 25ste hoofdstuk van deel 2 van kleine Dorrit van Charles Dickens, vertaald door A.G. van Tricht. Deze LibriVox-opname is vrij van uteursrechten, opname door Marcel Koenders. De particuliere woning van Panks was in Pentenville. Hij bewoonde daar een tweede verdieping, waarvan een gedeelte was ingenomen door een rechtsgedeerde, die zich op bijzonder kleine zaakjes toelegde en wiens deur voorzien was van een zwaar gewicht en een sterke veer, zodat zij altijd heel neidig als een klem dicht smakten. Op het venster, boven de huisdeur, was geschilderd Ruck, algemeen agent, accountend interne schulden. Dit opschrift, groots in zijn eenvoud, was over het streepje voortuin heen van de weg af, zeer goedzichtbaar. Een stoffige straatweg waarop de stoffigste alle bladeren het hoofd niet in hangen en een diep treurig leven leiden. Op de eerste verdieping woonde een leraar in schoomschrift die het hek van de tuin versierde met een keur van schrijvoorbeelden achter glas, aangevende hoe zijn leerlingen schreven bij de eerste les, toen al de kinderen tegen de tafel stieten. En welke voorderingen zij na zes lessen gemaakt hadden, toen de kinderen geleerd hadden stil te zitten. Het gedeelte waarover Pengs beschikte bestond uit één luchtige slaapkamer. In het huurcontract was hij echter met zijn huisheer, meneer Ruck, overeen gekomen dat het hem volgens zeker vast daarief en na daarvan mondeling kennisgegeven te hebben zou vrijstaan, des zondags het ontbijt, het middagmaal, de thee en het avond eten met meneer en me juffrouw Ruck, dienstdochter, in het achterkamertje te delen, het zij alle genoemde maaltijden of slechts enkele. Juffrouw Ruck had een beetje geld, verkreeg hem, tegelijk met veel aanzien in de buurt. Uit een proces door haar vader begonnen, wegen schending van trouwbeloften, door een bakker van middelbare leeftijd die haar hart verscheurd en haar intiemste gevoelens diep gekwetst had. De bakker, door de raadsman van Juffrouw Ruck aangesproken, voor het volle bedrag van twintig genies, bereekend naar rato van 18 stuifers voor elk beledigend woord, was tot en daarmee de overeenkomende schadevergoeding veroordeeld. En ondervond nog steeds dat de jeugd van Pentonville geheel op de hand was van de beledigde juffrouw Ruck. En deze, gehuild in de majestijd der wet, had haar schadevergoeding in publieke fondsen belecht. En genoot de achting van iedereen, in gezelschap van meneer Ruck, die een rond bleek gezicht had, alsof alle bloed er jaren geleden eruit was getapt, en een gele ruige haar dos, veel gelijkende op een versleten haar bezem, in gezelschap van Juffrouw Ruck, die over haar gehele gelaat kleine, namkind kleurige vlekjes ter grote van hemdsknopen had, en weer gele lokken meer ongeborsteld dan wilderig waren. In dat gezelschap had Pengs al enige jaren de zondags het middagmaal gebruikt, en twee maals leeks of zo de avondsbrood, Hollandse kaas en boter. Pengs was één van de weinige huwbare man voor wie je vrouw Ruck niets angstverwekkends had. En dat wel om twee redenen, eerstens meende hij dat zoiets niet twee maar lukt, en ten tweede dat hij al die moeite niet waar het was, zo dubbel gepanzerd, kon hij rustig naar je vrouw Ruck zitten blazen. Tot nu toe had Pengs in zijn herwoning ten pentonviel weinig anders gedaan dan slapen. Maar nu hij waar zeggen geworden was, zat hij meer malen tot na middennacht met meneer Ruck in dienstkantoortje, en zag men op de meest ongewone uren op zijn slaapkamer een vetkaars branden, of schoon zijn taak van geld bij eensrapen voor zijn eigenaar niet minder geworden was, en die taak alleen op een bed met rozengeleek, omdat ook daarin door een soborge zijn, legde een nieuwe tak van industrie voor duurend beslag op hem. Zodra hij des avonds van de patriarch los kon komen, nam hij dadelijk een vaartuig zonder naam op sleepto, en stoomde daarmee door andere lateren. Pengs kende Shivery Senior, en nu viel het hem niet moeilijk ook kennis te maken met dienstvrouw, en met hun mistroostige zoon. Hoe het zij, hij slaagde daarin. Na zijn eerste bezoek aan de gevangenis had hij zich binnen een paar weken een vast plaatje veroverd in de tabakswinkel. En deed daar zijn best om nauwe betrekkingen aan te knopen met de jonge John. Dit gelukte hem zo goed dat hij erin slaagde die kwijnende herder uit zijn prijeel te lokken, en voor allerlei geheimzinnige boodschappen te gebruiken. Ja, hij droeg hem zelfs zending op die hem twee of drie dagen van zijn ouderlijk dak verwijderd hielden. De voorzichtige juffrouw Shivery ten hoogste verbaasd over dit succes zouden zich zeker tegen verzet hebben, als hij geen goede renen gehad had om het na te laten. Eerstens werd jonge John op eens een geheel ander mens, want hij stelde het grootste belang in de zaak waarmee deze zendingen in betrekking heette te staan. En dan penks gaf haar vertrouwelijk te kennen dat hij niet ongenegen was een vergoeding te geven voor het tijdverlies van haar zoon. En wel de mooie som van zeven schillings en zes tuifers per dag. Dit voorstel kwam uit hem zelf en deed hij in de volgende pittige bewoordingen. Als uw zoon flauw genoeg is om het niet aan te nemen, juffrouw, dan is er geen enkele reden waarom u het niet zou doen. Ziet u? Zo helemaal tussen ons beide, juffrouw. Zaken zij zaken, houd de hand maar op. Wat, Shivery Senior, van dit alles dacht of wat hij ervan te weten kwam, heeft niemand ooit kunnen zeggen. Wij weten reeds dat hij iemand was die weinig sprak. Zijn beroep scheen hem geleerd te hebben, alles in zich op te sluiten. Hij opende zijn mond alleen wanneer het nodig was, evenals de poort van de gevangenis. Wanneer hij iemand moest uitlaten, opende hij de poort. Precies zoveel en zolang als nodig was. En sloot haar onmiddellijk weer. Evenals hij zuinig was, op het openen van de poort. Zodat hij wachten, wanneer hij nog een tweede persoon zag aankomen en dus de sleutel maar eenmaal omgetraaid behoefte te worden voor beide, zou hij een opmerking binnenhouden, in die hij bemerkte dat er een tweede op weg naar zijn lippen was en ze dan beide tegelijk ten best te geven. En de sleutel van de martial see gaf even weinig uitsluitsel over het karakter en de geschiedenis van de personen achter weer rug. Hij omgedraaid werd. Als chieffries gelaad, over het ging er in zijn binnenste omging. Dat Pengs aandijning zou vinden om iemand te penton wil te dineren te vragen was zeker iets heel buitengewoonst. En nog nooit voorgekomen, maar hij deed het. Hij nodigde jonge John uit en bracht hem zelfs in aanraking