 Twaalfde boek, vijfde hoofdstuk, van Klaasje zevensteig deel drie, door Jacob van Lennep. Deze LibriVox-opname is vijf van natuurzrechten, opname door Anna Simon. Het onwedig barst los Nikoletten stond nog altijd met de kinderen in de bovengang te wachten, toen Caroline, die door mijn vrouw was geroepen en met deze enige woordend gewisseld had, haar de boodschap brengen kwam, dat ze in de zijkamer werd verlangt waar iemand was om haar te spreken. Zij, Caroline, zou vandaag met de kinderen uitgaan. Wel sloegen deze laatsten aan het morgen tegen deze schikking. Toch Nikoletten paaide hem met beloften van, als zij nu zoet met Caroline medegingen, hun een mooi nieuw historietje te vertellen als zij thuis kwamen. Waarna ze zich naar beneden begaf, vrij noeschierig, wie toch de bezoeker wezen kon. Zeker hoop vervulde haar of het ook een van de Hardersteinse vrienden wezen mocht, en ze was niet weinig teleurgesteld toen zij de deur openende, een geheel onbekend gelaat voor zich zag. Het voorgevoel van een slechte tijding overviel haar, en met een bezorgde blik zag zij de man aan die tegenover haar stond, en bleef afwachten wat hij haar kon hebben mede te delen. Haar ongerustheid verminderde niet toen die heer namet een lichte hoofdknik even gegoed en haar met beweging der hand te hebben uitgenodigd op een stoel te gaan zitten, die midden in de kamer stond, naar de deur ging en de sleutel in het slot ondraaide en bij zich stak, waarna hij terugkeerde en tegenover haar plaats nam. Dat begin was alles behalve opwekkend, en het jonge meisje dat zich als gezegd is bovendien niet welgevoelde werd ongerust en bang. De leer van Van Alphen dat men dit laatste slechts wezen mag als men voor heeft kwaten doen, is zeer mooi, doch er zijn uitzonderingen, en wie bekende gevaaren met een kam en onbevereest gemoet zal tegengaan zal met schrik en huivering worden aangedaan voor een gevaar dat onbekend, ja misschien denkwildig is. Uw naam is Nicolette Zevenstech, voegbedaal haar op zijn gewone wijze van onder zijn neergelaten oogleden opnemende. Ja meneer, antwoorden zij, en meneer is? Ik ben iemand aan wie mevrouw van Ziericke het heeft opgedragen, u een tijding mede te delen die u niet aangenaam wezen zal. Wat is er dan? Voeg zij, meer en meer ontsteld en zich opeens voorstellende dat die heer zeker gekomen was om haar te vertellen dat de ongesteldheid van domineer Bol van ernstige aard geworden dat hij misschien al dood was. Er is, antwoorden hij, dat mevrouw van Ziericke uw diensten niet lar behoeft. Oh, zeiden zij, en ze sprak dat, oh, uit op een toon dat men haar bijna uit zou hebben kunnen verstaan. Is het anders niet? Immers de eerste gewaarwoording welke de woorden van pedaal bij haar deden ontstaan was die van genoegen, dat haar vrees zonder grond bleekte zijn. Doch hierop volgt onmiddellijk een gevoel van bevreemding. Wat was de reden van ongenoegen die mevrouw tegen haar had en waarom moesten ze de boodschap van een onbekende en op zo plecht gewijze vernemen. Ik weet niet, hernam zij na een korte pauze, waardoor ik de gunst van mevrouw kan verbeurt hebben en nog veel minder waarom mijn zoeks door aan derde moet worden aangekondigd. Er was waardigheid in haar toon en houding toen ze dit sprak en pedaal die de mens had leren kennen en echte van false munt wist onderscheiden, was bovendien reeds tot de slots omgekomen dat hij een eerlijk meisje voor zich had en dat de bezoek bij Mme. Mondatos alleen aan onwetendheid en onvoorzichtigheid moest worden toegeschreven. Die overtuiging van Nicoletters onschuld maakte echt de volstrekt geen verandering in de gedragslijn welke hij zich had voorgeschreven en op dezelfde koude toon waarop hij het nu toegesproken had vervolgde hij zonder alsnog de antwoorden op de vraag die hem gedaan was. Ik heb mijn boodschap nog maar tentdelen verricht, maar vrouw Van Zier ik verlangt dat je haar woning onmiddellijk verlaat. Onmiddellijk, herhalde Nicolette, terwijl ze zich het bloed van verontwaardiging naar het hoofd voelde stijgen, mens zet mij dus de deur uit als ik u wel versta. Je hebt het gezegd, antwoorden pedaal. Maar dat is iets onbegrijplijks en onmogelijks, zijn Nicolette. En ik ga ook zeker niet van hier eerlijk mevrouw gesproken en tenminste vernomen heb wat haar grond geeft mij op dusdanige wijze te behandelen. Onder het spreken was hij opgerezen en wilde naar de deur gaan. Voor mooi u niet, zei pedaal, de deur is gesloten. En vochten hij, terwijl Nicolette als besluitenloos midden in het vertrek blijft staan, het is juist onder mevrouw u niet verkies te spreken dat zij mij heeft opgedragen u het nodige te doen weten. Maar ik neem van u zulke boodschappen niet aan, zei Nicolette, met bitterheid. Ik ken u niet en ik kan ook niets geloven van wat je me zegt. Ik zal u mijn credentialen tonen, hernam pedaal, en stel daar zijn kaartje ter hand. Politie, riep Nicolette, het laatste woord dat zijn gelezen had overluid herhalende, men mee de politie erbij te moeten haren om mij te doen vertrekken. Wat ik dan van diefstal beschuldigt? Ik zeg u, ik wil en zal mevrouw van Zierig spreken. Zij moet mijn rekenschap geven van zo'n behandeling. Nog Bol, nog Eylaar, nog Pethemie, nog Saas Maurits zou dit ogenblik de zacht zinnige Nicolette herkennen. Niet dat zij niet bekoorlijk was als altijd, maar het lam was in een leuwin verkeerd. De lieve, vriendelijke uitdrukking van het gelaad, had plaatsgemaakt voor de uitdrukking der heftigste, en we mogen erbij voegen, de billigste gramschap. Haar ogen schenen glinstrende fonken te schieten. De blauwe aartjes, die het fijne vel bij de hoofdslapen doorkonkelden, waren gezwonen of zij barsten zouden. En de omgekrilde onderlip sprak van velle verontwaardiging over de geleden hoon, en van dieper verachting voor haar van wie zij die leiden moest. Bedaal bewonderde haar, toch zijn hart bleef even verstokt. Wees bedaard, zei hij, al die drift zou je toch niet spaten. Niemand beschuldigt u van diefstal of van enige andere wets overtreding. Met de