 Hoogstuk 1 van Een Ongelukksvogel Dit is een LibriVox-opname. Alle LibriVox-opname behoort het publieke domein. Voor meer informatie of om je aan te melden als vrijwilligig, ga naar LibriVox.org. Voor gelezen door Anna Simon. Een Ongelukksvogel door George. Hoogstuk 1. Waarin mijn in connectie komt met iemand die niet de hoofdpersoon is. Het was natuurlijk een barrenherstavond. De wind gierde door de straten van alle steden, vlekken en dorpen, waar het even hard woei als de Amsterdam. De hemeltrans scheen in zeef. Men zag geen andere stervelingen op straat dan zij die hoogst noodwendig de woedende najaarstormen moesten trotseren. En menigin was, wees daar zeker van, met een vlaag van medeleider vervuld voor de Ongelukkigen, die in dit niet uitlokkende wedig door de plassen moesten snellen. Bovenal werden toen zij beklaagd die te arm waren om hun zolderkamer te verlaten, dat zich in een verzameling pannen mocht verheugen, waar door de maan menigmaal haar zilveren straden weerp. Iedereen had middag meer met die onmemiddelde wezens te doen, behalve zij die zelfen in een gelijk soortige geval verkeerden en dus voor eigen rekening genoeg de kermen hadden. En ook de heer van de wal, die daarin op dat ogenblik vele mensen na volgden dat hij niets dacht. Men maak hieruit niet op dat hij niets te denken had. Damelijk lang had hij zo kunnen zitten in somber gepijns verzonken, en dan waren het toch niet nodig geweest zijn hersenen met de bewoners en bewonsters der vijfde verdiepingen te vermoeien, maar de man sliep. Daar hij die weldadige rust genoot zonder dat geesten van verslagende vijanden zijn dromen versierden en hij zonder de minste stuiptrackingen zijn offig aan morvijs bracht, kunnen wij hem eens ter degel opnemen. Hij sliep daar al zat hij die dag louden hem in plaats van zijn glaasje klaren met suiker gebruikt. Zijn mond was niet hermetisch gesloten, maar vertoonde een opening waardoor men juist een eierkoekje had kunnen schuiven, terwijl die opening toch nog te klein was om te zien of de man zijn tanden gekocht dan wel gekregen had. Zijn handen waren over zijn tamelijk ronde provisiekamer gevouwen. Zo oppervlakkig lag hij daar enigszins als een mummy. Evenwel zou nu en dan een zachtige knor, dat een eerst beginsel van het berucht te snorken kon genoemd worden, iemand die hem stil had staan bekijken tot de heilige overtuiging gebracht hebben, dat die vleesmassa niet, zoals de mummy, het voerrecht had al enige duizend talle jaren engel te kunnen zijn. Hij had een wilderige zwarte krullenbol, die hem elf gulden had gekost. Op zijn kleding veel niets aan te merken dan zijn afgerijzing voor een bonte klederdracht, dat al te duidelijk in de zwarte jas, de zwarte broek en zijn zwarte vest doorstraalde. Hij eens ging goed gedineerd te hebben, daar zijn horlogieketting, die anders met een boog van twee duim peil hing, nu strak gespannen was, zodat het ringetje van zijn uurwerk half het zakje uitpeilde. Daaraan nog steeds bewegingeloos bleef doorslaapen, valt er voorlopig nog niets van hem te zeggen, en het was alsof hij het deed om ons de gelegenheid te geven, een blikje en het vertrek rond te werpen. Zowel vertrek als meneer, gaf een grote welvaart te kennen. De dubbele statiegordijnen voor de vensters lieten slechts een schemaachtig licht door en vormden in dit opzicht met de lege schotels die de man verlaten had voordat hij indelwonden een voldoend excuus voor de vaste slaap van het lievelijke dromende. Hoewel gehuwd had hij deze dag op zijn kamer gegeten, wegen zijn drukke bezigheden, zo hij zeiden, eigenlijk omdat hij die morgen lichte woorden met zijn lieve vrouw had gehad. In één daar hoeken van het vertrek stond een secretair die zich trots tussen twee student verhief. De tafel, schoon even als vele andere tafels van een viertal poten voorzien, mocht zich op dat ogenblik niet verheugen in poten zo recht als met dit billijk van een poot, die voor recht doorgaat, kan verwachten. Hunne assens trookten door al het gen op de tafel stond weinig met de definitie van de rechterlijn, maar hadden een gedaante aangenomen die de grootste wistkundigen Rijp-Vormerenberg zou gemaakt hebben, zo zij zich eraan gewaagd hadden de vergelijking van die commerlijn te willen opmaken. Op een kastje stond, nevendens een menig te snuisterijen, een van die sigarenstandaarts welke ons als hij gevuld zijn aan een jong stekelvarken doen denken. Schoon met november nog lang niet bereikt had, stond er een kachel nog zwartig dan men zich de last ervoor stelt. Verder was er niets in het vertrek dat bijzonder in het oog viel dan de grote spiegel. Nog gaf een toestel aan het plafond het zalig bewust zijn dat de ontdekking der gasverlichting ook tot hier was doorgedrongen. De slapende man scheen plotseling een einde aan zijn droombeelden te willen maken, want hij opende zijn mond zo ver als in zijn vermogen was en strikte beide handen en armen uit, met de vijf paar vingers krampachtig als haken uitgestoken, zoals alleen een ijselijk wanhopend mens of een luiaard die erg lekker geslapen heeft doen kan. Zijn nek werd hierbij oneindig klein. Zij nevoeten trachten de beweging daar armen na te volgen en onder een tevreden eh, eh, vereef hij zich de ogen uit. Het was nu mogelijk geworden voor iemand die ook wakker was te zien dat ze grijs waren. Hierop ging hij naar een hoek van de kamer en trapt op een hefboom aan de grond. Een knech kwam binnen. Van de wal voeg om thee en vertelde dat hij voor niemand thuis was. Voor niemand, hoor, voegde hij er veel betekenend bij terwijl hij zijn rechter wijsvingig naar de knechtoestak als vreesde hij dat deze zonder die aanmaning half de bevolking van Centraal Europa bij hem zou toelaten. Daarop vleidde hij zich in een gemakkelijke armstoel nedig en volgde de korrege methode die men zo dik was in praktijk ziet brengen. Namelijk in gebukte houding met de handen elke om een leuning van het meubel geklemd de stoel voort te schlepen om op een nieuwe zitplaats gekomen dadelijk wederig op de stoel neer te vallen welke langzaam voortgaande manoeuveren gemeenlijk met beschadiging van kuiten gepaard gaat. Nu had hij die op een langzame maar zekere wijze naar de secretaire geschoven waarna hij een sleutel uit de zak haalde en het kunstslok liet werken. De klep viel nedig en een schilderachtige collectie hokjes met allerlei boeken en papieren opgevuld vertonen zich aan het oog. De man gebruikte die klep tot strijftafel en had in één der hokjes pen en ink staan zodat hij voor zijn secretaire gezeten onnoemelijke schatten van kennisconfigaren en aan andere mededelen. Hij zat dan ook wel eraan zo ijverig te schrijven alsof elk woord met een biljoen betaald werd alsof elke lettengeep een nieuw licht in de samenleving moest verspreiden alsof de ink geen geld koste. Nu en dan bracht hij de pennschacht even aan zijn neus als wacht hij heldere denkbeelden die aan het papier een allesbehalve helder voorkomen zouden geven en juist nu bleef de pen zeer lang tegen die neus geklemd. Hoelang hij zo gezeten was is niet bekend en misschien had hij mij nooit dit grootse voorval gekend waren niet zijn zogenaamde lakkij met een brief binnengekomen zodat hij in die pijnzende, poëtische welicht ook suffend houding verrast werd. Zwijgend naderde de bediende met een gezicht als al hij het bewust zijn dat in die brief enige doodberichten stonden. Hij werd in zijn plechtige mars gestoord door de heerdeshuizes die het zijn bodemloos diep nadenken ontwaakte en het warende, zeerdriftig vroeg COINY CLOPPENVEGEL de trouwen die naar staanelde onthutst ik was bang dat u sliep waaropte wel degelijk wakkeren dat is hier bepaald in de zin van niet slapende, hem toesnouden ik slaap nooit zeker had hij, toen mij hem aantroffen zo lang over dit afdoend kernachtig antwoord nagedacht hij scheurde de brief uit de hand van de knicht en deze vertrok zijn gelaat namelijk toen hij de hand die de brief geschreven had herkende en hij zette ogen op als die van een officier die de kennisgeving van zijn verplaatsing naar turneuzen voor het eerst aandachtig doorleest de brief luiden als volgt wel edelheerig binnen een week uiterlijk moet ik volledig antwoord hebben op mijn schrijven van de 22e zo niet dan ga ik over tot handelingen uw onderdanige diner DUNK wie DUNK eigenlijk was zullen wij in het midden laten en van de walfolgen die met stoiseinse bedaardheid de brief dichtvouden met een totale verachting voor het pas ontvangen epistel vervolgte hij de gedachtenreeks die hij bezig was de vergetelheid te ontrukken zijn pen, dwarrelden, weder over het papier en telk een reizen als hij een bladzijder moest omkeren had hij een kwartier nodig om al de krullen en haken waarmee hij aan zijn reeds zo schone denkbeelden en daar een lokkelijker aanzien gaf te laten drogen maar hij verdeelde dit tijdperk door voor de helft genoegelijk over te lezen wat pas zijn er pen was ontvloeid hoeveel de inkt hier toe wel wat dik was en voor de andere helft bij 1 terapen wat de volgende bladzijder moest opvullen hij was namelijk bezig 1 bijdragen voor de Amsterdamse afdeling van het nut van het algemeen te verwaardigen en elk lid dat hem zo had bezig gezien zou zich vergenocht de handen gevreef en wanneer het hieruit een flauwe voorstelling ging afleiden van het kerrachtig genot dat het de volgende week te wachten stond na een poosje dat hebben geschreven legt hij de pen nedig nam een pri snuif die een kind van 10 tot 12 jaren op de plaats morgens dood zou hebben doen blijven en keek op zijn horlogie die moeite hadden zich kunnen besparen zo hij een oogomelijk had gewacht want de pendule was zowel willend hem het uur mede te delen nu hij een oogomelijk van zijn schrifturen afstapte moest hem natuurlijk de pasontvouwend brief weder in het geheugen komen tenminste hij nam het felletje papier last na drukkelijk het driet al regels over en greep pen en papier zeker om de brief onmiddellijk te beantwoorden maar nou hadden zijn poos op het papier gezet toen hij zich bedacht de pen wegweerp waarover hij berouw kreeg daar hij zijn weder moest opperhappen en het envelop van de brief van meneer dunk aan 64 stukjes scheurde die hem met tamelijk veel kracht in de steenkolenbak probeerde te slingeren de grootste helft bereikte de bak niet daar de stukjes in allerlei grillige banen daar langs heendwalden en op het tapijt rolden welke manoeuveren een kinderlijke voorstelling van de uitwerking in het steenvoegas opleverde het voorhoofd van de toornige man was met rimpels overtogen hij stond op, stak de handen in de zak en wandelde de kamer zeer pensief in diagonale richting op en nedig de ogen strak op het tapijt gevestigd even als die van een acteur die zijn rol niet kent en naar het zo'n fleurshokje blikt inmiddels doeg hij zorg wanneer hij tegen de hoek van de kamer zou aanbondzen bij tijd om te