 Salam, hər vaxtının səranınız. Xeyri olsun, dəyirli kanunuş izləyiciləri. Kanunuş efirindən açıq söz proqramının 31 Mart və 31 May 2022-ci yıl tarixi olan canlı bağlantısında xoşq ücrisləri. 31 May cumhuriyyət qurucumuz ölməs nəsi bəyyüsbə edilm. Cumhuriyyətimizi ikinci başna hazır olan nəsi bəyin şadət günüdür nəsi bəyi anarak oyun kövbəyədəşimize başlayırıq. Roda imşal olsun, cumhuriyyətin qurucularının boynumuzda haqqı var. Bugün biz o haqqı və erə bilmirik. Üstəlik, cumhuriyyət qurucularımıza qarşı edilən aqsızlıqlara da aciz qalmış. Yəni, onlara kifayət qədər çaba və erə bilmirik. Danışırıq deyirik, mövqeyimizi deyirik, cumhuriyyət qurucularımızı müdafi el yirik. Ama təsçülər olsun ki, cumhuriyyət qurucularımıza qarşı edilən hüzünlər hələdə hələdə səngimiz təsçülər olsun ki. Bugün ölkə problemlərinə danışırıq və eləşimizin qonaqı, istiqlalçı, millət vəkili, klasiç qalcəbəsi partiyasının sədri bir Mahmud Miralə oldur. Bir Mahmud bəyi xoş gördük sizin, hər vaxtınız qeyr olsun. Salam üfətmək, xoş gördük, hamınızı, üçünüz lezləri salamda iran. Allah şəhidlərimizin isasını almaqla unların bürlərin şət etməyi vizə nəsi bilsin? Allah qazilərimizi şəfa bilsin, ordunuz müzaffar, əsçərimiz qalib olsun. Adıdən bu sözləri diyəndə mənim dostlarımdan bəzləri, niye hər dəfə bunu deyirsən? Ucunçu siz başlarınızda dediyiz kimi, biz hələ Nəsib bəyi, Yusuf bəilinin isasını almamışıq. Nə inki dünənki şəhidlərimizi, nə inki bucunçu şəhidlərimizi. Yəni, bu məsələlər, o dələzi dönəmlidir ki, hər zaman onları ziç eləmək, borcumuzdur. Marağlı bir məsələ var, bunu öncədən deyim və size təşək görmü bildirin. Biz sizlə bu yıl üçüncü dəfədir görüşürüz, səfirlərimizə biri yanvarda görüşürüz, bir də kehralda. Siz gündəm yaradan bir insansınız və sizin çeşdiyiz yol Azərbaycanın cüneyli-guzeyli bütün insanlarının övlət qadimlərinin, mədəniyyət qadimlərinin, elin qadimlərinin, bütün sahədə Azərbaycan adına vuruşmuş insanların, hər birisi ilə bağlı, özünüze məxsus bir kəridimatız var. Bunu yədi adam sizinlə söhbət eləyəndə də istərisləməz. Aktualıq kez bilən bütün məsələləri öz yerində, sosial şəbəkələrdə, o da ilə yürürüzsünüz ki, siz hər cünün öz adamı ilə, ya onun şəhadəti ilə bağlı, ya doğumcun ilə bağlı, ya önəmli məsələlərin ilə bağlı, ya 21 Azər ilə bağlı, ya 28 Mai cünhuryət cünə ilə bağlı. Və s. hər cünləm bağlı sizin həm xatrələrinizi var, həm də konkret olaraq sözünüz var və bu sözləri təsdi gələyən fotolarda var, şəçirlərdə var. Və bunu yədə mən size təşəkür edəm. Təşəkür edəm, dəyər və ezdiyiniz. Süninanın ki, borz bir dərəm. Yətər ki, unutma ya, o məzarları, İstanbulda, Avropada, Orda, Burda, Tüksiyen, Ayran, Nürklələrin, Azərbaycan da, o məzarları ziyaret eləyəndə, bir de onu cəmiyyətlə təqdim eləyəndə yəganə məqsədimiz budur. O bizim şəxs işimiz deyil. Cəmiyyət unutmasın. Rəsul Zadənin vəsiyyəti var doğma torpaqında, doğurduğu torpaqda dəfnə olunmasından bağlı. Azərbaycan həkimiyyəti Rəsul Zadəni yaxına buraq vur. Amma vəsiyyəti var. Və ki, o cünhuryət qurzları Azərbaycana gələndə başqa bir cünhuryət havasını görəcək və amma onu yadaşlardan silmək istiyirlər. Biz də onun qarşına dəyənəcik. Tək amacımız budur. Üzürsirəm sözlüsün. Davam etdim mən. Dər və erdiyinizdir. Bir daha təşəkürəyirəm. Ölgədəki durum haqqında danışacaq. Dünyanın belə deyə, regionum, iran, Türkiye, Gürsüsan bunlar qurus yərətlərinə açıblar. Azərbaycan qaldı. Əsir yəsir tüşüq bu Rusya nün çöllərin də qəhbik quruş qazanıqlar. İnanın mən onlarla, yüzlərlə insan tanıram ki, dözləyirlər sərəd asılacaq min manat təyariyə verməkdən səri 100 manatla gələcəklər. Yəni imkanları yoxdur, amma sərəd açılmış. İndi də memunç çey sindromu gəl vortalıqa, sanki onunla bağlı da başqa bir problem. Hala ki, Gürsüsan, Türkiye sərəd açıq, İran, Türkiye sərəd açıq. Niyə belədir? Və mən istəyərdim ki, ədə beləşimizin ərbəlində sizlə bizdə bir çağrış deydiyək, gərar idi, unun birindən açılsın sərəd, amma hələk ki xəbər yoxdur. Bu barədən fikrinizi eşidək, həm sonraki söhbətlərimizə keçməzdən öncədə bu məsidə ilə bağlı. Bu ciddi məsələdi, amma Azərbaycın hakimiyyətində ciddi məsələrə adəkibat münasibət az az olur. Nədir hanlardır olur? İllərlə bir məsələn demək lazımdır ki, hüçumətimizin ulağına çatsın. Hətta bəzi məsələri bizdən daha yaxşı bilməklərinə baxmırə bunu etmirlər. Sanki bir qəribə bir hal var və bunların boynuna düşüb ki, tüm məsələri bizdədiyimizə görə, insanların özü hissədiyilərlə görə, biri xayiş biri tələb elədiyilərlə görə bununla vasıç etsinlər. Yəni, sizin dediyizə istinə dəyirək deyirəm, belə çıxır ki, sabah sərhətlərin asılması məsələsi inan bağlı, verdiqləri qərarı da meyumun çisərinə görə təxərə sələcəllər səhər. Bu, artıq üzülü səhərəmdə də gəlibcə rətdiyək. Bu, bir insanın münasibət deyirdə, böyük bir siyasətdə, həyatda, faaliyyətdə, vətəndəşə qarqısı bir meyumunluq eləmək. Başqa bir şeydir. Yəni, niye etməyəsən ki, bu açməsən sərhət din, nə azərbaycan insanı qalmalıdır, bu zeyr sərhətdində? Nə bu günlərlə, aylarla davam eləməldi? Nə biz vətəndaşımızı gülünc vəziyyətə salmalıyıq? Bu, o demək dişi, biz vətəndaşımızı saymırıq. O demək dişi, yəni, biz onu məzərə almırıq. İnsan yerinə qoymırıq. Bunların insanı tələblərini, insanı haqqlarını yerinə yetirmiriz. Bu doğru məsələ deyil. Və bundan bağlı da, yəgin ki, bir addımlar mükləq və mükləq atılmalıdır və deyilməlidir. Məsələ, budu ki, iktidar bütün bu məsələlərin hamısını, hücumətimiz hamıdan yaxşı bilir. Hətta hücumət məamurlarının bir qrupu, məsələm, diye sərhət qoşunlarının və yaxud gömrüç işçilərinin guzə-i sərhətdində, dediyi maraəlu bir ifada vardı. Yəni, dəsa bir neçay bundan qaba bunlar demişdə ki, bu bizdən asılı deyildə, bu bir başa nazirlar kabiniyyətindən asılıdır. Baş nazirdən asılıdır. Dövlət məamurulda bunu diyəndə. Təxli yoxdur ki, o müdlət general nolmalıdır. Bu məamur bunu deyir. Bu, demək teşiə, Azərbaycan'da bu məsələlər ilərəkdən bu formada təqdim olunur. İnsan qeymətləndirilmir, insan qeymətləndirilmir və çox uğursuz bir durumda qalırıq. Qumuşlarla müqahisədə, sərhətdə Rus, sərhətləri cazə beləmdə bizim adamlarımız o neyfral hissədə qalmalıdır və aylarla qalmalıdır. Oların dündəlik təlabatıdır bilə, insanı təlabatı bilə, ödənilməməlidir. Yəni, çox ayıbdır və buradan da o nəticə çıxır ki, şimdi qəbul istələr də, itməsələrdə, deməli, bizim Azərbaycan vətəndaşlarının