 Unutmaq yaxşıdı, yoxsa unutulmaq, nə elə gelir, mərkisi pisdir. Yaxşı deyil. Yəni, unutkanlıq cəmiyyətdə varsa o cəmiyyətdə inkişaf və problem həlləri olmaz. Mən Allah verdi Bayramoğlu Yolçif, 1958-ci ildə Qərb Azarbaycan'da Cərlalov oğlu mahalında dünyaya gəlmişəm. Mirza Qalibadına incəsənət Yunusunu bitirmişəm. Adil Iskəndərivın kursunu. Sumqai teatrında Aksiyotçu demişəm. Darifi Rollar oynamışəm. Incəsənət Yunusunu da dəst demişəm. Musiqil Kamidi teatrında çalışmışam. Azarbaycan televizyasında işləmişəm. Millərlə film səsləndirmişəm. Azarbaycan televizyasında bir dəşə musiqili vəirlişinə parçısı olmuşam. Və 20 ildən çox ən çox təmasıçılar tərəfindən sevilən Sehirli Güzgüv vəirlişində ofçı film obrazından bizim körpə balalarımızı sevindirmişəm. Bir sözlə 42 ildi. Mən bu sənətdəyəm peşmən deyiləm. Durum deyim ki, peşmən olmuşam mənə baxmınlar, mənə kibirmirlər. Amma fakt-faktı mənim kimi millərlə insanların problemləri hərl olunmamış qalır. Məamur öz başın alıqı nə vaxtda qədər olacaqsa o qədər də bu problemlər hiç vaxt hərl olunmayacaq. Məamurlar öz vəzifələr nə təyin olunanda olar ilə bir aile üçün, özləri üçün. Yəni öz ailələri üçün. Məbələ birinci iləşirlə. Amma adi bir cəkmidrünlə tutmuş, nə bilim, xırda bir məamura qədər götürsək, olar əhalinin problemlərini hərl iləmək üçün ələşiblər orda. Və mən incəsənətdə bu qədər külünk dövməyəmə baxməyə rəxmən, heç bir fəxrı adalayı görülməmişəm. Əvəlki mədəniyyət naziri, əbilfəz, qarayıv, heç ümumiyyətlə insanı yaxın bırakmırdı. Amma nazirliyi də strukturur, dəyişiklər olub, mən ümit varım və inanırım ki, anar, kərimov, qaha düzgün yol seçip, sənəçlərin qayusuna qalacaq belə problemlər ki, var ilə aktörlər var, kirayədə qalırlar, ilə aktörlər var, ümumiyyətlə, üç maaşları, özlərinə çatmır. Yəni, bunların hamsını nəzər almaq lazımdır. Çünki həm mədəniyyət nazirli, həm teatür cəmiyyəti, həm ümumiyyətlə bu sahiyyə baxan, prizide aparatında susi şövbə var. Eyni zamanda Milli Mecliste Mədəniyyət Komitəsi var. Düzdü Gəndirəxanın mənində qəbul eləyib mən problemlər mənim və yen qədər dəstə yolub təşəkür mübildirirəm. Amma mən uşaqlıq illərin də çox əziyyət və zəhmət çəymişəm. Uşaqlıq illərimi uyğun olmayan, ailəmə görə gedib haradası işləmişəm, çalışmışam, bilgətirmişim və indi də mən qanmadan çəkim mədən haradası su satardım, qöy satardım, meyvə satardım. Bu da nə var bəndə? Bu 10 milyonluq cəmiyyətin bir numayindəsiyim. Yəni mən nə yoxarıya, nə aşağıya, fərgi yoxdur həmimiz insanı. Amma əlim əsir məndə Parkinson xəstəliyi tabıblar və üç ilə yaxındır ki, mən bu əziyyəti çəkirəm. Bir çox həkimlər klinikalar mənim təməndansız qəbul eləyiblər və hal hazırda biyoloji təbəbət klinikasında müalicəmi alıram, mən Səbirə xanıma, İlxam Məlmə, Agün xanıma və bütün biyoloji təbəbət klinikasının qalikdivini təşəkürəm bildirirəm. Bir çox klinikalar əvvəlcə mənə çağırmışlar Quraman xanıma, təşəkürəm bildirirəm. Milana, Qospital, Məlahət xanım, Nərgiz klinikası çoxdular. Yəni, Azərbaycanda elə bir həkim elə bir Nevru olub, Nevrapat olub, yoxdur ki, mən onun rəcət eləyəm, hamsınla, təşəkürəm bildirəm. Çünki tam ürəinəndirəm, mənə tam təməndansız ətə dərmənlarımı da alınlar. Amma bu xəstəli sagalmır. Çünki bu xəstəliyin dünyada müalicəsi yoxdur. Mən deyilə arz eləyərdim ki, ya heydər eləyət fundu, ya səhiyyə Naziriyyə. Mənyən varlı, o karlı təşkilatlar Bakıda da, Azərbaycanda da Parkinsanizm mərkəz açsınlar. Çünki mən o klinikiya gidən də görəm ki, mənlə bilikdə onlarla, mənlə də 5 bitər gündə xəstələrimiz var ki, çox əziyyət çəkirlər. Çünki bunun dərmənları da çox