keren zodat deze wandeling iets van een diligencedienst in miniature had nu en dan previlde hij enige woorden die niet tot een minnet dicht behoorden misschien had hij daar nog zeer lang gelopen als niet de deur geopend was geworden en een meisje van op het oog tien jaren na hem was komen toerennen onder de woorden pa compliment van ma en of u waarop het lieve kind in haar reden gestuid werd door een gevoel van verondering dat zij niet kon onderdrukken toen zij pa daar als een postboden zag geen een wederrennen met ogen zoals Napoleon ongetwijfeld bij de brug van Lodi moet gezet hebben zij bleef enigszins angstvallig staan met de rechterhand aan de knop der deur hangende en bekeek hem wien zij zoveel verplicht was en die zonder in het minst van zijn aangenomen af te weken regelrecht op de deur aankwam daar hij het wicht nog niet had bemerkt zijn ogen waren strak op de grond gevestigd en hij zou misschien met zijn kostbare lichaam tegen de smalle kant van de deur zijn aangelopen als het verbaasde kind die niet tijdig had dichtgetrokken niets had de dieptenken de wandelaag en vader van die handeling vernomen maar ongeën het stapte hij voort terwijl het meisje aarzelde opnieuw de deur te openen ze begon dus aan te kloppen daarop draaide ze langzaam de knop om en opende behoedzaam de deur evenals men dit zo huivering wekkend van m'n vrouw blauwbaar beschreven vindt ze keek met enige schoen valligheid naar binnen en zag haar vader die juist ging zitten hij voeg haar wat bars waarom ze niet binnen kwam waarop het arme schepseltje op kinderlijke en nogal omslachtiggewijzen wilde gaan uitleggen dat zij juist dit met zo weinig resultaat had getracht te doen dochter onstemende vader smoerde haar de woorden in de keel om op te vragen wat is er het is bekend hoe teergevoelig een kinderhardje is zodat het niemand kan verwonderen dat het lieve kind zich een postuur stelde om te gaan wenen met geen de gruwzame vader nog neidiger maakt hij verzocht haar dat grienen te laten en te zeggen wat ze te vertellen had met een gevoel als waren ze een der diepste ramsalige kindertjes van negen jaren die de aardbol bevolken pacht zij snickende haar boodschap uit namelijk of haar even bij ma wilde komen welke wijze van vragen iemand die de oorzaak van haar verdriet niet had gekend met bezorgdheid wil ontmoeting van het echtpaar ze hebben tegemoet toenzien de man zag zijn zondelingen handelwijzen in en strakte beide handen uit om het kind aan zijn borst te drukken dochter kleine herriette wist niet welke goede richting zijn humeur had genomen nog geheel onder de indruk van zijn graam storigheid zag zij in het uitstrekken van beide armen zegt een correctioneel beginsel op lijfsbehoud bedacht rende zij zonder de deur voor omkijken de deur weer uit de toon des vaders eenmaal ontwapend daalde nu even merkbaar als een geleerde die bezig schijnt proeven met de wetten der zwaarderkracht te nemen als die nadat hij een schone maansverduistering heeft waar genomen uit het soldervenster van zijn huis op straat valt hij sloot zijn secretair en verliet het vertrek om zich naar zijn vrouw te begeven men moet volstrek niet denken dat de heer des huizes zo'n bulle bak was er was maar één zaak die hem kon driftig maken namelijk het ontvangen van brieven gelijk aan dien waarmee hij pas was vereerd geworden tot inlichting dienen dat van de wal een best braaf mens was maar één grote fout had iets meer uit te geven dan hij bezat of verdiende menigmaal werd hij dan ook opgevrolukt door min of meer deringende verzoeken om zevenmaal afgewezen equitanties eindelijk te mogen zenden het geen hij volgaar na had toegestaan wanneer de mensen maar niet zo impertinent waren geweest dit niet te willen doen dan na in klinkende spesie het daarop vermelde cijfer in hun grove handen gevoel te hebben en dit was juist het enige dat de anders zo goede man ertegen had ze te accepteren hij was koopman en zou het probaat hebben kunnen stellen als hij wat calmer had geleefd ter meer daar hij geld van de kant zijn ervrouw had iets dat hij nu en dan wel eens moest horen zo hij een andere vrouw had gehad zou het ook wel beter gegaan zijn toch gelijk wel later zullen zien zij had benevens een belangrijke kwantiteit andere vijden nog de karaktertrek erbarmerlijk korketten zijn zodat haar Garde Robben het denkbeeld gaf van een groot handel in zijde stoffen zo was de pas ontvangen brief een aanmaning die evenveel van een verzoek had als de opijsing van 2 politieagenten die een haveloze bederis met 4 haveloze zuigelingen uitnodigen het bureau eens te komen bezichtigen de man was op het ogenblik niet bij machten dus soms die hem gevraagd werd te voldoen en zijn woede was uit verlegenheid voortgesproten hij was anders een gezeten burger en ging zelfs voor een man van geld door slechts enkele leveranciers vonden aanleiding om die algemene roepstem in twijfel te trekken tot dus ver had hij met grote bekwaamheid er zich weten door te redden was zijn toestand bijna zo wanhopend als die van een luchtreiziger uitwiensmand de bodem valt zolang zijn schuldeisers hem met rust lieten was hij een vrolijk mens wel niet geestig, maar altijd opgeruimd hieruit volgd dat telkens wanneer hij niet in zijn humeur was dit zoveel te eeren uit oogliep dat is zeker, wanneer zijn vrouw uit logeren was bestond er geen gezelliger gast heer dat hij een bruiktoog was niet omdat hij zelf geen haar ontvangen had of gesculpeerd was maar daar het weinige oorspronkelijke haar waarmee hij nog in zijn wichtje had liggen schrijen aan een vuurpaak deed denken had hij gemint zijn een persoon niet in een onbehagelijk daglicht te stennen door een zwarte kleur te verkiezen daarbij troost hij zich met het denkbeeld dat in de tijd van Lodewijk XIV al wat van Adel was met bruiken had gelopen en dat genoemde grote koning veel verder met de bruik was gekomen dan hij ooit zonder bruik zou kunnen komen welke reden zoals hij zelf inzag van nul geen herwaarde was daar hij onverschillig welke regenboog kleuren in zijn haar mochten op te merken zijn denkelijk nimmig een beroemd persoon zou worden iets dat hij menigmaal inig bedroefd maakte einde van hoofdstuk 1 hoofdstuk 2 van een ongeluksvogel door George deze liep in vocksopname bood als publieke domein voorgelezen door Anna Simon hoofdstuk 2 waarin we in het midden zullen laten of meneer van de wal al of niet onder de plak zat en kennis maken met iemand die wel de hoofdpersoon is toen nog hoofdpersoontje de huisvader kwam binnen enigermaat aan voorbereid op het toneel dat hij zou aanschouwen dit overtof nog zelfs zijn stoudste verwachtingen het lieve huidende meisje was onder de moederlijke vleugels waarvan de twee armen met wijde pofmouwen wel iets hadden vertoasting en verdediging gaan zoeken en de blik waarmee de binnenkomende ega begroet werd gaf deze en duidelijk inzicht dat mevrouw van de wal haar gevoel als moedig niet zou verlogenen en het huilenbaltje niet op zand had gebouwd de woorden zo ben je daar barbaar overtuigden hem dat hij gezien was nou was hij de kamer binnen of het kind begon te trillen als moest het gevierendeeld worden het verschoel zich achter de stoel van haar moedig en gebruikte haar zijde kleedje om de talen te persen de man wilde alles weer goedmaken door het kind op te nemen en zijn herriette een hartelijke kust te geven maar nou wilde hij dat lofelijke voornemen ten uitvoer brengen of de bezorgde moeder vloog op plaatste zich als beschermengelin tussen man en kind en sprak terwijl haar ogen woest rolden nog één stap en gezond zien dat een moedig haar kind niet laat mishandelen op die moedige toon begon de miskende echt genoot haar mede te delen als hij volstrekt geen kindermoord op zijn geweten wilde hebben toch hij drukte zich niet gelukkig uit met de woorden maar lieve Engel ik wil het kind volstrek niet mishandelen ik wil want hierop viel de verontwaarde de moeder hem in de reden ja dat moest je ook eens proberen je zult van het kind afblijven toen nam ze dit bij de hand gooide de deur geweldig achter zich dicht en sleepte haar het dierbare last voort met een spoed om haar na te werpen ze bacht het kind naar haar slaapkamer nam de sleutel naar die twee man omgedreid te hebben uit de deur en ging toen staatig naar beneden om haar man de wet eens geducht te lezen deze had haar nauwelijks de deur zien dichtwerpen of vol vrees voor de naderen de storm bedacht hij hoe zijn toornige vrouw toch aan het verstand te brengen dat hij de liefde rijkste bedoelingen had gehad de zekere convictie dat hij hier toe niet meer zou komen om haar besluit te nemen hij zette zijn hoed vast op het hoofd nam een wandelstok en door het geruis van het hemelsblauwe kleedje zijn haar gaad op de tredender trap van haar nadering bewust liep hij met tamelijke snelheid naar de voordeur en juist had hij deze open gedaan toen zijn vrouw zichtbaar werd de geopende deur deed hem echter een gedaante aanschouwen die zijn plan totaal in duigend deed vallen deze gedaante was niemand anders dan de heraalte die juist de stoep opkwam dat was waar anders de deur zich bevond hartelijk de hand drukte voeg of hij soms uit ging iets dat trouwens vrij duidelijk te zien was daar van de wal niet met hoed en stok zou gaan zien of de stoep ook omgevallen was en er onder één adem bij voegde dat zo dit niet het geval was haar een kopje thee bij hem kwam drinken de familiaire voet waarop raalte in dat huis verkeerde wettigde die voorslag hoewel van de wal valluik laten zinken de kamer binnen trat en het kosten de nieuw aangekomenen die man en vrouw reeds vrijwel kende niet veel moeite te zien dat nu juist geen zonnenschijn de huiskamer opvrolipte het geen temer zo was daar het licht was opgestoken de bezoeker kwam achter zijn vriend zo was van de wal in de wag raalte maakte een buiging voor mevrouw wakken ze met een neiging beantwoorden waarop hij met de beste wil van de wereld slecht het denkbeeld welkom kon afleiden hij nam een stoel en ging zitten welk schoon voorbeeld door de heer van de wal gevolgd hert had de gast zelf niet zijn mond wat geopend om enige klanken uit te brengen dan zou wel licht geen woord de diepe stilte verstoord hebben dit gebeurde tenminste de eerste vijf minuten want met belangstelling staarde hij het stomme gesprek gaden dat het echt paar voerde en hoefd zakelijk bestond in het richten van vuurige blikken door mevrouw op meneer blikken zo vuurig dat had hij een brandglas gehad hij wil licht zijn sigaret kunnen aansteken eindelijk brak de heraalte het verdrietig stilswijgen door op de gewone, schrandere wijze het gesprek te beginnen met de aanmerking dat er veel kans bestond dat men die naavond regen zou hebben hij durft het woord onweer niet uiten wel moest hij wat lang op antwoord wachten maar de vrouw had wel leventijd genoeg haar vazoen op te houden er vroong zich plotseling