motieven van mevrouw van Zierig heb ik niets te maken. Ze wil u van hier hebben, zonder opschudding of opspraak, en juist omdat zij voorzag dat je boos zoud wezen, heeft zij mijn assistentie ingeroepen. Ik ben gehouden, haar in dezen ten dienst te staan, en nu goed of kwaatschiks van hier te doen vertrekken. De koele en kalme toon van de inspecteur werkte in zekere mate gunstig op Nicolette. Zij verkreeg er de overtuiging door, dat aan het geval niets vervaalderen viel, en dat ze zich voor het ogenblik naar de omstandigheden schikken moest. We houden ze het afwachten, een en naderig gelegenheid, om rekenschap te voordelen van het gedrag dat men tegenover haar gielt. Eén zaak echter gedrukte haar zwaar op het hart. Moet ik dan heen gaan, voeg zij, zonder eens aan die lieve kinderen verwelde zeggen. Pedaal haalde de schouders op. Zijn juist dergelijke toneerden die vermede moeten worden, merkte hij aan. Het is hart, hernam zij, na een boos pijnzend voorzicht hebben gezien. Maar zou het niet anders kan? Wel, laat mij dan mijn koffer gaan pakken. Wees daarover niet bekommerd, zei pedaal. Die koffer wordt gepakt, en mocht er nog iets vergeten worden, dat zal u eerlijk worden nagezonden. Maar ik word behandeld als een slavin, zijn Nicolette, met de voet tegen de grondstampende. Niet voorkomen, hernaam pedaal, want aan een slavin wordt geen loon uitbetaald, en ik ben gelast u 25 gulden te geven voor wat geen uitegoed komt. Ik zal van mevrouw Van Zierk geen cent aannemen, zijn Nicolette. Bedenk u wel, hernaam pedaal. Niets, geen cent, herhaalde zij, zou een goedkeuring inhouden van haar handelwijze hiergens mij. Zoals je wilt, zei pedaal, niet kwalijk in zijn schik, dat hij het geld op die wijze voor zichzelf er behouden kon. En zo blijft er dan nog maar één punt te beslissen, namelijk waar ik u brengend zal. Ja, zei Nicolette, pijntende, waar zal ik heen? En hij heeft schoten daar in de zin dat zij voor het ogenblik nergens terecht kon. Na harde stein, dat ging niet, vooral nu bol ongesteld was. Donia was juist vertrokken, en geen van haar overige bekenden kon zijn zo onverhoed op het lijf vallen. Ik was natuurlijk op iets dergelijks niet voorbereid, zeiden zij. En of schoon ik vrienden genoeg heb, zodat ik hun toch vooraf belet te vragen, of althans hen te waarschuwen van mijn komst. Heb je dan hier ook een kennis bij wie je zo lang blijven kunt, vwoeg pedaal. In een oogement zal je zeker liever niet willen gaan, vwoegt haar met inzicht bij. Nee, antwoordde Nicolette, in haar onnoozelheid het vaarwater vermijdende dat zonder gevaar was, om goedmoedig de vuik in te zwemmen welke hij voor haar open hield. Niet in een oogement, maar waar dan? Ik ken hier eigenlijk niemand in een haag. Niemand, vwoeg pedaal. Alleen, ja, een mevrouw, dat ik meegereist heb van Utrecht hier naartoe, maar mag op zijn best kennen heeten, een Major's weduwe. Ze heeft kostgaars, vertelde ze mij. Nu, zei pedaal, indien je daar gebracht wilt wezen? Ja, maar ik weet niet hoe de straat heet. Oh, dat is minder, zei de pedaal, als je maar haar naam maar weet te zeggen. Ze heet Montatos, zei de Nicolette. Ik ken haar, zei de pedaal. Jawel, zoals je zegt, daar logeren meer dames. Zo verlang je dus dat ik u bij haar brengen. Ja, antwoordde Nicolette, ik weet niemand anders. Het is goed, haar naam pedaal. Mijn last luidt wel om u van hier te doen verhuizen, maar ook tevens om verder in alles alleen naar uw begeerde te handelen en de keuze van u verblijf geheel aan uwzelf over te laten. En daar hoor ik meteen de vigilanten aankomen. Als uw bagage nu gepakt is, dan kunnen wij het daar stond vertrekken. Het treft goed dat je juist gereed waard om uit wandelen te gaan. Ik ben tot u dienst, zei de Nicolette, haar handschoenen aantrekkende, wat alleen nog aan haar toilet haperde. Weldra hoorde men geloop en geschoffel door huis, als van dingen die verschaald worden. En kort daarop zag pedaal, die uit het venster gluurde, dat de koffer en de hoedendoos van Nicolette werden opgeladen. Bevrouw van Zierig, om dit in voorbij gaan te zeggen, had ze te moeite van het inpakken zelf getroost, voor eerst omdat zij Caroline met de kinderen aan het uitgezonden en geen van de andere dienstboden voor dat werk geschikt achte, ten andere omdat ze nieuwsgierig was of ze bij die verrichting ook het een of ander vinden zou dat haar stof tot nieuwe ergenis geven kon. Wat het inpakken betrof, dat ging spoedig genoeg in zijn werk, terwijl Nicolette haar meeste klederen en al datgene waar zij waarde aan hechten, toch in haar kofferborg. Niet weggesloot, want de sleutel stak op het slot, welk laatste niet het geval was met de kassetten die de brieven aan ze voortbevatten. Bevrouw van Zierig had wel lust, door geen moed of tijd, om het slot met geweld te openen en zij moest al zo bij haar onderzoek de hoop opgeven verborgen zaken te ontdekken. Eén voorwerp echter vond zij dat los in de koffer lag en dat zij bij zich stak, we zullen zo aanstond zien wat het was. En nu, zei de pedaal, ben ik tot uw oorders. Dit zegende, onsloot hij de deur weder en bood Nicolette de arm aan. Vergeef mij, zei hij, toen hij zag wat ze aanzelde. Ik volbreng de taak die mij is voorgeschreven. Dit was natuurlijk een logen, de waarheid was dat hij vreesde dat Nicolette hem in het portaal ontlopen mocht om mevrouw te zoeken. Ze onderwerp zich en liet zich door hem naar beneden geleiden. Hier vonden ze al de dienstboden vergaderd en niets was natuurlijker, want niet alleen was het zondeling een nieuws dat er iemand van de politie met mevrouw een langduurig onderhoud had gehad, dat de gevolgen daarvan Nicolette bij hen ontboden was en dat mevrouw zelf de bagatje van deze had ingepakt, als een lopend vuurtje van de keuken naar stal en zolder gelopen, maar ook waren deze reis de kutsier en dris die niet bij de hand waren toen bij Nicolettes komst de koffer naar boven gedraag moest worden, dadelijk prezent om die af te dragen, in de hoop van al zo niet te missen van het toneel dat nu plaats had. Zo