tapılmır və susu idman hərəkətləri lazımdır, gün ərzində olara, susi diqqət yetirmək lazımdır. Buna görə çox güman edirəm ki, yaxın qələcəydə bu məhsələ ilə bağlı müraciət olar və Bakıda da Parkinsanizm mərkəzə açlar. Dəcə ki, digər ölkələrdə var. Mən teatırda iştəmirəm, sağ olsun. Nijat Kazımov, bir niçə dəfə məni teatr-ı dəvət elədi, biri mənim 60-50-liyyü biləyimin asbət elə əziznəsinin öldürsənə məni caniko tamashasını uynadım və bir tamashada şvarsın köylgə tamashasında yenə uynadım. Yəni, sosial məşğul olan da insanın bir balaca xəstəliyi də azalır. Mən xəstəliyim azalmır. Amma sosial mən iştəmirəm. Nəş bir yerdən nə təqaydı alıram, nə əliliyə görəmənə... Dilər gedinə bilməm. Hardan, hardan, hardan. O qədər idarələr deyidilər. Şətə, mən 20 də iştəmirəm. Yəni, əlil olan adam göz qəbaqında da ona əliliş təqaydı vermiyolar. İştəmirəm. 4 evuladın 5 nəvən var. Mən olara... Məni kimi millərlə insan var. Yəni, mən cəmiyyətdə fərqli bir insan deyiləm. Sənətçiyim kimsə çöləkçidir, öz işinin ustası da. Kimsə pünəkçidir, kimsə... Nə bilim, hərə bir peşənin ustası da sahibi deyib. Yəni, bizdə fərq yoxdur. Sənətdir. Hər bir sənətkarada hürmətimiz var. Sədəc olaraq mən çıxış yolaqdır. Sizin kanal vasitəsi ilə mən bizi siven vətəndaşlara yaxşı insanlarımız çoxdur. İmkânlı yaxşı insanlarımız. Xeyrqaq insanlarımız çoxdur. Mən qüman edirəm ki, onlar bilə vasitə hər an yardım köməyi de bilələrlə. Çünki bu qəstəliyin mualcəsi deyirəm yoxdur. Qutamla, Mosqba da, Türkiyədə, Almanya da, İzraildə mərkəzdər var ki, məyən mənədə bu qəstəliyin təhsilini azaldırırlar. Vətdə lafı çətin vasitəti şəndə cər rahimi daxilə də ilgirlər. Beynə, nəbimlə qoyurlar. Yəni, onlar YouTube kanalında təmaşı iləmişəm. Bunun üçünsə, dolar civarında dedilər ki, hələ, bu əməliyətə gətmək var, gəlmək var sonra, 6 ədən bir sonra gədib gəlmək var və mən belə imkanım yoxdur. Həyata insan bir dəfə gəlir və çalışır ki, yaxşı əmələrinə, xoş əmələrinə yattı qalsın mənim. Küçədə görən vətandaşlar sakinlər mənlən çox belə ürənyalısından danışırlar, ərdəsi ilə bilməni yazıqları qəlir. Əmə, nə biləm vallə, mən hindi, bu da bir fəsləliydi, bu da bir belədi gəlip, mənə tutub. Mən sədəcə, yenəm, mədəniyyət nazirini müraca təlirəm. Anar, kərimə bu müraca təlirəm. Mən Əmə, prizidentimizə məqarid, müraca təlirəm, vitsi prizidentə müraca təlirəm, fərəq xanıma, bu sahəyə baxan, bəndirəq xanıma yenə müraca təlirəm ki, mənə fəxrat, 40 kilo mən sənətdə mənə fəxrat vermirlər. Bir də və, məsəl üçün diyələr ki, niyə bu insan, öləndən sonra tərfləyəcək. Haif, Şahvel şəf ərdə, nə yaxşı insanıydı, niyə öldürə yaxı? Mən səhnədə də oynayabilərəm, efizdə də fəaliyyətmi davam eddirə bilərəm, vəni qalla belə indi bizi izniyən təmaşaçılar ağlamak kimi başa düşürməsin. Mən xayş edirəm. Yəni kimin imkanı var, kömə eləsin, kimin imkanı yoxdur, özünün mindən tərdü var. Və mənim simamda mindənləm bu xəstəliyi keçirən insanlara kömə istəyirəm ki, o insanlar bir yerdə olan da hərə bir problemin bir tərəfini söylüyür müalicəsindən danışır və niyə, niyə, nə tərəli bir, bizdən köməy olur və orada mə elə gəli ki, bu oda şəhərdə bir məhəm binağı açmaq Farkinsansın xəstəliləri üçün o qədərdə çətin olmaz. Oraya hekimlər, məşqiçilər, tərinolunsun. Çünki bu xəstəliyi idman hərəkətləri vacibdir, rəxh hərəkətləri vacibdir, dərmən prifərətləri ondan başqa eyni zamanda qida rasyonu gələk uyğun ola və bunun üçün dövlət vəzayet ayrımaldı mən əsas bu məsələ üzülə çünki fəxri atdı yəni təqayütdü məhəmində artıq əbulatlarım ştəmirləd, nəvələrim peşnəvəm var, demək olar ki əsas yüksün