het gezicht in een vriendelijke plooi gelijk de meeste vrouwen zo goed kunnen doen oh, ik heb nogal hoop dat het droog blijft toen zij die woorden had uitgesproken verdween de vriendelijke plooi van haar gelaad en ze wierp haar lieveling zeker om haar schade in te haden weder een blik toe die een ijsbeer zou hebben doen blozen het is altijd een onaangename positie voor iemand die gebeukt gaat onder een gedoren gesprek ook meneer Raalte ondervond dat en zijn gelaad begon dit zo duidelijk uit te drukken dat de vriend en gastheer de hoge noodzakelijkheid in zag om de stout dus groen aan te trekken en tot zijn echtgenoot enige woorden te spreken juist wilde hij een gesprek aanknopen over de laatste zitting van de gemeenteraad toen ook gelijk tijdig de gast zijn mond opende en belangstijlend vroeg hoe het met de kleine herjetten ging hij dacht de ouders op deze wijze bijzonder te streden u begreep hij er niets meer van de vrouw hield krampachtig haar porduurschaartje omknelt en weerpare man een laatste maar onbeschrijvelijk gruwzame blik toe waaronder deze als een inkromp uit bescheidenheid durfte de heraalte niet informeren naar de oorzaak van hun ongenoegen dacht de vrouw die toevallig haar oog op de gast vestigde bemerkte duidelijk de levendige verbazing die dit toneeltje bij hem verwekte ze bedoong zich iets vrouwelijks hoewel de voorgaande situatie helaas al te dik was vrouwelijk is we zullen dus liever zeggen iets zacht moeders en ze voeg hem of haar een kopje thee wilde gebruiken volgaarne mevrouw was het antwoord maar opzij als waar er niets gebeurt 3 kopjes voor de kleinste helft met thee wilde en niets meer van haar woede liet blijken alleen zou een geoefend oog hebben bespeurd dat ze haar man uit je melk gaf het ging alleen bij de genen die wist dat hij veel suikig en weinig melk gebruikte bevriending kon verwekken ze rijk de raalte met de gewone gelegenheids glimlach zijn kopje over terwijl onder een dof gebrom haar Charles het kopje werd toegeschoven na enig onbeduidende woorden gewissel te hebben begonnen zij juist een punt van hoge politiek te behandelen en de heer van de wal zou denkelijk als haar gewoonte een grote menigte domheden gedibuteerd hebben een grisselijk gegeel en geschreeuw van boven tot in het doordroom mevrouw sprong verstrikt op en stormde onder de teatrale uitroep mijn kind, mijn kind de kamer uit die onbeleefdheid tegenover meneer Raalte was zeer te vergeven toen van de wal vol ontzetting haar op de hele wilde volgen had de grote vrouw nog de zelfbeheersing hem toe te snouwen blijf maar als vreeste zij dat hij het kind zoot op ster van lach zou afmaken en zeel naar haar bevel te luisteren volgde haar haar langzaam zodra ze de deur geopend had woei een verstikkende damp waarin gemakkelijk fosfor te herkennen was haar tegen nou had de moedig de rook ontwaard toen zij onder een rauwe gil op de drempel Nederzonk met de uitroep ongelukkige dit mocht zeker een zondelingenwijze van haar kind te redden genoemd worden men zoek hierin niet gebrek aan moederlijk gevoel van de wal nadert er nu eilings en stapte over zijn weder helft heen als waren zij een opgerold karpet geweest hij zag ook in het eerst niet precies wat er aan de hand was maar spoedig ontwaarde hij de oorzaak van de ramp een doos met lucivers zondde de tafel te branden terwijl het onverzicht gekind dat zeker met de lucivers gespeeld had veel had van een schilpad die op de rug ligt een ogenblik aazelde de man tussen twee noodzakelijke verrichtingen de brand te blussen of te zien welke brand wonnen zijn kind had bekomen daar hij dit laatste altijd nog kon doen was de uitslag zijn er overweging dat hij naar de was tafel stoof en alle daarvoor handen water over de tafel uitgood deze hoeveelheid vloeistof is geen voldoende te zijn de vlam was niet alleen geblust maar het water begon ook door het plafond heen te lekken de heraalte die met bevreemding naar de uitslag wachten kreeg de droppels in zijn leeg kopje en ze dreigten hem een kopje thee te bezorgen van het gehalte zoals zijn vriend er pas ingedronken had toen de brand geblust was wierp van de wal zich op zijn kind hield het tegen het licht als wilde hij zien waar het beschadigd was en liep toen over zijn vrouw in stintmatig heenspringende met hij rejette naar beneden om hem met de andere helft van zijn thee weer erbij te brengen het meisje opende de ogen en verklaarde naar wat gerust gesteld te zijn dat ze geducht geschikt was nadat hij er nog wat te drinken had gegeven dacht hij aan zijn vrouw hij wandelde weer naar boven en kneelde bij zijn bezwijmde gade nedig die straks nog zo krachtig tegen haar wat uitgevaren eerst probeerde hij haar bij de naam te roepen maar ze gaf er even weinig antwoord op als een doodpaard dat door de villen gevraagd wordt of het ook iets tegen de kunstbewerking heeft hij begon er nu langzaam op te beuren maar bemerkte plotseling dat er brandende lucifers op het tapijt waren gevallen als er een panische schrik overweldigd liet hij de dierbare last die hij eerst half wat opgebeurt weer vallen en vloog heen om de kruipende vlam uit te trappen die maneuveren had zowel een opzichte van tapijt als gade een helzame invloed Charles maakte van het gunstige keerpunt gebruik om haar volmaakt gerust te stellen en Weldra verscheende onthutste vrouw opnieuw in de huiselijke kring eerst had zij het tellige voornemen opgevat haar man ook de schuld van dit voorval te geven daar zoals ook volkomen waar was wanneer zij niet het kind voor zijn woedehoud moet beveiligen dit op zo jeugdige leeftijd niet reeds de rol van brandstichter zou vervuld hebben maar de aanblik van haar kind doofde de laatste flickering van woede bij haar uit zodat van de wal ten koste van een nieuwe tafel zijn huiselijke rust terug had wat is dat gelukkig afgelopen zei de heer Raalte terwijl hij het lieve kind zo vriendschappelijk in de wankneep dat het een geel gaf ze heeft zeker nog brand wonnen riep de bezorgde moeder uit maar vrouw van de wal begon bepaald te duchten dat de mannen het op haar dochter gemunt hadden terwijl de gast met een versrikt gelaat de mogelijkheid overwoog dat de vrijving tussen de beide echtelingen op hem mocht overslaan de gasttrouw zette nu haar beleefdheden voort door Raalte te vragen mag ik u nog een kopje thee toerinnen hij wilde het haar met een welwillende hoofdknik toerijken maar opeens bespeurde hij met stom een verbazing dat het eerste en enige kopje thee dat hij bepaald en zeker had uitgedronken half gevuld was daar het nog op dezelfde plaat stond en de beide kopjes van meneer en mevrouw van een andere soort waren versierd met een twee taal geijk te formulieren liet hij dit vocht delen in de gunst van het pas leeggedronken kopje welk avontuur afliep met een gezicht bij uitnemendheid in staat om het jongen je vrouwtje opnieuw een dodelijke benauldheid op het lijf te jagen toen hij evenwel het haftige watermeneuveren van de verschrikte onverstrokken vader vernam begreep hij de oorzaak van het ogenschijnlijk zinsbedrog natuurlijk bleef het gesprek lopen over het ongeval van zo even maar spoedig reest de bezoeker op prevoelde enige woorden die hij niet meende daar het hoofdbeginsel in lag verborgen dat het hem speed hem te moeten verlaten wilde het arme lieve kind een kus geven maar bedacht zich tijdig en werd door meneer zelf uitgelaten werd van vreugde toen hij weder binnengekomen al de rimpelen van het voorhoofd zijn ergade zag weggevaagd en in de brandende tafel en lucifers, zich te hel welke hij zich die avond in huis had voorgespiegeld bespaard zag het was nu tien uren en de vraag waar Edeward kon zijn doet ons de recht voor onderstellen dat het gezin met de zwart gerocte papa de zwart gemuurde mama en het bijna zwart gebranden dochtertje niet compleet is dit was zo en toch niet want genoemde Edeward was een neef die door de goedhartige man in huisels genomen met de bepaalde beloften en tot de bestemming te brengen zo veel mogelijk naar de keuze van de jongen welke beloften bij zijn tweede ik veel tegenstand en gebrutter had veroorzaakt hoe de man zijn een vrouw anders ook naar de ogen zag in dit opzicht wankelde hij nooit en als hij hierover begon liepen de onaangenaamheden die hij erin moest berusten als men van de duivel spreekt ziet men zijn staart, zegt het spreekwoord en toevallig kwam Edeward ook achterste voeren de kamer inventelen met een gezicht zo rood als een kreeft terwijl hij heigte als of hij om het hartst van Helder naar Keuling had gelopen deze wijze van binnenkomen was wel wat ongepast maar toch te excuseren als men nagaat dat hij door een drie taal jongens werd nagezeten welke hij gof beledigd had noordu zeggen dat ze schapenkoppen waren welk affront dubbel gevoelig werd door de juistheid daar aanmerking hij had zich eerst vijf minuten tegen haar te weergesteld en nog gezichten met een twijfelachtige kleur overtogen toen had hij een schitterende terugtocht verkozen boven een wisse nederlaag want of schoon Kornijen in zijn lied zo prachtig laat zeggen Keuling, keuling, keuling, keuling keuling, keuling, keuling keuling, keuling, keuling keuling, keuling, keuling die daar in zijn zijn einde te komen lag niet in zijn bedoeling ze waren hem tot in de gang gevolgd maar durfden toch niet de kamer binnen treden en onder één verzameling scheld worden waarvan mevrouw er in haar dolste buien nog nooit één gebezen had wandelden zij de stoep wederaf nou was in deze buitenlandse oorlog een soort van wapenstilte aan het gesloten of een binnenlandse begon die vrij wat heftiger scheen te zullen worden in eerst genoemde had hij alleen gestaan nu had hij een bond genoot daar de negenjarige Henriette altijd zijn verdediging wilde opvatten de zaak moest in tussen al zeer hoog lopen al volgens de heertershuizen zich er in mengden en openlijk zijn pupeel durf te verdedigen vooral nu was hij veel te blijden met het ogenblik windstilte om zich in een kruising van zoetzappige woorden met een radde tong zijn er vrouw te wikkelen waarom hij zelfs voorlopig haar partij trak een gevecht tussen de jeugd en de grijsheid zo wat van de worstelstrijd van de pas opkomen in Nederlanden met het machtige Spanje Edeward had te veel werk gehad niet in de handen van zijn verpitterde vervolgers te komen dan dat hij zich op de ontvangst binnen had kunnen voorbereiden zich op een stoel werpende zodat de stof uit beide vloog wilde hij juist met de glimlach op het gelaad zijn avontuur vertellen toen hij het samengetokken lippen te zien kreeg van haar die hij nu en dan eens moeder noemde een vluchtige schuintse blik op zijn oom gaf hem de magere troost dat het ideaal van hulp op het ogenblik van de voogde te wachten een strikte neutraliteit zou zijn de berisping begon al dus schaam je je niet waarop de neef verklaarde dat hij het gaarden wilde doen als dit haar