met de gevaarlijke, dure bekoorlijkheden van jevrouw Ruk. Het feestmaal was vastgesteld op een zondag. En jevrouw Ruk maakte voor deze gelegenheid eigenhandig een schapenboud op met oesters en zondi naar de bakker. Niet naar de bakker, maar daar tegenover. Er werden appelen, noten en ziensappelen ingekocht en Pengs bracht de avond te voren een fles rummede. Ten einde de gast wat op te vrolijken. Maar het lekkere maal was niet de hoofdzak. Dit was het vertrouwelijk en familiair samenzijn met de familie dat eraan vooraf ging. Toen John om half twee opdaagde, zonder het ivorenhandje en het vest met gouden lovertjes, somberen wolken beletten de zon en haar stralen uit te gieten, stelde Pengs hem aan de geel haarige Ruk voor als de jongeman over wie hij meermalig gesproken had, de aanbidder van jevrouw Dorrit. Het verheugd mij, zei meneer Ruk, het onuitsprekelijk genoegen te smaken, kennis met u te mogen maken. Uwe gevoelens, strekken u tot eer. U bent jong, mogen u nimmer uwe gevoelens overleven, in die mij dat overkwam. Meneer, Ruk was iemand die graag en veel praatte en ook algemeen voor zeer wel besprakt gehouden werd. Als mij dat overkwam meneer, dan zou ik vijftig pont nalaten aan de man die mij uit de wereld wilde helpen. Een diepe zucht van jevrouw Ruk. Mijn dochter, meneer, ging Ruk voort. Anastasia, jij kunt begrijpen wat er in het hart van deze jongeman moet omgaan. Mijn dochter is zwaar beproefd geworden meneer. Slechts eenmaal had hij er kunnen bijvoegen. Zij kan met u meevoelen. Jonge John, diep onder de indruk van zulk een treffende begroeting, verklaarde zich dat best te kunnen begrijpen. Wat ik in u benijdt, meneer, ging Ruk voort. Mag ik u van uw hoed ontlasten? Wij hebben hier geen kapstok. Ik zal hem in dit hoekje leggen. Daar wordt er niet op getrapt. Wat ik u benijdt, meneer, dat is de kiesheid waarvan u er gevoelens getuigen. Ik bekleed een beroep, meneer, waarin het bestaan van die kiesheid meer malen ontkent wordt. Jonge John bedankte hem voor de goede opinie die hij van hem had. En zeiden te hopen dat hij niets deed dan wat eerlijk en oprecht was. En getuigde van zijn liefde voor Juffer Dorrit. Hij wilde geheel onbaatsuchtig zijn en hoopte dat hij het was. Hij wilde alleen doen wat in zijn macht was tot hel van Juffer Dorrit. En daarbij niet aan zichzelf denken. En hij hoopte dat hij het deed. Hij kon maar weinig doen, maar hij hoopte dat hij het deed. Meneer zei Ruck, zijn hand neemende. U bent een jongeman, wie het goed doet te ontmoeten. U bent een jongeman die ik garen in de getuige bank zou zien zitten, onderleden van de rechtbank wat humaniteit te leren. Ik hoop dat u goede eetlust meegebracht hebt. En voornemens bent mes en vork duchtig te gebruiken. O, meneer Ruck, antwoordde Jon. Ik eet weinig tegenwoordig. Meneer Ruck nam een even apart. Precies als mijn dochter vertelde hij. Toen zij om haar beledigde gevoelens en haar seksen te vreken optrapt als aanklaarster in de zaak Ruck Contra Borkens. Ik geloof dat ik had kunnen bewijzen als ik het de moeite waard geacht had, meneer Chivri. Dat de hoeveelheid vast voedsel die mijn dochter in die tijd gebruikte, ging tien ons per week bedroeg. Ik geloof wel dat ik daarboven kom, meneer, zei Jon Aarselend, alsof hij er zich over schaamde, maar u had ook niet te doen. Met een duivel in mensen gedaamte, antwoordde meneer Ruck, met een glimlach en een handgebaar zijn argument bekrachtigend. Bedenk dat wel, meneer Chivri, geen duivel in mensen gedaamte. Nee, zeker niet, verklaarde Jon, in zijn grote eenvoud. Het zou mij zeer spijten als het wel zo was. Deze woorden, zei meneer Ruck, passen volkomen bij uw karakter. Ze zouden mijn dochter goed hebben gedaan, in die zij ze gehoord had. Maar ik ruik de schapenboud, dus ben ik blij dat zij ze niet gehoord heeft. Nee, meneer Pengs, neem bij deze gelegenheid tegenover mij plaats. Anastasia, tegenover meneer Chivri, alsjeblieft. Voor het gingen, wij gaan genieten, zijn wij en je vrouw Dorrit hartelijk dankbaar. Had meneer Ruck op minder ondeugende toon dezelfde woorden gebruikt tot opening van de maaltijd. Dan zou men verwacht kunnen hebben dat je vrouw Dorrit mede zou aanzitten. Pengs begreep dat het een grap was en begon de aanval op de schapenboud, waarvan in de kortst mogelijke tijd niets dan het bod was overgebleven. Een broodporling verdween op dezelfde wijze en een aanzienlijke hoeveelheid kaas en radijs volgden. En toen kwam het deser. Nog voor de rum, lag Pengs notitsieboekje al op tafel. De zaken die daarna behandeld werden, waren van vreemd soortige aard. Het leek wel over een samenzwering gesmeed werd. Pengs keek heel diepsinnig in zijn notitsieboekje, dat al vrij vol werd. En maakte blijkbaar uittreksels op kleine strokjespapier die op tafel lagen. Munny Ruck volgde al zijn bewegingen met de grootste aandacht. En John zat pijnzend voor zich uit te staren. Toen Pengs die blijkbaar de rol van hoofd samenzwerder vervulde gereed was met zijn uittreksels, keek hij ze nog eens na, verbeterde er één en ander in. Nam zijn notitsieboekje op en hield de strokjes in de hand, zoals hij een spelkaarten gedaan zou hebben. Eerst hebben wij een kerkhof. In Bedfordshire, zei hij, wie neemt dat? Dat zal ik wel nemen. Antwoorden meneer Ruck. Ten zei iemand anders erop gesteld is. Meneer Pengs gaf hem het strokje waarop het kerkhof in Bedfordshire vermeld stond en keek weer naar zijn hand. Dan hebben wij een navraag in York. Wie neemt dat? Ik ben niet goed voor York, zei Ruck. Dan wil John Shivery wel zo goed zijn misschien. John stemde toe. Pengs gaf hem het strokje papier en keek weer naar zijn hand. Heer heb ik een kerk in Londen. Die kan ik wel nemen. En een familiebijbel. Die kan ik ook wel nemen. Dat is twee voor mij. Twee voor mij herhaalde hij over de strokjesblazend. Heer is een koster in Durham voor John Shivery. En een oude zeer op de Dunstable voor u meneer Ruck. Twee voor mij was het niet zo? Ja, twee voor mij. Heer is een steen. Drie voor mij. En een doodgeboren kindje. Vier voor mij. Meer heb ik op het oogomlijk niet. Toen hij de strokjes al dus verdeeld had, alles heel badaard, en met gesmoordes stem haalde hij uit zijn borstzak een linnenzakje te voorschijn. Waaruit hij met spaarzame hand enig geld voor reiskosten in twee hoopjes op de tafel uit telde. Het geld vliegt weg, zei hij met een bezorgd gezicht. Terwijl hij ieder van zijn mede samenswerers zijn portie gaf, het vliegt weg. Ik kan u verzekeren, meneer Pengs, zei John, dat ik het diepe treur dat de