məhəmi çiğnimi həni düşür məhəm də məlimləni işnə gəlmir. Amma valla ədalət nə baxsa hökum sələcək ədalətsiz bir cəmiyyətdə ədalət olmayan bir yerdə iş yaşamaq və oturmaq o da düzgün deyil, çünki istə ristəməz nə baxsa o ədalətsiz insanlar ki var məmurlar ki var hər şeyi uzadırlar, uzadırlar bir gün, sabah o bir gün və nətcədə insan dünyasını dəyişir məhə elə gəlir ki bu çözülən bir problemdir. Hər bir insanın məsəlçə ortam hətəbdə götürək məllim dəstdir. Məhəm yadıma gəlir elə məllim var idi ki, kim yaxşı okuyurdu elə bütün günü anca onlarla məşğul olurdu o, okum yanlara hiç fikir vermirdir. 30 gün deyil. Münasibət kələydir. Biri böyük adamdır, tez qaşa onun qapısına çox gəlsin gürsün. Ondan yani tutaqikəslədi birinci o, sonra o birisi mən hərdən mənə deyirlər, sənət gəlir keç qəbaqdir, utanırım. Yəm, yox, mən göz diyərəmdə növbə inəndir, hər şeyi. Esseri dövründə mən 1979-ci ildə institutu bitirmişəm Sumqai teatrına təyinət almışam o dövürdə ad almaq çox çətinidir. Yəni, adın özü onu göstərir, əməkdar. Yəni, nəq qədər sənin qəli 20-30 il səhnə fəaliyyətin ola ki sənə fəxrəd versinlər. Məsəl üçün, mən sadaləyə bilədəm bir sislə axturlar, müqəndilər. İlaq, məsəl, Quləskəruf, kimi böyük bir sənət gəl, hiç adı almadı. Gitti, elmirə rəhim oba nəkçə ildən sonra Qalgartist oldu, Nisə Qasimova bir çox axturları da sadaləyə bilərim. O dövürdə çətiniydə almak, çünki məhsul bir işiydi, ki, hər adama o adı ilə paylamırdılar. Gələk, 30-40 il sənin səhnədə, sənətdə fəaliyyətin ola biz qalxozdara gedirdik, çəpə bölgələrini gedirdik, uşaq ev bir qulcalar evi qalxozdarda, qalxozdarda lafətin üstündə tamasa oynayırdı, günün altında Həmin Hacbəbə Bavrovla rəhməti ilə işitirdim. Elə vaxt olurdu ki, gündə 5 siyans kansert verirdik, tamasa verirdik. Birlə 45 gün qastroldu səfərlərin doldurduq, hələ ondan belə, bizə hiç ad haqqında hiç iləşməyə imkanı yoxuydu. Çünki o vaxt siyabış məlum allə, ona də rəhmət iləsin Hacbəbə, onlar da bir xeyla səhnədə işitəmişdilər, sonra onlara hələ eməkdər və sonra xalqartistə verdilər. İndiki dövrdə xalqartist almaq, nə bilməyəm, mən nə hiç kəsində alınca danışmaq fikirim yoxdu, kim alıbsa, kimə veriblərse halal xosdar olsun. Sadəc olaraq xalqartistlərinin istər tiyatirdə, istər mədəniyyətin hər hansı bir səhsində olan xalqı rəslamı mə deyim, xalqartistimi deyim, xalqım əllimi deyim, uların müəyyən yaşa şatanından sonra evlən təmin olunması yaxşıd, hər haldə efsiz insanlar da var, elə dən var ki, iki də faalır, üç də faalır. Şəhirlərə də qayıqı göstərilse daha yaxşı olaraq, çünki yadıma gəlir savit dönəmində akciyorlar üçün, künu akciyorlar üçün elə Azərbaycan film kinası cəstiyanda binat kimişdilər, akciyorlara ev verirdilər, yazışılar çünki sanatori var, mərdəkən daha yazışılar, şairlər oturub orda bir ay, həm dinçəli, həm də yaratılığına məşğul olabilirdilər, yaxçor evimi deyək, yəni sənət adamlarını çox deyər verirdilər, o dövrdə indi. Düzdü, prezident te qayıdı da müəyyən məbləqdə deyip bir çox sənətkarlarımız alınlar. Maaş nükdəyi nəzərdən, o dövrdə standard idi, maaşlar, yəni savit dövründə, amma hamıya çatırdı da, çünki ərzaq mı deyə, müəyyət xidmətlərimi deyək çıqəpi işə olan yerdə, və yaxud da bir manad kənd olan yerdə çöre 20 qəpi olan yerdə o dövrdən də anışıram. Yəni, o pulu, o 120 mağaht dalsan, 200 mağaht dalsan onu sən böylə bilirdin, qeydib quroff-da dincələ bilirdin, evlad vaatoy eləyə bilirdin, hər şey eləyirdin, o 250 mağahtan, amma əndi, 100 manadla nəli marketə girendə, saçlarım bir-biz durur ki, mən bu nə nə alım, yəni o baxalıq nökləyi nəzərdən, və aktör