begeerter was hetgene met zilk een kam gelaten zijde dat de oom inwendig dacht het is toch een beste jongen de zachtaardige tante werd zo wit als haar tafel laken minst in de kast lag en dus nog niet tot haar gedurige ergenis door Edeward bemorst was zitterend van woede snouden zij hem toe zwijg na een oomblik zelf gezwegen te hebben daar de woede haar meestal aan het stot gaan brachten begon zij nu eerst recht ja kwade jongen is dat de manier van doen om zomaar binnen te hollen zonder je vuile benen af te vegen kan maar niet begrijpen hoe we nog zo mal zijn om zo'n vlegel langer in huis te dulden die al onze weldanen met de zwartste ondankbaarheid loont tot dus verre had haar aanhef wat het meest gewerkt op haar echtgenoot die haar door allerlei gebaren smeekte toch te bedaren tenminste onze jonge patiënt zat met grote bedaardheid en wiskunstige nauwkeurigheid naar het tikken van de klop te luisteren terwijl hij telkend als er 60 seconden waar haar verlopen een vinger opstak het weinige dat haar van opgevangen had bracht hem tot de conclusie dat de vraag is dat een manier en ze wordt vrij onnozel was daar het al waren die manier slecht zij toch in alle gevallen ene was van het ontelbaar aantal mogelijke manieren een kamer binnen te komen ook vond hij dat het woordje wij zeer misplaatst was daar als het mall was hem in huis te willen houden zij nog boven de wijze naar het oosten verheven was mevrouw scheen dat wezenloos turen aan een knagen parout te schrijven na hem dus een oogomblik te hebben waar genomen vervolgde zij je verdiende het huis te worden uitgejaagd je zult met Engeltje geheel en al bederven waarop haar Engeltje de spitsboef aanzacht met een blik waar het enigszins was op te maken dat zij er zo bang niet voor was de 16 jaar geboeteling hoorde haar met evenveel belangstelling aan als woonde hij een voortdracht over geomorphie bij eindelijk begon mevrouw van de wal duidelijk en dat hij nu evenmiddels anders gevoelig was voor haar bewoordingen nu werd ze vals dit noopte haar eens naar aan te roeren de enige die hem altijd kon grieven Edeward was wel onverschillig en niet licht geraakt maar het hart zat hem op de rechtenplaats nauwelijks had de verbitterde weldoenster er tot slot reden deze woorden bijgevoegd en je armzalige vader had beter gedaan je wat geld achter te laten daar al die prullen hiermee bedoelden zij zijn ridderoorden of Edeward vloog op zo jong als hij was zijn oog bliksemde en hij zou zich zeker op de boosaardige vrouw hebben geworpen als hij niet waren weer houden geworden niet door zijn oom, want die vermochten driftige jongen niet tegen te houden maar door zijn eigen gevoel een zegervierende glimlach ontzielde het gelaad van die vrouw ze schaamde zich niet tegen een kind te woeden dat op zijn leeftijd in Haag reed een vrouw erbieden de kleine herriette meerp zich nu om zijn hals en zijn woede lost zich op in tranen nog eens was zoiets voorgevallen ze wist wel dat hij op dit punt al het gevoelig was hij werd nu naar zijn kamer gebracht en lang bleef hij herriette bij hem dit meisje hebben wel groot een deels schrijnende aangetroffen het geen geen gunstige opinie kan geven maar men houde hierbij in het oog dat het lieve wicht juist vele schokken te verduren had gehad op zo jeugd geleefdheid zonder enige reden weliswaar te menen dat haar vader, ook zonder enige reden haar wilde lijf gaan en daarna op het punt te zijn om het sigarenas naar verwant te worden zou elk negenjaarig meisje wel een tobble voltralen gekost hebben anders was het een lief meisje dat gelukkig van haar moedig niet anders geerft had dan de uiterlijke bekoorlijkheid waarmee je deze voegig in zo hoge mate was bedeeld en van haar vader ontegenzeggelijk zijn goed karakter had overgenomen zij hield innig veel van Edeward nooit was er geschilder zijn en hoe zeer ze ook wat karakter aangaat uiteen liepen leefden zij in een harmonie welke aan alle bestaande kamers, raadsvergaderingen college's en meer dergelijke kibbelende lichamen tot voorbeeld mocht trekken het is dus volstrekt ons plan niet om één onzervrouwelijke personen in na volging van vele comediesteuken drama's en melodrama's voortdurend huilende en stinkende te laten optreden omtrend half twaalf blist de heer van de wal zijn bougie uit en het gehele huisgezin lag een diepe rust behalve Edeward die geen oog dicht deed ook de drie schapenkoppen sliepen en vergaten dus zo lang hun gemeenschappelijke vijand om 11 uur hadden zij reeds hun ogen gesloten 1 der drie schapenkoppen echter kon maar 1 oog dicht doen daar het andere na de verwoede strijd zeer in volume was toegenomen einde van hoofdstuk 2 hoofdstuk 3 van een ongeluksvogel door George deze liep in vocksopname behuort als de publieke domein voorgelezen door Anna Simon hoofdstuk 3 waarin we ont waren dat Edeward niet op een bijzondere wijze het licht zag en bekend worden met zijn levensloop totdat hij de kinderschoenen uit trapte Edeward van Bergen had nog een negatief ouderdom hij was nog lang niet in aantocht toen zijn vader de terugtocht uit de land als major mede maakte en zoals bekend is het was toen de tijd niet dat dit baantje bestond in nu en dan eens op een paard te klouteren een blinkende sabel te zwijen twee maanden het jaar de parade op te luisteren soms de uniform aan het paard en voort arme soldaten die ten gevolge van spirituele vochten wat wankerlijk door de straat te defileren uit een gevoel van plichtbesef zolang mogelijk in de provoos te duwen hij leefde in een tijd toen het salaris menigmaal een ongelijke kogels bestond en had de tocht naar Rusland niet bepaald voor zijn plezier mede gemaakt hij had veel honger geleden en drie vingers waren hem afgeschoten met geen defluit die hij steeds met hartstochtelijke ijver bespeeld had in miskrediet had doenvallen eindelijk was hij nadat nog bij de terugtocht zijn stelbenen tot de eenheid was gebracht teruggekomen nog juist in staat om het baantje van gepensioneerde waard te nemen terwijl hij voor zijn been de kistkosten dan enige pijnlijke gezichten houten vingers probeerde hij niet het krijgsmanswaard zou in de schede veroest zijn als het niet met andere equipments stukken die nu ook voor hem onnodig waren verkocht als geworden het pensioen was wel voldoende om te leven maar daar de zaken van Napoleon meer en meer hartelijk begonnen te staan was er enige bekommering over het behoud van dit pensioen gerezen gelukkig had hij nog enig geld van zichzelf onderzeer omgunstigomstandigheden zag Edeward uit licht en dit was nog wel lamp licht hij kan zich niets meer van die omstandigheid herinneren zijn vader heeft hem verteld dat hij een zusje zou gehad hebben als dat lieve kind zich niet op de onschuldige leeftijd van 3 jaren te goed voor dit tranendal had bevonden de moeder was niet lang daarna het meisje gevolgd en de verminkte krijgsman bleef alleen met de kleine Edeward achter het is te begrijpen dat hij idolaat veel van hem hield even als iedereen langzaam op wandelde met een zware valhoed op zijn knikertje en had reeds op zeer jeugd geleeftijd een kinderlijk welbehagen om zijn vader aan die grijze knevel te trekken zodat er de tranen tevoorschijn kwamen hij kreeg onderwijs van zijn vader zelf maar er wel in die tijd in het algemeen de officieren nog niet van geleertheid duizelden en men toen met een scherpe blik en de sable even ver meenden komen als nu met algebraïse formules was dit niet veel hij kreeg een goede vorming wat inborst aangaat maar van wetenschap zou hij niet gesporren zijn nou had hij lezen en schrijven geleerd en kon hij op de klok kijken toen hij ook zijn vader moest missen en geheel alleen op de wereld liep hij weende totdat de bron zijn er tranen bijna uitdrogte de brave vader had zijn broerig plechtig doen beloven dat deze zich het lot van de wees zou aantrekken terwijl hij hem niets kon nalaten in de edig dag de edele man had zorg gedragen een betrekkelijk aanzienlijke somgeld voor zijn kind af te zonderen maar van dit niets wist de broeder begaf zich met het jongenskoop sleeptouw naar amsterland waar hij toenreeds woonde hij werd daardoor zijn pasgehuurde vrouw opgewacht die het cadeautje verbolgen ontving en Edeward zag de vierjarige Henriette in de wieg liggen en mocht haar toenreeds leiden de goede oom hield nu in presentie van zijn vrouw de aanspraak tot de jongen hij betoogte dat zolang hij leefde Edeward aan niets gebrek zou hebben hij zag de liefde van zijn vrouw die geforceerd voor moeder moest spelen over het hoofd hij hoopte dat Edeward zich dit alles zou waardig tonen en de liefde mocht beantwoorden die zijn vrouw en hij voor hem zouden aan de dag leggen gelukkig dat Edeward dit laatste niet letterlijk deed daar zijn tanten dan dagelijks met grimmige blikken moeten aanzien en met allerlei kleinigheden tergen de uitslag van die reden was dat Edeward de schoonste beloften deed en mama, zodra hij de kamer uit was tot de echtgenoordzijde dat deze het warm wel voor zich had kunnen houden nog diezelfde avond werd de familie raad gehouden tussen meneer en mevrouw van de wal weld een laatste begon met kracht dadig te weigeren het bedelaars kind in haar huis op te nemen verklaard dat iedereen wel zulke dwaazen verzoeken kon doen en dat haar man hun uils kijken was het gesprek dat eerst p.p. begonnen was eindigde met een fuga waarbij het echtpaard tegenoekander in scheelde toch de vrouwelijke kiel zo de boventoon had dat Edeward alles wat ze zeiden verstaan kon hij had zich juist ter rustig gelegd maar schliep niet spoedig door een hem een paar ontsamenhauende woorden van een vrouwenorgan in de oren meer malen zijn naamhoerenden noemen begon hij aandachtig te luisteren toen hij het woord bedelaars kind hoorde werd hij zondeling te moeden en hoewel tien jaar oud toonde hij reeds dat hij karakter had hij sprong zijn beddenker uit schoot flux zijn klederen aan en kwam juist onder de heftigste bewoordingen de kamer binnen hij zeiden toen, niet zonder waardigheid dat hij onmiddellijk de deur uit ging en niet op zulke een wijze het genadebrood wilde eten wij licht dat de vergram de vrouw het onbillen van haar scherpe bewoordingen in zag ze zweeg en de heer van de wal nam de jonge Edeward op de knie die een rave jongen was en had hij hem nimmer meer aan zoiets zou bloot staan hij zou hem de volgende week reeds naar een kostschool doen vertrekken en dit gebeurde ook Edeward nam door pijster weinig bagage gehinderd een hartelijk afscheid van zijn oom kreeg van zijn tante een kus even cool als die van de hospodag van Servier op de voet van de Grote Heer drukt de herriette een beter gemeende zoen op de lippen en werd in de diligence gepakt om door de trawanten der kostschool te wittigd waren te worden afgehaald het waren noodeloos hem in al zijn kostschoolplagen te volgen ieder kent zo'n inrichting in elk geval was hem dit