stond de gehele dienstbare stoet toen Nicolette aan de arm van pedaal tussen hen doorging, haar met verbaasde en wantrouwige blikken aan te staren. Alleen de goedhartige werkmijd trat op haar toe, rijkte haar de sleutel van haar koffer over en voegd met een treurige stem. Gaat u je vrouw heen? Ja, mijn goede naatje, antwoordde Nicolette haar de handgevende. Vaarwel, en veel dank voor al de vriendelijkheid die ik van u genoten heb. Wel, wel, wat zullen die bloeien van kinderen bedroefd zijn, riet naatje. Open het portier, zei de beraal, op een gebiedende toon tegen Philip, die met zijn gewone onbeschaandheid Nicolette stond aan te staren, en hij zag daarbij Philip aan met een blik die deze zich haastend deed aan het bevelten voldoen. Pedaal hield Nicolette in het rijtuig. Had ze opgekeken, ze zou me vrouw van Zierik hebben kunnen zien, die uit het vensteraan van haar kamer liggende haar naoogde. En nu, zei de pedaal tegen de dienstboden, die hij oordeelde dat niet behoefd om te weten waar hij voornemend was heen te rijden, kun je lui wel naar binnen gaan. Ik heb geen verdere hulp nodig. Mijn gehoorzaande. Pedaal fluisterde de voerman iets in het oor, sprong toen in de vigilante en trok het portier achter zich dicht, waarop het rijtuig wegreed. In de achtermiddag van de volgende dag bracht Hent, de bestelder van Harderstein, drie brieven op pasterie, en verzuimde niet zich bij je vrouw Lentje die ze aannam naar de gezondheid van dominee te informeren. Het naricht luidde weinig gunstig. Dominee lag in zware koortsen, eilig gedurig, en moest volgens het voorschrift van Le Mat zeer kalmgehouden worden. Toen Hent weg was, zag je vrouw Lentje de opschiften der brieven na. Eén daarvan luidde aan Bol en was van een hand die ze wel niet herkende, maar toch zich herrenderte meer gezien te hebben. Het was de brief die Donia twee avonden tevoren geschreven had, doch die eerste volgende morgen op de post was gedaan. Ze leidde die op de tafel in dominee studeervertrek, Nederg, om daar te blijven, tot hij in staat zou zijn die te lezen. De tweede was voor haar zelf en van Betemi, die verzocht dat iemand haar berichten zou hoe dominee het toch maakte. Je wel, dacht Lentje, het schrijven ze allemaal, alsof ik nu tijd had om brieven te dichten. De derde brief was ook haar adres, en toch even als de eerste het postnaak Sravanhagen, toch het schrift was haar ten ene wale onbekend. Enig sinds verwonderd en nieuwsgierig brak ze de brief open. Er viel een kaartje uit, dat ze opna met las, dat luidde, Badammond Aatos, puntje puntje straat, nummer puntje puntje Sravanhagen. Wat moet dat betekenen, voeg ze zich af. Toen keek ze naar de naamtekening. Eer me lief van Zierik geboren klimmerblad. Zeker moet er iets met Nikolette gebeurd zijn. Ze las het geen volgt. Meje vrouw, uw elen zal verwonderd zijn een brief van mij te krijgen. Ik zou aan mijn heer uw broeder hebben willen schrijven, maar dat durf ik zo niet. En of schoonheid de eer niet heb u te kennen, gaat het geen ik te zeggen heb beter van vrouwen tot vrouw. Ik moet u dan zeggen, dat dominee en de graaf van Eilach zich schrikkelijk moeten bedrogen hebben ten opzichte van het juffertje dat ze mij gezonden hebben. Wat, Nikolette, wat kan dat wezen? Voeg leentje, hard op sprekenen, ze las voert. Het is niet dat ik de klagen had over haar onderwijs of over haar wijze om met de kinderen om te gaan, maar ze was gruwelijk, coquette en praat op de wandeling altijd met heren. Nikolette, wel wel, dat valt mij tegen. Veel je vrouw leentje zichzelf in de reden, terwijl ze bedenkelijk het hoofd schudden, ze las verder. Toch, dat was nog het minste, maar het blijkt nu van achter dat zij kennis had met een vrouw uit een slecht huis. Wat? Uit een slecht huis en dat ze daar nu en dan kwam. Nikolette, onmogelijk zou ik haar zeggen. Kwam, en de hemel weet wie zij er dan ontmoeten. Ik zou het niet geloofd hebben. En ik geloof het nog niet. En niet met mij niet door iemand van de politie bevestigd geworden. Wat lieve ducht. En indien niet, toen ik haar door die persoon in het verhoor liet nemen, zijzelf verklaard had, daar in dat huis haar intrek te willen nemen. Ze is daar met pak en zak heen getrokken en zoals mij die persoon zo even bericht heeft met open armen ontvangen. Ik sluit hier tot na de bewijs de adreskaart bij in van dat wijf die ik onder haar bolje gevonden heb. Ik weet niet in hoeveel er zij nog de onbeschaandheid zal hebben haar gedrachten vergoeligen, maar ik acht uit mijn plech te zijn uw tewaarschuulen. Het doet mij leed voor Dominé en die andere heren dat zij aan zulke een schepsel nog zoveel zorg en geld besteed hebben. Maar zeker zal haar moeder niet veel beter geweest zijn en zit de slechtheid bij haar in het bloed. Meneer van Zierik is naar Amsterdam en zal ook verwonderd opkijken als hij weer thuis komt en zo iets van zijn pleegkind hoort. Met verzoek van mijn respect aan Dominé, schoon onbekend, noem ik mij hoogachtend liever je vrouw enzovoort. Je vrouw Lentje was te veel onthutst geweest over de eerste helft van de brief, ongedurende het lezen van het laatste gedeelte enig aanmerkingen meer te maken. Toen zij het slot gekomen was, deed zij wat beelderdijk van een andere bedaag die je vrouw vertelde. Zie billen fouten handen samen en scheidt ze weer. Daar is dus sprak ze nog betamen, nog godsvrucht meer. Zelfs het schrikkelijk nieuws nog eens over en nog eens en ook die adreskaart met die naam van een wijf uit een spul zoals ze het uitdrukten. Zij last, last tot ze de brief van buiten kende en wederom fouden ze de handen samen en kneep haar rode vingers blauw en zat ons wezenloos voorzicht te kijken. Het stond er en de adreskaart bewees het ook en toch was het bijna ongelooflijk niet dat die vrouw leentje juist zo geneigd was het beste van haar naast te denken, maar indien er iemand was geweest van wie ze zoiets niet had kunnen denken dan was het niet collette. Wel was het meisje een weinig coquette. Ja, coquette was zij. Ze had snel wel wat aangehaald