hökumətlərdir. Onlar hansıda bir ölkəniş xalətmə üçün seçilmiyətlər. Onlar hansıda ölkiyə güc göstərmək üçün, ölkəsindən sərbət toplayıb, sonra da gedib onu hansıda bir o sorulara yatırdıq, daxılma üçün seçilmiyətlər. Onlar xalqa xidmət üçün seçilətlər. Qalqının difahı üçün. Biraz yaxşı davran mənkimi, dəhal səsini itirir, istifiyyə gələr. Bitti onun kariyerası. Ər qanunsuz adım atırsa, ümumiyyətlə yoxdur. Bəkədə, həbistə olunabilir. Nolsun ki, prezident olub, başına hazır olub və yaxud da ki, deputat olub, nə olub. Qətlə, yəni, hüquq məsələsi ham üçün çox standartdır, bərabərdir. Bu nöqdeyi nəzərdən, Rusiya nın qərbə yönəlik, NATO dövlətlərinə yönəlik atacaq adım var. Qususilə, taktikini və silahından istifadə imkanları. Və bu təlükə, hər kimsə düşünürsək ki, bu riyal deyil açıdır, o adamlar ciddə adamları deyil. Çünki Rusiya, Qurayniya müdaxiləsini də məntiklə böyük əxsləriyyətmərim, dostlarımda içinde olmaq şərtəli, deyirlər ki, bu mümkün olan şey deyil. Rusiya, Qurayniya müqalibə itməsi, məntikləm uzaqdır. Mən həvşə deyirdim ki, burada məntiklə yox. Burada qeyrisalist məntik işdir. Mən bu baxımdan açıdır, düşünürəm ki, muharibənin birinci fazası yəkünlaşdır. İkinci daha qanlı və təlükəli fazıya qədəm qoymuş. Və elbətdə, mən üçün də ağırdı bu bari də danışmaq ki, həm Quraynadan, həm Rusiyadan bizim də soydaşlarımız həyatını itirir. Rusiyada yaşayır, oradan vətəndaşıdır, orduya çağırıplar, göndəriplar, yət, sənin vətəndə Rusiyada müdafiyyə daha doğrusu bunun maraq üçün dövüşməli sənin. Və eskərin iğnə məldi. Emrə təhbədi, o gelip dövüşəcək. Quraynada isə, vətəndə müdafiyyə üçün bizim soydaşlarımız elinə silah götürük müdafiyyə qoşulublar və həyatın itirənlər var. Hər iki tərəftə həm Rusiyadan var, həm oradan var. Aşqa bir tərəftən indi təhcəb bizim soydaşlarımız yox, ilə bu dinci insanlar, hər iki tərəfin insanlarının həyatın itirməsi də ağır bir mənzələdir. Amma maribə nə vaxt bitə bilər? Maribə tərəflərdən biri iddiasından tam şəkildi imtina edib məqlub olduqda bitə bilər. Bu kim olacaq? Quraynada bu məqlub olmaq bir dəhdə görüntüsü də yoxduğu içi. Resuslar deyilədik ki, məqlub olacaq bir dövlət kimi görünmür. Əksinə muasir silahlar alır, dövüş ruhu yüqsəhti Quraynanın müdafiqi. Amma şəhərləri dağılır, əhali şəhərləri dağılır, əhali qaçqın tüşür, mülkə halə rəasında itkilər var və gələcək illərdə əlbət də bu məsələlərə baxış dəyişəcək. Bəbi indi, olab esin indi, qəhraman kimi görünən adamlar gələcəkdə ciddi sorgulanacaqlar bundan bağlı. Hətta zelenskinin özü də üçün müharibələrdə. Müharibələri udan dövlətlərdə olublar ki, sonradan... O məğlubiyyət yetim olur, əmşe. Məğlub olsa daha ağır olacaq. Məğlub olsa daha ağır olacaq, amma delim kimi. İndi, muasir zaman ilə də ki, qalib olsa bilə, bu qədər itkisiz keçinməyolar mı deyə