omstandigheden mij niet toestaan, mijn eigen reiskosten te betalen en dat het niet raadzaam is mij de tijd te gunnen om te voeten gaan. Niets zou mij aangenaamder zijn dan mijn benen uit het lid te lopen zonder enige vergoeding. De belangenloosheid van Jonge John werkte zo op de lachspieren van je vrouw Ruck dat zij plotseling de kamer verliet en op de trap ging zitten om uit te lachen. Intussen weer Pengs, terwijl hij zijn notitieboekje in het linnenzakje opborg, een blik op John, waarin enig medeleiden niet te miskennen was. Toen de jonge dame teruggeerde, schoen zij de glazen nog eens vol met rum en water, waarbij zij zichzelf er niet vergapt. Toen allen voorzien waren, stond meneer Ruck op, stak zwijgend zijn arm uit en hield zijn glas boven het midden van de tafel waarop hij de anderen uitnodigde evenings te doen en samen een dronk in te stellen op de goede afloop. Tot op zekere hoogte zou men de indruk van een plechtig ogenblik gekregen hebben, had je voor Anastasia bij het oplichten van haar glas niet het ongeluk gehad, haar oog te laten vallen op Jonge John, waarbij zij weder zo getroffen werd door het belachelijke en bespottelijke van zijn onbaatzuchtigheid, dat zij enige droppelen van de goede drank in het rondspatten en daardoor zo verlegen werd dat zij het nodig vond nogmaals te verdwijnen. Al dus verliep het eerste diner, dat panks te penten veel gaf en zo was het drukke, vreemd soortige leven dat panks in de laatste tijd leiden. De enige ogenblikken waarin hij wakend zijn zorgen afgeschut scheen te hebben en zich wat afleiding verschafden door ergens heen te gaan of iets te zeggen zonder een bepaalde bedoeling bracht hij door bij de kreupelde vreemdeling met de stok daar gins in het bloedende hardhof in wie hij al meer en meer belangstelling begon te tonen. De vreemdeling John Baptiste Cavalletto in het Hof meneer Baptiste genoemd was zo'n opgewekt vrolijk hoopvolkerotje dat de aantrekkingskracht die hij op panks uitvoefende vermoederlijk alleen ontstond uit het contrast dat zij vormden. Eenzaam, verzwakt, er nauwelijks bekend met de meest noodzakelijke woorden van de enige taal waarin hij met de mensen om zich heen in gemeenschap kon komen, liet hij zich met de stroom van het noodlot meevaren met een blij moedigheid die voor de bewoners van het Hof geheel nieuw was. Met weinig te eten, weinig te drinken en geen andere kleding dan die hij aan of in één van de kleinste bundeltjes die men ooit zag meegebracht had, keek hij toch altijd zo vrolijk rond, alsof hij in de meest welvarende omstandigheden verkeerde toen hij voor de eerste maal door het Hof hingte en met zijn witte tanden de algemene welwillendheid inriep. Het was niet gemakkelijk voor een vreemdeling met één of twee gezonde benen om bij de bloemende harters in een goed blaadje te komen. Eerstens verkeerde zij in de mening dat elke vreemdeling een mes bij zich had. Ten tweede achten zij het een nationaal axioma dat hij naar zijn eigen land terug behoorde te gaan. Het kwam niet in hen op eens na te gaan hoe veel hun er eigen landslieden uit alle oorden van de wereld terug zouden moeten keren, in die men overal deze stelregel huldigde. Zij beschouwden dit zeer eigenaardig uitsluitend van een Engels standpunt. In de derde plaats verkeerde zij in de mening dat het voor elke vreemdeling een bezoeking van de boze was, niet als Engelsman geboren te zijn en dat zijn land alleen door allerlei rampen bezocht werd. Omdat hij dingen deed die Engeland niet deed en dingen achterwege liet die Engeland wel deed. Ongetwijfeld waren zij lange tijd met de grootste zorg opgekweekt. Door de barnacles en de stilstalkings die hun officieel en officieus voorhielden dat een land dat zich niet aan deze beide grote familieën onderwerp onmogelijk op de bescherming van de voorzienigheid hopend kon en die wanneer zij het eindelijk geloofden hen heimelijk voor de meest bevoorordeelde mensen onder de zon uitmaakten. Mensou dit de staatkundige verhoudingen van de bloedende harters kunnen noemen, maar er bestonden nog andere bezwaren tegen vreemdelingen in het hof. Zij waren overtuigd dat vreemdelingen altijd zo arm als de mieren waren en hoewel zij zelf zo arm waren als zij markonden verlangen deed het aan hun bezwaar niets af. Zij meende dat vreemdelingen altijd vervolgd en tussen bayonetten opgebracht werden en hoewel zij zelf al heel spoelig met één of ander kwetsuur thuiskwamen wanneer er verschil van mening was in het hof dat telde niet mee. Zij verkeerden in de mening dat vreemdelingen altijd slecht waren. Onzeedelijk vooral en of schooner onder hen ook wel eens echt scheidingen voorvielen en de rechtbank meer dan haar lief was zitting moest houden voor zaakjes van het hof. Dat had met hun oordeel over vreemdelingen niets te maken. Zij verkeerden in de mening dat vreemdelingen geen onafhankelijkheidsgevoel hadden. Emers, ze werden nooit door Lord Decimus Tide Barnacle met vliegende manieren en onder het spelen van Roel Britannia bij hele kudden naar de stembus getreven. Ik moet eindigen, wil ik niet vervelend worden, maar zij hadden nog een aantal gelofsartikelen van dezelfde soort. Aan al deze hinderpalen moest de vreemdeling met de stok zo goed mogelijk het hoofd bieden. Of schoon, niet alleen, want Klenham had hem bij de Plornishen aanbevolen. Hij had een kamertje in hetzelfde huis, maar hij stond toch tegenover een grote overmacht. Evenwel, de bloedende harters waren over het algemeen goedhartig. En toen zij het manneke daar met zo'n opgewekt gezicht zagen rondscharren, niemand enige kwaaddoende, geen messentrekkende, geen snoede, onzederlijkhedenbedrijvend, hoofdzakelijk van melk- en milkostlevende, hem de avonds met de kinderen van Plornishen aangespelen begonnen zij in te zien dat al kon hij nimmer hopen zelf een Engelsman te worden, het hart zou er zijn, hem van deze betreurend zwaardige toestand nog een verwijtemaakten ook. Zij begonnen wat inschikkelijker voor hem te worden. Noemden hem meneer Baptist, maar behandelden hem als een groot kind, en lachten buitensporig om zijn levendige gebaren en zijn gebroken Engels, vooral omdat hij er zich niets van aantrok en goeder meelachtte. Zij spraken altijd met harde stemmen tot hem, alsof hij doof was. Maakten allerlei zinnen, ten einde hem de taal zo zuiver mogelijk te leren, op de manier waarop de wilden Kapiteinkoek aanspraken, of vrijdag Robinson Cruzeway. Vooral Jufra Prornish was bijzonder ervaren in deze kunst en verkreeg bepaald enige vermaardheid door te zeggen, ik hoop ben