vəziyyəti, hətçumətimizin çefinə də deyil. Hiz bunu çefinə almır. Biraz bilərəkdən o damar basma edirən bunları vəcində da almır. Yəni, olsun, qansın orada canı çıxsın ki, yetməsin və s. və yaxud qorxul öz vətəndaşından ki, o cəlsə neyiniyə bilər? Yəni, burada insanların sahayı artacaq mı, yaxud ne olacaq? Və yaxud bilərəkdən bu eləyidir ki, siz ona toxunduz. Deməli, niye 100 monata onun Azərbaycan arasında çirişi baş tutmalıdır? Aqı azal bütün qonşu dövlətlərlə müvaistədə, ən bahalı, ən pis xidmət göstərən, ən zəif xidmət göstərən, amma ən bahalı bir, deməli, hava xidmət göstərir, hava limanı büzür xidmət göstərir. Və bu da illər nəndi davam edir, daha dünyanın elə bir tırnaq arası yaxşı sözü yoxdur ki, o səhancir oldu, nə dəsə, ona deyilməsi. Yəni, bu da dəyişmir, nə vəziyyət dəyişir, nə onu dəyişdirirlər. Azərbaycan insanla nifləti o qədər böyükdür şey, özü də bu, nəcə deyirlər, o sanki bisas alirə bilər, bu siyasət ilə bil ki, bisatsılıq siyasətik. Yəni, azərbaycan insanla qarşı qücür nasibət bəstəmək. Azərbaycan hücuməti bu insanları, azərbaycan vətəndaşlarını dolandırdığına görə, azərbaycanda qalan vətəndaşları, öz qohmə arabalarını dolandırdadırlar görə başına fırlanmalıdır onları. Onlara qurban olmalıdır ki, o adamlar bu hücumətin əvəzini bu işliyimlər, bu işi görürlər. Öz qohmə arabalarının maddi vəziyyətini yaxşılaşdırmadığını özü düz aranın yaxşılaşdırmaq üçün, nə bilimlərin gündəli çölək pulu qazanmasının özü bu işi görürlər. Bu, hücuməti o adamlara minnətlər olmaq. Oma bizdə bu məsələ, əksinədir. Və burada da biz, konuşuların yanında, dəyənmədiyimiz Rusyanın yanında, dəyənmədiyimiz, deyəki, Farsın yanında, dəyənmədiyimiz, deyəki, bütün konuşularında, düşməni Ermenistanın yanında, Ermenlərin yanında, azərbaycan hakimiyyətin siyasətini görə, çox cülün şəkimdə görürlər. Hücumətimizin bu qaqları bağlımaq siyasəti, azərbaycan və dəndaşlarını cirov saxlayır. Bilgisəmin insanlarımız əsir düşür, cirov düşürdü düşmələrə, bilgisəmində hal hazırda cürdlən siyasətə gürə siyasətin cirovudur. Həli əsədovun cirovudur. İlham əliyibin bu məsəliyə mütlər və mütlər müdaxiləsi lazımdır. Belə çıxır ki, bütün məsələrinə bağlı, onun özün dediği çimi, her şeyi mən bilirəm, zamanın bilirəm, buna görə bu məsəliyə adi məamurlar filan minasibət bildirmirlər və bu məsələ həllin taqmır. İmələ bilət çıxır ki, hər yerdə bütün sahələrdə hətta gömrüş postunda, hətta sərhət kesid məndəqəsində belə siyasi irada lazımdır. Bir ayıbdır, gəribə bir mənzərədir və gəribəli də oldu ki, dün əndə bilirsiniz ki, çox böyücü insanımızın birzələşmər sabirin doğumcubu, onun da ruhu şəd olsun və o marağlı dışıq elə bir gəribə bir şey var ki, nuh niyəcə görmüşsə öyləcədir. Yəni, bu adamların qafası, məsələlərə minasibəti, öz vətəndaşına sahib görması, ilə keçmişdə olduğu kimidir, ilə nün öncə olduğu kimi, bəzəndə əsirlər bundan qabaq, orta əsirlərdə olduğu kimidir. Yəni, bir ayıb bir məsələdir, və bu olmaz. Qusus ilə də indi kiyalda həs olmaz. Nə üçün, həm iqtisadi inkişafın vəziyyəti, səviyyəsi bəldi. Neftin qeyməti, buccədə nəzərdə tutulan göstərləmdən qat-qat artıq, üstün olması, dünya bazarında, neftin gələn gələrlərin olması, azərbaycanın özünün dedilərini görə bu qeyri nefcət konunun inkişafı və s. məsələri, azərbaycan insanının bucür yaşamasına və azərbaycan insanının hətta maddi rifah halını yaxşılaşdırmaq niyəti ilə qariri də səfərdə olan, və qusus ilə Rusya da işləyən və 5-6 öz ayləsinə, öz nəsilinə çömə eləmək isteyənlərin də ölkə gəlməsinə bucür qataqı qoyulması doğru deyil. Bunun üçün də böyük bir qafa mü lazımdır? Yəni, bunun üçün də böyük bir iş planı hazırlamak lazımdır, fəaliyyət istiqamətləri hazırlamak lazımdır, yol xəri təsimi hazırlamak lazımdır. Yəni, bu adı bir məsələ, də çox sağda bir məsələdir, bunu dünya çoxdən həlleliyim, hə bizdə kafaqlar qarışıldı deyəm və yaxud kafaqlar hökumətimiz vətəndəşə xidməti yox, vətəndəşə qul mülasibəti var, bəlkədə buna yürədi, bilmirəmlədi, amma həralda doğma mülasibət deyil, bəzi hallarda hətta düşmə mülasibəti. Təşəkürlər, bize salam göndərən, bize salamların çatıran onlarla dostlarımız var burada. Muxtar bəri, Zahmiq bəri, Sağolun, həm Aqanu, həm bizi salamlayırlar. Lütfen təhqirsiz yazar. Hər hətta Zahangir əskər ola bağlı bilət, təhqir yazar. Təngid yazar da, təngid var. Biz təhqiri burada, bizi də çətin vəziyyətdə qoyursuz. Çünki kanalı şayət eləyib bağlayabdərlər, gəl təhqir eləməti olsa. Bizdə təhqir zəlfli yalamətdə, əzi dostlar. Burada bir dostumuz yazır, ha bilə qayıb ki, üç sildə eləmə gədə bilmirəm, 5 nəfəri, güzəlimin bilətə pul lazdılır. Mən düşünürəm ki, Qabil bəri, artıq güzəlimin yox, 200 min. Mən dünən masqadan dostum zəvurmuşdur, 40 əlimin olub bilir. Soxu dəhşətti bir rəqəmdir bu. Orada da adamlar nə qədə pul qazanlar ki, inanın, qəp kurşa işlidlər, çox təsqlar olsun ki. Rəfilək hanım, çox deyəlizləyicimiz. Rəfilək hanımın sualı var. Bu qədər baş verənlərə niyə ciddi itirazı yoxdur? Ölkənin gələcəyini təyinədən siyasi partiyalarının gördüyicilər yetərlidir mi? Sözü budur. Qarci siyasət əladır, daxlı siyasət görmüller mərbaktır. Yəni, siyasi partiyalardan bağlı sual verir, rəfilək hanım. Mən düşünürəm ki, bu bir başa size də yönlənən bir suallardan biri dikin. Sizin mövcud iktidarın daxlı və qarci siyasətinə bağlı dəhərləndirməndiniz necədir? Bəzi siyasi partiyalar deyir ki, qarci siyasət əladır, amma daxıl da problemlər çoxdur və sizin yanaşmalız necədir? Təşəkürəyərim, mən bizi salamlayanlara sizə də qoşuluram. Mən dələk üçün salam deyirim, təşəkürəyəm. Bizim, dədiyiz bir məsələyə də xüsusi minasibət bildirmək istəyirim ki, bu adamları istənqidə layı deyirlər, mən onu yerdə etməyir, təkkürə edəndə də yəni, ondan yoxcuyu bağlayanlar filan, sədəcələr özümüzdə görə aldığımız tərbiye görə belə etməlik. Bunlar heç tənqidə, məsələn, o azalın vizidənti, heç tənqidə də layı deyir. Yəni, sədəcələr, amma ilhaməliyə və lazımdır, səfləmdir, oradan. Biz o məsələdə sədəcə deyiriz, təşələrimizi deyiriz. Məsələr belə deyirlər. Bənzi hallarda doğrudan da xarizi siyasətdə baş verəmləri və dünyanın inşafi ilə bağlı baş verəmləri təqdir eləmək lazım. Məsələn, biz bu gün toplantımızda, bu gün idarə həyatımız inzilası olub, xüsusi olaraq da, bürüsləri görüşlərini təqdir eləyirik. Yəni, o doğrudur. Artıq masqvanın çölcəsindən çıxmaq, masqvanın nəzarətindən çıxmaq, masqvanın