sorgulanacaqlar. Biz görür ki, Avrop bölkələrin də yanaşmalar, Quraynəxalqın özündə də bu var. Məsələn, zelenskinin özün də bugün ona dəstək verisələr də sabah müharibədən sonra fəqli yanaşmalar dövləacaqlar. Nəzə, mən fikirim bu deyirlə, bu ehtimallardır. Quraynə müharibədə uduzmaq iradəsində görünmür. Uduzmaq niyətində deyir. O bas keçməyəcək, nə doniz, qıdənlə, loganz, qıdənlə, kırmlaq, və s. keçədə bilməz. Bəni xaq yoxda onun tərəfindədir. Bəs Rusya necə kekilib ölkəsinin çiərsənə qaydacaq mı? Bu da çətin məsələdir. Rusya, eğer qaydacaqdırsa, hiç orayı getməzdir. Rusya, o halda gedər ki, kapitulyasiyanı qəbul etsin. Amma bu nə qədər ki, bu din hakimiyyətdədir. Nə qədər ki, indiki siyasi sistem mövcudur Rusya da, bu olmayacaq. Yəməli, Rusya, kanardan da olsa bütün resurslarından əhalisini açsaqlamak Ukrayna nə, müxtəlif yerlərinə o rakiz sərbələrini indirəcək, muharibə uzanacaq, çox bezdirici, yorucu. Mən deyərdim ki, Avropa da böyük bir insan fəlaqəti ilə sonuşlanan bir muharibə hələ qarşıdadır. Mən məsələni belə görəm. Di, olabəsin kimsə düşünür ki, yox, Rusya adamıza əfliyir. Bir aya, iki aya, üç aya, və bunu diyenlər də var idi ki, çarar, bir aya duruşqətse böyük şeydi. Bizim elə dostlarımızdan da mən sizin yayınlarında da o çocuk optimist adamları eşidirdim. Mən məsələni, fəqli görəm. Məsələni, uzanacaqı çox realdı. Bu uzanmada qərp dövlətləri də maraqlıdır. Onlar da öz təhlükəsizliği üçün prosesin uzanması ilə iqtisadi çöküşün sürətlənməsi ilə önün daxilində siyasi proseslərin başlamasına ümid edirlər. Onların da ümidi buna diki Rusya böyük dövlətli, ərazi vaxımla, böyük resurs lazımdı orada insanların yaşaması üçün. Hə, bu sıkıntının qarşısında Rusya neyiniyəcək? Məyən bir müddətdən sonra tam zəyyib ediyip öz daxilində sosial etrazlara yol açılacaq. Və bu Putini hakimiyyətdən yetməyə, və yaxud hakimiyyət tevdüşlərinə və yaxud vətəndaş qarşı durmasına gətirib çıxalacaq Rusya nə qarici hədəfləri arxabhana keçəcək. Bu əhtimal nə vaxt keçələşə bilər? Mən bunu bir mənal deyə bilmirəm. Mən Azərbaycan ən yaxşı iqtisatçıları inanda bu barədə söhbətlər aparmışam, yayımda yoxa, fərdə qaydada virdual da, canlı da, ki, onların fikirlərini deyiştirməyə çalışmışam. Yəni, bir var ki, izləyici üçün danışmaq, bir var, öz aramızda danışmaq. Onlar da, dir ki, bilmənalı fikir demək çətindir. Başqa siyasi analitiklərin də fikirləri bu yöndədir. Bu baxımdan əlbət də. Mən düşünürəm ki, qəribin Ukrainiya dəstəyi nə qədər total artacaqsa, bu əlbət də zəhifləməni də sürətləndirəcək. Amma bu proses nə qədər çəkəcək və zəhifləmiş Rus yənin son andaqatacaq adım nə olacaq bu bir mən al demək çətindir. Mənim şəxsən, praxonuzlarım çox bədbindir. Mənə düşündüyümi desəm, inanıram ki, qeyli, narahatlıq da uğracaq. Ona görə, bu bari də danışmaq istəmirəm hələlik. Amma