gauw beter, dat men in het hoofd al begon te menen haar Italiaanse te horen spreken. Zij zelfde voelde wel dat zij een natuurlijke aanleg voor die vreemde taal had. Toen hij langzamerhand nog meer in de gunst begon te komen nam men allerlei huishoudelijke voorwerpen te baat om zijn woordenkennis te vergroten. Het gebeurde telkens dat de dames de deur uitvlogen wanneer hij voorbij kwam en hem een of andere voorwerp voorhilden roepende meneer Baptiste Teepot, meneer Baptiste Velnsblik, meneer Baptiste Meelstrojer, meneer Baptiste Koffietrommeltje. Zo moest hij wel door drongen worden van de ontzettende moeilijkheden van de Engels-Saxis taal. Zo stond hij ervoor. Het was ongeveer de derde week van zijn verblijf in het Hof toen Pengs aandacht getrokken werd door het manneken. Door Juffrouw Plornisch, als tolk bijgestaan, klom hij naar zijn zolderkamertje op waar hij meneer Baptiste op een matras op de vloer vond zitten zonder dekens. Een tafel en een stoel vormden het huisraabt en de bewoner was met enige hoogst primitieve gereedschappen en in de vrolijkse stemming aan het hout snijden. Zegens ouwe jongen, betalen zij Pengs. Hij had het geld in een stuk papiergevouwen klaar liggen en overhandelde het lachend. Daarna stak hij zoveel vingers van de rechterhand op als er schillings waren en maakte met behulp van de linkerhand een kruis van twee vingers om de halve schilling aan te duiden. O, zei Pengs, en keek hem iets wat verbaasd aan. Zo is het hierin. Je bent een handige klant. Het is in orde. Ik had niet gedacht het te zullen krijgen, zeg. Juffrouw Plornisch kwam nu wel willend te hulp om Pengs woorden te verklaren. Hij blij geld krijgt. Het manneke knikte glimlachend. Zijn vrolijk gezicht scheen daarbij grote aantrekkelijkheid op Pengs te oefenen. Hoe gaat het met zijn been? Vroeg Pengs aan je vrouw Plornisch. O, veel beter meneer. Wij hopen dat hij de volgende week zijn stok thuis zal kunnen laten. De gelegenheid was tussenchoon voor je vrouw Plornisch om haar taalkennis niet te luchten. Met vergeverlijke trots gaf zij meneer baptist een verklaring van het ging, zij gezegd had. Wij hopen, been, gauw beter. En het is, een vrolijke jongen, schijnt het zij Pengs, hem met bewondering aanstaarende, als of hij een stuk speelgoed met megeniek was. Waar leeft hij van? Ja, meneer, antwoorden je vrouw Plornisch. Het komt nu uit dat hij heel handig is in het snijden van zulke bloemen, zoals u ziet. Kan hij daarvan leven? Hij heeft weinig nodig meneer. En ik denk dat hij met dat tijd, wanneer hij helemaal beter is, genoeg verdiensten hebben zal. Meneer Klennem heeft hem eraan geholpen en laat hem nu en dan ook aan de fabriek wat verdienen. Zoekt kleine karwijtjes voor hem wanneer hij het nodig heeft en wat voert hij uit als hij niet aan het werk is. Nu niet veel meneer, want hij kan nog niet goed lopen, maar hij wandelt het hof door en zegt nu en dan eens wat. Maar ze verstaan hem niet en hij verstaat hij niet en hij speelt met de kinderen en zit in het zonnetje. Hij zit overal als of hij in een leuningstoel zit en zingt en lacht. Lachen, herhaalde Pengs, het lijkt wel als of elke tand in zijn mond altijd lacht. Maar wanneer hij bovenaan de trap, aan het andere einde van het hof komt, ging je vrouw Plornis voort, dan kan hij op wonderlijke manier rondloeren. Sommige denken dat hij dan uitkijkt in de richting van zijn eigen land, maar andere menen dat hij rondkijkt naar iemand die hij niet graag zou zien en weer anderen weten niet wat zij ervan denken moeten. Meneer Baptist scheen wel iets van het gesprek te begrijpen of maakte uit de manier waarop je vrouw Plornis zijn loeren naabootsde op dat zij het over hem hadden. In elk geval sloot hij de ogen en knikte met het hoofd, met het air van iemand die voldoende reden heeft om te doen zoals hij doet. En in zijn eigen taal zei hij dat het er niets toedeed. Altro. Wat betekent Altro, vroeg Pengs. Hm, zo'n soort van algemene uitdrukkingmeneer, verklaarde je vrouw Plornis. Oh zo, zei Pengs. Nu dan. Altro, ouw jongen. Goedenavond. Altro. Op zijn levendige manier herhaalde meneer Baptist het woord verschillende malen terwijl de calmeren Pengs het hem maar eenmaal terug af. Van dit ogenblik af gebeurde het dikwels dat Pengs vermoeid van zijn dachttaak door het bloedende hardhof terugkeerde. Stelletjes. De trap op klon bij meneer Baptist, naar binnenkeek en als deze op zijn kamer was, zei hallo ouwe jongen. Altro. Waarop meneer Baptist antwoorden met ontelbare vrolijke knikjes en glimlachjes. Altro, signore. Altro, altro, altro. Na dit bijzondere beknopt gesprek ging Pengs dan weer heen met een gezicht als of het hem erg had verlicht en opgevriest. Einde van hoofdstuk 25 deel 2. 26e hoofdstuk van deel 2 van kleine Dorrit van Charles Dickens, vertaald door AG van Tricht. Deze LibriVox opname is vrij van auteursrechten. Opname door Marcel Koenders. Waren artu-klennen niet tot het verstandige besluit gekomen om niet verliefd te worden op pet, dan zou hij voor durend strijd gevoerd hebben met zijn eigen hart. Bovendien een neiging gevoeld hebben om een afkeer te hebben van Henry Gowan. Terwijl, vermoederlijk, een stem hem ingefluisterd zou hebben dat deze neiging hem zelf onwaardig was. Een edelmoedige natuur koestert niet. Ligt sterke afkeer, laat die zelfs ongaarne in zich opkomen. Maar komt zij tot ontdekking dat kwaadwilligheid de overhand op haar behaalt en partijdigheid, daaraan ten grondslag ligt, dan voelt zij zich bedroefd. Daarom zou zonder boven genoemd verstandig besluit het beeld van Henry Gowan klennensiel verduisterd. Zeg daarin vaker vertoond hebben dan aangenamer personen en voorwerpen. Zoals de zaken nu stonden, scheen Gowan meer indruk gemaakt te hebben op Daniel Doys. Tenminste, het gebeurde nogal eens dat deze over hem begon te spreken. De compagnons waren nu veel bij Elkander, want zij hadden een ruime woning betrokken in één van de deftige ouderwetse straten van de city, niet ver van de bank van Engeland bij Londenwall. Meneer Doys had de dag in Twickenham doorgebracht. Klennem had zich voor onschuldigd. Doys was juist thuisgekomen en stak nog even het hoofd binnen klennems kamerdeur om goede nacht te zeggen. Kom binnen, kom binnen, zei klennem. Ik zag dat je zat te lezen, zei Doys binnenkomende en meende dat je liever niet gestoord wilde worden. Had klennem dat verstandige besluit niet genomen, dan zou hij vermoedelijk niet geweten hebben wat hij gelezen had. Misschien het laatste uur geen oog in zijn boek hebben geslagen of schoonheid