rəhbəlilinə bu məsələni həllətməş həlləmətin də masqvasız həllətmə istəyəmətində adımlar. Artıq bu formatda müzaklərinin inşaf etdirilməsini Azərbaycan Mirli Dövlət Maraqlarını xidmət hesab eləyirik. Yəni, bu normaldə də, bürdə, mən elə yəni ki, bürdə nə iktidarın bizim iktidarı tərəfləməyə iktidarın ehtiyazı var bizim tərifimize olanı demək lazımdır. Di, cəhətdən, bəzəndə olur doğrudan da səvidirici hallar olur. Amma bunu daim etmək doğru deyil düşünmək alınmır. Məsələn, hətta qosq o zaman, Türkiyə cumhuriyyəti bəzəm Azərbaycan nə bağlı xarici siyasət məsələsində gələdi, eştə bizim yumşal desək yangışlara yoldur. Sənin informasiya ilə ki, yaxınlarda gözləndir ki, həm bizim xarici işlər nazirinin Türkiyə səfəri olacaq, həm də davrovun, quların bircə görüşü olmasa da belə, çabuşoğlunun açılaması ilə bağlı, amma bu hər oldu olabilirsin ki, bu olsun. Türkiyə belə məsələrdə yer iştirak edəcək isə, yani Azərbaycan Rusya münasibətlərin də Azərbaycan Rusya münasibətlərin də bir vasitəsi çimi iştirak edəcək isə hər tən bir şey, məsələn, Azərbaycan özü bəzi məsələrdə Rusya məsələrdə təşrif eləyir. Burda məsələ biraz fərqli olur. Biz bunu qəbul eləmirik. Biz geriyə doğru adlı mətəlcək, təzədən Azərbaycan eləməni münasibətlərini, təzədən Rusya iştirak edəcək inanumun bəhbəlini də edəcək isə, artıq bürüsləl görüşü, bürüsləl görüşləri indəzir olanlar qalacaq arxaplanda. Bu doğru deyil. Cüvəndən bağlı məsələn də mələk, Hücustan, Ukrayna, Azərbaycan Maldavia bu əlaqələr geniş inşaf etdirilməlidir, daha da inşaf etdirilməlidir. Bu istiqamətdə belə bizdə bir adım atırıq və dayanırıq. Çözləyir ki, daha nələrs olacaq? Həralda bunun izahı yoxdur, nə görə biz belə deyirik. Artıcın olsa, xarici siyasətlə, diplomatiyamızın uğurları da orada problemi yoxdur. O diyenlər şey var, xarici siyasətlə, uğurlarımız var daxil də vəziyyət bərbahtır. Aqı bütün siyasət hamsı Azərbaycan adın adı. Bu nətər ola bilər ki, xarici siyasət uğurludur daxil də vəziyyət bərbahtır. Bu, bərbatlığı deməli xaricə təndim olmursa, deməli o da bərbahtır. Ordu qələvə qazanır. 44-i yünləyi muharibədə diplomatik danışıqla da danışıq masasında isə da bunu o qədər demiş iş, qədər deyilip, da orda deyiləsi söz də qalmayayım, nöqdə də qalmayayım. Ordu danışıq alır masasında biz uduzurum. Yahud bir çəlmə söz deyilir. Bu, deməli Afrin dövüşlərində də belə olub. 44-i yünləyi muharibədə də belə olub. Bu, o, burada hanı uğur, nədən ibarətli uğur. Nə bilim, indi bundan qəbaqsit bizdə dəbdədə. Yəni çətsənin təndid eləyəcəksən sən, deməli bütün mulların hamsı eləyədir, deyil mi? Birisi vardı, bizim xarici işlərin azrı. Bələ, bələ. Mənmədiyarov. Yəni, onun haqqında çəlmə söz demək olmazdı. Amma daha o cədəndən sonra dövlət başlısından tutmuş çobana qədər, hər şəs onun eləyini danışıqa başqa. Bu, onun eləyini danışanda onun faaliyyətinin doğru olmadığını deyəndə, deyiləsi, yox, də danışırsınız, hətta bizim həsəs onu tərəkləyirdilək ki, bəsə o başqa züldürsünüz, onu tanımırsınız, o daha böyük hidmətləri var filan, bəlin olduğu hidmətinədir. İndi bayramı uc edəndən sonra nə olacaq? Bu məsələlər başqa da biz siyasətimiz, isər xarici isə daxıdı siyasətimiz bir-biri ilə buzlaşmalıdır. Daxıda vəziyyətimizə cək, yəni, sualda qoyulmuşdur, belə bərbahtdır və bəzi siyasətsilər belə deyilər, hədi siyasətimizin uğuru var. Bunlar bir-biri ilə o qədər sıxələ qəlidir ki, birili uğurlu, birili uğursuz olabilməs. Nümcün olan şey deyil. Bu də mələ, nə varsa biz onu yanlış deyilir. Onun adı məntinəndə, elməndə, bunun adı belə düşüb, bu olabilməs. Bir daxıda vəziyyət həddən artıq bərbahtır. Xarici siyasətdə isə her şey əaladır olmadır. Bu sadəcə raq. Yəni, paradüksal olun var da elə deyilmək. Taban da bana ziddir. Nümcün olası məsələ deyil. Amma qeydələmək olar ki, bəzi məsələr var. İstər daxıldı da, isər daxılı siyasətdə daxarici siyasətdə deyil. İstədihləri vaxtda məsələlərinə bağlı. İstədihləri zaman uğurlu adım atabilirlər. Demələ, bunu istəmirlər. İstəsələr problem deyil ki, nümunə deyilm, şəhid aylələr ilə bağlı, qazilər ilə bağlı, böyük bir məsələ vardı da həddən artıq böyük, hamununla rahat eləyəm məsələr vardı. Onlarla qazi müraciyyət eləyildi. Siyasi partiyalara, qeyri hüçmət təşkilatlarına indi insaf namilə demək lazımdır ki, indi diləm müraciyyətlərin sayı olabilər fərdi bir nesədir. Bəlçə deyisi yoxdur, bəzi böylələrdə. Üçün dövlət qayıqısı var, qazilər təmin olmalar, amma o da akıra qədər təmin olunmur. Bizim araşdırmalarımıza görə, bəzi rayonlarda səsilmiş qazilər var. Bunlar daim qayıqıdadır, daim ifrilərdə deyir, hər zaman belə deyilir. Səsilmiş şəhid aylələri var, amma hamısı dövlət qayıqısından təmin olunmayın. Yəni, burada da bir diskirmunay və burada nə var? Bize müracət eləyən qazilər vardı, ki, indolar ağız dolusu danışınlaşı, biz artıq təmin olunmuş, tam dövlət qayıqısından və bu özü deyildi, bəni onu məzbur eləmem ki, artıq bizə müracət eləyir, birini müracət eləmür. Deyirsən ki, bəsi harada qaldın, deyir, mənim problemin həll olundu. Deməli, bu hallar var, deməli, istəsələr həll eləyə bilərlərdə. Problem deyil ki, yadızda da bir şəhidlər və yasamal ərasında kətürülməsi məsələsi. Üstədlər həll elədlər də, özləri səfiləmişdilər, başsılar səfiləmişdilər, yəsi o başsılara gözün üstlə qaşın var, deyən olmadı. Anayində məsələn elə, rayon izra hakimiyyəti başsıları var ki, xızıda, nəvələm savunucu da görüsüz, nə, pəstahlar çıqardırlar, qaziləri qəbulunan bağlı, nəvələm şəhid ailəsinin evindan bağlı, şəhid anasını evini uçurdurlar, dağıdılar. Elə itməlidlər ki, nəvələm orada mülkü məsələ var, hüqubu məsələri var, bunlar həll olunmalıydı və bu izra başsısı, nəvələm ölkənin rayonun izra başsısı hüqubu mühafizör qanları nə içində, ancaq rüşvet almalıdır, hər kəsdən rüşvet almalıdır, hər qvadrət metri satmalıdır, nəsiə satmalıdır. Şəhid ailəsinin problemini həll eləməlidlər, o ana aqlam almalıydı oradan. O başsı da, biz gözləyirdik ki, ilham eləyib, o müracətlərdən sonra, kususun da bizdə o müracətlərdik ki, hər içindirə başsısının cəzasını, daha əqli kıymətini vərəcəyilə, cəzav verimiz. Ləp yerin dəyişərdik, başqa daha yaxşı qəzifiye göndərərdik, dəbdə də, əslən çıxardınlar, başqa vakant yerlər var, və buradan çıxardınlar, başqa yerə boyundur. Oların daxili məsələlərdir, gözləri bələndir. Hər halda bütün bu məsələlərin hamsı, onun göstərizisi ki, Azərbaycan