indiyə qədər, dədiyim ki, proseslərin gəlişi onu göstərir ki, yanılmamışıq. Bundan sonra da təsvif ki, yanılma ehtimalımızı az görür. Çox həcək birlər. Çox az vaxtımız qaldı, 7-8 dəgəmiz qaldı. Bir izləyicimiz yazıb, Kyrifət Bəyləs, Ukrayna Qoyunqıraqa, Milləti Niyə Vətənə Bıraqmullar, Millət burada batırı, ay qardaş, elə Millət burada sərətdəki durumdan bağlı dəfələlə biz çalmışıq. Millətə sahib çıxabiləzə bir dəvələt olmalı. Yəni, bu da riyallıq ki, Azərbaycan hakimiyyət üçün, bugün qorqı var. Rusya da yaşayanlar, Rusya sərədləyir uşanlar, gələrlər burada, qıtlıq yaranlar, əhalət çox halar, filan olan ona görə, siz təsəbir etməstiniz mən doz tanış, yazırlardanışırıq. Təyərə biletləri 2000 doldara çıxıf Rusiyyələt, əksəriyyətinə əmbarqı qoyulub Quru yoldan gələnlərdə gəlib dayanıq Dağlısıdan sərədmdə Dünya hamsı sərədlərin açıq Yürüslən açıq, Türkiyə açıq Təkçə Azərbaycan açıq məyim Mən bundan gəlgin ki əlaqədər qurumlar cəbəyirsiniz. Biz deyirik, biz hər zaman deyirik. Xanlar namazlıdır sabah sabah-sabah Ukrayna dəstək mitingi keçirəcəyə bəy. Sabah Ukrayna dəstək pikət keçirəcək Rusya səfirli qarşısında Azərbaycan demokrati verifak fardəsi dərəfindən izləmək üçün gədəmək də mən düşünürək ki, pikət izləmək də bir konstitusiyon uygudu hər kəsin gəlib izləyədə bilər əgər polisi imkan verisi təbii Yəni Azərbaycan rəalıqını bilirik Yəni Nəsin bəy Ukrayna dəməsələsi dən bağlı mənbədə başarız Çünki bürəz pəstimiz əhval və yədərsə Yəni sabahşın Yəni sabahşın ilə Gözləm rəal Yəni pəstimizimdə budur ki insan itkisine görə pəstimizdən Yoxsa bizim üçün əlabə bir fırsat açır Azərbaycan üçün bizim müddəfiqimiz, Türkiyə üçün Bize yeni fırsatlar yaratacaq Çünbəl bizim üçün itki olacaq əma insan itkiləri təbiiqdə bununla bağlı əlbət də pəstimiz bir yanaşmamız var Tövb təşəkkürlər Qalib Nəbiyyü dindəsin bəsi sağ olun Rüsyan əmşi sevmiş amma quranə qarşı soq haqsızlıq elədi İnsanları köçpə şavlara biləz üzülüm lazım deyildi Qalib bəyi əziz qaradaşımız Rüsyan her zaman siyasətli beli olur Yəni, təkcə azərbaycan olaraq Biz özümüz nələr görmüş o Rüsyadan Bakın, millətdən sövpət yetmirik Amma çox təsqlar olsun Rüsyanın o müşir fukonun məşhur ifadəlisikim Hər cəmiyyətlə dəlliyi təynələyən hakimiyyətlərdir Bu hakimiyyətlər millətdə də öz təbiqat rüqborlarından istifadə edib Təsir göstərə bilirlər Rüsyan əmşisədə çox ciddi problemlər var İnsanlar quranədəki savaşda Futunun dəstəliyənlərdə kifayət qədər var Yəni, bu çox ciddi təndensiyadı Bizdə də var bu təsirlər olsun ki Bu təndensiyama biz vətən savaşa varmışız Vətən savaşa varanda Mediyada, müxalifətdə Hər kəs millət ilhamələ bir yanında olun Nə isə, mən istəyərdim bu son 5 də gəni sizdən Franslı seçkilər haqqında fikirinizi eşidək Franslıda millətçilər hakimiyyətlə gələ bilərməyət Nəzər alsaq ki, bir