 We gaan door naar ons volgende onderdeel en dat is een interview met medisch psycholoog Mirella Habibowitsch. Ik hoop dat ik het ook hier goed uit spreek. Geeft u Mirella ook een hartelijk applaus. Ja, wat je wil? Die staat wel gezellig he? Ja, precies. Pak er een microfoon bij. Want ik werd gelijk ook door de organisatie gecorrigeerd. Want die vroeger heb je haar gesproken. Ik heb Mirella gesproken en nee, het is Mirella want het is maar 1L. Maar toen zei ik nee, ik heb het gecheckt. Klopt. En het is met 1L maar Mirella. Ja precies. Zo spreek je het uit. Waar kom je afsponkelijk vandaan? Bij Bosnia. En je bent hier medisch psycholoog. Misschien ook even goed, omdat we daar een beetje beeld bij hebben. Wat doet een medisch psycholoog? Nou, ik werk op de universiteit dan. Sorry, ik ben een beetje verkouder dus vandaag. Ik denk wel dat het goed is. Als medisch psycholoog. Maar voor mij houdt het in eigenlijk dat ik voornamelijk onderzoek doe naar psychologische klachten bij mensen met een Groninsche aandoening. En in mijn geval houd ik me bezig voornamelijk met psychosociale klachten bij mensen met hart- en vaatziekten. Daarbij kijken we dan, doen we onderzoek naar wat voor effecten kunnen psychische klachten hebben op het ontstaan van hart- en vaatziekten. Op de prognose daarvan. Maar ook als iemand een hartinfarct heeft gehad bijvoorbeeld, hoe dat dan daarna is voor die persoon. Hoe de kwaliteit van leven van die mensen is en dat probeer het te verbeteren. Ja, dus voor de goede orde ook geen sofa op jouw kamer, geen behandeling hè. Dat denken mensen natuurlijk snel bij een psycholoog. Nee, ik doe onderzoek en ik geef les, ik geef het vakstress en gezondheid, dus dat ook nog, maar ik heb geen bank op m'n kamer. Nee, maar dat is altijd en ook goed om te weten, want we zijn natuurlijk ook beziger als met een mooie woord, met wetenschaps, communicaties, wat gebeurt er allemaal. Hoe pak je dat aan, dat soort onderzoek? Nou, precies kijk ik binnen ons department hoe we verschillende type onderzoeken hebben op dit verlak. We willen met z'n allen een klein groepje binnen ons department zetten zich in om kwaliteit van leven, dus van mensen met hart- en vaatziekten te verbeteren. Dat doen we door te kijken welke ziekte komen, welke psychische klachten hebben ze, maar ook hoe wij ze kunnen veranderen. Hoe wij mensen kunnen helpen om een gezonde leven te hebben, om lekker in een veld te zitten eigenlijk. En het onderzoek waar ik me voornamelijk mee bezighouden en met nog een kleine groepje collega's is dus te kijken hoe wij gezondheidsgedrag kunnen veranderen bij deze mensen. Want we weten allemaal dat meer bewegen, gezond eten, minder stressvervaren, goede slaapkwaliteit hebben dat dat geassocieerd is met betere prognosen bij mensen met hart- en vaatziekten, maar dat dat vaak lastig te veranderen is. Dus je zit meestal in een patroon, in een gewoonte waarbij je daar lastig in je eentje uitkomt en dan proberen wij slimme manieren te bedenken om mensen toch in beweging te krijgen en te motiveren. En dan stel ik me zo voor, dan heb je dus bepaalde groepen mensen die je over een tijd volgt en kijkt hoe het met ze gaat, of die rapporteren. Hoe gaat ze iets in z'n werk, heb je toepersonen? Ja, we hebben toepersonen inderdaad. In principe, wij werken samen met het liefst bij het Twee Stedenziekenhuis hier afdeling cardiologie. Daar werven we onze patiënten, dus wij bedenken op de universiteit een interventions, daar gaan we met z'n allen bij elkaar zitten en dan denken we van nou dit lijkt onze goede idee. We vragen wat patiënten om inputten, mensen die ook daar de werkelijkart en fanciek te hebben. We proberen altijd in samenwerking te ontwikkelen, want we kunnen wel dingen bedenken, maar als mensen het niet willen gebruiken, hebben