da vəziyyət isər xarici siyasətdə, isər daxili siyasətdə, Azərbaycan vətəndaşının istək varzularına uyğun deyil. Hətta dövlətin özünün mənafilərinə bəzi hallarda uyğun deyil. Vətəndaş öz dövlətindən narazdır. Dökümətindən yoxu özdür. Dökümətə gücü çatmır, həs nə deyə bilmir, ilhaməli yəvəl bir söz deyə bilmir, dövlətin ələhinə danışır. Dövlətinin hücuməti qarışdırır. Ona bu məsələr belə yəqin ki, yerin tapmalıdır mükləq vələtlər onlar olmalıdır. Çox marağlı bir fikir yazı Barif Alif. Yazır ki, Azərbaycan ən böyük sərbəti insan resurslarıdır. Rusya daqalan Azərbaycan insanları, yəqin insanlarını, yəqin hakimiyyət Ruslara tərfi verib. Cəmala Basov da deyir ki, yəkənə bu raqmolar marağlıdır. Çox marağlı fikirdi bu, Arif Alif evin fikiri təbii ki, nə Azərbaycanda insana bu şəkildə yanaşılır? Nə hüquqlarda problem var, nə insanımızın hüququ tapdanır? Nə qazimizin bələ bayaqlar qeyd etdiyiniz ki, şəhid aləsinin arasında diskriminasiya yanaşılmasının bir şahid olur. Üçülü yanaşmanın o, ikili standartların şahid olur. Hüquqin hakimiyyətə pasiv mesajlar verməldi, tərif etməldi, üzr istirəm, məddarlıq eləməldi, tərqətmir. O adamlar yukarı başta iləştirilməldi. Biz və iləşimizin əbbəlində cümhuriyyət quruzularımızdan danışırıq. Hər cümhuriyyət bayramında, hər bayramda ölkə başlısı cümhuriyyət quruzularımızdan bağlı, negativ mesajlar verir. Bak, bunlar bizi üzəm məsələdir. Çünki cümhuriyyət quruzularımız da insanımız da bizim dəyərimizdir. Qazımız, şəyyidimiz ki, üxşeydəyələrimizdir. Niyə belədir bizdə durumu hürmətlə məqmir Mahmud bəyi? Biz dövlətsilik psixolojiyasından, hər cümətimiz dövlətsilik psixolojiyasından həyələtən uzamadır. Dövlətin ne olduğunu bilən adamlar, bir mələd iləşi iki cümundan qaba, yəni daha doğrusu cümhürsəyəm artıq üçün olur, azərbaycan cümhuriyyətinin 104. il dönümünü qeydilədir. Bu 104. il dönümündə heydər əliyəvin yaşı çatməyib, iştirə çələməyib, bütün adamların hamsı çıxdaş olmalıdır. Mütləv və mütləv Saqqaşvili tiflisdən gəlməldi, paçıda Nilli Məzlisi binasında da ona parla mislət deməklə çətin olur, o bina da, deməlidir ki, Resuluzada deyib ki, bir çələyə yüslədən bayra bir daha inməz. Mütləv və mütləv, deməlidir, ərdoğun gəlməlidir, staf gətirməldi, şeir deməlidir və salam. Bəs bizim Azərbaycan insanlığın özü, göbləti təmsil eləyənlərin özləri, göblət təmsilsi üçün məruzda hazırlayanların özləri, bütün bu məsələrin fərqində dövdə. Olmuraqı. Elə bir protokol sistemdə yaratdılar ki, artıq Türkiye prezidenti qardaş orkanı prezidenti də Resuluzada ən adını çəkmiş. Aqrınızı dəsənə çox marağlıdır. Mən onu izləmədim, o mənə dedilər, dedilər ki, o da 104 dildən danışanda, bələli bayramcündə, cümhüriyyət cündində buradaydı hərmətləri dövanda, o da heylər eləyəvdən danışıq. Hədə, bir az bir, həri şeyin bir əndazası var da, yaxsı, onsuzda biz deyənlər qeşdiyəsi olur. Yəni, millət deyənlər qeşdiyəsi olur. Yadizdə deyə, 28 mayhiz qeyd olunmurdur üçün. Şimdi şurada olsun ki, qeyd olunur. Amma yenə də dövlət səviyyəsində qeyd olunmur. Qeyd olunmalıdır müklət. Vazib dövl, laf yaxşı yığın, bu istirlalsın millət və çinləri 5-6 nəfər dalırdı belə, onları azərbaycanından çıxarın, onları ummətlə və tanıdaşlıdadan məhrum edin, heç onları burada olmayabilər deyin, amma bu işi yedin. Allah işkini yedin, onsuzda edəcəksiniz. Etmədiyi istəridirdə, amma böyük bir pis ənenənin bünövləsi qoydur ki, növbəti hakimətlə yələcək, o da bu səhvləri texiləri eləyəcək, 28 maydan danışanda Cumhuriyyət günündən danışanda istərisləməz xatırlayacaq ki, kimsə də vakti kən bu cumhuriyyətə 1993-ci ildən ətibarən belə bir münasibət ol. Ona görə də iki gün üç yumundan qaba biz cumhuriyyət günündə çıxış eləyəcək, bu cumhuriyyət gününün ahılı kəsənlərin və ahılı kəsməyənlərin bayramı olduğunu dedik. Niyə görə, ahılı kəsənlər bilir ki, bizim dədələrimiz, bizim qurucu babalarımız, bizim üçün bir cumhuriyyət qurblar. Bu cumhuriyyət quranların da adı bəlli, soy adı bəlli, dəki, ata adı bəlli, hər kəs bəlli və tarix yazdılar. Bunu sən dəsən də belədir, xatırlasan də belədir, xatırlamasan də. Dəməli, kəsməlidir, ahılı. Ona görə də, həm də bu ahılı kəsməyənlərin bayramı. İllər çeşdiyi nə hayətdə bu oldu. Istiqlal, deməli, əyanlamasını imzaliyanlarla bağlı. Dəki, bizim istiqlal suçəsində bir abidə qoyuldu. Zorla qoyuldu. Və suzadanın anadan olmasının bağlı, yübulayının bağlı, qərar qağıl olundu. Olar da nə atama olaması belə. Azərbaycan cumhuriyyətinin sənədləri, parlamin sənədləri, bütün sənədlər çaq olundu. Bilirsiniz, də qərar verildi. Həydər ənib zamanında oldu. Nə doğrudu, doğrudu, doğrudu, doğrudu demək lazım. Amma dedik ki, həsi bu tam olsun da, sən resuluzadanın yübuləyi ilə bağlı, qərar qağıl eləyirsən, xalqam rəcət eləyirsən, nazirlər qabuniyyətinin, nə biləm, nə baş, nazirlər rəhbəliyi nə, qamisə təşkiləyirsən, xalqam rəcət eləyirsən, xalqasınə, təşkilələr façeti gəndənir. Biz, 20 təşkilif gəndəriyi şökyumətə, 135 yılli ilə bağlı qərar qəğıl olundanda dələdir. Və o, təşkiləri də isəsində ən diqqət çəkənlərdən bir işsiz qatırlı eləmindir deyim, ki, resuluzadanın əsəlləri çabolunsun. Nüqlər bəmüslər. Amma bu nəşirlərdə yazılsın. 1-ci və 4-ci cilidi, Şirməmət Hüseyin uğur, Birinci və dördüncü cilidi Şirbəmmət Hüseyin olq, öq şəhsi və sahəti hesabına çafələdi, filan ilə de bunlar qeydə olsun, nolar ki, burada qeydəd bir şey var? Omsuzda bu yediləcək, mütləq və mütləq yediləcək. Bunun üçün laf yaxşıbı sizin ağrınıza gəlməyip, unutmusuz, məsliyyət bilməmisiz və yaxud gəlib ağrınıza hətta yazmı sığdama qəbul olunmayıb, bunun istimai bir müzaikiləsi var və biz də buna söz deyiriklət deyirikli, hə biz dediyimizə görə cəmiyyətdən bu məsliyyət gəldiyində görə olmaz. Nə üçün, bizim hamumuz o sərhətdə cürovqalanlar çimi içi. Olar bizim hüquqlarımız özümüz də bir-birimizin hüquqlarını müdafələməliyik, səhcə bəyanat qəbul eləmək nə deyik ki, yəni onun səsiniyəcə yeşidilmir, bir özü də bizim də təşidətlərimiz yeşidilmir, bir özü də bu məsələlər ulaq ardına vurulur və sahir, ular deyirir. Və bizim orada biraz da məryanın marağlı zəyyəti var. Mən adətən soruşmuram ki, efride olan da müevzümüzün adı nədir? Siz orada ne yazsaz, həmkarlarınız ne yazsaz bilmirab onun. Nadir hallarda olur da adam bilir. Belə, məsələn, bayaq çöndərmişsiniz deyəmən bildim, kim müevzün nədir? Mən marağlanmıram. Sual verirlər, zəbəq verirəm. Sonra da baxıram, bilirəm, baxıram ki, mirmahmut bizdən tabaratına niyə çağrılmışdır? Mən o suala, o verilişə cədərəm mi üzül istəyirəm? Yəni, və yaxud orada onunla nə istədir? Sonra da nələ düzəli şeniyirlər, çəşidləz, ayıbdır, də yəni belə. Hə, demələyir, hissəsi azıq deyir, bu o deməkdir. Mən hissəsi xətirində deyəmək istəmək. Amma azıq deyir hissəsi, hissəsi öz istəyirəm. Və yaxud bəl doğrudan da ürəyindən keçəm, budursa. Demələ, sən tərəq müqabiliyə hörmət iləmürsən. Və yaxud biri danışışı şey belə oldu. Baxı, biz 20-si maida Pizdəntin çöməkçisi hörmətli ədalət bəliyəmləyir görüştür. 