en ze was met de jonker ook wel wat vrij geweest, maar dat ze zich geheel zou vergooien, dat had ze van haar niet verwacht. En wat nu te doen? Wat zou Dom ineens zeggen als die het hoorde? Ach, wie wist of de man wel ooit vernemen zou? En zo hij van deze ziekte niet herstellen moest, dan was het beter dat hij zoiets niet te weten kwam, wat zijn laatste levensuren verbitteren en een nagel aan zijn doodkist zijn zou. En al werd hij door godshulp weer beter, dan zou het hem toch niet verteld mogen worden, zolang hij niet geheel weer van zes zijn klaar was. Hij hield zoveel van het kind. Zouden we opnieuw doen instorten? Maar wat dan te doen? Dat nu meneer van Eilar ook van huis was, dat niemand haar raden kon, was dan een erg geval. Daar ging opeens een licht voor haar op. Meneer van Zierik was niet thuis toen zijn vrouw de brief schreef. Als hij terugkwam en het geval hoorde, zou hij wel waarschijnlijk de zaak nog nader onderzoeken en dan ook misschien wel nader schrijven. In alle gevallen ging die bletten hem evenveel aan als bol of eilig. Westen zou zijn intussen, let wel op het eindbesluit waar je vrouw leentje toe kwam, de inhoud van de brief geheim te houden en er niemand iets van te vertellen, zelfs niet aan madame Mer, nog aan de dames Prowley, nog aan zijn nette fix, nog aan Antje, nog aan Wie ook, althans in de eerste dagen niet. Het is jammer van deze laatste kloziel, die wij als waarheid liefend historisch schrijver niet verzwijgen mochten. Bestond-ie niet, wij zouden met volle kracht hebben durven beweren dat al de overwinningen, door Alexander, Cezar of Napoleon behaald, te samen niet opwogen tegen die welke je voor leentje behaald had. Ze vond zich echt op de leur gesteld, er kwam geen tweede brief over de zaak. Van Zieric, bij zijn thuiskomst het gebeurde vernomen hebbende, volgens de inkleding die mijn vrouw eraan verkoosde geven, liep naar het bureau van politie en sprak me bedaal. Hetgeener van deze hoorde deed hem de schouders ophalen en op de slotsom komen dat het best was, niet meer aan de zaak te denken. Einde van het 12e boek. 13e boek, eerste hoofdstuk van klaasje zevensteig deel drie door Jacob van Lennep. Deze liefend volksopname is vrij van auteursrechten, opname door Anna Simon. Een contact van koop en verkoop waar het wetboek niet van spreekt. Nicolette had bij het in dreidtuigstappen haar voalen neergeslagen en zich laten wegvoeren zonder een woord met haar geleider te wisselen. Scheen haar alles een droom. Ze kneep zich in de arm om te voelen of ze wel waakte. Waar zij gebacht werd, wist zij zelf een nauwelijks meer. Het was haar in zekere mate onverschillig. Ze keerde niet tot het besef der wezenlijkheid terug dan toen de vigilante stil hield, de stem van pedaal haar deed opschikken met de woorden, wezijnig. En zij de groene deuren en de kopere plaat daar nevends herkende die zij de vorige dag opgemerkt had. De deur ging open, nog eerder werd aangebeld. En pedaal, met portier geopend hevende en op de stoep gesprongen zijnde, bood Nicolette de hand om uit te stijgen en leidde haar de woning binnen. Madame Montatos, deze reis in de Witte Nicoletier gelijks hetzelfde, of een nachtjak, zoals anderen het heten, kwam haar in de gang te gemoet en zag niet weinig verbleid op toen zij Nicolette herkende, maar het heeft niet weinig verwonderd dat het pedaal was die haar binnenleidde. Terwijl ze dan ook inderdaad hier de herdersjongen die het beste lamb uit de kudde die hij te bewaken had in het holder wolvin bracht. Madame, zei de inspecteur, deze je vrouw wensen te weten of je een kamer tot haar beschikking hebt. Wel, drie als je wilt, antwoorden Madame Montatos tegen Nicolette de sprekenen. Wel, dat is een beleide verrassing. Welkom, duizendmaal welkom. Het zal misschien maar voor één nacht zijn, zei Nicolette. Ik hoop wel van beter, hervatte de Major's weduwen met het schuintse blik op pedaal. Heb je ook bagage? Ik zal het al bezorgen. Kot op binnen kind lief, blijf je niet in de tocht staan. Ik wilde, zo die schikte, wel te stond naar mijn kamer, zei Nicolette. Ik ben moe, zeer moe. Heel goed. Pet, help de kutsiel het goed afladen. Waastrui, roep haar om je te helpen, als je niet alleen af kunt. Ga binnen, meneer pedaal. Wacht, ik zal je de weg naar je kamerwijzing met kind. En meteen ging zij, gevolgd van Nicolette, een smal wenteltrapje op, dat halverwege de gang begon en geleidend naar een portaal, waar zij de deur opende, in haar kamer, recht tegenover de trap gelegen. Hier, zeiden zij, de arm om Nicolette's rug slaande en haar om zo te zeggen, binnenduwende. Hier zal je logeren als een prinses. Nicolette zou, waren zij anders gestemd geweest, misschien gevonden hebben, dat het logisch, ervoor dat van een prinses, al vrij vreemd uitzag. Doch zij maakte geen aanmerkingen en knikte met het hoofd, als om te kennen te geven, dat zij met alles tevreden was. Je ziet, mijn kind, ik had er een voorgevoel van, dat je een pensioneer van mij woorden zou, zeiden de matronen. Ik zei net vanmorgen aan Trui, de schoonmaakster. Trui, zeg ik, je moet vanmorgen de gele kamer doen. Daar grijp ik vanmiddag zeker een loge, en zie, net een half uur geleden, was zij kant en klaar. Nu, je kunt je beroemen, het neusje van de zand te hebben, de beste kamer van het huis. Inmiddels hadden de dienstmaagd, die er vrij vuil en smerig uitzag, met een andere vrouw, die waarschijnlijk de schoonmaakster wezen moest, te zamen, een begaantje van Nicolette, de trap opgehaald en binnengebracht. Zet het hier, Trui, zeiden de vrouw de schuizen, op een hoek van het vertrekwijzenden. Goedje, vrouw, zei Trui, en keekend voorbij gaan Nicolette even in het gelaat. Het was of zij daar iets bekend zin zocht, althans, toen zij het ter stond daarop, weder met de meid, de kamer verliet, keek zij Nicolette nog eens aan, en schudde toen in het heengaan het hoofd. En nu, wat zal je nodig hebben? Vroeg de Majorse. Oh, voor het ogenblik niets. Wat, Sherry? Nee, als ik u verzoeken mag, wacht ingt. Ik zal het bezorgen, maar