we er niks aan. Dus we vragen mensen om inputten, ook zorgverleners, cardiologen. En dan als we iets hebben bedacht, dan gaan we naar die keuze toe en zeggen we nou, we hebben patiënten nodig die het willen gaan doen. En dan delen we ze per toeval in, in een groep die onze intervention krijgt en een groep die dat niet krijgt, die volgen we gewoon op. En aan het begin vullen ze een aantal vragenlijsten voor ons in. We doen ligamelijk onderzoeken, ook een fietsnes bijvoorbeeld krijgen ze onder andere. En dan gaan ze de intervention volgen. En na drie maanden, doorgaan ze de intervention drie maanden, dan stopt het. En dan gaan we weer de vragenlijsten afnemen, ze krijgen weer de fysieke testen. En dan gaan we kijken, is de groep die de intervention heeft gehad verbeterd, vergelaken met de groep die het zorghassigwoning heeft gehad. Dat is een voorbeeld van zo'n intervention waarvan je ook bijvoorbeeld hebt gemerkt van, hey, dat werkt heel goed. En misschien ook een voorbeeld van iets waarvan je dacht, nou, dat gaat geweldig werken en dat deed eigenlijk niet zo heel veel. Nou, dat komen we helaas vaker tegen, dat het niet zo ging zoals we dachten. Maar dat hoort ook bij wetenschappen? We leren daarvan inderdaad en dan in het volgende onderzoek passen we dingen aan en dan gaat het wel beter. Nou, twee jaar geleden hebben we een heel leuk project gehad waarbij we dus mensen een app hebben gegeven die we samen ontwikkeld dan met de patiënten ook. Ze kregen daarnaast een fitbit, droegen ze, ze hadden een bloeddrukmeter thuis, een ECG-apparaat ook. En van ons kregen ze dan een gedragsinterventie, als psycholoog vinden we dat natuurlijk leuk. Ze moesten dan drie maanden lang al die apparaten dragen en ze kregen één keer per dag een berichtje van ons om iets anders te doen, om hun routine te veranderen. Dus dan was je aan het werk bijvoorbeeld en dan kreeg je ineens een appje van, hey, stop nu maar even. Kijk om je heen en maak een foto van iets moois wat je ziet. En dan was het. En dan was het. We proberden gewoon elke dag twintig seconden hun gewoonte te verbreken. En na drie maanden dat vol te hebben gehouden en iedereen bleef het volhouden, dus het is niet zo dat na een paar dagen mensen dachten we kappen hiermee, bleek dat de mensen in de inventie toch wel wat gezonder waren gaan leven en de betere kwaliteit van leven rapporteerden dan de mensen die dat niet kregen. Mooi. Dus ja, dat was een leuke... Dat is een mooie intervencie die kun je dan vaker inzetten en dan van die andere categorie, de categorie dat deed toch niet zoveel en we hadden er zoveel van gehoopt. Nou, dat was dus een afgeslankte vorm van wat ik net vertelde, hadden we daarvoor gedaan, intervencie, waarbij we dus niet het gedrag ook hebben gemonitord, waarbij ze dus niet die Fitbit hebben gehad, waarbij ze geen ECG-apparaat hadden, waarbij ze niet ook feedback kregen van de devices, zeg maar, die ze troegen. Daar hadden we geen effect op gevonden. Dus blijkbaar was het toch nodig om mensen ook echt daadwerkelijk te laten zien met cijfertjes van hey, je hebt vandaag niet je 10.000 stappen gezet, moet je nog wel even doen. Dus dat hebben we dan geleerd van de eerste ronde en hebben we verwerkt. En dat kan zo'n ziekenhuis dan ook weer gaan gebruiken als met patiënten bezig zijn die in een bepaald traject zitten. Daarnaast je geeft ook het vak stress en gezondheid en ook het onderwerp stress, weet je veel van. Laten we daar ook maar gelijk verbeten en het misschien allemaal wel, net als alcohols, slechts slapen, stress is ook niet goed, hè. Nou, daar zijn de mening over verdeeld. Twee kanten. Ja, twee kanten, dat is leuk. Iedereen denkt dat stress slecht is en stress is natuurlijk ook niet fantastisch goed voor je, maar er zijn ook onderzoeken die eigenlijk