open voor hem lag. Hij sloeg het nu bijna driftig dicht. Maken zei het allen goed, vroeg hij. Ja, zij zijn allen heel wel, heel wel. Doys had nog de oude werkmans gewoonte overgehouden om zijn zakdoek in zijn hoed te bergen. Hij nam die er uit, veegde zijn voorhoofd af en herhaalde. Zij zijn allen heel wel. Jefromini vooral zag er bijzonder goed uit naar mijn idee. Was er nog meer bezoek? Nee, niet meer. En hoe heb je het gehad zo met zijn vieren? Met ons vieren. Wij waren met ons vijfum. Hij was er. Och, hoe heet hij ook weer? Wie is hij? Henry Gowen. Nu ben ik er. A juist, ripklein hem met ongewone levendigheid. Ja, ik zou hem vergeten. Ik heb je immers verteld, hem nam Doys, dat hij er de zondags altijd is. Ja ja, nu herinner ik het me. Ja, hij was er. Hij was er. Herhaalde Doys nog eens terwijl hij voortging met het afwegen van zijn voorhoofd. Hij was er. En de hond ook. Ja, de hond ook. Jefromiegels houdt veel van. De hond, zei Klenem. Ja, dat doet zij. Zij houdt meer van de hond dan ik van de man. Bedoel je meneer? Ik bedoel meneer Gowen en niemand anders verzekerde Doys. Het gesprek staakte een ogenblik en Klenem woont in tussen zijn horloge op. Misschien ben je wat haastig in je oordeel, zei Klenem. Ons oordeel. Ik bedoel zo in het algemeen. Natuurlijk. Wordt zo licht beïnvloed door allerlei overwegingen, die zonder dat wij het weten, onedel zijn. Het is daarom noodzakelijk op zijn hoede te zijn. Zo bijvoorbeeld meneer Gowen, voldoorde Doyskallem, wie het uitsprekend van de naam Telkins ten deel viel, is jong en knap. Beweegt zich gemakkelijk, is handig, heeft talent en ook al wat ondervinding van het leven. Het zou, denkt mij, niet gemakkelijk zijn, een onbaatzuchtige reden op te geven van voor ingenomenheid tegen hem. Dat zou mij niet zo heel moeilijk vallen Klenem, antwoorden zijn compagnon. Ik zie dat hij voor het tegenwoordige zorg in de toekomst vermoedelijk verdriet brengt, in de woning van mijn oude vriend. Ik zie dat zijn tegenwoordigheid de rimpels in het gelaad van mijn oude vriend dieper maakt. Hoe dichter hij bij het gezichtje van zijn dochter komt en hoe vaker hij haar aankijkt. Kortom, ik zie dat hij het net om het bemiddelijke, lieftallige schepseltje dat hij toch niet gelukkig kan maken, al dichter toehaalt. Wij weten niet, zei Klenem, bijna op een toon als of hij ergens pijn had, of hij haar ongelukkig zal maken. Wij weten ook niet, antwoorden zijn compagnon, of de wereld over honderd jaar nog zal bestaan. Maar wij achten dit toch wel waarschijnlijk. Nu, zei Klenem, wij moeten maar blijven hopen en ons best doen. Om zo, al niet edelmoedig, waardoor wij in dit geval niet in de gelegenheid zijn, dan toch billig te wezen. Wij mogen die persoon niet verklijnen omdat hij er blijkbaar inslaagt de gunst te winnen van het schone voorwerp zijn de genegenheid. Nog veel minder mogen wij haar natuurlijk recht in twijfel trekken om haar liefde te schenken aan iemand wie zij die waardig vindt. Het is mogelijk mijn vriend, maar het is ook mogelijk dat zij te jong en te veel vertoetelt, te goed van vertrouwen en te onervarenis om een goede keus te doen. Daarin, zei Klenem, kunnen wij helaas niet helpen. Dois schudde het hoofd en zij op ernstige toon dat vrees ik ook en daarom in één woord moeten wij inzien dat het beneden ons is, qua te spreken van meneer Gohan. Het zou laf zijn toe te geven aan een vooroordeel en wat mij zelf betreft ben ik vast besloten hem niet te onderschatten. Ik ben zo zeker niet van mijzelf en behoud mij daarom het recht voor hem niet de geschikte echtgenoot voor pet te vinden, antwoordde Dois. Maar waar ik wel zeker van ben, Klenem, dat is dat jij een eerlijke kerel bent die iedersachting verdiend, goede avond vriend en compagnon. Hij schudde hem dit zegende de hand, als of er iets heel ernstig aan hun gesprek ten grondslag gelegen had en daarna scheiden zij. Na verloop van tijd hadden zij herhaaldelijk een bezoek gebracht aan de familie en telkens opgemerkt dat zelfs het noemen van Henry Gohans naam, wanneer hij er niet bij was, de wolk terugbracht op meneer Miegel gelaten. Die had had verduisterd op de morgen van de ontmoeting aan de veerschuit. Had Klenem ooit de verboden hartstocht in zijn binnenste doen postvatten, dan zou deze tijd een ware beproeving voor hem geweest zijn. Zoals de zaken tanstonden was het niets, helemaal niets. Er was meer. Indien hij die verboden gast toegang verschafd had tot zijn hart, dan was er wel enige verdiensten in de stille strijd die hij tevoren had in de voortdurende poging om niet wederverleid te worden door de zonden. Hem zowel bekend om met lagen, kleinzielige middelen, een zelfzuchtig oogmerk te bereiken en in steden daarvan het verheven beginsel van eer en edelmoedigheid hoog te houden. Lach ongetwijfeld een weinig verdiensten. In het besluit om meneer Miegel's woning niet te meiden uit vrees dat hij door zichzelf te sparen de dochter verdriet zou doen, omdat zij dan de oorzaak zou zijn van ene vervreending die de vader vermoedelijk zou betreuren, lach wel enige verdiensten. In de bescheiden waarheid, lieventijd, die hem steeds govans jeugdige leeftijd en dienst grotere aantrekkelijkheid in voorkomen en manieren in het oog deed houden. Lach wel enige verdiensten. Door dit alles te doen, zonder aanstellerij, eenvoudig en met mannelijke standvastigheid, terwijl hij toch inwendig leed, gaf hij blijk van meer dan gewone sterkte van het karakter. Maar na het besluit dat hij genomen had, begrijpt men dat Artur Klenem boven genoemde verdiensten niet had en dat de beschreven gemoedstoestand eigenlijk niemand gold, niemand. Gohan bekommerde er zich in tussen niet om of iemand of niemand in zo'n gemoedstoestand verkeerde. Hij bleef bij alle gelegenheden dezelfde waardige kalm te bewaren als of de mogelijkheid dat het in Klenem kon opkomen om over deze grote vraag met zichzelf te raden te gaan, te belachelijk was, om er zelfs maar aan te denken. Hij behandelde Klenem altijd met een minzaamheid en ongedwoonheid die deze had hij niet zo'n verstandig besluit genomen geëigerd zou hebben. Het speikt mij dat u gisteren niet mee bent geweest, zei meneer Henry Gohan. Toen hij Klenem de volgende morgen een bezoek bracht. Wij hebben een heerlijke dag op de rivier doorgebracht. Dat heb ik gehoord, zei Arthur. O, van uw compagnon. Wat is dat een beste kerel? Ik achter hem hoog, bij Jupiter. Hij is een beste kerel, zo jeugdig in zijn doen. Hij hecht aan de wonderlijkste dingen. Dit was één van de vele kleine, onaan gename