dəfə makron tam millət sahilmərdir Ama makrondan sonra olan geldi hakimiyyətlə Olan da özlə bunlar zətən bir dönəm olabilirlər Səsə çox sanki dinamik bir siyasədə malikdir Siyasi abı havaya malikdir Nizə düşünürsünüz? Makron bitir mi? Yox, makron bitməyəcək Makron Fransada yenidən prezident olacaq mən bilə görürən Vəbəl onu qeyd edək ki, Fransanın 48 tamonda 7 milyon seçicisi var Onun 31 tamonda 6 milyonu səs vermədi iştirak edib Yəni 65 faiz 2017-ci ildə bu 78 tamonda 6 faiz olmuştu Yəni 38 milyon iştirak etmişdi Bu ildə təqri bən 7 milyon seçicisi daha az iştirak edibdi Bu seçkiya marağın az olması anlamında qeymətləndirilməyəldi Üstə, nəzər alaq ki, məsələn keçən seçkidə 11 namizət var idi Bu seçkidə 12 namizət iştirak edirdi Amma maraqlı olan məsələ nədir Maraqlı olan Makronun da LiPenin də hər ikisinin səsini artırmasıdır 2017-ci ildə Makron 23 onda 7 faiz səs almışdı İndə alıb 28 onda 5 faiz 1. turda LiPen almışdı keçən seçkidə 21 tamonda 5 faiz İndə alıb 24 onda 5 faiz səs Yəni hər ikisi səsin qaldırıb, Makron daha çox səsin qaldırıb Bir də Mershonun da aldığı səs, o da 20 faiz 1 səs alıbdı O da səsin qüksəldib yeri gəlmiş yəni Keçən seçkidə o da demək olar ki, 19 faiz səs almışdı Yəni 1 faiz səsin artırıbdı Aşarı solçu namizətdir Aşarı sağçı namizət LiPendir Makron seçkiyə qatılanda birinci də fə, yəni keçən seçkidə qatılanda Onun heç bir partiyası yoxuydu Faktiq olaraq onun bu qədəl səs alıraq Yəni bir pankirin bu qədəl səs alıraq önə çıxması Xeydə dərəcədə sürpriz qeymətləndirilmişdir Amma indi sürpriz qeymətləndirilmir Yəni bütün təhirlər göstərir ki, artıq Makron seçkinin qalibi olacaq 24-dün də keçirləcək 2. tur səs veriməsində Niye görə bilə düşünürəm? Çünki namizətlərdən, 12 namizədiyin 9-u 10 faizdən az səs toplayıb Amma yüksəl səs toplayan namizətlər ki, var 20 faiz, yəni dediyim, Melonshore'un səsi deyib Bu, artıq şəkildə bəyan edib ki, tək bir tərəftarım belə LiPenə səs veriməsin Yəni, 20 faizd səs almış 3. yerdə olan düzdə Makronu dəstək edəməyir Amma, bəyan etdi ki, mənim tərəftarımın tək biri belə LiPenə səs veriməsin En zamanda mərkət sağın namizətlər var Bunun namizətlərin aldığı səslər, sosialistlərin də Təxminən, 11 faiz civarında qıymətləndirilir Ayrı alıqdana səs, orada 4-10-da 8, 2-10-da 3 faizdə səslər var Bunları sə deyiblər ki, 2. turda müdləq səsimizi Makrona verəcik Pekrezdə var orada, Pekrezd bu, Agarabağa gələn Bəli, bəli, bəli, o da 4-10-da 8 faizd səs alıptı O da öz səsini Makrona verməyə düşünür Yəni, daha doğrusu verməyə də bağlı çağrış edibdi Sosialistlərin namizədə də, yaşlıların namizədə Öz səsini Makrona verməyə çağırıptı Yəni, hardasa 40 faiz civarında bir səs nə Fransa prezidenti 2. turda seçilə bilər Amma maraqlı olan biri siz nə deyib Avrupa nın ən böyük dövlətlərindən birində Ülkənin