laten zien dat we niet zo bang hoeven te zijn voor stress. En dat is iets wat ik in mijn vak ook altijd probeer door te laten schemeren. We kunnen heel bang gaan zijn voor stress en het proberen te vermijden en het proberen te manage. Maar als je kijkt, daar stresspuren, stressresponds wat we hebben. Als we stresservaren hoe ons lichaam reageert, dat is een fantastisch mooi systeem wat we hebben. En er hoeft je niet er bang voor te zijn, want het maakt je lichaam eigenlijk klaar voor actie. Het bereid je voor om dingen te kunnen gaan doen. Dus als we nou zo naar stress kijken, dan is het helemaal niet zo slecht voor ons. Dus vooral vraag aan het talksel als dit een klein beetje stress voelen als je hier op podium moet gaan zitten. Daar is niks mis mee. Dat is heel goed zelfs. En waar zit dan het verschil? Dat snapt iedereen wel zo van, dat heb je af en toe voor een bepaalde taak of je moet eens belangrijk doen. En wanneer kom je in het rood in de zin van dan is stress niet meer goed. Hoe kun je dat ook bij jezelf vaststellen? Ja, nou dat is als het echt lang duregaan houdt. Dus kijk, als je een beetje stress hebt voor een bepaalde taak en je hebt de taak gedaan en je ziet daarna dat jouw stressniveau afneemt, dat is prima, dat wil je ook hebben. Maar als je merkt dat je stelt dat ik nou 3 dagen na deze show nog steeds gestresst ben, dan moet ik hem zelf nagaan denken van hm, volgens mij is er iets niet goed. Want ik hoor niet 3 dagen hierna nog steeds gestresst te zijn. Dus als het heel lang aanhoudt of als je heel moeilijk het stelt na een stressvol periode dan kun je bij jezelf bedenken misschien moet ik er iets aan gaan doen. En je had ook een paar mooie uitspraken gedaan. Je zei, ik gebruik bewust niet de term stress management. Sterker nog, daar heb je volgens mij bijna een hekenlaan. Maar jij zegt en mag je ook uitleggen je moet vrienden worden met stress. Ja. Laten we even met die eerste uitspraak beginnen. Want het is ook een beetje gang bij de mensen. Al mijn stress management of zo ga ik er mee om. Wat is daar mis mee? Ja, nou weet je stress is nu natuurlijk heel komt heel veel voor of er minstens wordt heel veel overgesproken. Iedereen is gestresst, iedereen heeft stress en we moeten stress management gaan doen. Nou, als ik stress management hoor, dan raak ik er al van gestresst. Want denk ik moet ik nog iets gaan manage. Ik heb al zo veel dingen. Ik heb het al zo terug. Ja. Dan moet ik ook nog meer stress gaan manage. Dus daarom denk ik van, nou, het hoeft niet. Laat die stress gewoon af en toe. Het mag er zijn. Dus je hoeft het niet te manage. Je kunt ook kijken naar jouw mindset daarin. Wat is stress eigenlijk? Leer daarover. Ja, wat ik al zeg, laat het af en toe gewoon toe. Het is helemaal niet erg en gebruik het ook. Ja. En wat betekent dan wat jij dan voorstaat? Dat je zegt, je moet vrienden worden met stress. Ja. Hoe leg je dat ook aan je studenten en aan de mensen hier vanavond ook? Ja, dat klinkt een beetje slever. Het klinkt bijna een beetje een soort zelfheel boek. Ja, precies. Nou, ik doel daarmee dus die mindsetverandering. Dat je het toelaat. Dat je niet bang voor hoeft te zijn, maar dat je goed naar je lichaam luistert. Als je stress ervaart van, hoe voelt dat dan voor mij? Ja. Is het dan wel zo erg? En als je voor een spannende taak staat, voor een tentamen, dan zeg je tegen studenten altijd en dan voel je dat je hartslag omhoog gaat. Je gaat aan. Dat betekent ook, dat je hersenen dus meer zuurstof krijgen. Dat je lichaam dus alert gaat zijn. Dat je gaat helpen om beter te presteren. Dus als je daar aan denkt, dan is stress eigenlijk je vriend tijdens zo'n taak, want dat gaat je helpen om beter te presteren. Helpt het mij, precies om beter te presteren. En tegelijk, want je gaf net al