dingen die Arthur Klenem pijnlijk aandeden. Hij sprak er overheen en herhaalde dat hij grote achting koesterde voor meneer Doys. Hij is verrukkelijk, een man op zijn leeftijd. Het onmogelijke zo te zien naajagen, niets bereikende, niets presterende, dat is meer dan heerlijk. Zo'n onbedorven, eenvoudige goede ziel. Waarachtig meneer Klenem. Men gaat zichzelf erg werelds en slecht vinden, als men zich met zo'n onschuldig mens vergelijkt. Ik heb het oog op mijzelf en later u geheel buiten. U bent ook zo ontzettend oprecht. Ik dank u voor dit compliment. Zij Klenem, niets op zijn gemak. Ik hoop dat u het ook bent. Zozo antwoorden Goan, zo tamelijk. Ik ben geen erge bedrieger. Koop een schilderij van me en ik verzeker u in vertrouwen dat het het geld niet waard is. Koop er één van een ander, van een professor in de kunst, bij wie ik ver ten achterstaan. En nu loopt de kans dat hij u nog meer zal overvragen dan ik. Dat doen ze allen. Alle schilders, schilders, schrijvers, vaderlanders, allen die hun waar aan de markt brengen. Geef iemand wie ook 10 pont en hij zal trachten u voor dezelfde son bij de neus te nemen. Geef 1000, 10.000 pont. U wordt altijd voor een gelijk bedrag bedot. Hoe groter het succes, hoe groter het bedrog. Maar toch is het een verrukkelijke wereld. Een vrolijke, buitengemeen, beminnelijke wereld. Ik heb altijd gemeen, zij Klenem, dat het door uw genoemde principe het meest gehulderd werkt door door de barnenkels veel goon dagend in. Door de politieke heren, die zo goed willen zijn, het circumlocutie-kantoor gaande te houden. Oh, val de barnenkels niet te hard, zij goon, hartelijk lachend. Het zijn zulke beste lui. Zelfs de arme Clarence, de geboren idiot. Van de familie is de aardigste, dierbaarste domkop die men zich bedenken kan. En bij Jupiter, er zit nog een soort handigheid in hem die u zou verbazen. Dat zou ze zeker, stemde Klenem droogjes toe. Hoe men er ook over mogen denken, hernam Cohen. Die alles op deze wereldwoog met zijn eigen weegschaaldje, hoewel ik niet, kan ontkennen dat het circumlocutie-kantoor eindelijk wel alles en allen zal doen schipreukleiden. Zullen wij dit toch wel niet beleven? En het is een goede leerschool voor jonge lui. Dat mag zo zijn. Maar dan is het een gevaarlijke, onvoldoende, zeer dure school voor het volk. Dat die opleiding betalen moet, vrees ik, antwoorden Klenem. Oh, wat bent u, een vreeselijk mens, Rip Cohen, met zijn gewone duchthartigheid. Nu kan ik mij begrijpen dat u dat ezeltje, die Clarence, het achterzwaardigste misbaksel dat ik ken, ik houd werkelijk van hem, zo aan het schrikkend gemaakt hebt, dat hij zijn beetje verstand er bijna bij had ingeschoten. Maar nu genoeg over hem en heel de rest. Ik zou u zo graag, uns met mijn moeder in kennis brengen meneer Klenem, zout u mij daartoe in de gelegenheid willen stellen. In de gemoetstoestand van niemand zou niets Klenem, on aangenamer hebben kunnen zijn. Niets hem moeilijker te ontwijken, hebben toegeschenen. Mijn moeder woont doodeenvoudig in die rode steenklomp te hempen kort en namkomen. In din u, eens met mij, zou het willen afspreken. Welke avond ik u kan komen halen, om bij mijn moeder het middagmaal te gebruiken, zout u u zeker vervelen en zou zij zeer in haar schik zijn. Zo staan de zaken nu eigenlijk. Wat kon Klenem hierop antwoorden? Hij was nu eenmaal niet slim in het vinden van uitvluchten. Daartoe was zijn karakter te eerlijk, te eenvoudig in de beste zin. Hij kon dus niet zeggen, dan dat hij zich ter beschikking stelde, en dit zei hij dan ook, maar rop zij een dag vast stelden. Wat zag hij tegen die dag op? En wat was hem die onwelkom toen hij aangebroken was? En zij samen na hem zijn kort wandelden. De erwaardige bewoners van dit erwaardige gebouw schenen in die dagen, daar als een soort beschaafde heidens gekampeerd te zijn. Alles scheen daarmee tijdelijk te zijn. Als of men ieder ogenblik moest kunnen weggaan, als men elders wat beters vond. Er lag iets onvergenoegds over de bewoners, als of zij het der wereld kwalijk namen, dat zij nog niet iets beters gevonden hadden. Zodra men de deuren open deed, ontdekten men allerlei kleine fopperijtjes, kamerschotten niet half hoog genoeg, die boogangen in eetkamers herschiepen en donkeren missen afsloten, waar des nachts de knechtsliep tussen vorken en messen, gordijnen die moesten doen geloven dat er niets achter verborgen was. Allerlei voorwerpen van verschillende vormen die fijnsten niets te maken te hebben, met zeker geheim iets. Een bed, glasruiten die smeekten dat men het toch niet door zou kijken, verborgen trappen in muren die blijkbaar leiden naar kolenkelders. Schijnbaar gesloten deuren die toegang gaven tot kleine keukentjes. Achter houdendheid en geheimzinnigheid was van al deze dingen het gevolg. Bezoekers keken hen die ze ontvingen strak in de ogen, fijnzenden niet te ruiken dat er op drie voet afstand gekookt werd, of flessen niet te zien, in toevallig opengelatige heibe kabinetjes. Gasten die toevallig tegen een dunbeschot zaten, waarachter de knecht en de keukenmijd woorden hadden, deden alsof zij genoten van hemelse rust. Oontelbaar waren de wisseltjes, die deze sigurners van hoge geboorte pro forma oppelkander trokken en vanal kander honoreerden. Mevrouw Gohends deur werd geopend door een knecht die al vele jaren in de familie gediend had, maar erg uit zijn humeur was, omdat een betrekking aan het postkantoor waarop hij, al sinds enige tijd zijn hoop gevestigd had, nog maar steeds uitbleef. Mevrouw Gohendaren tegen ontvingklennen zeer minzaam. Hij vond haar een hoffelijke oude dame, die vroeger zeker heel mooi geweest was en er ook nu nog goed genoeg uitzag om het poeder op haar neus en een aangebracht blosje onder elk oog wel te kunnen missen. Zij sprak een weinig uit de hoogte, even als een andere oude dame met donkere wenkbrouwen en een wipneus en zeker wel iets echts, want anders had zij niet kunnen bestaan. Haar tanden, figuur en gelaadskleur waren het niet. Zo deed ook een grijze oude heer met een deftig norsuitelijk. Beide kwamen dineren, maar aangezien allen in verschillende gedeelten van de wereld bij een Engelse ambassade geweest waren en aangezien een Engelse ambassade zich bij het zerkumlocutie kantoor geen betere reputatie kan verwerven dan door zijn landgenoten met onbegrensde minachting te behandelen. Ze zou anders te veel op de ambassades van andere landen gaan lijken, kon Klenham niet anders zeggen dan dat zij het nog als schappelijk met hem maakten. De deftige oude heer