verblijf zeer nuttig al daar ontwikkelde zich zijn karakter dat toch door veel grotere plagen zo zeer gewijzigd zou worden hij had een goed verstand en begreep alles evenvlug hier leerde hij een vriend kennen Jozef genaamd beide hadden grote zucht tot kleine avonturen de ondermeesters werden door hen menigman tot het uiterste gebracht één der herin kon door al het leed het zijn deden maar geen bakkenbaarden krijgen hoe zeer hij het kala lichaamsdeel zo'nvuldig behandelde ja vertroedelde ze stalen alleen daar appelen maar op vier bordjes stond geschreven hier liggen voetangels en klemmen ze gingen bij de voorzanger op kategisatie en konden onmogelijk toegeven dat hij de L en de R niet kon zeggen ze maakten een bibliotheek straf thema's de gekste invallen of schoon de verontwaardiging van allen die hen kenden natuurlijk van hen die de slachtoffers van hun vernuft waren in hoge mate werd opgewekt het ging nogal goed een treurspelechter dat tussen de schoolmeesters vrouw en de beide snaken werd afgespeeld had zeer erbarmelijk gevolgen zij wilden namelijk de jevrouw eens fameus aan het schrikken maken en takelden zich met allerlei witte kledingstukken zo toe dat zij er juist uitzagen de hemmelend het spook laat bekijken dit zou dan gebeuren op een avond dat de chef der inrichting op reis was ze hadden zich hier toe in een kast van het ruime slaapvertrek verscholen en schoonzijde de trouwe politie de ondermeesters vermist waren niemand had enig vermoeden dat zij op die heilige plaats zich bewonden de jevrouw een eerwaardige matronen kwam slaperen garen kamer binnen nadat zij voor een half uur afgedat genomen van haar echtvriend die door hagel en wind en begon zich voor te bereiden op een genoegelijke nachtrust juist had zij haar borstelig haar in een slaapmuts geduwd en zou bijna in purist na Turalibus haar lege steden zelf gaan opvullen toen de kastdeur zich langzaam en plechtig kraakend opende de haren der vrouw rezen onder haar muts te bergen zodat deze dreigde af te vallen een rilling voer haar door de eens zo fijne ledematen haar mond opende zich krampachtig bestier van haar op de lippen mijn hoorde niets dan het klapperen van haar tanden een witte gedaante werd zichtbaar die jevrouw begon te rillen en te beven het armschep soms stond te waggelen en hield zich aan de spierwitte gordijnen vast als vreemde zijn neer te vallen de positie werd niet benijdenswaardig toen een tweede, ook al witte gedaante zich achter de eerste voegde en een holle stem, driewerf weeeeeeep het werd haar werkelijk wee de schrikbare gedaante liep in regelrecht op haar toe ze begon te kreunen en te kermen riep alle bekende heiligen aan die men maar in de almenaak vinden kan ze zwoeren coupon van 1 gulden 47,5 cent aan de armen te geven als deze beproeving haar voorbij mochten gaan het gaf niets haar angst nam nog toe toen haar plotseling op de gesloten deur werd gebondst ze zou nu zeker voorgoed in zwijm zijn gezonken als niet het gebondst dat zij al ze met de verscheiding indrukwekkend geheel beschouden een geheel andere uitweking op de eizingwekkende gedaten had gemaakt daar deze opeens stillstonden en luisterden de blaadjes keren zich nu plotseling om want vanbuiten hoorden men de stem van de echtgenoot die dringend verlangde binnengelaten te worden waren Jozef maar zo bedaard geweest als Edeward dan zou ze weer licht nog niet de moed gehad hebben, de deur te openen en dit roepen voorzinsbegoocheling gehouden hebben maar nauwelijks waren op zacht vluistunde toon Edeward, hoe moeten we beginnen uitgesproken of haar ging een licht op tegelijkertijd dat haar licht uit ging uit welk Edeward behendig uitblies het mocht niet meer baten de onvoorzichtigen, hoewel zacht gesproken worden, waren door de verschrikte vrouw in haar angst opgevangen ze begreep alles en vol schaamte over haar tentoond gespreid lelijk uiterlijk en laf innerlijk rukten ze de deur open de twee gedaten vlogen wel de verbaagde voorbij, maar eilaas ze waren toch ontdekt de vertoonde vrouw beefde nog maar nu van woede, in afgebroken woorden gafs haar huwelijk gezel een tamelijk goed overzicht van omstandigheden deze was nog woedender dan een schaartjesverkoper wiens houten rek omwaait hij werd beurtelingswit, rood en daarna wederwit zij die hem kenden, miste maar al te goed dat dit het maximen van menselijke gamstoorigheid bij hem was onder gemoetstemming het vaak zucht gevoornemen de beide jongen lieden weg te jagen dat zo zo zeiden hij wat opluchten het geen zijn beurs als die spreken kon ook zou gezicht hebben de schuldigen waren in tussen wat van de schrik bekomen en hadden nadat ze zich wederig in hun kribe hadden begeven een lachbui die eerst eindigde toen zij goed vonden in slaapte vallen en beide droomden van het onbehagelijk nachttoilet ter je vrouw de volgende morgen zagen zij intussen met enige bekommering de afloop van hun nachtelijk genoegen te gemoet en hadden ze deze afloop kunnen vermoeden ze hadden zich zeker nooit voorspoken uitgegeven voor het ombijt nog werden zij voor de vergrande hoofdonderwijzer geroepen met kloppende harten liepen zij de gang door en toen ze de kamer waren binnengekomen deed een blik op de geleerde geworpen hun als met een winger aan de wand hun noodlot voorspeld zien met een bedaardheid en koelheid die uit overspanning voortsproot deed de bronte van wijzheid de deur op slot de sleutel draaide piepend en hij ging zitten de beide ex spoken zagen ook aan de man van wetenschap stond op rijkte elk van hen een brief toe en sprak geen woord wil ik over uw handelwijze van gisteren spreken zodat de jonge lieden die daaruit afleiden dat ze hem woord zou houden zeer verwonderd waren toen hij vervolgde ze is te laaghartig om daar nog iets van te willen horen edewaard kon niet nadaten zijn confereren toe te vlustigen dat die speech zeer hardig scheen te zullen worden gij zult naar de diligence gebracht worden en hier wacht hij even toen, zeker van zijn effect zijde hij op een langzame plecht getoond en elke lette greep voorkouwende met betrekkelijk even groot tussenpozen als een boekhandeling leemt tussen de afleveringen van een werk dat hij uitgeeft ik, jaag u, beide weg de eerste indruk was dit is niet te misduiden niet aangenaam voor hen want hoewel ze met een duister voorgevoel waren binnengetreden toch hadden ze die treurige ontknoping niet verwacht beiden beloofden wel het niet weder te zullen doen maar alleen de gedachte aan de hersteloze stoudmoedigheid een herhaling van zulke ergelijke toneelten en hij hoeft te durven vooronderstellen versterkte de vertoorde man nog in zijn voornemen en onder het openen der deur sprak hij vertrek nog een flauwe straal van hoop gloerde aan de horizon hij zou zich wel licht nog bedenken hij bedacht zich dan ook werkelijk maar het eindresultaat was dat hij zich in het belang van de rust zijn er inrichting verplichtrekenen de beide belhamels van de kudde die aan zijn zorg was toevertrout te verwijderen en de wijze bijvoegde als één schaap over de brug is volgende andere allemaal hoewel zij niet recht wist wat dit erbij te maken had er waren maar twee schapen in het huis en dat waren de kostjohens niet zonder enig afscheid van hun kameraden te mogen nemen zelfs zonder dat meneer zijn schrander hoofd uit het raam wilde vertonen werden zij naar het Dilligeance bureau gebracht onder geleiden van een ondermeester wie zij het geval verhaalden de man verklaarde om zijn deftigheid op te houden dat zij niet meer dan een verdiend loon hadden ontvangen waarop Jozef aanmerkte dat als zijn patroon zo doorging hij spoedig geen loon meer zou ontvangen en dat zij er dus nog beter aan toe waren ze hielden zich groot totdat hun bewaker was verdwenen toen begonnen zij eens aan een thuiskomst te denken Edeward dacht aan de billeke toren van zijn oom aan zijn helveegachtige tante durfde hij in waarheid haar eens niet denken en de afstand die hem was stemming schijden was ongekeerd even redig met de opgeruimdheid van zijn gelaad hij had nu twee jaren op de school doorgebracht en behalve dit accident waren de berichten toch nooit van dienaard geweest om hem een zegenvierende thuiskomst in het verschieten doen zien bij de thuiskomst had dus niet veel aanlokkeleks ze scheiden met gezichten in mineur en Edeward reed door naar Amsterdam hoe meer hij de wereldstad naderde hoe meer hem een onaangenaam gevoel maar dat duurde niet lang en zijn onverschilligheid zou gezegenvierd hebben zo niet het inwendig gevoel van zijn verplichting hem zijn handelwijze had afgemaald met kleuren die hem toeschenen zwart te zijn van ondankbaarheid en dit maakte dat hij er niet zo luchtig overheen dacht niet dat hij bang was voor de storm die hem wachten maar zijn geweten hield een aanspraak tot hem die lang niet mals was met lomensgreden stapte hij de stoep op en trok oh zo bedaard aan de schel was hij opengedaan toen hij speelmackertje om de hals vloog die eerst ontvangst viel hem nogal mede maar maakte ook met hem wachtende contrast zoveel te groter zijn vocht was juist niet thuis zodat hij geheel het opgestreken zel van zijn hartelijke tante tegemoet ging de ongewone welkomstgoed wat komt hij hier doen was de introductie welke hij het terecht gevreesd had hij rijkte haar stilswijgend de brief over in de hoop dat hierin hem wel de moeite ene explicatie bespaard zou worden hoewel de brief aan haar gemaal gericht was aanzelde zij geen ogenblik die open te breken en las hard op de volgende woordendrijke mededeling wel edelen heer de maat is vol welke maat stond er niet bij mijn onuitputtelijk gedeeld is uitgeput ik ben in de treurige noodzakelijkheid geweest uw pipil weg te jagen mevrouw spakt het woordental weg te jagen wel aaklijk hol dat de kleine herriette angstig aan haar boezelaartje trok zijn menen de schildigen door de grond te doen zinken welk feit gelukkig of ongelukkig achterwege bleef nadat zijn ogenblik haar lectuur gestaakt had om daar aan de vereist de uitwijking te geven vervolgde zij een wandaat die ik te papieren hier proeften men op enige geografische meiden de geleerde niet zou durven of willen betrouwen waarbij hij zich heeft aangesteld als een ware onverbetelijke deugd niet heeft mijn geduld de bodem ingeslagen het slechte karakter van uw pipil zou een geest van bederf onder mijn discipline verspreid hebben die ik nog nooit in mijn inrichting geduld heb ik zou u aanraden hem zo spoedig mogelijk onder dienst te doen daar zouden ze hem wel klein krijgen deze vol zin werd besloten door hem wel gevalig hoofd knikken en de woorden braver man daarop las hij verder onze zachte dwangmiddelen die in klinkende oorwegen bestonden hoewel onze edewaard dadelijk had de kenning gegeven dat men dit met hem niet proberen moest vermochten niet meer op dit jeugdig, verstockt bedorven en onherstelbaar verloerend gemoet je nevens heb ik de vrij