dat voorbeeld, je zei ook, je spreekt ook wel eens over major life events, daar kan een echtscheiding zijn het overlijden van iemand noem maar op. Dat zijn grote dingen, een ontslag, dat heeft natuurlijk veel impact. Dat kan ook tot stress leiden. En tegelijk, jij kwam ook een keer een student tegen, die zei, ik heb ook een major life event. Ja, dan was het tentamen van volgende week. Dat doet dan vermoeden dat we aan een soort inflatie aan het leiden zijn, van we maken soms dingen ook wel heel groot. Dat klopt. Ja. En wat zei je toen, want dat was gewoon een student die naar je toe kwam. Nee, dat was in de collegezaal. Ik had voor het college, daar zaten 200 studenten in de zaal en toen vroeg ik, of iemand de voorbeeld zou kunnen geven van een major life event. En toen zei een student, ja, het tentamen. Het tentamen. Ja. Ik dacht, oké, nou dan, moeten we daar iets aan gaan doen. Dat is wel een teken, dat tegenwoordig wel heel veel dingen, of ja, heel veel dingen, ik wil dat niet zo na zeggen, maar dat er soms dingen wel uitvergroot worden. En dat heeft het denk ik ook mee te maken, dat die stress zo centraal staat in de maatschappij. Dat doet zo veel aandacht van het studenten. Ja. Dus dan is, ja, dan zijn dingen die misschien vroeger, toen ik, als ik tentamens had, dan was het een tamen. En, dat is het. Ja. Maar nu is daar heel veel aandacht voor, er is heel veel, ja, oornaar. Dus dan, ja, soms worden dingen wat uitvergroot, daardoor denk ik. Precies, en daar zou dus ook een aanpak kunnen zijn. Ik weet, toen ik studeerde, dat was eind jaren 90, ik heb daar ook zelf last van gehad, heel veel studenten met RSI. En, ik heb ook echt, mijn vetens niet meer kunnen strikken, was vreselijk, en heel veel studenten hadden dat met tikken van hun scriptie. We hadden allemaal last van zo'n muisarm. En opgeving, het ministerie van Verschale Zaken, die zei van, we gaan gewoon eens geen campanjes meer voeren. En, daarna ook nu, ja, het zal nog wel eens voorkomen, dat we het ook nog groters doen. Zou soms een soort oplossing, ook met stress kunnen, of is dat te simpel gedacht? Het zou even geluk kunnen. Zou van juist ook er minder over te hebben, zou je misschien ook met meer verstanding? Ja, het heeft nu natuurlijk heel veel aandacht, inderdaad, maar ik denk, als je het op een andere manier aandacht geeft, dat het veel effectiever zou zijn, je kunt het niet negeren. Studenten hebben nu eenmaal wel stress, en, als je kijkt naar de cijfers, dan zie je dat ongeveer 60 procent prestatiedrukkervaart, dat 50 procent van studenten, vindt dat hun toekomstplannen echt significant belemmerd zijn door bijvoorbeeld de pandemie. Dus er zijn wel dingen geweest, afgelopen jaar, wat voor stress hebben we gezorgd, maar, en als je dat nog uitvergroot in de media, en stressen, we moeten daar iets aan doen, en we moeten minder dit, en we moeten minder dat, en we moeten die stressmanagement doen, dan wordt het alleen maar erg. Ik zou ervoor willen pleiten, eigenlijk, dat je het omdraait, en je gaat zeggen van, hey, hoe kunnen we stress nou gebruiken? Ja, hoe kunnen we het op een goeie manier inzetten? Precies. Ik heb een linkje met het vorige gesprekken over die generaties zet. Je ziet ook vaak, dat komt volgens mij in alle generaties terug, dat wat oudere generaties al snel vinden, dat jongere generaties zich misschien een klein beetje aanstellen, dat allemaal wat overtrekken, joh, wij trokken onze schaam, wij gingen lekker door, wij zijn van een andere generatie. En tegelijk zou je ook weer kunnen zeggen, ja, maar die jongere generatie heeft te maken met stressfactoren, zoals bijvoorbeeld FOMO, fear of missing out, dat je constant gevoel hebt, dat je van alles moet, ook met die Facebooks, en noem het allemaal maar op, dat maakt het dan voor de