ontpoppte zich. Als lord Lentchester still-stalking door het zerkumlocutie kantoor jarenlang gehandhaafd als vertegenwoordiger van zijn de Britse majestijd in het buitenland. Deze edele ijsberg had verschijndende Europese hoofden afgekoeld en wel met zoveel succes dat zelfs het woord Engelsman aan vreemdelingen die nog de bijzondere eergenoten zich zijn er na een vierde van een eeuw te herinneren een koude rilling bezorgde. Hij was nu gepensioneerd en daarom zo beleefd om met zijn reuzachtige, witte das aan de sneeuwbank gelijk het dineet te komen verduisteren. Er was een ietsje ziegeunerachters in de ongeregelde bediening en in de snelheid waarmee borren en schotels elkaar opvolgden. Maar de aardelijke ijsberg vergoedde dit in ruime mate door de weinen af te koelen, de jus te laten stollen en de groenten te doen bevriezen. Er was nog een persoon in de kamer, een microscopisch klein dienstknechtje, duivels toejager van de ontevreden knecht die geen betrekking aan het postkantoor kon krijgen. Als men al de knoopjes losgemaakt en het hart blootgelegd had van dit jongetje zou men ontdekt hebben dat hij in de verte verwand was aan de barnacles en reeds begon te azen op een posje van regeringswegen. Mevrouw Goaan verkeerde in een het teder droefgeestige stemming, wel haar zoon zo diep gezonken was dat hij het gemene volk moest paaien en met voortbrengselen van die gemene kunsten in plaats van zijn geboorte rechten laten gelden en het een ring door de neus te halen als een echte barnacle. Diende gevolgen bracht zij het gesprek aan tafel op de slechte tijden en kon klennen voor de eerste maal leren om welke kleine spillen de grote wereld draait. Had John Barnacle, verzekerde mevrouw Goaan nadat de verbastering van het tegenwoordige geslacht was vastgesteld, had John Barnacle het ongelukkig gedenkbeeld om zich met het gepurpel te verzoenen maar kunnen laten varen. Dan zou alles nog terechtgekomen en het land voor veel behoed zijn, zou ik denken. De oude dame met de wipneus was het daarmede volkomen eens maar voegde erbij dat indien augustus stilstolking eenvoudig last gegeven had dat de kafalerie er op moest inhakken, het land zeer zeker behoed zou zijn geworden. De aardelijke ijsberg was het ook volkomen eens maar meende dat indien William Barnacle en Tudor stilstolking toen zij zich aanelkander zij de schaarden en hun merkwaardig verbond sloten, met vaste hand de nieuwsbladen gemuilband en onderbedreiging van strenge straffen. Elke redacteur verboden hadden het optreden van welke autoriteit in het binnen- en buitenland ook te criticeren het land zeker behoed zou zijn geworden. Men was het er over eens dat het land een andere woord voor de Barnacles en stilstolkings bescherming nodig had, maar waarom dat was niet heel duidelijk. Alleen was het duidelijk dat er slechts sprake was van John Barnacle en Augustus Stilstolking, William Barnacle en Tudor Stilstolking, Tom Dick of Harry Barnacle of Stilstolking, want de rest was gepuipel. Klenem die aan zulke gesprekken niet gewoon was kreeg er een hoogst onaan genaame indruk van. Er kwam twijfel in hem op, over het welke oorloofd was hier te zitten en zwijgend aan te horen hoe een grote nazi binnen zulke enge grenzen teruggedrongen werd. Bij tijks herinnerde hij zich, echter, dat de debatten in het parlement over het lichamelijke en geestelijke wel-en-wee van die nazi altijd plaatshadden, tussen en over John Barnacle, Augustus Stilstolking, William Barnacle en Tudor Stilstolking, Tom Dick en Harry Barnacle of Stilstolking en daarom nam hij de partij van het gepuipel niet op, want oh, het was eraan gewend. Henry Gowen scheen er een boos aarde genoegen in te vinden de drie woordvoerders tegen alkander in het harnas te jagen. En dan te zien hoe ontsteld Klenem was over het geen hij hoorde. Hij had even veel minachting voor de klasse die hem uitgeworpen als voor die welke hem niet opgenomen had. Zodat hij zich persoonlijk niets aantrok van het geen en gesproken werd, zijn gezonde geest vond een soort bevrediging in Klenems verlegenheid en alleenstaan in dat deftige gezelschap. En had Klenem in niemand's gemoedstoestand verkeerd, dan zou hij dat zeker vermoed en dit vermoeden als een laagheid bestreden hebben. Zelfs terwijl hij aan tafel zat. Naar voorloop van een paar uren raakte de aardelijke IJsberg die altijd minstens een eeuw ten achter was, ongeveer vijf eeuwen achter en verkondigde politieke orakeltaal die in dat tijdberg behoorde. Hij besloot met een kop thee half bevroren op te drinken en nog kouder heen te gaan dan hij gekomen was. Mevrouw Goan was in de dagen van haar glorievolle tijd gewoon geweest een ledige learningstoel na zich te hebben, waarop zij de haar onderworpen slaven uitnodigde, plaats te nemen één voor één hun als bijzondere gunst in een korte audiëntie verlenend. Met een sierlijke beweging van haar waaier verzocht zij Klenem haar tenaderen en naast haar plaats te nemen. Meneer Klenem begon zij het gesprek. Behalve dat het mij zeer aangenaam is kennis met u te maken al moet ik u in deze afschuwelijke woning een ware barak ontvangen ben ik ook zeer verlangend naar een onderhoud met u en wel in verband met de familie bij wie mijn zoon het genoegen had kennis met u te maken. Klenem boog het hoofd het enige dat hij op dit ogenblik voegzaam doen kon. Eerstens hernam me vrouw Goan is hij werkelijk zo mooi. Waren hij in niemand's gemoedstoestand geweest dan zou hij het zeer moeilijk gevonden hebben op deze vraag te antwoorden zeer moeilijk ook om te glimlachen en te vragen wie. Oh u weet het wel die vlam van Henry die ongelukkige gril van hem nu als het een punt van eer uitmaakt dat ik haar naam te berden breng migels of migels je vrouw migels antwoorden klenem is heel mooi. De mannen bedriegen zich zo menigmaal op dit punt hernam me vrouw Goan hoofdschuddend dat ik openhartig wil zijn en u bekennen dat ik er nog niet heel zeker van ben. Zelfs nu nog niet. Evenwel, het is toch al iets dat u Henry's bewering zo plichtig en met zoveel nadruk bevestigd. Hij heeft dat volk in Rome opgedaan is het niet deze vraag zou niemand diep beleidigd hebben. Pardon, ik weet niet of ik u wel goed verstaan. Dat volk opgedaan herhaalde me vrouw Goan met haar gesloten waaier. Een grote groene die zij als handscherm gebruikte op de tafel tikkende tegen hen aangelopen ze ontdekt ermee kennis gemaakt dan. Met dat volk ja die migelsen. Ik kan nu waarlijk niet mededelen waar mijn vriend meneer migels de heer Henry Goan aan zijn dochter heeft voorgesteld. Ik