moedigheid gehad de rekening te voegen dit laatste in plaats van haar hoogachting voor die braver man te vervlauwen vervulde haar met zoveel gamstoorigheid op de bezitter van het jeugdig verstockt en ze wordt gemoet dat haar woorden ga uit mijn ogen, ondankbaar schepsel hem de kamerdeden verlaten door blij er voorlopig zo af te komen Henriette wilde hem volgen waarin gebiedend blij vier, deed haar aarselend gehoorzamen een uur later kwam de mannelijke richter thuis en toen hij het nieuws vernam van zijn vrouw, waar ik al die tijden te spinnen was hij ook zeer geneigd de bengelde deur uit te gooien hij deed hem bij zich komen en bevolg hem de reden te vertennen waarom hij zo schanderlijk was weggezonden met levendige kleuren schilderde Edeward nu het ontzettende voorval en het grote ergenis van de onmedoogende tante die tegen elk gevoel van medelijden gepanzerd was begon de oude heer welke de inval kostelijk had gevonden in een lachbaar uiterbarsten die bij een vrouw een aanval van woede verwekte welke haar nood lotter zou zijn geworden als haar mond niet tot veiligheidsklep had gediend waardoor ze hem in vrij krasse bewoordingen het verkeerden van zijn gedrag onder het oog bracht de schuldige uitbovendien nog de grote impertinentie zich zover te vergeten dat hij bij de herinnering van het avontuur dit gelach accompagneerde waar het mevrouw van de wal natuurlijk opmaakte dat hij haar uitlachten op hetzelfde ogenblik voelde hij dan ook een kopje tegen zijn rug aanslingeren en zag hij haar onder de woorden niet door het eerst het beste havelose kind in mijn huis beledigd te worden de deuren uitstuiven de jongman ruipte bedaard het kopje op gaf zijn bevreemd in te kennen dat het niet gebroken was en maakte van deze gelegenheid gebruik zijn volgt welgemeend excuses te vragen het geen deze hem ook gaarne verleende langzaam, zeer langzaam kwam een vrouw van de wal weer erbij enige tijd bleef eerder wordt vrij gelukkig in huis en de kinderen begonnen meer en meer aan ookander te hechten hoe weinig betekende dit onder kinderen nu mogen zijn toch wilde de achterdocht gemoedigd daar dadelijk iets in zin ze had wederig een lang gesprek met haar ego waarin zij dringend betoogde dat daaruit voor de beide kinderen grote onheilend zouden kunnen voortvloeien ze mochten niet te veel aan ookander hechten daar ze toch nimmer haar toestemming zou geven dat haar dochter met zulke een bedelaars kind zoals zij hem altijd nog noemde zolang haar niet bij was in de echtrad zij hield een bespiegeling over de liefde als of zij die ooit zelf gekend had en droom nu zeer ernstig aan op de verwijdering van de niet-kwaadsvermoedende edeward de man liet zich bepraten daar hij wel voor zag dat zijn gaden door een ruime sortering ergelijker toneren de jongen anders zou nopen zelf de niet zeer huizelijke haard die hem was aangeboden te verlaten nog nooit hadden ze een neiging bij hem opgemerkt voor een van haar vak en ze besloten hem eens te polsen op zekere avond zat het viertal rustig vergaderd de heerdershuizen schreef m'n vrouw had een borduurwerk in de hand dat al zes maanden bij alle buitengewone omstandigenen paradeerde hen rejette last in de boeiende geschiedenis van Robinson Cusoway en de jeugd geedeward schreef een brief aan zijn vriend van wie hij nog niets gehoord had de plecht gestilte werd nu en dan afgebroken door een betekenisvol gekuug dat allen de ogen deed oopslaan behalve de oude heer die zijn nederers slug zeer ontsticht over deze onhandige wijze om hem aan zijn belofte te herinneren vreesende dat ze zich een longtering mocht kuggen begon de voogd zonder omwegen al dus het gesprek Edeward hebt gewennens uw gedachte laten gaan over de keuze van een beroep gij komt op de jaren dat het tijd wordt hierover na te denken bevrouw knikte zeer tevreden met deze aanhef haar man toe Edeward zag eerst in zijn nichtje daarna bij wijze van geleidelijke overgang zijn voogd aan en toen eerst hechten zich zijn oog dat duidelijk een hevige verbazing over die plotselingen vragen te kennen gaf op zijn tante die hij natuurlijk voor de ontwerpster van dit gesprek hield daar het antwoord niet zeer snel volgde beat ze hem toe ja, een beroep, versta je niet op een hartig antwoorde hij tot nog toe heb ik daar aan niet gedacht waarop hem werd toegedoed dan wordt het toch tijd of zou je altijd aan luid leven willen slijten zijn gezicht werd scharlaken rood en hij antwoorden maar het is maar onverschillig dit was niet zo, maar hij kon niet verdragen zoals Reeds gezegd is, dat men hem van ondankbaarheid zou beschildigen en daarom was hij jeegend zijn weldoener en dienstvrouw geheel anders dan jeegend elk ander door mijn ondervinding voorgelegd zal ik een hoofdpunten enige beroepen u voorhouden dit zal u dan in uw keuze leiden zwakte oom gij zou het een ambacht kunnen kiezen voor uw vader zou ik u hier toe nimmer aanzetten hij moet nog maar keurig ook wezen mompelde de tante brommend het geen edewaard niet verstond het kantoor waren voor u zeer voordelig gij kunt bij mijn zwaag er geplaatst worden en misschien later het gezicht van de levende gejongeling nam een tint van zo in een verdwijfeling aan dat van de wel in zijn vol zin bleef steken hem even aanstaarden en sprak maar is er dan niet waarin je behagens uit kunnen schepen deze vraag was even moeilijk voor hem te beantwoorden als de keuze voor een jong meisje dat kleetjes uitzoekt maar die boven de 15 gulden mag gaan het vuurigste verlangen van de jongen was altijd geweest studenten worden toch hij durfde dit niet eens uiten niet garen had hij zulke een denkbeeld voor zijn tante durven ontwikkelen hij vergenoogde zich dus te zwijgen even als een oorlogsheld die morse dood wordt geschoten nu valt er de tante de draad van het gesprek op de man een blik toe die kon beduiden als hij doorgaat zijn we morgen nog aan de gang en sprak daar het u toch zo geen heel onverschillig is zal ik u zeggen wat wij voor u nuttig en nodig vinden edeward dacht dadelijk aan een plaats als sipiersjongen of knecht bij een slachter hij moet maar onder dienst gaan zoals uw brave onderwijzer die hij zo grof beledigd hebt terecht aanmerkte en mijn man denkt even als ik de waarheid was dat haar man niet dacht dat hij ze in het midden wilde brengen toen ze haar een korte reden besloot denk maar eens, dit is de enige wijze om voortuin te maken en ik wens u dit van harte toe dit laatste deed edeward denken dat het woord voortuin een eigenaardige benaming voor geweerkogel bij haar was hierbij bleef het gesprek daar edeward te zeer op het lijf was gevallen om naar behoren te kunnen antwoorden hij zag wel in dat het gesprek zolang zijn hem innig liefhebben de tante haar een mond roerden en hij besloot lieverig met de vocht alleen te spreken ze zaten die avond zo stugpeilkander als vier geneesheren die in konzult zijn na lang praten kwam hij met zijn oom overeen tot zijn zeventiende jaar in Amsterdam te blijven echter moest hij binnen een week zijn keuze bepalen maar wat weet een jongen van 14 jaren van een beroep maar het zijn keuze durft hij toch niet voor de dag komen en niet zwetende op te geven kon hij zich niet met recht voorzetten zijn oom pocht erbij dat hij hem in de mogelijkheid zou stellen het voed spoor zijn vaders te volgen en dat hem niet aan middelen tot studie zou laten ontbreken wanneer hij een krijgstdienst wilde treden hij besloot dus er in toe te stemmen het vaderland te gaan dienen drie jaren verliepen we zijn dan nu genaderd tot een week voordat de toeperijt zullen tot zijn indienstreden zouden gemaakt worden we vinden hem buiten gewoon ontwikkeld hij had een lengte die hem veel ouder deed schatten hij was werkelijk was en er mocht zich in een zeer fatsoenlijk uiterlijk verheugen zijn karakter was zo goed als dat van een vlieg de weinige fouten die zijn karakter waren geslopen waren hoofdzakelijk ontstaan door een mis aan huiselijk verkeer juist de gedwongen houding die hij uit een gevoel van erkendelijkheid jeegend zijn verzorgers in achtnaam maakte hem voor anderen even onhandelbaar als het baard van een ascaraman dat men de Spaanse tred wil leren hij was een jongen die een grote mate van vrolijkheid en een allerdaagse gevallen van onverschilligheid bezat geen dwaasheid ontging zijn scherpe blik het geen dan, zoals meestal het geval is menigin vermaakte door hem een dwarrelzee van vijanden en bovenal vijandinnen bezorgden op later leeftijd zou dit niet beter worden alleen zijn oom hield hij tevriend meer uit dankbaarheid dan het eigen belang voor Tante was hij een spirituslamp onder haar toch al licht verhit temperament toch moest zijn verdere ontwikkeling nog komen voorlopig had hij nog niet veel genoegen en ambitie in de krijgstdienst en hij zag haar even hard tegenop als de heer van de wal tegen zijn schulden deze had nog al het plant gehad hem door studie officier te laten worden maar de achteruitgang van zijn financiën veroorloofde hem dit niet waarom haar vanaf moet zien en zijn pupil de weide wereld insturen zoals zoveel anderen want de gelden van Edeward aan gaat hieraan wilde hij voor eerst nog niet raken wensgevert jaar 1828 en Zuid-Nederland begon reed meer en meer grimmig naar de noordelijke helft te staren in het zuiden begon met de vinden dat men vreselijk onderdrukt werd en de gisting der gemoederen begon al daar zo toe te nemen als dat breed voerig in de historie vermeld wordt de geestelijke spraken ook nu en dan voor ons ouder gewoonte een hartelijk woordje mede het gepeupel die zich door allerlei lasten rijke verzins als opwinden en de opstand van het tegenwoordige België tegen de voormalige verenigde provincie begon te smeulen een opstand welks gevolgen geheel Nederland met metalen kruizen overzwermd hebben zodat de hedendaagse wat koele gestemde jongelingschap in de grote dwaling zou kunnen vervallen dat het in die tijd een voorrecht moest zijn geen metalen kruis te bezitten als niet tevele dapperen die dit ere teken werkelijk met hun bloed gekocht hebben dit treffend weder spraken levensgeeft deze omstandigheid die opstand van België ons gelegenheid de loopbaan van Edeward van gedeelte de volgen daar waren deze krijg niet gevoerd geworden zijn levensloop even onbeduidend belichtbaar gebleven als de militaire loopbaan van zoveel leu die het vaderland denken te dienen met pruttelen over de vervelende dienst welke ze hebben en met witten op de inrichting van het leegig hoewel de eerste verbetering die er gemaakt worden kon zou zijn om er te zetten einde van hoogstuk 3 hoogstuk 4 van een ongeluksvogel door George deze lievervoeksopname behoort het publieke domein voorgelezen door Anna Simon hoogstuk 4 een zwaree bij meneer Raalte waarop zeer mooie muziek werd gemaakt en een gewichtig onderhout tussen de heren Raalte en Van de Waal een vrij aanzienlijk gezelschap tenminste wat getalsterkt