30 bəndlik, 30 məsələ, mən təqdim elədim, bunu müzakini elədiş. Burada hər şey vardı, Azərbaycan qarizi. Burada tərtərdə vardı, Qarabağda hər bir siyasi vəziyyət də vardı. Burada xarizi siyasət də vardı, burada dağılıb ahalaşma da vardı, insan haqları vardı. Və hər şey istimai rəinləzər alınması vardı. Məamur sahib çarlığı dövləs stülüktürləri və s. əlbələri bilməsi vardı. İstimai rəinləzər alınması vardı. Rüşvetin karusiyanın Azərbaycan dövləs siliyinə və sahib çarlığına vurduğu zərbə vardı. Zərbələr vardı, burada məssunlaşma vardı, burada böyük qaydış vardı, burada şəffaflığın olmaması vardı, burada Azərbaycan ərasində, Qarabağda görülən işlərin isərisində tindirlərdə nələrin olması və s. vardı, əf vardı və hər sahib, hər şey vardı. Başqaları da çıxında deliləsi və s. dəmə bu məsəlinə dedik. Deməli, Azərbaycan da hamı vəziyyətin düzəlməsin istəmir. Hökumətdə də müxalifətdə deyil, adamlar var ki, bu çüməsə şəlfilidir. Və bu vəziyyət var, bunlar dəyişilməlidir, çökümdən dəyişilməlidir. Hə, bu hödəmək deyil ki, bizələ ruhdan düşəcəyik, dəli adamların sahib çoxdur, imkanları çoxdur, eflirləri çoxdur, paraları çoxdur, dahiləri çoxdur, arxası çoxdur, nə bilim, Avropadan dəstəyi var, dünyanın hər yerindən dəstəyi var, susmaq lazımdır, yox, elə şey yox. Mübarizəmizi davam eləttirəcəyik, davam etirmək, orduyuk və nüksanları da deyəcəyik. Ta o vaxta qədər şey bunlar, bu nüksanlar, bu cinayətlər mütləq və mütləq deyilməlidir. Yə, burada da insanlar bir-biri ilə mütləq və il arada olaraq bu mübarizəni davam eləttirəcələr daha doğrudur. Ağlı kəsməzlər təhcə iktidardadır mı? Yox, Azərbaycan zəmiyyətində doğrudan doğruya, Azərbaycan gümhuriyyətinin 104 dilliyində iktidardada müqalifətdir də nə qədər istəsən? Ağlı kəsməz de var, ağlı kəsməz de var, bu da hamının, həm ağlı kəsməzlərin, ağlı kəsməzlərin, hələ hətdi buluqa sətmamışların bayramıdır. Amma bayramızın varəş olsun da, dəxdir vədək. Çox da şəkkürlər, Mir Mahmud bəyi, suallar çoxdu, mən çox xayr şeydəm, sizin də vaxtınız çox almıya. Yama izləyicilərin sualları mənim üçün teriyyətiyyət olduğuna görürüzə, maraqlı suallar var. Məsələn, Jamal Abbasov yazır ki, Mir Mahmud bəyi, niyə hər hansı bir müqalif başkanın mitingət çıxıb arxasıca min nəfər aparabilmir, yeni müqalifət yerində adımlıyır? Bir başqa ziləyicimiz de, biraz ironik deyir, bilmirəm, anlamadım zamik bəyi, amma soru şurama qadan, bələkə Mir Mahmud bəyi bu sualların cevabını bələcək. Azərbaycanın bilinən dərin dövlətin Mir Mahmud bəyidir, zamanla aganın dediklərin hakimiyyət icreidir. Bu dərin devlət olmasına nümunə deyilmir. Bilmirəm, bunu yaxşı mənada yazıb, yoxsa biz mənada yazıb, amma hər halda Mir Mahmud bəyi özüb buna cevab verər. Sonra da yazıb suallamı səsləndirsəz yaxşı olar, Mir Mahmud bəyi fikir önəmlidir kanal olunus, ona görə səsləndirdim, buyrun. Qısa buna cevab verək, o bir suallar da çoxdur, mən istəyərdim ki, müəvzudan şəxələrdik. Bu suallı səsləndirdik, hər içisində də cevab verirəm. Dədiyici nəzər alıraqçı bəsa qısa danışaq. Mitinglə minnəfər adam çıxarıbaq məsələsi, bu məsələ bir problemdir, minnəfər məsələsi deyil, məsələ, yəni meeting məsələsidir. Hal hazır ki, vəziyyətdə meetinglə bağlı, yəni, real şəra eti nəzərə alıraq, meetinglə insanlarımızın özləri də həvəslənməldir. Meeting təhsə partiyanın meetinglə olmalı deyil, yəni, bir partiyanın, bir partiyaya bu meetingə çıxır və s. olmalı deyil və uzun fasilədir, zamandır, belədir. Yəni, sonunuzu meetinglə biz çəsirmişik, qarabağ meetingini, adımıza da ilə istəyiblər, boşublar, döş vatanda çəsirmişik, qarabağının bağlı, ən kəssin sözümüzü də demişik. Bu ondan da sonra şuşurlar olsuncaya, yəni, bir il çəsməyənmiş, bir ili tamam olamamış, 30-u Noyabur 19-cu il dolu meeting, 20-u I-20-cu ilində, ən E-20-u Noyabur 19-cu ilində muharibə başlayıb. Zamik bəlin dediyi məsələni, Azərbaycan'da doğrudan doğu ya, indol siz dediyisiniz, ironik deyiyox, sənə də bilmirəm, amma çabab deyirəm ki, dərin dövlət olsaydı, Azərbaycan dövləti bu gündə olmazdır. Dinlənlərdir, edilərdir. Dərin dövlət, uzun müddətli dövlətçiliş siyasəti olanlar da var, amma dərin dövlət haqqında düşünənlərdə var şey, onlar da Azərbaycan'da yox deyir, çifayətlərdə var. Amma onların əksəriyyəti, o yefirdə də də görünən dərin dövlətlət danışanlar var, özündə müştədəklərdir. Onlara bir az həkim məsliyyət edə lazımdır və muhalcəsidir lazımdır. Çox təşəkkürlərz. Örmətli izləyicimiz Rəfili Aga Yəvə soruşur ki, Mir Mahmud bəyi, Azrıda orkədökümsün aftari tarizmə, necə qalib gələk? Bir cəmiyyət olaraq neyi seçməliyik, iddiyaları yoxsa çıxış yollar, nansı çıxış yolları var? Bu çox geniş sualda, məhər halda bir tezik şəkində birincə fikirinizi təqidim edəyicilər. Birincisi öz nəfsimizdə qalib gələmələk ki, aftari tarizmə qalib gələk. Yəni, biz özümüz, öz, o daxili bizim özümüzün, o mənəmliyimizi, mənliyimizə qurban verməliyi, mənəmliyi, mənliyə qurban verməliyi və bu nəfsimizdə qalib gələməliyi ki, mən belədir. Biz bunu 70-yi, illərinə 70-yi ki, cüzəşdə birinci iş, şəhdə ahrınızı. Buyurun görüşək, buyurun məslətləşək. Çıxış yollarda hər zaman var, bu çıxış yollarını bircə bil birini istəsən də istəməsən də, bəyənsən də, bəyənməsən də, ucun rəal olanların bir arada olması vazibdir. Ata hə yoxsa mən sən belədir, mütləq orac elməyən belədir, orac etməyən belədir, yə biləm kim əcər belədir, anlısırsa budu, kim anlısırsa belədir, buzur olmaz. Mənəcə çıxış yollun tapmaq yenədə indiçi insanların özünün boyununun borzudur. Olabilər ki, bizim nəsil, biz yaşlı olanlar, artıq öz misyalarını yerinə yetriblər, 33 yaşında, bəzlərimiz hətta 30 yaşında, 34 yaşında, biz də o əzdadlarımıza uyğun olaraq, yaşnaq uyğun olaraq. Azərbaycan müstəlillini bərfi etməkdə iştirəç elədir, Allah dəyindir, bize bunu kismət