weet bijna zeker dat hij in Rome met hem kennis maakte, maar het doet er eigenlijk niet toe. Waar? Maar ik doe u deze vraag heel vertrouwelijk. Is zij erg burgelijk? Heus me vrouw, ik ben zelf zo op en top burgelijk dat ik mij niet bevoegd acht op deze vraag te antwoorden. Heel handig, heel gelukkig. Ik maak daaruit op dat u haar manieren even innemend vindt als haar uiterlijk. Na enige ogenblikken met opzetgezwegen te hebben, boogklennen even. Dat is gerust tellend. Ik hoop dat u, haar juist beoordeeld, heeft Henry mij kunnen vertellen dat u met hen op reis bent geweest. Ik was met mijn vriend, meneer migels, zijn er vrouw en dochter enige maanden samen in het buitenland. Niemand's hart zou bij deze herinnering toegeknepen zijn. Bepaald gerust tellend, want dan zult u hen zeker uitstekend hebben leren kennen. Ziet u, meneer Klenem, dit duurt nu al enige tijd en haar komt maar geen verbetering in. Het is daarom een grote verlichting voor mij er met iemand over te kunnen spreken die zo goed van alles op de hoogte is. Bepaald, heel gunstig. Ik noem dat een zegen wees daarvan overtuigd. Neem mij de opmerking niet kwalijk, mevrouw Komen, maar u zo heeft mij niet in vertrouwen genomen. Ik ben volstrekt niet zo goed op de hoogte van alles als u meent. U vergist u op dit punt en deze vergissing brengt mij in een hoogst dedicatenverhouding tot meneer Gohan. Geen woord is er ooit gesproken over dit onderwerp, tussen uw zoon en mij. Mevrouw Gohan keek naar het andere eind van de kamer waar haar zoon Ekartee zat te spelen met de oude dame die de kaffalerie er maar op wilde laten inhakken. Niet in zijn vertrouwen? Nee, hername vrouw Gohan. Geen woord is er tussen u over gesproken. Nee, dat kan ik mij voorstellen. Men kan, echter ook, iemand zwijgend in vertrouwen nemen. Meneer Klenem, en aangezien u samen vriendschappelijk bent omgegaan met die mensen, kan ik er niet aan twijfelen of zodanig vertrouwen bestaat er in het gegeven geval. Misschien hebt u wel gehoord hoe die bedroefd ik ben over Henrys beroepskeuze. Nuja, zij haalde de schouders op. Weliswaar, een heel achterzwaardig broep. Er zijn onder de artisten superieure personen, maar wij zijn in onze familie nooit verdergekomen dan amateurs. En daarom is het een vergevelijke zwakheid als men een beetje. Mevrouw Gohan brak af met een zucht en Klenem hoe zeer tot groepmoedigheid geneigd kon niet nalaten te denken dat men in de familie ook wel nemer verder zou komen dan een amateur. Henry, hername zijn moeder, is wat kopper en zeer vastberaden en als die mensen alle zeilen bijzetten om hem in te pakken kan ik weinig hoop koesteren, meneer Klenem, dat er een gewensteinde aan die zaak komt. Ik vrees dat het voor tuin van die jonge dame wel heel gering zal zijn. Henry had een betere keuze kunnen doen. Er is zo goed als niets dat pleit voor zo'n verbindenis. Hoe het zij, hij moet het zelf weten. En als ik in enige tijd niet bespeur dat er verandering komt zal ik er in z'n hemelsnaam in moeten berusten en mij trachten te verstaan met die mensen. Ik ben u in tussen zeer verplicht voor uw inlichtingen. Toen zij de schouders ophaalde, maakte Klenem nogmaals een stijvenbuiging. Met iets onrusters in zijn blik. Aarzelend en met veelzachter stem dan hij tot nu toe gesproken had, sprak hij. Mevrouw Gohren, ik weet niet hoe ik mij goed genoeg zal kwijten van het geen ik voel dat mijn plicht is. Ik rop daarom uwe welwillendheid in, bij de poging die ik doen zal om haar te vervullen. Het schijnt dat er uwezijds een misverstand bestaat, een zeer groot misverstand dat uit de weg geruimd dient te worden. U onderstelt dat meneer Meekels en zijn familie alle zeilen bijzetten. Zij u dat niet? Alle zeilen herhaalde mevrouw Gohren van wie de zoon vermoedelijk de koppigheid waarvan zij hem beschuldigde geerft had terwijl zij met haar groene waaier haar gelaad tegen de gloed van het vuur beschermde. Om zich van meneer uw zoon te verzekeren. De oude dame stemde dit kalm toe. Wel nu, dit is heel ver van de waarheid af gaan aan Arthur. Ik weet zelfs dat meneer Meekels diep ongelukkig is over het geval en alle eerlijke middelen in het werk zal stellen om het te verhinderen. Mevrouw Gohren vrouwde haar waaier dicht, kickte hem er mee op de arm en zichzelf op de lippen waarom glimlach om heen speelde. Wel, heel natuurlijk, zei de zij, juist wat ik bedoel. Arthur keek haar aan ten einde de verklaring van haar woorden op haar gelaad te vinden. Meent u het geen uzicht, werkelijk ernstig meneer Klenem, begrijpt u het niet? Arthur begreep het niet en zei dit ook. Meent u dat ik mijn zoon niet ken, dat ik niet weet dat dit juist de manier is om hem vast te houden? En meent u dat die mensen dat ook niet weten? Even goed, als ik volgens mij smalend. Zeker sluwvolk, meneer Klenem, ongetwijfeld zaken mensen, is die Meekels niet aan een bank geweest. Als hij het bestuur daarvan in handen heeft gehad, zal het zeker een heel voordelige bank geweest zijn. Dit legt hij ten minste heel knap aan. Ik verzoek u in ernst, mevrouw. Veel Arthur, bijna opschmekende toon in. Maar meneer Klenem, bent u waardelijk zo lichtgelovig? Het gifte hem, zo haar op die hogartige toon te horen spreken, en haar zo minachtend met haar waaier op haar lippen te zien tikken, dat hij op ernstige toon antwoorden, geloof mij, mevrouw. U bent onrechtvaardig, u verdenkt de familie Meels zonder enige grond. Verdenken? Nee, meneer Klenem, ging verdenking, zekerheid. Het is verduiveld slim aangelegd, en u schijnt daarvan voorkomende dupe te zijn. Zulke mensen stellen alles in het werk voor de eer van zulk een verbindenis. Op dit zeer gelegen oogmelijk werden de kaarten neergelegd, en meneer Henry Gohwen kwam op hen toe, zegende, als u met meneer Klenem klaar bent. Wij hebben nog een heel engte lopen, en het is laat geworden. Klenem stond op, hij kon moeilijk anders doen, en mevrouw Gohwen beheelt dezelfde blik en dezelfde minachtend opgetrokken lip. U hebt een verdacht lange audiëntie bij mijn moeder gehad, zij Gohwen toen de deur achter hen gesloten was. Ik hoop van harte dat zij u niet verveeld heeft, een volstrek niet. Zij namen een open veton om naar huis te rijden. Gohwen stak een sigaar op, bood er Klenem één aan, maar deze stog het aanbel af. Hoe hij er zich tegen verzette, hij geraakte zo aan het mijnroom dat Gohwen nog een zijde. Ik geloof toch dat mijn moeder u er verveeld heeft. Hij had moeite om nog eens te antwoorden, volstrek niet, waarnaar hij weer in gepijns verzonk. Einde van hoofdstuk 26 van deel 2.