jongere generatie misschien ook wel weer lastiger. Waar sta jij in die discussie? Zit er een kern van waarheid in dat eerste punt, dat de oude generatie vindt, het is allemaal wel heel licht geprikkeld, of zit er ook weer een punt, ja, maar er zijn ook allerlei stressfactoren bijgekomen. Nou, bij de kanten hebben we natuurlijk wel, er is iets voor te zeggen, en wat ik al net zei, de jongeren hebben nu wel stressfactoren die er vroeger niet waren. Vroeger was het misschien een stukje simpeler ook om te leven, want je wist waar je naar toe ging, er was veel meer structuur, veel meer hout vast. Nu hebben ze zoveel keus, er zijn zoveel dingen die ze kunnen doen, en de toekomst is dan toch nog onzeker, zeker voor de afgelopen jaren, hoe dat is gelopen. Nou, FOMO is echt een ding geworden. Dus, ja, het is een hele andere generatie, ik weet niet of je dat echt goed kunt vergelijken met elkaar van hoe dat vroeger was, en nu, maar aan de andere kant denk ik ook, als je kijkt naar het, er is een hele oude theorie, over de stressrespons, hoe dat werkt, dat je dat kunt oprekken. Vanaf Kleinsavana eigenlijk, dat je kinderen een beetje kunt trainen om stressbestendig te zijn. Soms vraag ik me af, of deze generatie dat heeft meegekregen, maar ze zijn aan de andere kant heel veilig opgevoerd, heel veilig opgegroeid. Ja, en als je dan niet heel veel dingen naar de dingen hebt meegemaakt, dan blijft de stressrespons ook een beetje klein, zeg maar. Dat noemen ze wel eens de curling-generatie, dat de ouders heel het weglopen, weg te poetsen, die kinderen heel gladjes, maar dat is misschien wel te gladjes. De curling, ja, van die sport, dat je met van die basums die uitdrukking heb ik ook wel eens gehoord. En dan ook misschien wel leuk, altijd om te weten, dat mensen zeggen, ja, hoe pak je dat nou aan voor jezelf? Want je hebt natuurlijk altijd, dan doe je allerlei onderzoek naar stress, en daar ben je net als de long-arts, maar dan steekt jezelf een sigaret op. En het leuke is, we kunnen straks controleren, want volgens mij zie ik in ieder geval wat familieleden hier in de zaal. Ja, precies, kijk, je dochter zit er bijvoorbeeld. Dus we kunnen straks nog even fact-checken, maar hoe ga je zelf met stress om? Want jij hebt ook allerlei ballen die je in de lucht moet houden, een druk gezinsleven, noem het allemaal maar op. Ja, nee, ik ervaar zeker stress af en toe, dus ik ben niet stressvrij, maar hoe ik het probeer te doen, is door mezelf heel vaak eraan te rinneren dat ik maar een mens ben. Dus ik huil, ik lach, en dan soms moet ik heel erg lachen om mezelf waar ik stress over heb. En de andere keer laat ik het gewoon toe, en ben ik een paar dagen stress, en op een gegeven moment stopt dat enk, hoe nou kan ik weer ademen, en ik accepteer het zoals het is eigenlijk. Ik probeer er niet te veel tegen te vechten, denk ik, maar je mag het vragen. Misschien komt het heel anders over op mijn omgeving, dat weet ik niet. We kunnen straks even vragen, en is dat overigens dus ook één van jouw adviezen, of heb je tot slot, ik ga zo natuurlijk ook vragen of er vragen uit de zaal zijn, maar nog andere advies, dat wil ik iedereen nog wel even meegeven, als het gaat, met omgaan met stress. Ja, nee, mijn advies zou echt zijn om er toe te laten, om er te laten zijn, en niet te veel tegen te vechten. We zijn maar mensen, en stress hoort bij het leven. Je wilt eigenlijk ook niet een stressvrij leven hebben, want dan wordt het heel saai. Dus stress hoort er nou eenmaal bij, gebruik het op een positieve manier wanneer je kunt, zou ik zeggen. Heel goed, dank je wel. Ik ga ook hier weer uiteraard de gelegenheid voor vragen, wat u kwijt wil, wat u nog wil opmerken, waar u zich over verwondert, nummer op. Ja, u heeft het over, dat er een link is tussen bepaalde