üçün də məsəl üçün bayaq qeydilədim ki, yaşta aktörlar, xalq artısıda olanlara həm ev verirlər, daha olsunlar, həm yaxşıb, təqaüt verirlər, amma iştən çıxartmasalar daha yaxsolar, çünki aktör bəlkə dünyada yeganə peşədik ki, bütün işələrin, sənətlərin toplumun deyək. Yəni, böyük məmprakor oynuram, səbəc cinayətkar oynuram, o bir gün bəşqə bir obraz yələdiram, bunlar həmsi obrazdardır. Və Rus seatranda belə hadisələr olub, ki, tutaq ki, aktirisanın qışdarı tutulub, o əlir arabasında gəzir. Məlif, məs, onun o vəziyyətini uyun, rəvək, yəzi, ki, aktirisə ruxtan düşünməsin. Vəqtə, zəlcin adlı bir aktör var, %3 yaşında səhnədən, yani dünyası dəyeştik etdi, mətləm aktör səhnədən qitməməkdir. Yəni, onu təqayda çıxartmaq olmaz. Çünki, biz həstas adamlar, bilirsiniz, nədi və mənək ki bu qədər heçkəsi fikir vermir. Yəni, düzdür, yəni, insanlar Biç çox qurumlar dönə dönəm zəngeliblər, mənə yardımlar dolu, bərzəq yardımı da, pul yardımı da, mən turu burada deyə bilmərim ki, tam onu durmuş amm. Və ümumiyyətlədə, mən hansı qapın açsam, xoş üzməm mənəcəm, ad qarşılır, hansı kafiyyədə yəməkirəm çoxum. Adı bir şeydir kümad-i çımana, dəma, yox, yox, vəlum, yox, aftobuzda, yox, yox, nə də anışırsınız? Biç turu da polis deyə, yox, yox, keçin xayrış edir bu, mənə ləzət eləyir. Yəni, o xalqın diqqəti mənə ləzət eləyir. Və mən çox şəd olardım ki, mənim artı 64-di yaşım var, nə tə qayıdalıram, nə fəxradım var ki, ona görə pul alım, nə maaşalıram. Yəni, hələ ki, insanların köməyi ilə yaxşı dostar var, yaxşı qardaşlar var, oların dəstəyi və köməyi ilə odada bu tanır, hər də və deyə. Yəni, həbba bulardan hamsından çox məqhəs dəliyimin dərdindəyəm. Çünki bayaq təkir aləyərim, yenə deyirəm ki, o mərkəz yaransa daha yaxşı olar. Və ümit varam, inanırım ki, sənət sevən insanlar mənə başa çüçtülər, mən xalqımı arz edirəm ki, yəni, problemsiz bir həyat arzulur. Çox sətin arzulur, amma arzulu yürəm. Çünki insanı qocaldan, məhvəliyən, xəstələndirən, həyatdan küstirən problemlərdir. Problem bir var öz üznü yaranır, bir var kimsə yaratır. O düzgün deyil problemi yaratmaq və mən yenə tekir aləyirəm ki, mən aqçor amsa mən səhniyə, sənətə və xaldə qulluq eləməriyəm. Mən hər biçiyəm sə rətənə torpaqa bir tövriyə qulluq eləməliyəm. Mən hər hansı bir sahəv üzrə məmur amsa, mən birinci, o sahəv üzrə problemli sahələrdə, o hər bir sahədə problemlərinə en qədərdir. Oları tapıb, əlləyəməliyəm, onda hər şeyi gözəl olar. Yoxsa israfçılığı eləyə birinin 5 dən olsun, birinin heç olmazsa, aqı biz elə bilcəmiyətdə yaşıyoruz, bütün dünyaya bizi göstərirdir. O Azərbaycan belə inkişaf verib Azərbaycanın inkişafını görürsünüz mü? Bəq dünyanın bir çox ölkələrinə yan yana gedir. Bu haribə də qalib gəldi, çox gözəl, uzun illər insanların ürəyine qabar bağlamış, o problem həll olundu. Birazdan lafyaq şolacaq, inşaAllah. Problemlər belə çözüləcək, amma yenə təkirəl edirəm ki, o problemi həlləyələyən adamlar işətə edirəmək, lazımdır. Məncə ki, onlar xaldı daha yaxın olsunlar. Çünki səs verən də xaldı, seçən də xaldı, sevən də xaldı və əziyyət çəkən də xaldı, olmamalıdır. Yəni sənə dəstəyə olan insanlar hər hansı bir rayonun tutak icirə başlısı, hər hansı bir idarəni müdürü yenə təkirəl edirəm. Öz nə, nin isə, öz üçün, nə yaradırsa, gəli birinci konuşusu üçün, onun özübətən də su üçün onu ilə yə ki, Yəni, vəzifə müvəqqəti şeydə insanın insanlığında qalmalıdır. Vəzifə, ağaca zəinələb taqibin vəzifəsi var idi. Çox səhdə baxırdı, onu Rusya dəmə, hər ası işləyət, hər ası işləyət, hədi baxırdı ona. Amma fikirə şirdə su çəkim, yol düzəldim, bax sağlam kimisi