elədir, bu şərəfi yaşadır. A, bundan sonrası yeni nəsilindir, bürüsün yeni nəsildə sözünü desin, əgər bizi bəyənməlilərsə, bizim gedilərimizi qəbuzənməlilərsə, çıxış yollarını yenədə bircə axtarmalıq, tapalıq. Azərbaycanın çıxış yolluq, bir roluq, birlikdə olub, bu vəziyyətdən çıxmaqdır və salam, bundan başqa yol yolluq. Çox təşəkkürlər. Eləsin Rızaev yazır ki, masqadan tacik istana, özbək istana, bir rızıstana, 20-an istana, təyərə bilət biridir, 5-6.000 robuldür, bizdə isə 35-40.000 robuldür. O da transit tuşlar, suqa yərmə çatır. Yəni, dək şəq, bu bilətə zönum edirlərdə. Sonra görəyim, burada nəsilə bu heç, bu heç demərim. Başqa bir izləyici yazır ki, səradın bağlı olması noruz namazı, psikologiyamızı pozdu. Bu ülkə rəhbələrin əməli dizə halini azından öldürdü. Sonra başqa bir izləyicimiz də yazır ki, quru yollar nə vaxt aslaca biləm var. Bizdə hürmətli İlanur və yaxanım bilmirəm. Biz istəyir ki, tez as olsun. Tez asılsın ki, siz də öz dolma yurdunuza dönəsiniz. Nizə ki, dünlara İsmailova sual qoyub ortaya. Akşamımız xeyri fədmələm. O qədər böyruz düşkünləyi yaşayır ki, sözdə ifadə etməyə olma. Biz neyə, bu qədərdə vətəndən uzak qalmaq olar mı? Bu, nizə dövlətdir? Bu, nizə dövlətdir, Mir Mahmud bəyi? Bu, bizim özümüzün dövlətə münasibət vətəndaşa münasibət kanunlara münasibətimizin nəticəsi olan bir dövlətdir. Bu dövlətin, yəni bu, qurulmasında 104 yaşını qeyd edədiyimiz, bu üçün qurulmasında iştirak eləyənlər. Bunun bu dövləsini bu cürdi nəzədə tutmayı bilər, bələ qoyub bilər ki. Nə qədər istəsəz? Burada tarixi numonələr gətirməyə bilər ki, bu numonəvi olub 104 il bundan qaba qurulan bu dövlətin ənənəsi olmasada, dəni dövlətçiliyənənəsi olmasada sıfırdan başlasada, həslən bir bayral yapsalarda, amma o qədər önəmli işlər görürlər. O qədər doğru yol xaritəsi, ciziblər və qərarlar qəbul eləyiblər. Yəsə, hökumət dəyişiribdə, qabinət dəyişirib. Dört əfə, dört hökumət olub və üzülüsləyələm, parlamentli resmubliqoğlu, Avrupa nın bir sırada dövlətlərindən çox-çox illər qabax qadınlara sesi hüququ verilib və 1918-ci il Türç Müsləlman soy qırımından sonra qurulan, mart qırıqınından sonra iki ay sonra qurulan bu hökumətin tərçibində, hökumətlərin tərçibində yeri mənilərdə olub hətta. Yəni, burada yaşayan xalqların hüququqları tanrı, parlamentin də təmsin olur vəs. Bu qədər gözələ olub. Və amma indi nədir vəsələ, indi tamam başqa bir vəziyyətdir və indi, niyə görə, yəni, burada lə, o sualları da bu içinin isərisində deyim ki, çabab onu. Niyə bilətlər, maskvadan, Rusyaadan, orta asya ölçülərinə bu qeymətədir, cüzüstənə bu qeymətədir, azərbaycana isə bu qeymətədir. Ona görə ki, burada insanın qeyməti yoxdur. Ona görə ki, azalın özün qoyduğu qayıdılar var. Ona görə ki, azaldan tələb olunan rüşvətlər var ki, onu yerini yətirməkdən ötürü, o azərbaycan insanının dərisini soyur. Onun bovazından kəsir və o qeymətləri qaldırır. Bizim Türk hava yolları da var. Azal da var, da düzdü mü? Bili sizdə orda qeymətlər bir bilməm bu qayısədə nədə dədərdir. Yəni, öncöy qədər fərbi var. Yaxud, diya ki, Türk hava yolları inəm, niyə azərbaycan vətənda ki, cüzüstənə tifrisdən uçmalıdır Türkçiyaya. Daha ucuzda, paşa gəlirdi. Hətta buradan sərfi deyir ki, ona keçsin maşınla, cüzüstənə orda nusun. Yəni, bu bilərəkdən qurulmuş bir siyasətdir. Ona görə də bu dövlətin özünün mahiyyətini uygun. 104 dirli qabaxçı qurulanda, ünövləsi boylanda, nezərdə tutulanlara uygun. İnsanlara hürriyət, millətlərə istiqlal şuvarı ilə qurulanda. Bayrağına hürmət, insanına hürmət, hər bir insana hürmət ifade olunanda, olsa idəcəri ucur, belə olmazdır. Yəni, indiki vəziyyət gelmədir. Bu dövlətin sədədülək bir dəyişilmiş forması, bu hakimiyyətin vətəndaşa münasibətini. Ən ciddi məsələ budur. Yəni, ona görə də bu məsələdə bizim hüçumətimizin qarşısında çox böyük vəzifələr var. Və vəzifə tutduq vəzifəsində görə vətəndaşım da qədirini bilməldi, qeymətini bilməldi. Doğrudan doğruya da ilhaməli evində dedikimi, yəni, bu məsələni bütün ağıl adamlar deyiblər və bu gündə ilhaməli evdə deyir bunu ki, biz siz xidmət iləməlisiz vətəndaşa, xalga xidmət üçün görəvdərdəsiz. Səndəmə bu xalga xidmət ondan ibarətim işçi şəhidin anasının evini başına uçurqmal lazımdır. Xalga xidmətə ondan ödürünmiş ki, qazını qəbul eləməyəsən belə üzülüslə eləm ifadəyəsində belə laxtu yana yəsən izraf başlısı dönəsən çıxıb cədəsən ki, bu da xidmət, xalga xidmət, bu da xalga xidmət. Xalga xidmət, səndəmə ondan ibarətim işçi rüşvet alasan, nə biləm, qarusya qurşanasan və nə qədər olar bu, yəni, belə deyik. Belə deyik, şərat asan paçimlər filanlar şəratınlar. Quraklorluq şəratıq. Nə biləm, polis şəratıq. Bələ, müthiş bir vəziyyətdir. Yəni, sözlə nifadə olunması çətin olan bir vəziyyətdir. Belə deyək, efirimizdə Qlasi Qalcabəsi Partiyasının Sədrimir Mahmuz Bilalogludur. Son 15 dəkiyə dəqılı oldu. Oma mən apaniklərin də fikirlərin səsləndirəcən, nəyə görə, sün ki, biz Ukrayna, Rusya savaşında şəxsən mən Ukrayna nə gələbəsin istəyən bir yəm. Qali Qabbasov Bizim belə işin izləkçidir. Davamlı şəkildə yazır. Ama Rusya nə tərəfindədir, uzun müddətdir. Qoy yazsın, amma biz Bükalimədən və yaxuddaki mübahisədən və yaxudun müzakirədən qasqmırıq. Etik yazacaqsa, mütləq onun fikirində səsləndirəcəm. Amma görə, o qiram. Çünki etik yazır. Yəni, cətmi səmən insan istəməz mi Sütçı Azar Bacan, Avrasya itifagının üzülünə çevirilsin. Rusya ilə quru səhərdlərdəmizdə gömrüş sistemi olmasın. Bugün quru səhərdlərdə bağlı olması və en zəmanda uzun illər səhərd və gömrüş çətinlikləriniz olar məsək iqsaadı birlikin üzü olsak Sütçə ayrufət bəyik, mənə biraz da bu şəkildə soruşu. Yəni, dostumuz deyir ki, gömrük itifagının, avrasya birlikinin üzülüncüsü açıq olardı. Amma mən düşünürəm ki, burada Azar Bacan tərəfi deyir səhərdlərdə bağlısak. Yəni, ümumiyyətlə bizim cəmiyyətdə da var azdı. Yəni, mən cəsərətlə deyərəm ki, Ukrayna Rusya əkspansiyası dönəmindən artıq üç dördüncü ayın içərsində deyir. Bizim həalinin rahat 90 faizi Ukrayna'nın gələbəsini istir. Çünki haklı tərəf oldu. Çünki xeyir tərəf oldu. Çünki bizim kimi təzaubzə məruz qalan tərəfi oldu. Mən belə başa düşünürəm. Və iğni zamanda bu dostumuzun da sualını cəvablandırmanızı ve Ukrayna Rusya sabaşı ilə bağlı mövqenizi deşirilmək maraqlı olardı. Təbii ki, Azar Bacan insanı əksəriyyəti siz diyen kimi məncə 95 faizdə mələkə biraz da artılı da Rusya'nın bu