psychische fenomenen en bepaalde fysiologische of somatische fenomenen, zoals cardiovasculaire muziek is. Is daar iets waar al lang onderzoek naar wordt gedaan? Of is het iets van alleen de afgelopen 5 of 10 jaar? En vindt u dat er genoeg aandacht aan wordt besteed? Of zijn we nog te veel aan het focus of alleen de fysiologische aspecten ervan? Nou, hele leuke vraag. Dank je wel. Nou, er wordt al jaren onderzoek naar gedaan. Het is best wel een cardiopsychologie, is het veld waar we daar onderzoek naar doen. In Nederland zijn wij, denk ik, hier in Tilburg wel de grootste, of in Europa zelfs, de grootste onderzoekgroep die zich daarmee bezig houdt. Dus het is wel een gebied wat heel veel aandacht heeft gehad, maar natuurlijk vind ik nog steeds te weinig aandacht krijgt. Want onderzoeken van een aantal jaar geleden laten zien bijvoorbeeld als je alleen al kijkt naar gezondheidsgedrag bij mensen met hart en vaatziekte, dat 80 procent van hart en vaatziekte voorkomen zou kunnen worden als we het gezondheidsgedrag zouden aanpakken. Dus dat is zeker nog heel veel werk wat wij kunnen doen om ziekte te bevorderen. Dank. En dank ook andere vragen, opmerkingen aan deze kant en hier vooraan, loop ik eerst even naar u. Ja, de link eigenlijk naar de hele privacy gebeuren, want je ziet vaak dat het onderzoek heel goed hebben. Ja, een goede intentie heeft het leven van mensen verbeteren en dan wordt het ingepikt door de zorgverzekeraat en dan moet je door allerlei hoepeltjes gaan springen. Plus, ik heb ook de fit bit hoor, maar ik zit op gecombineerde leefstelinterventie. Het is gewoon een hele unheidsworst en dient eigenlijk niemand. En dan zit er ook onderzoek aan aan te grondslag. Dus hoe die relatie zit. En dan moet iedereen dat gaan doen op dezelfde manier. Of je nou gegezet bent, of je bent hoge opgeleid, of laag opgeleid, je hebt al 100 dieten gedaan of maakt er allemaal niks uit. Hier gaat het allemaal en anders krijg je medicijn niet, of anders krijg je dit niet. Ja, ja, goeie vraag. Kijk, hoe wij het doen wat ik net ook aangaf, wij proberen wel interventions samen te ontwikkelen met de eind gebruiken. Dus op die manier proberen we wel met iets te komen op individueel niveau ook aan te pas is aan patiënten. Dus dat we niet alles aan iedereen, dat niet iedereen precies dezelfde intervention krijgt. Wij gebruiken bijvoorbeeld nu ook kunstmaatige intelligentie en chatbot zodat mensen ook daadwerkelijk ingesprek kunnen gaan en gepersonaliseerd advies kunnen geven. Want, ja, ik ben het helemaal met u eens, want size doesn't fit all, zeggen we ook altijd, het moet wel een beetje aansluiten op de belevingswereld en ook de behoefte die je hebt. Dus een van de dingen binnen ons onderzoek is dat we echt gaan kijken naar wat zijn nou de behoefte. Dat gaan we daardoor in focusgroepen en interviews met eind gebruiken en dat nemen we mee in de eerste ronde van ontwikkeling dan laten we zien wat hebben ontwikkeld. Mogen de patiënten weer input geven en dan komt pas een eind product. En zo zou we er natuurlijk overal moeten, maar ik denk mevrouw vooral aangeeft in de praktijk bijvoorbeeld van verzekeraars zie je dat wat we doen, want dat is lekker goedkoop. Dat is natuurlijk niet wat jij wil uiteraard maar zie je dat wel gebeuren ook in de praktijk? Nou, er zijn nog denk ik relatief weinig gepersonaleerde interventions beschikbaar want het duurt best wel even voordat we dat hebben gevalideerd voor het ontwikkeld is gevalideerd en dan pas dat het naar de zorgverzekeraars gaat en die moeten dan ook maar net willen wat we hebben ontwikkeld dat het niet te duur is en dat het begrijpelijk is dus dat duurt de zorgverzekeraars dit soort interventions gaan aanbieden. Dank daarvoor aan deze kant ook een vraag. Ja, u noemde een succesvolle intervencie