gəndərim. Xaraca oxsun, təhsil alsın, Azərbaycan üçün, gələcək üçün, belə nəsə eləyə biləcək insanları seçib gəndərirdi, maliyyələşdirdir. Tiyatra pul ayrırdı, təhsilə pul ayrırdır, hər yeri pul ayrırdır bilirdi ki, bunlar hamsı müvəqqəti maddi vasitədir. Çansız, ruhsuz, yalınız və yalınız al ver üçün, yalınız və yalınız nəbim nə üçün işlənilən qızıldı puldır. Amma nizami gəncəvi, məhət füzüli və yaxud da ki, əliyəqə vahid, səmət vurqunun mükəlmiş bir hükməm. Çox səhirlərimizi sadaləyə bilərik ki, onlara da olabilsin, bəzən çevirməkdir bilər ki, səm baş qəvsul da yaxud, səm bilək, brux da yaxud, dövrə zəmaniyə uygun insan attım atmalıdır. Amma bu o demək deyil ki, səm mübariz olmam alsanı. Mən məhəs üçün öz xəstəliyimlə mübarizə parmasam, mən ona təslim olsam eləyi xılıb qalaramdırdım, məhəhəm mübarizə parram. Və xayış edirəm, yenə tələb eləyirəm ki, biz park insanizm xəstəliyində tutulan insanlar biz cəmiyyət yaradaq. Bir, nə bəlim, dünya ölkələri də bizə kömək eləyələr, mən eləyələr ki, mən belə işdən başım çılır. Amma başı çıxan insanlar var ki, bu işə rəhbəri eləsinələ, biz müracaət eləyət, devrət başısına, nə bəlim, alisa bir tənazürlər. Qabni niddə kimi ki, bu mərkəz yaradılsın və xarictən mütəxəksizlər gəlip, bizim mən bu klinkalarda olara baxabilmirəm. Valla yaşlı insanlar da ilə artıq həyətdən bəzi bilər, danıştığıqlarının tam əsillər. Mən dəyində hələ birinci mərhələdə, amma bununu gələcəyi də var bilirsiniz. Mən həmsə, kimlənsə problemlər, ehtiyacıdan, nədənsə, danışanda yadıma rəbizon kurzu düşür. O düşür bir adaya kemi felakətə uğruyur, öz nöldürmək istəyir, sonra fikirəsi ki, mən ne üçün öz müldürməlim? Baxır, boş aradı, heç nə yoxdur, sonra öz cüməsini tapır, o plətnicə, nə bilmərdən isə bir tutuquşu gəlir, hərdən isə bir keçi gəlir, bir dənə buqda tumu tapır, əkir, əyninə müdəlif dərilərdən paltarlar ki, aqır yaşayır cəmiyyətdə. İndi cəmiyyətimizdə bir şirk formalaşıb ki, hər şeyi dəfələrinə qeyməti artıldı. Məsəl üçün bir ailədə 5 nəfər varsa, orada 2 nəfər əmək failiyyətindən məşhuldusa, o heç çür ərzaxları və meyşət qidmətlərinin pullarını vermək iktidarında deyir. Vaxtilə fərmanlar var idi ki, dəblət başçısı borcu olan insanların o problemini hərlələmək üçün bir illi tutaqqı borcları silirdi. Belə olsa məyələ gəl ki, meyəm mənada cəmiyyətdə olan insanlara kömək olsa yaxşı olar. Çünki vallə, yenə təkirə edəcəm, bizim evdə məsəl üçün dört də çöreya alırıq gündə. Daha çox çöre insanı doydurur, daha çox çöreya ehtiyacı var, adam var, çöreynən gəndi yir, bir çöre vardı, tamatlanda yirdik, gəndəndi yirdik. Yaxı çöre doyumcu bir məhs oldu, un, vacib bir məhs oldu. O, onu mən evələ kimi məmkə, amma bir vətəndaş kimi deyirəm ki, ucuz olsa yaxşı olar. Yəni, biz Rusya dən alırıq, Qazaxstan'dan alırıq, onu kimlə nə alırıq. Amma hər halda xalqı ön sırada tutmalı yaxıcı, oların bunu almaq imkanı var mı, yoxsa yoxdurma. Və adı vətəndaşlara da arz edirəm ki, biz yaşayırıq yemək üçün düzgün bir kez deyir. Biz yemək üçün yaşayırıq, yenə düzgün bir kez deyir. Amma niyə yaxş, ailəmizi özümüzü qorumaq üçündür, ruhtan düşməyək çox pis cəhət. Mən yenə bayağı didim ki, mən iki ellərdə qəstəm, ruht düşgün olmaq istəmirəm, fikirimlə yoxdur. Və bütün dünyada var, bağlaşma, amma bütün dünyada o bağlaşmanın, məsələ, üçün on manaddı, sənəl dokuz manadını qayıtardır. Yəni, bir mahtu düzə bilər sənəyib yoxdur. Amma bizdə üçün də 30 maht sənə verir, əl altmış manad o bağlaşdırır. Bu, maşır üçünməyə olur. Amma yenə təkirə rəlirəm ki, üçün oraydı qəntdir, müxtəlif ərzaxlardır, hər nədir? Üstümayı, nə