aangraat als op de 17e mei 1828 bij de heren Raalte vergadert in de grote zaal was een hoeveelheid waskaarsen ontstoken om eindigmaal zo groot als de vorige avond daar er toen geen een gebrand had mevrouw nam geholpen door haar 3 dochters Charlotte, Rosalie en Jeanette met veel takt donneurswaar 2 knechten die hier als doodgravers uitzagen luisterden het geheel op meneer Raalte was een van de rijke kooplieden welke in Amsterdam zo algemeen zijn de vorige keer had hij weinig gesproken ten eerste omdat de gelegenheid toen niet zeer gunstig was ten tweede omdat hij nauwelijks antwoord kreeg hij was een van die stijven Amsterdamers welke altijd de mond vol hebben van ik ben maar een invoudig mens je moet het maar voor lief nemen en meer van die geforceerd nederige uitdrukkingen hij was evenstemmig in het zwart gekleed als zijn twee bedienen een gouden horologieketting gaf te kennen dat hij een horologie bezat wanneer al niet een soort gezwel ter hoogte van zijn vetszak te kennen had gegeven dat daar een kunstuurwerk huiste waarop naar de dikte te oordelen allerlei dingen stonden die men bijna nooit nodig heeft als de phases termaan de datum die altijd in de war was en meer wetenswaardige zaken welke een familie stuk opluisteren de vorm van het geheel deed denken aan de gouden kast die hoofdzakelijk de reden zou kunnen zijn om de zakkenrollig hem van dat loch onhandelbaar instrument zou ontlasten de ketting liepte niet in drie gouden versiercellen het eerste diende de sleuteltje hij had enigszins gedaan van een opgezette vlindig die op een halve luciwerk staat in dit belangrijk document had hij enig pluksel van zijn eigen haar en dat zijn er vrouw zodat de ene zijde een rode en de andere een donkerbruinig gloed gaf het tweede voorheb was een groot gouden kast waarop zijn wapen stond gingen te bestaan uit een geripte veld met niets erop wel de derde ding was, wist hij zelf niet zijn haar was staatig tot een kuif gevrocht en dit zou hem een zeer geleerd voorkomen hebben gegeven als andere deden van zijn gelaat dit niet merkbaar wedersproken hadden met alle eerbied was het geheel van de man zo origineel dat met hem na zijn dood bepaald moest opzetten m'n vrouw had een gezicht als een van de liefste keezondjes der toen bekende wereld vroeger was ze misschien zo mooi geweest als haar oudste dochter zich verbeelde te zijn maar denkelijk was de zon haar schoonheid aan het tanen gegaan haar dik hoofd en een innovatie op haar rug welke te samen aan onvallen deden denken maakten dat met een groot denkbeeld van de stabiliteit haar benen moest krijgen het geen natuurlijk bij gissingen bleef daar in 1828 de dames ook van het systeem waren dat er over het algemeen meer heil insteekt te laten gissen dan te laten begluren toch het uiterlijk in het midden gelaten was het een lief, gul, hartelijk mens haar oudste dochter die zeker niet naar je vrouw Corte Charlotte was genoemd dwaalde altijd zodra haar vreemde personen waren komen opdagen met een agitatie rond alsof het gehele gezelschap aan de geelhonger leed of regelrecht uit de sahara was gearriveerd ze verbeelden zich engalachtig schoon te zijn en bezacht zichzelf het dol graag het geen was op te maken uit een beschouwing van haar handwerk benodigdheden die allen van spiegeldjes waren voorzien behalve de koppen der spellen en de ogen der naalden terwijl zij al lang gemijmerd had hoe haar vinger hoed zo praktisch in te richten ze was dolgek met alle jonge lui kleden zich zo opzichtig mogelijk en was een zondelings suzie haar zuster Rosa Liegeheten was al benoemd een allerlieft meisje ze was juist 16 jaren en verhoorlijk maar toch verstandig en evenzeer was zij te steden als de gouden kast van papa's klokken spel hoewel dat ding nu en dan wanneer ze de fantasie had midden onder het diner 12 uur te slaan waarop de waardige man die paleizen op de juiste gang van zijn familie stuk zou willen bouwen somtijds hardnekkig plannen beraamde om de pendule te verzetten het jongste meisje dat voor kind zo schone leeftijd van 12 jaren had bereikt gelijk spreek het op mama Jeanette was erg maagig als of ze van meel en water leefden en zag als ze op een stoel zat eruit als een hazenwind die op zit zo was de familie van de gast hier samengesteld wij ontmoeten nog de familie van de wal die wij wel kennen en toch in sommige opzichten niet zouden herkennen daarom een vrouw haar gezicht dat weet te plooien als een van de gelukkigste en handelbaarste vrouwelijke wezens die ooit voor een tetavel hebben gezeten ook Edeward was tegenwoordig terwijl de heer Raalte de ongedwongen jongen gaar ne mocht leiden te meer daar hij hem in stilte zag leiden onder de kwetsende behandeling zijn er tante de kleine Henriette fungeerde als speelmackertje voor Jeanette met het uitstekende profieltje verder bestond het gezelschap uit de heer Lehmann, een oud-vetraan die van het jaar 1816 tot aan het begin van dit jaar met trouwen vol harding zijn jeugdig leven voor vorst en vaderland had vel gehad maar juist nu zijn pensioen had gevraagd hun oude dame die alles verkeerd verstond en twee heren van 21 en 23 die naar hun hoopte aan de oudste dochter het hof zouden maken deze heren waren logees uit antwerpen en broeders, genaamd Jacques en Alfred het waren verschrikkelijke typen van pedanterie die meenden dat hun grote hoofden opgepropt waren met wereldkennis en geleerdheid ze waren van gekrulde haarlocken voorzien door een wit piquee vesten en geleken in sommige opzichten sprekend op de wezens en de schepping welke zo geducht veel van de mens hebben toch had een oog iets levendig maar niet het gulle van een edewaard de enige uitdrukking die hun gelaad nog had was trotsheid en geslepenheid bij de eerste ontmoeting reeds had edewaard een diepe afkeer van een opgevat nog één mannspersoon zouden we bijna vergeten zeker omdat hij zich zo zedig achteraf hield hij was een oud beproefd boekhouder van de heraalte met witte haren zijn vertikale projectie had iets van een stale pen terwijl hij een witte das omhad die zo men er een dun wandelstokje had doorgestoken en dit maar eens bij wijze van een kruk had rondgedraaid hem onmiddellijk geworgd ter aarde zou hebben doenzijgen ziet daarig het uitgelezeren zelfschap dat de grootste behendigheid in het teeschenken nog teleur stelde een van de onbeduidende gesprekken en de regenheid iedereen uitlokken de mond open te doen al spreek men ook geen woord circulerde ook nu in tussen was de kleine herriette haar speelmackertje Jeanette versmadende naar Raalte gegaan en had zich aan zijn horlogieketting op zijn schoot gehezen half luisterende werd nu het volgende gesprek gevoerd meneer wat is het liefkend zeiden de goede man terwijl hij zonder enige jaloezie kruik gunnenstreek meneer, houd u van me een vraag die in de mond van een meisje dat het dubbel aantal manen had zien schijnen tamelijk indiscreet zou zijn geweest maar door het jonge wereldbewonst dat je uitgesproken klonk zijn minder onaardig en gul antwoordde hij wel zeker herriette dan moet u mij een plezier doen waarop weder werd verzekerd dat als het binnen zijn bereik viel hij het zeker wilde pa, ma, wil het dat Edeward soldaat wordt werd hem toen met een medeleidende blik op de toekomstige kampioen toegevluisterd de beste man had een ongelooflijke afkeer van alle militaire beginselen en onmiddellijk sprak hij als waren hij het oracle van Delphi geweest nee, dat mag niet gebeuren er was dus weinig overredingskracht nodig om hem tot haar partij over te halen en zonder dat iemand er iets van wist werd besloten dat hij zijn vriend tot andere gedachten zou trachten te brengen daar intussen het algemeen discour niet veel heil aanboot verzocht men de jonge dames wat ze willen zingen het geen naar de gebruikelijke ik kan iets, ik ben ik bij stem en vele smekende bewoordingen van de antwerpenaars geschieden nadat de moedig teken had gegeven dat zij niet zo timide moesten zijn en dat het zeer goed gehoord kon worden hierin had zij gelijk het kon zeer goed gehoord worden al waren men ook een half uur gaans op een inzaam voetpad afgedwaald de piano werd met grote bereidwilligheid geopend de oudste dame gingen voorzitten kregen kleur van muzikale opgewondenheid en sloeg enige akkoorden aan die, maar kon het duidelijk horen zij fantaseerden daarop begon zij emberseuzes te zingen die wat de voordacht betrof vollkomen aan het doel beantwoorden verschrikkelijk waren de gillende tonen die zij telkenreizen tevoorschijn haalden wanneer zij zacht, weemoedig het hoofd schuins links op haar schouderliet hangen en op de pianos speelden of bondsten alsof zij op koningsverjaardag volksliederen op het klokkenspel van de westertoren voordroeg daarvan de tekst van het wiegeliet geen letter te verstaan was had zij het best met één couplet kunnen doen toch uit grote wellevenheid galden zij er een vijf tal uit zodat Edeward niet kon naan laten zijn verwondering te kennen te geven dat de politie geen huiszoeking kwam doen toch werden zijn woorden overschreeuwd door de davrende applaudie cementen waarmee zij bedankt werd voornamelijk door de beide galanten snaken nu werd de heer die uit beleefd uit de plat had willen omkeren hoewel op de eerste bladzijde de titel op de tweede en derde het lied en onder de derde bladzijde het woordje F- stond gevraagd of hij ook niet eens het gezelschap wilde laten baden in kunstgenot het geen hij onmiddellijk deed door een aria uit de schepping te zingen hij ratbraakte de melodie zo danig dat er goed aardige highten hadden hij iets van kunnen horen, zichzelf zou vergeten hebben Edeward schaande zich niet zijn twee wijsfingers in zijn oren te planten om daardoor het geluid wel te bereken en duidelijk te kennen te geven hoe de melodie op hem werkte de broeder van de dilatant zag nauwelijks deze beweging of hij ging naar hem toe en vroeg saant vindt u het soms niet mooi oh het is superb wat vermiet zo'n jongen zich niet de 21 jaren tot de 23 jaren die hij zijn lied voltooid had er stond uit te blazen laat het kind met vrede was het verachtelijke antwoord met onverstoorbare kanten duw de Edeward hem toe dat is je beide ook geraden de beleefdheid gedoogde niet verder te gaan hoe zeer ook de antwerpse logees klapper tannen van kwaadaardigheid reed zat Edeward tamelijk siedende blikken van zijn tanten opgevangen zelfs de heer van de wal wilde gaan zingen maar dag nog tijdig aan de lelijke gezichten die hij dan gemiddelijk trok het gezang nam hiermede een einde want de aanmerking was te juist geweest om niet iedereen in het oog te vallen toch, het was toen even min volgens de modus der beschaafde wereld zaak voor zijn gevoelen uit te komen terwijl de kunst die men savar vievere noemt even zeer gezocht werd in het verbloemen zijn er gevoelens en het bemantelen zijn er gedachten met een wan hopige poging deed de gast hier nu een gesprek