neem me niet kwalijk, ik moet even naar beneden, om meneer pedaal uit te laten. Oh, volstrek niet, zei Nicolette, die naar niets meer verlangde dan naar eenzaamheid. Ze had tot die tijd, in een staat van spanning verkeerd, die haar belet had, toe te geven aan enige winkhartigheid, het gevoel in haar gekrenkte eigenwaarde, had bij haar het meesterschap gevoerd over de smart. Maar nu was er geen aanleiding meer om enige vierheid aan de dag te leggen. Nu kwam het besef van mishandelt, en in een toestand gebrachte zijn, waarin ze zich alleen, hulpeloos en van ieder verlaten vond, in al zijn kracht voor de dag. En nauwelijker als madame Mondatos vertrokken, of Nicolette zakte op een leunstoel neer, barste uit in bitteren tranen, en snikte hoorbaar. Indussen had zich de Majorse naar het zijkamertje begreven, waar het pedaal haar stond te wachten. Wel, meneer Pedaal, zeiden zij, dat had ik niet verwacht, na het geenje mij eer gisteren zeid het, dat je vandaag zelf de man zou het wezen, die dat meisje bij mij terugbracht. Dexas, voegde zij er, alsof er haar zelfversprekende bij, wat zal die oude Tilbury blij zijn? En ze liet haar tong tegen het verheemel te klappen. Je schijnt er dus op gesteld haar te houden, zei Pedaal. Wel bizendrie. Ja, nu ze eens op mijn bovenkamertje is, zal het een kerel wezen, die haar weer uit mijn kluiven krijgt. Hier komden zij, om kracht bij te zetten aan deze verklaring, haar vingers tot een grijpende klauw te samen. Hmm, zo, haar nam Pedaal, behalve toch als ik haar weer meenam. Meneer scherzt zeker, zeiden zij, een weinig onthutst. Wat, haar eerst brengen, en dan weer meenemen? Wel, wat is erg, dan dat je een glas pont voor de neus gehouden en dan weer weggehaald wordt? Zeer waar, maar ik scherts volstrekt niet. Hoereens, mama kanijen, ik verzoek u wel op mijn woordentoiletten. Dat meisje is vrijwillig hier gekomen, dat is waar. Wel, nu? Dan is er immers geen reden, waarom zij weer vertrekken zou. Die is ook ter stond, zeiden hij, wanneer ik haar straks bekend maak, bij wie ze zich eigenlijk bevindt. Oeh, wat neemt meneer? Hoereens, mamaatje, laat welkande geen knollen voor citroenen verkopen. Dat meisje kent je niet anders dan dat zij op de wagen van Utrecht ontmoet heeft. Ze is hier gekomen in een ogenblik van verlegenheid. Ze is je huis binnengetreden als een respectabel huis. En is mijn huis dan niet respectabel? Viel de Majorse in, op een toon van iemand die in zijn eer gekregen wordt. Ik wil wel weten of er een etablissement in de stad is zo respectabel als het mijne. Nu ja, zei pedaal, je troostje met de troost die de domineer aan de bocheljoen gaf, toen deze met het oog op zijn buld hem vroeg hoe hij het kunnen preken dat al dat ding wel geschapen was. En toen hij hem antwoordde dat hij ook wel geschapen was, voor een bocheljoen. De eerste heren van de stad en van het land frequenteren mijn huis. Ja, maar niet precies de eerste dames, antwoordde pedaal. Hmm, zei de wedewen. Ik zou je daarom trenden misschien historieën kunnen vertellen die, genoeg, bedwalen van de tekst. Ik wil alleen zeggen dat indien ik naar boven ga en aan dat meisje mededeel welke soort van kostgangsters die je erop na houdt, zijn mij onmiddellijk verzoekt haar weer weg te brengen. Maar dat zal je haar toch niet zeggen. Mijn goede meneer pedaal, je lief, dat weet ik beter. Hmm, dat weet ik nog niet. Toen ik voor het huis van mevrouw van Zierig aan de voerman last gaf ons hier te brengen verkeerde ik nog in de waan dat zij wist welk bedrijf hier uitgeoefend werd. Eerst onderweg bleek mij dat zij daarvan onwetend was. Madame Montatos had een sterk vermoeden dat pedaal haar een grove leugend vertelde. Toch, dat was haar in zover al met even, de welzij toch begreep waar hij eigenlijk heen wilde. En dat hij al voor ons hard te vergunnen Nicolette tot een winstgevende koopwaart te bemachtigen er eerst zelf mee speculeer aan wou. Het zou dus maar aankomen op het bepalen der som waarvoor zijn stilswijgendheid een medehulp te koop was. Wel, zeiden zij, die zich even goed op het wijn zijn verstand als pedaal en nu opeens van taktiek begreep te moeten veranderen. En die niet dit zo is, dan is zij vrij om te gaan. Ik hou niemand tegen zijn zin. Behalve natuurlijk die eens gekocht zijn. Niet? Ik dacht, je waart zo op haar gesteld. Oh nee, ik vind haar zo buitengewoon mooi ook niet. Nu, maar de oude Tilbury wel. En hem zal het toch al wat waard zijn haar je te vinden. Laat de oude Tilbury voor mijn part rondhoepelen. Hmm, zo. Nu, maar dan is het vreemd dat je iemand die je niet mooi vindt en daar je geen boodschappen had eer gisteren bij je gelokt hebt. Als meneer de commissaris het hoort kon je dat nog wel eens opbreken, mama Kanij. En als meneer de commissaris hoort dat ik haar weer heb laten gaan en dat zij er u is teruggebracht. Hier zweeg zij bodstil want een koude, dreigende oogopslag van pedaal wees haar dat ze te ver gegaan was. Madame Montatos, zei hij, met zijn scherpe, snijdende stem, zal binnen het half uur aan het bureau komen met de persoon van Nicolette Zevenster, welk ik heed in morgen op verzoek van mevrouw van Zierig heb doen verkassen en op haar eigen verzoek hier heb gebracht, waar ze ook eens opgenomen dansgehuis vest ten einde gemeld de persoon op het register tekenen. Binnen het half uur meneer weet zelfvel dat Soks niet kan. Ik zal dat meisje moeten voorbereiden, bepraten, die op m'n paar dagen gunnen. Je wilt haar dus houden? Ja of nee, mijn tijd is kostbaar. Nu dan, ja. Je weet, meneer de commissaris is nauwlettend op zulke zaken. Ja, maar meneer de inspecteur weet wel een huismiddeltje om te maken dat zijn chef er niets van gewaar wordt. Kort en goed, wat is duwaard? 25 pop, antwoorden zij. Voetnoot, pop, zijn groeldens. Eind voetnoot. 25 slagen met de roede die je al lang zou het gehaald hebben als je een 50 jaar vroeger geleefd had. Nu dan, 40. 