bilim, maşırdardır, flanda-flanda bağlaşırsa, bunlar həm o demokratik bir cəmiyyətdir yaşayırıq. Kərə yenə ilk növbədə burada əziyyə çıqən insanları fikirə şey, o əziyyə çıqən insanlar da kərə inam hissini itirməssinlər. Olabilərdə indi müəyyən problemlər var, müəyyən yerlərdə müəmmurlar, oğruyular, nə bilim, dibilət başçısı, bəzlərini, biz çoxlarını belə deyək, həbsilədi, onların cəmiyyətdən nə qədər ziyankar obraz olduğunu biz bilirik. Ümumiyyətlə, hər bir sahənin özelliyi də var, çətinliyi də var, amma aktör sənəti qeydələdiyim kimi, çox həssas bir peşədir, çox suusi diqqətə ehtiyacı olan bir peşədir. Və adi klub müdürünlən tutmuş, yəni, mədəniyyət sayesində yüksək vəzifələrdə olan insanlar mədəniyyətin inkişafına suusi təkam verməkdir. Çünki, mədəniyyət xalqı tanıdır, xalqı sevdirir. Çünki, bir alim Qasimovun ifası milyonlarla digər xalqların, millətlərin bizim sənətkarı alqışı, o sənətin böyülüyünə alqışı, Zeynəb qanımın vaxtilə rəşid böypətəbün, Müslüma Qamaevün. İdləki, Azərbaycanlıdır, Azərbaycan xalqının evladidır. Olar özbaşlarına belə tanım məhiblər. Olar da məyəm mərhələlər keçiblər və əndi bizdə demiyorlar ki, mədəniyyət sarayları yoxdur, mədəniyyət klubları yoxdur. Çox təsir, biz hamımız oran yetirmələri. Uşaq gəlir oraya on yaşında, on bir yaşında orda tükişsəki var, musikiçi var, ləm rəssamlıq var, aktörlığı var. Hətta biz gədəndə 65, nə bilim, yaşında kişilərdə akşam iştən çıxıb gəlirdilər dram dərinə ilə məşqə. Yəni, maraq olurdu, yıxışırdıq, bir mahtan atışırdıq, yəmək pişirirdik, yerdik, harasak qastrola yedirdik. Bak, mədəniyyətdə bu sahəyə çox vacibdir, yəni klubları bağlama olmaz. Yəni, çox da uzun müddətdə deyil, mən yenə təkirəl edirəm ki, mədəniyyət nazirində struktur, dəyişliklər olub. Və ümid varam, inanıram ki, onlar bütün sənət camiyəsində olan insanlara daha xüsusi bir münasibət vəslə məlidlərin problemlərinlə tanış olub və sədəcə tanış olub onu qətdiyip sihrməyə qoymaq yox tanış olub. O işi həlliləmək, mütləq şəkildə həlliləmək üçün yekəməkisnəmi, muavinləmi, yekməsə, əmir bir məldi ki, bugün sənət adamları kimi müraca ediləsinələr? Yaxş, gedirsən, sosial fonda dillər ki, o sənələ yaxşın çatmır, diləm xəstiyəm, dillər onda qeyt, ikayinə müharadayat, xəstıxanadayat, yaxşı buradan pul almadım. Naziriyi bilir ki, mən iştəm rəm, əlacım yoxdur, içinə o mənə Naziriyi işə qəbul eləyi maaş vermək, o mənə nəcə maaş verirsin? Amma fondar var, mədənət fondu var, nə bilim, digər fondar var ki, həmişə ehtiyacı olan adamlara, aqsurlara deyər vermək lazımdır. Məsəl üçün adib bir sənət çöləndə, qalq o rəhmətə gedibə, onun keçmişindən, sənətindən, danışma qəvəzində dillər görürsən, fəxir xəyabanda dəfin eləyicilər, yoxsa ikinci də, yoxsa heç birində, sonra dillər mürajət elədi, oradan taşdan səş çıxdı, oradan səş çıxmadı, o boyda kişinə pardıq, nə bilmək, yəni torpa insanın fərqi yox deyir, sən fəxir xəyabanda dəfin olundur, qeyri fəxri xəyabanda. Əsəs odur ki, sən insanların qəlbində dəfin olunmayasan öz işinlə, öz yaradcılığınla, öz səmimiyyətinlə, öz istidadınla, öz nə ömürri bir ağabeydə yaradırsana, orta artı dəfin olundun, ölələnə soru nəfər qıvar ki, yəni insanlar istəsələr sənələbəyi, daxın başında dəfin olsun, gəlib sənə tapıb ziyarət eləyə bilərlər. Əmma yenə təkirəl eləyirəm ki, ölümlən danışmayaq, tam əksinə, mən istərdim ki, aidiyyətli qurumlar, sənət adamlarına susi diqqətlə yanarsınlar, çünki sənət adamları özləl üçün yaşamlılar, qalq üçün yaşayılır, qalqın gülüşüdə, qalqın sevincidə, qalqın reksidə, cümzüməsi də hamsi sənətlə bağlıdır. Azərbaycan qalqı istidaddı