işqalsı siyasətində Ukrayna'nın tərəfdə aradı. Orada dövüşən insanlarımız var. Bu məsələdə sözləm dövüşənlərimiz var. Çin nə bazarırsa qələmlə qələmə sarlıb dövüşənlərimiz var. Və o cümlədən də arada bir məsələrə münasibətdə balantılaşdırmış siyasət də Afarsada hücumətimizdə hücumətimizdə insaf namilə çox hallarda Ukrayna'nın deşdəkçisidir. Bizim bildiğimiz və bilmədiyimiz məsələrdə var. Bu, biz bildi ilərimizi və deyirik. Aynı də bu cür insanlarımız da var. Bu adamlar bir insi tarix, bir şeylərdə bilsələr daha yaxşı olar. Azərbaycanla Rusya'nın sərhədli haradadır. Rusya'nın sərhədləri umyətli haradadır. Rusya'nın niye sərhəddi gəlib olmalısa Samurçayında? Orada bəyən Rusya nə rəzisi bəyi? Nə dər bənd azərbaycanın ola ola ələ işxalda qalmalıdır? Dağıstan nə vaxtdan Rusya'nın ərazisi olub. Yəni, bütün bu məsələr hamsı birbəz bilci sahibi olmalıdır adamlar. Hə, hindi ola bilər ki, bu üçüncirliş məsələr işxalçılık siyasəti Baltik ölçələrinin klibalti qadlanması, Qafqaz ölçələrinin Zaqafqaz yadlandırılması Başqa məsələr orta-Asya'nın işxal eləməsi və s. Çar Rusya'sının yürütlüyü siyasət, hindi ki, cüya müstəqil ama imprali siyasət yürüdən hindi ki, Rusya'nın yürütlüyü siyasət insanları yətirib o zürççü çaşqaç alıb, cüya ki, bu məsələr də bizim siyasətimiz doğru beyin. Azərbaycan hücumətinin elə müsbət qeymətləndirə biləcəyimiz cəhətlərinin də birisi budu ki, nə yaxşi ki, xaldın təkidiyinlə qaldı nəzərə alaraf, dövlətimizi nəzərə alaraf, ona qalandan da biz onda biz bəyəm ərmənistanla dövüşülüyü, biz Rusya'yla dövüşümüşü də 40-dür cünni müharibədə də hücum Qarabax Savaşında də birinci və içinci Qarabax Savaşında də Rusya'yla dövüşümüşü bu məsələlərin arxasında Rusya'yıdır. Hindi hətta Rusya'nın anti-Azərbaycan quvvələri, impralis quvvələri, işxalsi quvvələri ildi də deyirlər, deyirlər ki, bu məsələlərindən biridir. Olacaq. Bələ danışırlar, sərtəmləyirlər. Bizim adamlarımız nə düşünürlər ki, bunu vizə belə deyəndə, necə rəvajörlər özlərinə bu dildə danışıb, bu dövləti təmsirliliyib, bu dövlətin vətəndaşı olaraq, necə bu millətin, bu dövlətin ələhini olasın? Bu məsələri var. Və təbii ki, bundan başqa da, şimdi Ukraina təhsə səvətlər birliyinin və əslində indi hal hazırda isə, dünya üçün döyüşür, insanlıq üçün döyüşür, azadlıq üçün, demokrati üçün döyüşür və bu haxlı döyüşür, bu döyüşlədə haq mütlək və mütlək qalib gələcək. Və dünya da nəhayət fərqində oldu ki, bu məsələlərdə haqqın yanında olmağa başladı. Burada indi bələləri başqaca düşünürlər, o yüzden ularında haqqıda da düşünsün, burada indi məsələlərdə var, yox, gəti yəni də şey yoxdu. Və burda müqaist alparınlar, bəlzəndə Ukraina və Azərbaycan məsələsi, niyə onda dünya Azərbaycanı müdafi eləmədir? Azərbaycan yolunu doğru sətseydir, dünya Azərbaycanı müdafi eləmədir. Azərbaycan yolunu səsdi ki, dünyanın nibret elədiyi khamnizmi Azərbaycan təzədən khamnist təfəkkürü dəabın elədir. 93. erbi diyamın nəticəsi olura. Bunu dünya müdafi eləmədir. Hedi, bu səsimindir. Sizin bayaqçı sualiz və bu həvdə tamaşasını sualizdir, bu necə dövləttir? Bak, bu elə dövləttir. Ona görə dünyada təşlənir qalır. Hedi, hətta dəstək verir, məsələn deyə ki, Türkçərin cümhuriyyatı dəstək verir, bu muharibədə, 40. cümhü müharibədə, nə qədər bizim dəstək silərimiz oldu, diplomatik dəstək oldu, Avropadan oldu, nə qədər fakt ki, dəstək verənlərə biz adekvat hətmı attıq mı? Yox. Yəni, hətta dəstək verənə dəstək göstərdikdə, lazım olan da belədir. Və yaxud müştərəş qərarlar oldu, bəyan namələr olduğu yerini yetirdik mi? Yox. Və bütün bu məsələrin hamısında, bizim özümüzün çox böyük nöxsanlarımız və yanışlarımız var. Yəni, suəhbət iktidardan gedirdi. Yəni, bizim deyərçəni dövlət olurlar. Yə bil, də bizdə indi. Arada bizdə bizdə bu ölçənin vətəndaşı iqdiya, hər bir hökumətin yanlışından yedir, iktidarın yanlışından yedir. Bu yanlışlar olmama aldı. Bu yanlışların böyük fəsadları olur. Bu yanlışların o fəsadları olur ki, vətəndaşla belə düşünür. Onda deməli, həm də bu vətəndaş düşünür ki, elə haqq eləyillər orada, o buru sərhətlərində adamların saxtləyillər. Hökumətə dolayısıyla, cəhəm təngidi deyil. Həm də dolayısının haqq qazandırırdı. Haqqazandırır şeydə düz eləyi, bu vətəndaşları, buraqmırdı. Çox böyük sərh eləyillər, çox böyük yanlışdırdı və Azərbaycanda bu əcəri, bu xəttin, hökumətin içərisində, bu xəttin dəstəkçiləri çoxdur sərhət, vay, bu hökumətin halına. Deməli, orada kimsə qalib gəlib artı. Azərbaycanda yeni bir partlayışın, bir sosial partlayışın, bir istimai, nəzarəhsizliyin, bir çevirilişin, təbəlulatları yaranmasını isteyən quruf var və onlar buna bacarıqla da əməl edirlər. Vətəndaşı, buraqmırları öz vətəndə. Deməli, siyasətin də doğru deyir. Sən bu məsələdə meymun çiçə edədi, sizi müdafək eləyəməyətik. Hökumətin. Yəni, bu məsələdə sizi heç ilə müdafək eləyəməyətik. İri ziləyicimiz də Nirmahmud bəy, yazır ki, qalmışı rəsiya da əbimizdə gədə bilmirik. Haçana kimi? Haçan-Azərbaycan Rusun çaldığı mahnaya oynayacaq. Biz diri o mahnaya oynamasın. Mən çox mara aldı. Bir başqa əziləyicimizin sualı ilə bu sualı, bu fikiri biraz sintəzi etmək istəyirəm. Bizim Rusun çaldığı mahnaya oynamamızın bir il yarımlı keçmişi də var. En son mahnası. Yəni, bu gün orada gerçəydən bizini qəran eləyəm məqamlar var. Nizə ki, Kaman Səhəd adlı izləyicimiz də yazıb mən şəxsən özümdə məsələdən çobna rahatam ki, Kaman bəy, yazır qeyriməni şxalından azad olmuş torpağlarımıza gədə bilmirik. Birin sekiz aydır. Bu da müqara siyasətin bir növüdür. İri, Mirmahmud bəy, əkumətin bu şüya turist zəfərlərəyim. Birin sekiz kəndi var və o kənlərinə yalnız biri izlədik Daşaltı. Qalanlar irmənlər nəzarətindir, laxşında 250 km ərazi Ruslar nəzarətindir. Hələ, hən kəndi hocalı, ahdərə, hocavəndi, demirəm, onlara umiyyətlə bizdağıq olmamışıq. Hə qazandıqlarımız da var. Məsələn, Tislat Skubu, 200-200 bundan qəbaqi ilə qazandıqımız var. Ama onun müqabilində Rusqoşunları ilm laxşına daxır olan aftanbirlərdən zərbacan bayralarını sökirlər. Suverən yıqılarımız daqdanır. Və bizdə qaydiş nam bağlı hər hansı bir poziti mesaj yoxdur. Qaydiş nam bağlı nə düşünürsünüz və qarabadaki mövzut durumunu izlət edərəndiririz siz. Son altı yedi də gəni bu haqdadan inşallah. Qarabağda hər bir siyasi həziyyət bizim xeyrimizə deyir. Qarabağda Ruslar hakim bilər. Qarabağda azərbaycın torpağlarında bizim bayrağımızdan başqa üç dövlətin