waar wij mensen dus 20 seconden iets anders deden dan hun routine en dan vraag ik me af hoe kwamen jullie op het idee dat dat kwaliteiten van leven zou kunnen verbeteren dat is niet meteen evident voor mij dat 20 seconden dat zou kunnen doen. Nee, we hebben niet alleen gekeken naar dat component of dat aan kwaliteiten van leven verbetert maar de complete intervencie en die hele intervencie bestond uit die berichtjes maar ook dus van monitoren van met de Fitbit je gewicht je kreeg voedingsadvies advies voor fysieke activiteit om wat meer te gaan bewegen dus alles bij elkaar genomen zorgt ervoor dat de kwaliteit van leven verbeterde omdat de mensen zich waarschijnlijk gewoon wat fitter zijn gaan voelen. Maar het is ook gewoon denk ik de verwondering hoe kom je op dit soort ideeën op dit soort intervencies doe je dat met je collega's dat je is dat de breinstormen of is dat uit de literatuur dat jij benzine is interessant ja, in beide manieren komen we daarachter voor dit project bijvoorbeeld het was een groot consortium uit verschillende landen de Europese landen hebben we daarmee gedaan en dan ga je bij elkaar zitten en je gaat bedenken wij zouden graag intervencie willen doen je gaat een beetje rondkijken wat er beschikbaar is hoe moeten wij dat nog aanpassen we zijn er mee eens en dit was toevallig wel een bestaande intervencie uit Engeland die hebben we vertaald voor onze patiënten precies, het komt ook weer voor het uit onderzoek wat andere mensen hebben gedaan wat je weer door probeert te vertalen mooie vragen ook dank andere vragen of opmerkingen anders met permissie mag ik u ook een vraag stellen want ik zag jullie samen zitten volgens mij spreek ik hier met de man van er klopt, de vriend van de verkeering inderdaad verkeering inderdaad hoe we het noemen there's something going on hoe stress... ja precies heel goed, we gaan het eens over maar ik ben gewoon benieuwd we hebben het over zo'n prachtig thema dat is natuurlijk ook wel leuk ja, hoe gaat dat in de praktijk hoe ervaar je dat zelf ik moet dit antwoord goed formuleren vanavond ruzie en dan is de stressprons behoorlijk groot maar daar moet je vrienden mee zijn precies, daar moet je vrienden me leerigen en dat heb ik de afgelopen tijd ook geleerd dus maar het gaat prima hartstikke goed hoe doet je moeder? goed ik vind het hartstikke goed laatste vragen voor opmerking uit de zaal nog iets wat u wil weten wat u verbond sorry, aan deze keer even wachten op de microfoon mag ik nog een heel kleine vraag van is er iets bekend over uit Engeland dan over longitudinalonderzoek of hoe dat dan ook na vijf jaar of na tien jaar nog functioneert ja, leuke vraag dat doen wij ook we kijken inderdaad want ik zei net heel kort dat we kijken voor de intervencie hoe iemand is en dan daarna dat is de eerste na-meting maar we volgen patiënten ook op na zes maanden nog en na twaalf maanden bijvoorbeeld hebben we het gedaan en wat we zien helaas is dat meestal na drie tot zes maanden iedereen weer een beetje terugkeert naar zijn eigen functioneren zoals dat er van tevoren ook was en dat er maar een klein groepje patiënten is die omhoog blijft gaan om aan het zo te zeggen dus dat die de gezondheidsgedrag ook echt volhoudt dus vanuit dat perspectief ook zijn wij nog steeds zoekenden naar hoe kunnen we er nou voor zorgen dat die intervencies van ons ook op lange termijn effectief blijven dus dat wij mensen helpen om het gezondheidsgedrag ook lang vol te houden en dat kunnen we eigenlijk leren door die kleine groepjes die het blijven volhouden om die te interviewen om daarop in te zoomen en te leren van wat helpt om dat te doen en dan verwerken we dan weer in het volgende onderzoek dank u voor jouw toelichting en u krijgt uiteraard ook een hartelijk applaus dank u wel dank u wel