qalq, elə bir körpədən tutmuşaqsaq, qala soruşsana en azından bir mugam okuyar, bir mahnu okuyar, dünyə klasiklərinə nəsə ifay eləyə bilər, çox istidadlı qalqıq və bu istidadları qorumaq lazımdır. Bu vacib şərdi, olara gələcəydə yol göstərmək lazımdır. Mən inanırım ki, düzü düz əhrin-əhri göstərən sizin kanalda həmişə demişəm və yenə təkirəlirəm ki, problemlər çox duyur deyilir. Nə bilim, müəyyən işləri var ki, onlar olma malıdır, amma olur, hər halda yenə təkirəlirəm ki, son anda ədalət hökum sürməlidir. Edalət olan cəmiyyətdə ruh işyəhiliyolar. Nolar ki, nəsimi filmində görür, İbrahim Şəh, o dava gedir, biri qızılını, biri üzügünü, birini bilmək, evdə qabanı qətirir ki, silah alsınlar, yəni hinesinlər, ölkəni qorusunlar. Yəni, mə elə gəl ki, bizim qalbımız son tüksində verir. Yəni, bu 44 günü müharibədə gördünüz, çələrə Aqşan, ocavanlar, qocalar yaşlılar, gözlərinə yaş dökürdük, çünki biz vətəni varlı insanlarıq, biz vətəni sevirik və gəlin varrı, kasıb, məmur, sade vətəndar, nazir, nazir mavini, yətdi qərşəxslər. Bu vətəni və və və vətəndə yaşayan xalqı bizə dəstəyivirəm. Bizi sevən bu xalb qorayaq. Azərbaycanda tiyatırlar və digər mədənə ucaqları fəaliyyət göstərilir və orada çox istiradlı insanlar çalışır. Amma mən indi gənc təməşətlər tiyatrından danışım. Orada artıq yeğniyətmə yox, gənc yox, artıq orda nəsil inkişaf etməyə başlayır. Çünki gənc aktörlər orada çox az maşalırlar. Ailə saxlamaq, əfz saxlamaq, öz nə baxmaq, hansı inkişafdan danışmaq olar. Künastudya 30 ildi qaqlar bağlıdır. Orada düzdü ilərzində bir film, iki film, bəzən üç filmdə çəkilir. Bu son illər, bəzi filmlər, beynə haqq misabiqələrdə təqdim olunur və bizdə yenə təkirar eləyirəm ki, çox istiradlı çabanlar mı? Çox istiradlı bu əsil senətə kulluq eləyən gənc nəsil numayindələr var ki, onlar sadəcə tüpikə tüşüblər, qaranlıqa tüşüblər olaraq yol açıb, mütuləq şəkildə kömə eləməyə lazımdır. Çabanlarımızın akademik milli dram, cəhatırdan götürə, Rus dram, cəhatırdan gidək, mənim çox etdiyim cəhatırlardan biridir. Çox istiradlı adamlar var. Bilişsiz onlar görələr ki, burada maaş azdır, diqqət azdır, köçüp gedirlər, Amerika, nə bilim, Narvikə. Biz əksinə, hərdəsə bir Şüviyyət, Sədə, Amerika da, Fransa da, haricda olan yaxşı bir hekim, Azərbaycanlı, yaxşı bir rüksünas, yaxşı bir aktörü böyük məbləqdə olara maaş pul verib. Bura getirməli ki, burada inkişaf olsun, burada senətoğurlar olsun. Olur ki, Azərbaycanlı vətəndaşı kosmosa uçuyor, bəma Azərbaycanlı kosmosa uçmuyor. Azərbaycanlı kosmosa, Kerim Kerim, oranın reisi olup, bütün kosmik kemirlərin uçuşuna filan nəxəmsin, o baxırdı, amma bizim qasman haftımız olmayıb. Yəni, bizim yüzlərlə, millərlə, çizgif, sənətli və dədiyib filmlərmiş çəkilib müxtəlif beynəxalq müsabiqələrdə mükafat alıb, amma o skar almayıb. Bu da bir arzudur da, bir istəyidim. Məsəl üçün, hər hansı bir müğənləyə arzudur ki, mən, nə bilim, Milan da keçirlən, İtalya da keçirlən, sulan müsabiqənin qalibi olmaq istirəm. Mən, yalda müsabiq-müsaibqəsin, qalibi yaxşıq kirdi. İnsan qərəyə, həm şəhirlik edə, insan qərək, qarşısına qoyduqu məqsədə, hər liliyə. Amma oradaki qabağda yenə deyirəm ki, məamur öz başına alıq, müəyyən, bürokratik, hərikətlər olan da, artıq o insan ruhtanda düşürür, artıq həvəsi dolmuş, sən görsən düşürəm gəlir. Mən, məsəl üçün deyirəm ki, bizdə elə müqəni var ki, elə okuyur, artıq çaban orta yaşladı, elbül pedagogdur məlum. Ona imkan yara daq, ona bir bina verək, ona bir otaq verək ki, bizdə məsəl üçün, hər hans bir sahər laxlı yırsa, tutaq ki, sinfani qarikətlərimi deyək, haqq çal