40 raderen zouden nog niet genoeg zijn. Voetnoot, raderen zijn rijk staalders. Eind voetnoot. Het geldt hierom pleegkind van voornamelieden die rekenschap van het gebeuren zullen vragen. En het is niet genoeg door de vingeren te zien, maar moet ook kunnen gewapend wezen tegen elke achterducht. Nu dan, wat moet het kosten? 150 pop, en geen cent minder. Dan zal ik zorgen dat voor kleine onregelmatigheden het oog gesloten blijven. En dat niemand ubermoeilijken. Je bent vandaag rikkelektuur, meneer Pedaal, zei de Majorse, terwijl ze haar bevet open sloot en er een trommel uithaalde uit welke zij een portefeuille voor de dag bracht, waaruit ze wederom de vereigste son aan bankbeljet en kreeg, die ze aan Pedaal voortelde. Alle waaris naar zijn geld, zei Pedaal, op onverschillige wijze de bloedprijs aannemende en wijzigstekende. Nu maar watje, verwel, en handel voorzichtig met het meisje. En met deze woorden stapt Pedaal de deur uit, bijzonder voldaan over zichzelf. Zie zo, dacht hij. Ik kan het tenminste niet, als wij en Keizer Titus zeggen dat ik mijn ochtend verloren heb. Ik moet altijd lachen als ik de heren hoor klagen dat de schone seksen hun zoveel geld kost. Mijn enteegendeel is zij een goede melkoe en dan kom ik nog even ver als die heren. En nu, pijnstijver volgens, als de historie onze baas ter oren komt en hij vraagt mij waarom dit meisje nog niet eens komen tekenen, bah, dan zal ik zeggen dat ze ziek is en haar kamer niet verlaten. Men zal zien hoe de omstandigheden Pedaal in de hand werkte, door de voorgenomen leugen weldra tot waarheid te maken. Einde van het eerste hoogstuk van het dertiende boek. Dertiende boek, tweede hoogstuk van klaasje zevensterg deel drie door Jacob van Lennep. Deze liepenvoxtopnaam is vrij van natuur's rechten, opname door Anna Simon. Het vogeltje in de knip. Toen madame Mondatos, wieder bovenkwam om naar haar nieuwe logeergast te kijken, vond zij die nog steeds op haar stoel achteroverliggende en aan de heftigste smart-tempooy. Wel, wel, heb ik het meer zo beleefd, voeg zij. Is dat nu verstandig? Je gaat de koontjes vel te maken en je rode neus en rode ogen te huilen. Denk je dat zo iets een meisje flateert? Mijn man de manjoer placht altijd te zeggen dat we aan de romant zo zijn dat tranen een vrouw nog schooner maken. In de wezendlijke wereld heb ik het nooit ontmoet. Zie je? Dat zijn mijn man. En die had veel gezien. Eivvat, je bent veel te jong en te aardig om zo bedrofd te zijn. Neem een glas sherry en spoel je de muizenissen uit het hoofd. Nicolette ze haar aan met die verwezen blik die zoveel te kennigeeft als ik begrijp niets van wat je me daar vertelt en ik verlang ook niets van te begrijpen. Ik had u om wat inkt gevraagd, zeiden zij. Wel, ik geloof dat hier nogal wat in zal wezen, zei de majorse, een herrtje van Saxys porcelijn daarbovenop een soort van commode stond krijgende aan het de muts aflichtende. Nee, niets. Ach, er wordt je niet veel geschreven. Waar dient ook al dat geschrijf toe? Placht mijn man de major te zeggen. Mijn vrouw zal mij dan verplichten wat te laten halen. Wel zeker, mijn kind. Ik zal de meid duidelijk sturen, maar nu moet ik je zeggen, wij eten hier te twee uren. Schikt u dat? Ik kan toch op mijn kamer wel wat eten krijgen, niet waar? Vroeg Nicolette, geheel ontsteld op het tankbeeld van met een gezelschap vreemde mensen te eten. Wel zeker, dat spreekt vanzelf. Ik zal u eten zenden. Nu, is er nog iets? Je zult misschien liever alleen zijn. Nicolette gaf een toestemmende knik en verheugde zich van het tegenwoordigheid haar hospieten ontslagen te zijn. Ze veegde haar tranen af en ging uit overleggen wat haar te doen stond. Een slokperiode voegen aan de brief die zij een boel geschreven had. Daar bedacht zij opeens dat zij die brief in de laden van de tafel op de leerkamer verborgen had en dat die wel waarschijnlijk niet mede onder haar goed was ingepakt. Deze gedachte hinderde haar voor eerst omdat zij nu de brief moest overschrijven waardoor ze zich weinig opgewek gevoelden. Ten andere omdat het opstel al licht in verkeerde handen komen kom. In het laatste troost ze zich echter. Er stond in dat opstel niets dat zij zich had te schamen en het was haar vrij onverschillig hoe iemand die haar behandeld had als mevrouw van Zierik over haar dacht. Doch van de brief kwam ze op haar andere zaken van waarde te denken en in zonderheid om het geld. Ze haasten zich haar koffer te openen en vond gelukkig haar kistje terug wat haar gerust stelde op één punt de rest zou zich later wel vinden. Ze haalde nu papier voor de dag in afwachting van de ingt die nog maar niet kwam. Toen werd ze ongeduldig en zag rond of er ook iets in de kamer was als een schellenkoord of tafelbel. Bij die gelegenheid nam ze de localiteit nauwlettender op. De kamer waarvan de deur als gezicht is over de trap uit kwam was behangen met het citroengilpapier waarop hetzelfde grote boeket van hartgroene bladeren en vuurrode bloemen zich in diagonale lijnen tot in het oneindige vermedigvuldigden. Tegenover het venster dat met witte, vrije vuilen, franse gordijntjes voorzien was stond het ledikant waarvan het gordijn van vaal, verpleurd, zits over in de muur bevestigde speer met vergrulde punt geslagen was. Naast dat ledikant was in de muur een hangkast en een kapstok om hoeden en japonen aan te hangen. Het verdere mobiler bestond uit een tafel waarover een kleed dat eens blauw en oranje geweest maar nu versleten was, gespreid lag en waarop een toiletspiegel stond voorts een commode als Mahoneyhout geschilderd boven welke een pleisterbeeld van Socrates sprijkte die zeker al heel vreemd moest neerzien op de aspasia's welkier gewoonlijk huisten. Geflankeerd van een paar defecte beschilderde porcelijne teekoppen en twee dito-sigaren en zwavelstokkenhouders en een kwispendoor. Zeker een vreemd zordig meubel in een kosthuis voor dames. Drie stoelen met treibenzitting en overtreksel van smeren geworden kattoen en tegenover de commode een reuzachtige op gelijke wijze overtrokken kanapé. Verig in de hoekpuit ledikant een rond wasstafeltje op drie poten waarvan één in de lucht stond. De wanden waren