başında özlə prezidentli resubulqada bilir sizə Yəni, Fransa superprezidentli resubulqalardan biri deyib Orada parlamenti resubulqası deyib Orada dövlətin başına gələcək şəxs Ümumi seçicilərin müştəbirinin səsini bilə alabilmir Yəni, bu əslində 28 faiz nə deməkdir? Bu 70 faiz buna fərqli bir mövqi var Bu baxımdan açığı Fransa'da sabit bir idarətmət sisteminin olacağının Avrupa itfaqında böyük söz sahibi kimi, hansısa mövqiylərini həyatın keçirəcək dövlət kimi növbəti beşildi olacağını demək çətinləşir Bizimki nərası bir namzədin seçilməsinin fərqi var bu Məsələn, Fransa zətəm bəllədi, mövqiyi də bəllədi Elə, ən yaxışsı yenə makronun qalmasıdır İzləyicilər edə bilər makron En pis edi bizə, amma Fransa da belələr Löpən daha aşırı Löpən yox, daha aşırı aşırı sağçıdır Mirlətçi deyir, atası da mirlətçi deyir Bəl, bəl orda hətta məsələn ifrat müsəlman düşmənçiliyi edən zamməri var Sonra o qaçqınlarla bağlı muacirlərlə bağlı çox kəskimi mövqiyi olan namzətlər var Yenə içinin elə ən normalı makrondu Azərbaycan Maraqları baxımından Əlbət də, ən orda bütün o 12 namzədin hər birini incəliyəndə Bəlkə deyə bilərik ki, yaşlılar olsa daha yaxışı var Yəni, Fransa onun yaşlıları prezidin seçası deyil ki, biz ansısa bir fəqli fikir isəsləndirə bilək Əlbət, çox təşəkülə, Lidar Mustafa Evdirqəyir, Mariya Lepən yaxışıdır Lidar Mustafa Evdirqəyir, sizin üçün Mariya Lepən yaxışıdır Daha çox Avropa birliğindən Fransa'nın çıxarılmasıdır Rusya ilə yeni münasibətlərin qurulmasıdır Amma onun da səsli onu göstərir ki, Fransa da belə deyətə Rusya yönəlik siyasət dəyişməyəcək çoxda Yəni, ən azı Makron həmsəyə qarşısında 40 faizli, o digərlərin düzərində gəlir, 40-45 faizli bir müqamət görəcək Buna görə, bəkə Rusya'nın marağına daha uyğundu Fransa'daki seçkilərin nəticələri Aydın da, çox təşəkür edirəm. Süleyman Bey, sonda yazıb məncə bu suala müəyyəməndə cevab verirdir Nəsim Bey Zətən baxdımız da bitim Tərəbada Fərubh Məcələsi baş verən zaman belə bir fikir var, deyəkər Azərbaycan tam şəkildə Hər bəməliyətə başlasa, Rusya, Ukrayna Qafqazda 200-ya bir yerlər oradan Rusya hücum edəcək Bununla bağlıf krizindədir Bu, absurdur, yəni Ukrayna Qafqazda necə ikinci cəp açabilər? Düşünürəm ki, nəsim bilmək Məsəhətdə deyil, o məsəhətdə deyil, realda deyil Real yorum yəm, məsəhətdə Süleyman Bey Real deyil qədə O qədə primitif mövqeydi ki, yəni, yəgin size də harlasa deyiblər Çox təşəkür edirək, bir deyinizin suala görə Daha bir canlı yayımı buradan öktə verik Və ilişimizin qonağı, siyasi şərtçi, Nəsim Məmədli, Nəsim Bəsi çox sağ olun Və ilişilərə bizim belişimize anlan və rənq qatan Dəyirli izləyicilər mizə Susilə belişimizin gəlimasını dəstək olan hər kəsə təşəkür edirik Və burada canlı yayımı öktə edirik Sağ olun, sağ ol, əqalın Tanr vətəmimizi Tanrı, midətimiz qoruz Sağ olun