qalətlər, ansambulumu deyək, və yaxud da ki, sənədli filmlər bizdə çox gözəl çəkilir. Azərbaycan sinədli filmləri bu dəyəkə dünyada bir çox müsabüqələrdə iştirak elirlər və bir kafatlar da alırlar. Qısa metri arslı filmlər, müsabüqəsi keşirilsin, testiz. Azərbaycan film kinas tujası, nəhayət təmir edilsin, aqq çox sujyaları yaransın. Bilirsiniz, bunlar hamsı, həm cəmatın maraqıdır, həm də dünyaya çıxış deməkdir. Yəni, hər sahədə biz neftimizdən tanıyırlar, idmançlarımızdən tanıyırlar, musikicilərimizdən də tanısınlar, aqq çorlarımızdən də tanısınlar, tutaq ki, vandam gəldi. Azərbaycana fırrandı çıxdı, gətti, əlum, gətti, gətti də. Amma vandamı saxılı burada, dələn ki, sənə şəri hayat yaratıq, sən də bize köməyilə, tutaq ki, bir kurs yaratıq, sən də orada tanıdıqın rejistorları, dəvət ilə burada Azərbaycan... Biz sayət dönəmində hamudan yaxşı olmuş. Biz çox ölkələr var ki, gəlbizdə yürəni, bilək küno çəkməyi, kinas tujja. Bəl bizim texnikomu, teatür texnikomu o da ördə olub. Çox ölkələrdə olmayanda, Azərbaycanda yüksəy səviyyədə olub. Muharibə 41-45-ci illərdə demiyorlar ki, bütün filmlər elə Azərbaycan filmdə çəkilirdi. Başka rejist publikalar, çünki Muharibə gedirdi. Yəni, bizdə vakti ilə dahi böyü aktörlər olub. Seyyin Seyyid Sadə, Adil Iskəndərov, Elisat Dar, Atı Kişiyev, Həsən Seyyid Bəli və bir çox. Geydələmək olar, milli ruhda xalqını və təlini səvən dəyəri rejistorlarımız olub. Pintir bir lazımdır. Vəacibdir. Vəacibdən də vəacibdir ki, bizdə milli dəyərləri qiymətləndirə bilbəzə dilər mövzi yoxdur. Direbniya yoxdur. Bə aldıq, qarabağımız aldıq, azıq mağarası böyük bir mövzudur da. Onu bir fantastiq formada bir film çəkim dünyayı göstərmək olar ki, ilk insan yaşayışı məkanlarından bir qobustan böyük bir mövzudur. Çəkin dədir, çəkim mövzudur. Şahismayl. Türklər, bizə qardaş ölkədindir. Görsüz bir mənfi dolub, müsbət dolub şahların, sultanların haqqında 100 seriya, 150 seriya filmi çəkirlər. Orada, şuvarlarını da verirlər, milli mətvəqlərin de verirlər, musikini de verirlər, patriotduqı da verirlər, hamsın verirlər. Bizdə də aq qoyunlar ulub, qara qoyunlar ulub, səfəvlər ulub. Çəkin! Niye çəkilməri? Çünki bayaq dedim ki, aslıca bağlıdır. Böyük aktör qövəsi yoxdur. Aktörü gələyə, yaxşı balsan ki, o tanınsın, sevilsin, çağırsınlar, başqa ölkələrdən bizim aktörları orda çəkilsinlərdə. Tux nadir elə aktörlarımız oldu. Rasim Balaevdi, Fəqrəttin, manafıptı. Bir çox bir neçə bilə, aktörümüz ancaq xarici künaslıcalar, tərəfindən də yaxşı olur ki, bizdə tanın, ağaq, seviləyək, qasbarıf, bizim çöləyimizi yedik, bütün dünyada məşhur qasbarıfdır. Yəni, Azərbaycan istəyiradılar diyarıdır. Mənələ, Rus o səhnəsinin sadalasam yarısının çoxu bahki çöləyiniyi, bahki mümətlə, həmişə, mühsigi sevən, mühsigi dəyər qeymət verən, mühsigili, sənəti sevən bir şəhər olub, ölkəmimiz və böylə bir ölkədir. Ona görəcə, vanlarımıza yardım, kömək və təsdək lazımdır ki, bizdə ölür gələcik, gələcə boş qalmasın. Bayağı şeylər, ne bileyim, oradan buradan bunlar, yol açıb qaysaxlamama aldır. Oları qoparıp yerində əssil, dünyavi, ölkəni, xalqı, milli adət ənələrimizi, vətəmpər vəriyimizi, xalqa mühəbbətimizi, azərbaycanımızı tərənləm edən gözəl filmlər çəkilməldi. Ki, bu səhədi açsın, daşsın və yenələ desinlər ki, bəli. Bu dəfə də biz idmançılarımız alümpiyada da nə qədər mədallar alır, biz sevinir iş. Hərdə, və dülə, xırda bir ölkə, görkən qədər dünya çempiyanatında, avroku çempiyanatında mədallar alır. Bu, o ödüllər bu zahədəd olsun. Nolarsın ki? Yaxşı tiyatırtamaşası, yaxşı künu, yaxşı sənət və cavanlara dəstək və salam.