kondarma da olsa qarabağının özünün Rusya'nın və Ermenistanın bayrağı var. Bunlar yol verilməzdir. Həllə, bundan əlavə, kondarma, qarabağ, hər çümətin filan vardı nə bilim, qarabağ resul mülkəsi kondarma deyiridə buna. Kondarma Rusic masada yaratılır oldu. Azərbaycan siyasi həti ətiraz etmir. Buna yox demir. Bahçıdakı Rusic masanın azərbaycan üçün hansı fəsadları var, bəllidir. Birinci olaraq bahçıdakı Rusic ması bu zəbəlinin başsılığı ilə birinci o bunanın əlehinə çıxmalıdır. Qarabağda ki kondarma Rusic masının yaranmasının əlehinə çıxmalıdır. Sakorovun heikəli ilə, ondan qabağ Rus, ondan Rusəs yeri ilə bir qıssı qazın heikəli ilə kozalıda Rus çilsəsi kiçmə ilə ilə Rusic masayı yaratıq mümkün deyir. Amma siyasətimiz bilədir. Latsına və Çalbəcədə biz həftənin üç üçünü cədə bilirik. Yalnız üç üç üç. Təkdə o bayraqlarda eki. Ermənilər dörcün cədə biliriklər. Həftənin yedi günün yedisi də Ruslar cədə də biliriklər, cədə də biliriklər, cədə biliriklər. Həskizin qövlət başsımız da o ərazi yedə bilirik. Siz dediniz ki, bu bir şey məsələrdə və bundan əlavı daha nələr var? Bu sual soq doğru iddə əndiyazat olunmuş torfalara bələ ilə bu siyasət uğurlu deyir yanlışdı deyə bu ərazi yedə bilmirik və burada nə baş verir? Ağıllı kənd izadələyirlər. Ağıllı kəndlərin asılışı olur. Bu ağıllı kəndlərdə bir ağıllı əməl de olmalıdır. Saçınlərdə nəzərə alınmalıdır. Onların idejaları fikirləri, təklifləri nəzərə alınmalıdır müdləl. Oların özlərinin iştiracı inan. Başsılarının başı var. Yoxdur bu ayrı məsələrdə. Həralda krizizdən sənəcəmi inanırlar başsı təin edirlər. Yəkin ki, başları başı təin olunublar. Olarının da fikirləri nəzərə alınmalıdır. Məsələtləşimi olmalıdır. Bu kəndləri birləşdirirlər, ərazləri birləşdirirlər. Özlə bilərəkdən elə qurululuşu qəribə bir şeydir. Bu təhsə özləri az-də deyilir. Qarabaxda deyilmiş. Həralda nəzəd olunmuş ərazlərdə deyilir, azərbaycanın bütün ərazlarında deyilir. Hökumətinə sərfəliyir odur. Mən iki məktəvdə okumuşam kənd məktabında. Bir məktəvi təhbi ki, bitirmişəm birində də məyən sinifləri okumuşam. Demələ, məktəvın içisində söhdülər. Demələ, bu içisinin də məktəvın içisinin də söhdülər. Həydər əliyə fonduyuna məktəv çiçilər. Çox doğrul. Baxdı içən, kənd savətinin sədürü olmuş, müharibə zamanında sədürü olmuş, adam evinin yanında məktəv çihtirdiyinə görə. Ama bütün kənd zamanatıda deyir ki, məktəv kəndin ortasında olmalıdır. İki kilometr yarım birinci sinif şagirdi, paltıra zıqa, bata-bata azərbaycanın kəndinin yolu belədir. Bizim kəndərin yollar belədir. Məşələri, qırılıq, kurtarıldı və s. Və qazda çəkilimdir, amma biz Avrokuya qazda bilir. Onu orada tihtilər. Kəndin ortasında olan məktəv isə, yəni öz yerində tihtilər ki, burada olmaz, filan, budur. Kəndin ortasında olan məktəvi də söhdülər və ciddimələk, kəndin ayağında tihtilər ki, bu da kəfləri belə istədir. Burada da dedilər ki, maşınların gəlib getirməsi. Hər içi çəntdə məktəvləri, hər həalisinin istədiyi yerdə yox, özlərinin kefləri istədiyi yerdə tihtilər. İmqara bada da kəndəri belə çöçürdünlər, iləşdirimlər, hər ağzı, islaatı, aferunlar və s. Amma orada bu insanların həs nəl nəzərə alınır. Yolları düz qəbristanlıqın ortasından çəkirlər belə dolmalıdır. Qəbristanlıqların, gəbristanlıqın yox. Yəni, marağlı bir frasəs cədiyir və bununla bağlıdır danışanda dələşi bilirsiniz, indici halda bu qədər minadan tənizləmə var, və s. və s. kulara görədir. Amma orada hər ağzı şumlanır da, həçinlər də var, və s. Bu adamlar özləri yerimdə olsalar daha böyük iş olacaqdır. Azərbaycan hər kümətinə də böyük dəstək olacaq. İstiyasalak da artacaq, kən təsərfatı, istiyasalada artacaq, və s. Nəsə bir şey var ki, həsi çözüdə bilmir. İzahanı da bizə dədiyə bilmir, və yaxud bilir, ilhaməliyyək demişsən, həçsan demək lazımdırsa onda diyəcək. Mirmahmudda çox təşəktür edirəm, amma Zamik Abbasov'un sualını verməsəm olmaz. Yəni, bu sual da təbiiqsiz zaman-zaman büneydəki məsəllərə mövqe bildirəm bir olumsuz. Bütə bəzərbaycan yolunda çalışan birisiz. Bəzərbaycan da baş verən aksiyaların sonu nə olacaq? Qısa da olsa vaxtımız sona çattı, amma bu məsəliyyədə fikirin zəşidək. Cüneydə baş verənlər mütləq və mütləq qələbəyinin başı çatılacaq. Mütləq və mütləq. İran adlı bu ərazıyı, əslində Türkün ərazisidir. Təbii ki, orada başqa qaldılar da var. Ərazinin böyük bir issəsi də, əxalının böyük bir issəsi də işsəriyyatı də. Azərbaycan tüçləridir və özlərinə də bir az başqa zürrindir. Bizim şilərdə hətta gedib onlara, bizim siyasətçilər də cüniyyər səkar eləyəmdən sonura, onlara da azərbaycanlı deməyə, gedirtməyə başladılar, dedilər. Və orada bu məsələ mütləq qalib yələcək. Dünyanın da hal-hazırçı, gedişi, inkişafı bu istiqamətlədi. Bütün xaldılar azad və hürrolduları çimi. Cüneyyazərbaycan tüçləri də mütləq azad ulacaqlar. Biz mütləq və mütləq millət olaraq dövlətlərimizi birləşdirəcək və bir dövləşəcək. Mütləq və mütləq azar-baycan bildiyi ulacaq, bitəv azar-baycan mütləq ulacaq. O belə cümçimi aydındır. Allah bir olduq çimi, din bir olduq çimi, kitab bir olduq çimi, millət də bir ulacaq, dövlət də bir ulacaq. İnşallah, Allah o günü kismət eləsin bizə, və mən buradan cüneyd dostlarımı, cüneydəki dostlarımı salamlı iran, olaraq uğurlar arzul iran, azar-baycanın bitəv iləşməsi cüneyin azad olması, azar-baycanın bitəv iləşməsi lağbüttür. İnşallah mütləq və mütləq dövləcək. Çox təşəkürəyirəm hürmətdir Mir Mahmud və əlik, vəni şəkimizin qonaq riskli qalçı millət vəkinin Qasi qalcı bəsi partiyasının sərdir Mir Mahmud mələli oğludur. Biz bir satdan artıq ölkə problemləri Qarabagdan ta Ukrayna qədər olan problemləri danışdı. Təsür ki, problemlərdən danışırıq. Təsür ki, problemlərdən başqa uğurlar yoxdur. Uğurlar olub, 44 günün savaşta danışdıq dava uğurlardan, çox danışdıq. Hama yenə istəyirik. Yəni millət olaraq uğura itiyazımız var. Bak, biz zəfərə itiyazımız var. O zəfər bizim millətə ne böyük belə deyə steam ol, bəxşülədi. Amma nədən sə istəmirlər biz o steam olunan yaşıyaq. Çox təsür edirəm buna. Nöqdəliyirik hal-hazırda canlı yayımı və Mir Mahmud və ya izləyəcidərimizi hərkəzi təşəkür edirik. Sonda biz da xarşı edirik. Efirip paylaşın bəyənin ki, Mir Mahmud və elə olan söhbətlərimiz daha genişi adutoriya gedib səttim. Çox sağ olun. Teşəkür edirəm, sağ olun. Allahumma nda. Allahumma nda, tanrı bətəmizi qorusun, tanrı millətimizi qorusun. Altyazı Məhud