ontkiemen ten einde de spanning wat er verminderen deze poging bestond in een na volgende zinsneden wel meneer de beval blijft u vertrek op morgen bepaald de oudste de beval zacht zijn broeder aan daar echter op dienst gelaad niet veel subliemste lezen stond vergenoegd hij zich te antwoorden ik kan onmogelijk tenminste hij moest zich hiermede vergenoegen daar Edeward hem in de reden viel de gezelligheid van het gezelschap verhogen het geen weder een blik van mevrouw van de walte gevolg gehad als een bundel licht tralen van de coënoog als de zon er absoluut op wil schijnen zelfs de gast hier gaf van zijn anders effen glat voorhoofd een ogenblik de aanblik van een heuvelen rij hebgij u goed geamuseerd was de onvoorzicht gevraagd van je vrouw Rosalie oh uitmuntend was natuurlijk het uitmuntende antwoord deze stad is niet zo elegant als schravens hagen maar is toch veel merkwaardig merkte de heer de beval zeer snedig aan waarop van de wal zijn mond open sperden om iets te zeggen toch zich bedacht daar lag het gesprek alweer we zonderen de twee dames van de wal en raalte uit die als nachtwacht ratelden raalte eens met wie ik daar straks een vertrouwelijk gesprek heb gehad voeg raalte aan zijn vriend degenen die raden moest deed dit op een eigenaardige maar toch dik was gebezicht te wijzen door met vragende blik op nadere explicatie te wachten wel je kleine meid die kort en zakelijk wil dat je neef niet onder dienst gaat en ik moet je zeggen dat ik het zeer billig vanaar vind en inspirerig die zaak met u moet behandelen ja her nam de heer van de wal nadat hij hem een poosje had aangekeken als wilde hij zeggen maar wat wil je anders met de jongen aanvangen al daar zullen we later wel eens over spreken edeword vindt overal zijn weg trouwste raalte maar hun vrouw is even erg met hem ingenomen als een zieke met een operatie die zij hem offeren noodzakelijk kwaad zij wil nu eenmaal dat hij dadelijk zijn weg zal vinden van de wal begreep dat zo hij haar zin niet deed hij denkelijk een vervolg op de bedzermoenen van Duclus in het licht zou kunnen geven goed hij kan je huis verlaten maar is een veel te verodelijke jongen en er is wel een ander medje te kiezen dan vreed samen natuurgenoten te vermoorden of wat nog erger is zijn eigen leven in gevaar te brengen hij kan onmogelijk militaer worden de jongen zou niet lang kunnen stilstaan en hij is te veel behapt met de zucht om met alles wat bespottelijk is de draak te steken en dan heeft hij, is hij eens militaer niet te doen dan excerceren eten, drinken, slapen we zien hoe weinig geraalte met de militaire stand was ingenomen hij kon nooit zijn afschuw daarvan onderdrukken de militaire stand is schoon voor het publiek, dat niet te sluig die de schadu zijder ervan bedekt kan oplichten dat niet te kleine maar ontelbare onaangenaamigheden kent hier zag de spreker Loens naar de antwerpernaag in de hoop dat deze de mooie vol zin mocht gehoord hebben de heer van de wal zag hem volledig van z'n man's woorden in ach, sprak de gastheer die als een echt Amsterdams koopman een ingekankerde antipatie had tegen al wat militaer was en zelfs de onschuldige schudderij niet mocht leiden hoe kunt ge er toekomen uw pupil aan die maalstroom van onzedelijkheid toe te vertrouwen dit deed de deur dicht de goede man voelde een knagen barou hij begreep niet hoe hij zo ondaard dat kunnen zijn nimmer zal mijn edewaar tot die ellendige militaeren behoren nimmer zal hij in hun losbandige levenswijze deden nimmer hij was juist zover gekomen toen de genoemde gepensioneerde officier als de vreekende nemes is voor de beledigende officieren onder officieren, corporals soldaten en recrutten op trat naar ouder gewoonte de handbracht aan de plaats waar vroeger zijn houtdegen had gezeten en met halve afgemeten tred het getoetrad toevallig had er beide heren ook aan er nooit ontmoet en bij de voorstelling had de heren haalte de oude functie van zijn vriend niet genoemd de ogen van leenman vlanden als windlucevers de rechterhand was tussen twee knopen van zijn jas gestoken en hij voegde verbaasde man op zeer officiële toon wat deze met die woorden ellendige militaeren wilde zeggen de heer van de wal was een weinig overblufft en sprak met de geveinste kanten al duidelijk meneer wel nu meneer, dan zeg ik u dat hij een laag wezenzijd een lasteraar, een wel aardig insect, een hier viel hem de goede aardige van de wal in de reden om hem bedaard te zeggen dat het niet waar was waarop de reeds hoogst vertoorende oude krijgig de beide handen in zijn broekzakken stopten ze ledig er weder uit de voorst hem bracht in de achterzakken van zijn jas duwde er twee niet alterschone kastoren handschoenen uithaalde buimbekkende de verwonderde man in het aangesicht weerp ieder ander zou op zulke ogenblik opgevlogen zijn, de onbeschaamde ternedige veld of op staande voet uitgenodigd te hebben enige malen op hem te boven schieten maar daar had onze koopman weinig idee van hij raapte met bewonderend waardige leidzaamheid de handschoenen op bekeken ze daar loopt en offereerden ze wederig de veldgebete krijgsman die zijn verontwaardiging over deze handelwijze uitdrukten door de woorden laat meneer meneer van de wal, zowel als de gehele familie wist wel dat hij geen held was maar dat hij zo laag op de ladder held haftigheid stond, had hij vroeger nooit gehoord hij kon dit er niet bij laten en vroeg de verwoede man wie heeft u dat verteld meneer de oorlogsdemon zag in deze bedaarde behandeling der zaak iets bijzonder tergens tenminste hij zwierde met één van de twee handen welke zo even in zijn zakken waren verdwenen door de lucht en dreigte zijn vijand een stuk vlees uit of in de wang te slaan toch de heerdeshuisers hield hem tegen en bracht hij met onwelvoegelijke zijn er handelwijze onder het oog hij was te wel opgevoed om niet zijn overeiling in te zien hij reikte de heer van de wal zijn kaartje toe, excuseerde zich en elde heen toen van de wal een blik op het kaartje weerp ging er een licht voor hem op en hij kreeg grote lust zich te gaan verassureren het gezin was echter spoedig de zaak was niet ernstig genoeg om ze voor het gerecht te brengen op de wijze waarop een schooljongen die een verdiend pak slaag heeft gekregen naar de meester wandelt had de heer van de wal maar een klap in het gezicht gehad dan waren hij om tegenzeggelijk onverweld naar de kadier gesneld om duïleren dacht de haalst natuurlijk niet hij meende dat één officierende deden om zich in de wapenhandel te oefenen een ogenblik heerst er nog enige consternatie maar de belhamel was weg zo zei bij wijze van aardigheid de heer van de wal en daarmee de was het afgelopen oh goede heer van de wal zorgvol, huisvaardig vromen, koopman wist het gij welke dreigende omweers wolken zich boven u een laag gewelfde schedel samenpakten kende het gij eens de vraag gierige bloeddorst geplannen die in de hersenen van u een belhamel rondwoelden had het gij eens kunnen weten dat uw leven wel licht aan een wezel hen heb hing wist hij van dit alles niets de bloosdervrolijkheid keerde op zijn kaken terug hij was nu meer dan ooit tegen alle militairen ingenomen en met een onverikbaar vast besluit vervuld plaatste hij zijn dochtertje op de nog enig sinds trillende knie kneep haar vertrouwelijk in de volle wangetjes en zij toen onze edeward gaat hier wacht hij even om niets van haar vreugde te verliezen en vervolgde toen bij wijze van surprise niet naar die twistzieke mensen zijn gade die zo even al in dubio had gezeten wat op het tapij te gaan uitrusten had dit nu onherroepelijk gedaan zo zij met haar lieveling alleen waren geweest edeward had nauwelijks een besluit van van de wel vernomen of hij verloog zijn weldoener om de hals terwijl de gastheer vergenocht zijn grote handen vreef die zo rimpelig en hard van wel waren dat met een beweging niet alleen zien maar ook horen kon de gezelschap scheiden nu wel draa men spak niet eens meer over die meneer welke zo met zijn handschoenen gegooid had men ging eens gezind uit ookandig meneer raalte met een door weinig mensen gekend sale gevoel dat iemand met zich ronddraagt in de verbeelding een goede daad verricht te hebben m'n vrouw raalte die zich maar niet kon begrijpen waarom haar vriendin, het laatste gedeelte van de avond zo grimmig had gekeken volgde haar man hüppelend zowel uit vergenoegdheid al het gebrickige lichaamsconstructie de boekhoudig zonder iets meer te spreken dan hij de gehele avond had gedaan meneer en mevrouw van de wal vertrokken onder een zeer heftig diskoer en Edeward was met allerlei vraag zucht geplant bezield tegen de antwerpernaars toen hij gelijk tijdig met hen de deur uitstapte kon haar niet naan laten het mede te delen dat ze lummels waren waarop zij hem het onbeschaamde antwoord gaven dat zij niet met kinderen zich inlieten had hij de inspraak van zijn hart gevolgd dan zou daar dadelijk een vuistgevecht op gevolgd zijn toch, hij vond dit te min, en vergenochten zich met de vuurige wens en vroeg of laat nog eens te ontmoeten van de wal dromde die nacht de ijzelijkste treurspelen hij zag hoe hij met een geweer van afzichtelijke bayonet voorzien tegenover de oudleutenant stond die ook met zulke hels werktuig was gewapend en trachten hem tegen een deur te rijgen dan wedig kwam Leeman met twee haakbussen aanslepen hij gaf een geel van ontzetting en ontwaakte de gelijk met zijn vrouw die hem een duw in de zijde gaf voor een slaapereg mens nog vrij duidelijk verzoek zich wat te calmeren welke stoot hij dus als voortzetting van zijn benoude dromen voor de doodsteek hield hij sleept dan weder in niet om te rusten, nee om nieuwe schrikbeelden te ontwaren dan zag hij zich weder staan met een grote pistol met vlakke kruid, kogelstapels en de werken van kats hij droomde zelfs van twee handswaarden morgensterren, strijd en enterbijlen, ganserroeren beleiden en gretig maakte hij van het eerste morgenrood gebruik om zich aan die sombere dromen te onttrekken zodra hij echter zijn benen in de laar zijn had gevroren begon hij te lachen om zijn bespotterlijke dromen en tracht zich weder geheel te overtuigen dat er geen grijn gevaar voor zijn jeugdig lichaam bestond edeward konden gehele nacht niet slapen dat woord kind had hem gegriefd innig gegriefd en van dit ogenblik zwoer hij man te worden en tevens ieder die hem beledigde dit duur te doen betalen hier toe moest hij dit was hem duidelijk het huis zijn zweldoeners verlaten nimmer kon hij daar zijn doel bereiken hij werd te veel in zijn handelingen gestremd al had hij aan de reden gehoord gegeven de beide de bevals kon hij zo dadelijk niet vergeten het plan stond bij hem vast hun voegolf laat te tonen dat ze hem niet ongestraft konden beledigen en terecht zag hij in dat het nu de tijd niet was en haar behoerend te tuchtigen maar vergeten had hij hem niet einde van hoogstuk 4