versierd met onderscheiden taferelen en portretten waar de keuze waarvan de geen die zich daar gehangen had alleen geen overwoogen te hebben hoe hij het best naar de leerder contrasten zou te werk gaan. Een Maria Magdalene naar Guido Reni. Zwarte kunst die als middelstuk in een zwarte lijst boven de commode prijkte had aan de ene zijde een gekleurd printje in een rood lijstje gevat waarschijnlijk uit een oud journaaldemood gescheurd en de musca de voorstellende uit het laatst der vorige eeuw. Aan de andere zijde in een vergruld lijstje een print met een bloemruikig en waarop het nummer acht aan de bovenkant vermoedend deed dat zij deel had uitgemaakt van een samenleving voorbeelden om na te tekenen. Boven de kanapé hing de welbekende gekleurde plaat van Poniatowski's omkomen tussen de ongekleurde portretten van Jan Nieuwenhuizen de stichter der maatschappij tot nyt van het algemeen en dat van de hemel weet welke hessische of saxische prinses. Voort nog, langs de wand een print van Abraham's of Verande een dito van de verloere zoon een van Geneveva met de hinde en een van de ramp van Leiden. Het spreekt vanzelf dat de gehele verzameling met lijsten en al op een verkoping geen vijftig cent zou hebben opgebracht dat de glazen voor zover die nog bestonden of een stuk misten of gebarsten waren of zo verweerd dat de print zich nauwelijks meer onderscheiden liet. Het beste in het gehele lokaal was het kidermeister Tapijt dat vonkel nieuw was doch daardoor te meer schreeuwen tegen de rest. Alles, behalve misschien dat Tapijt, scheen in weerwiel dat de kamer pasheten te zijn schoongemaakt door trokken met de benouden wand van muscus, patchouli, tabaksrook, wijn, rum, natte parapleur en andere dampen gezaken die Nicolette onaangenaam aandeed zodat zij nadat haar vruchteloos onderzoek naar een middel om zich te doen horen was afgelopen een groot verlangen begon de gevoelen naar verse lucht en het raambaar proefde open te schuiven. Dit ging niet gemakkelijk in zijn werk. Voor eerst omdat een van de twee handvatsels ontbrak, ten andere omdat het houtwerk gezollen was en toen de zaak na haar haalde vruchteloze pogingen eindelijk gelukt was en Nicolette het hoofd wilde buiten steken, liep ze gevaar in de klem te raken terwijl het venster event snel weer daar neerviel als het was omhoog gegaan. De tegenwichten ontbraken of waren gebroken. Ongetwijfeld had men omdat er buiten niets bijzonders te kijken viel aan het venster niet veel onkosten willen doen. Immers, wie haar voorstond, had geen ander uitzicht dan beneden op een kleine binnenplaats, rechts en aan de overzijde op de blinde muren van het achterhuis, links op een lager muurtje dat van boven met opstaand latwerk tegen het overklimmen beveiligd was. Zo miste Nicolette niet alleen twee dingen waar zij behoefte aan had, te weten, lucht en ingt, maar ook het middel om zich te doen horen en erop te vragen. Zij kon wel eens waag aan de deur gaan staan roepen of naar beneden lopen of iemand te zoeken. Doch het eerste had ze bij mevrouw Silvermand geleerd dat heel onfotsoenlijk was en om het tweede te wagen, daartoe was ze te beschromd. Er zat al zo niets anders op dan geduld te oefenen. Ze nam haar werkbandje dat ze uit haar koffer gekregen had en zette ze aan het breien. Toch nauwelijks had ze een paar toeren afgebreid of ze begon zich ongerust te maken dat, zo zijn niets poedig schreef, haar brief misschien die dag niet meer zou kunnen vertrekken. Het speet haar nu dat ze maar niet dadelijk naar de wagen gegaan was die op de spoortrein correspondeerde naar Amsterdam. Zat haar nog drie pleegvaders, van Zevenaar, Hogenberg en Bleek, eenhunig zou haar wel met goede raad geholpen hebben en ze overlegden bij zichzelf of zij niet nog op reis zou gaan. Het lokaal waar ze zich bevond hoe gaan haar gruwelijk tegen te staan. En die tegensin ontsproot niet bloot uit de onaganame indruk die het voorkomen in haar kamer en de verdorgenen atmosfeeg die men erin ademde op haar maakten. Bij Ruffel roken het ook niet naar oude kolonien en op de leerkamer bij mevrouw Silverman, zowel als op de kinderkamer bij mevrouw van Zieric, kon het ook heumig genoeg zijn. Maar hier begon langzamer hand dat geheimen instinct bij haar te spreken dat daar onschuld eigen is en haar waarschuwd wanneer ze zich in haar bijheid de ongerechtigheid bevindt. Ze begreep wel dat in een kosthuis geen meubelen te verwachten waren als bij mevrouw van Zieric. Oud Pastorie waren die ook niet vrij. Doch daar was alles eenvoudig en rijn. Hier was het, gelijk de Engelse het noemen, Shabby Gentile, opgeschikt en onzindelijk. En dan die Major's weduwen, hoe vriendelijk en voorkomend ook, beviel haar toch eigenlijk niet. Het mens had bij die voorkomendheid iets gemeenzaams, iets vrij posters, vooral wanneer ze mijn kind of kind liefzij, dat Nicolette onuitstaanbaar vond. Kortom, alles wel beschouwd, ze winsten maar hoe eerder hoe beter hier vandaan te zijn. En terwijl dit niet gelukkend zou, zolang zij stil op haar stoel bleef zitten, nam ze en moedig besluit. Ging aan de rand van de trap staan en riep, eerst een keren vat naar de gesmoorde stem en toen dat niet hielp, wat luidig. Meisje, meisje. Zo het meisje al niet hoorde, of hoerde niet verscheen, toch waren er anderen wie het geluid daar oren kwam. Van het portaal waar zij stond liep een lange gang naar het achterhuis, op welke gang onderscheidende deuren uitkwamen. Eén die uit deuren ging open en toen een andere en toen een derde. Aan het elke deur kwamen een of meer gepapillote hoofden voor de dag en half oploten schouders. En Nicolette zag blinkende ogen die op haar gevestigd waren en blinkende tanden in monden die vrolijk lachten in zich met haar verlegenheidsschene te vermaken. En ze trapt met angst in haar kamer terug en leed de deur weer achter zich dicht. Ze vond die pensioneris van Madame Mondatos niets beleefd. Maar hoe zondeling dat ze allen nog zo jong waren en juist allen bezig aan haar toilet. Ze zette zich weer aan het breien. Het ging hoe langer hoe minder vlot. Daarbij kwelden haar de hoofdpijn hoe langer hoe meer en gevoelden ze zich weder even onlustig als die morgen toen ze opstond en als de avond te voeren. En dat raam dat niet open wou blijven. Einderen bedacht ze er een middel op. Zodat al de boeken die ze bijeen kon halen uit haar koffer wikkelde die om ze zo in mogelijk te beschadigen in grouwpapier spannende toen haar krachten nogmaals in om het raam open te zetten en schoof eer het nederviel het pakket eronder. Zo kwam er tenminste enige lucht binnen. Al was het dan ook niet veel. En al was die lucht niet zuiver maar vermengd met walmen die opstegen uit hun keuken beneden waar met een Duitse kachel gestookt werd. Ze ging wat op de kanapé liggen met het hoofd op haar zakdoek en het zei dat de benautheid op haar werkte of de vermoeienis ze raakte in slaap of liever in die dommel waarbij men niet wakker mee is. Allerlei akele gedromen heeft en toch alles onderscheid wat men om zich heen ziet. Hoelang zij in die houding gelegen had wist ze niet toen er opeens aan de deur getikt werd. Eer zij nog opgespoongen was en binnen gehoepen had ging de deur open en een manshoofd niet ongelijk aan die voor de kapperswinkels prijken met prachtige kastanje bruine krullen en Dito horecatre voorzien kijk naar binnen. Moeten ma wa zal niet kekap worden? Vroeg hij. Nee antwoord Nikolette versricht en toch moeten een glim lachen om het zondeningen verguur. Ik dank u. Die dem wa zal de rachter zie heb ik gezijd. Ik zou hier aan klop. Eer was een dem wa zal. Het is zeer vriendelijk, maar ik heb u niet nodig. Nu dan ze serradon pour de main. U tock niet kan buiten de kapp. Top maken. De kapper wilde juist zijn hoofd terugtrekken toen Nikolette opeens bedacht dat de man haar toch van dienst kon wezen en hem naariep. Monsieur. Maat ma zal naar binnen springende. Heb je ook odelavande bij u? Wel zeker. antwoorden hij een ledere kistje dat hij in de hand had op tafel zettende. Odelavande ambré odelavande musqué odelavande amil fleur en onsprekende pakt hij zijn vooraat uit. Nee. Ik mijn zuivere odelavande zijn Nikolette verdrietig. Ik heb hoofdpijn en zou gaan iets ruikend dat fris was. Die dem wa zal altijd prefereren deze soorten zei hij. Maar ik niet zeiden zij. Nu, ik zie u meebring morgen van de best hoor. Ach, dat behoeft niet zeiden zij. Voor eerst zou mij dat nu niet helpen en te aan anderen weet ik niet of ik morgen nog hier wezen zal. Watte. De maat ma zal die er komt vandaak en niet meer hier wezen morgen zet totalement onmogelijk. Onmogelijk? Waarom? Vond ik Nikolette. Me. Omdat zo een zaak nooit voorvalt. De madame je niet laat ik aan. Eens hier blijf hier. Zolang de madame verkies. Dat de dem wa zal weten vooraf. Nu ja, dat zullen we zien. Zijn Nikolette. Het gezegde van de kapper voor scherz opnemende. Maar de maat ma zal toch wel nodig heb. Finneur creant gla. De maat ma zal ziet de hele bleek. Als de maat ma zal eens wil uitzoeken naar mijn cosmetiek. En hij pakte wederom enige padjes en flesjes uit. Dank je. Zijn Nikolette. Die volstrekt niet wist wat Finneur creant anglais was of waar het voor gebruikt werd. Nog wat al die laps salverij te beduilen had. Ik gebruik nooit van zulke goed. Niete. Riep de kapper uit. Geel verbaasd. Heb je. Dat is kut zo lang als ze duren. Maar zal wel anders worden. De madame daar wel oorder opstel. Ook in pomaden noot ik voor de lip. Of een waterjand te verdrijf die vlakke en dankens ik. Of een flak konaar olie. Of. Voor het ogenblik niets, mijn vriend. Ik ben niet altijd wel. En nu spijt het mij van de tijd die ik ontroofd had. Oh, is er niets. Is er niets. Ik maak er wel wat aan je slijt. Ik hier toch kal de dak kom. En dik wel zavonds weer als die demoiselle kan nadoperen. Het is wel. Indien ik hier blijf, beloof ik u dat ik van u kopen zal. Maar zal je mij nu aan dienst wil doen? Vraag dan of madame eens boven wil komen als ze thuis is. Of anders de meid. Oh, zij zo aanstond ze kom. Zo dadelijk tijd om te eten. Maar tock uw boodskap doen. Ademma, mademoiselle. Tot morgen. En zijn ledere kistje weer de dichtpakkende wipte onze maat de deur wederuit. Of hij zijn boodskap deed of niet, bleef Nicolette onbekend. Zeker is het dat er nog een goed kwartier duurde eerder deurig en deze rij zonder dat er getikt werd weder open ging en de dienstbodel binnen kwam. Op de ene arm een paar servetten draagende en in de andere een tafelbak met het nodige gereedschap. Zwijgend zet ze de bak nedig, lekte de tafel aan de ene zijde, schikte de borden en wat verder nodig was in orde en vertrok toenwedig, zonder een woord te spreken. En zonder dat Nicolette die straks nog zo pegerig was naar haar komst een enkel woord tot haar richt. Dit mogen vreemd schijnen. Het liet zich verklaren uitzekere afschrik welke die dienst meid met die ongewasse handen, met die gescheurde, het ongekande haag hier en daardoor laatende vuilen floddermots boven een nog vuiler troni. Dat galapte met smeervlekken overal bezoelde kleed, dat walgelijk geheel in één woord, haar inboezenden. Een duif moed dunkt ons een dergelijk gevoel hebben als zij een punt zing in haar hock ziet komen. Des niet te min overwon Nicolette haar tegenzin toen de meid terugkwam en een paar bedekte schotels binnenbracht en haar vroeg of ze iets begeerde te drinken. Je zult me verplichten met mij wat vers water te brengen, antwoordde Nicolette. En dan tevens wat inkte waar ik al een uur of wat geleden naar gevraagde. Inkte, haalde de meid. Wou je schrijven? Vermoedelijk ja, antwoordde Nicolette. Ik weet niet of er inkte in huis is, zeiden de slons. Hier wordt nooit geschreven. Hoe is er niet één van de dames die hier logeren die nu en dan schrijft? Vroeg Nicolette, verbaasd. De dienst meid haalde de schouders op als wilde ze zeggen, waar zij nu gedachten. Nu, zei Nicolette, wat anderen doen, gaat mij niet aan. Hier is een kwartje, daar kun je bij mij wel het inkte voor bezorgen, niet waag? Ik zal zien, zei de meid, zonder dat er een plooi op haar gezicht vertrok. En dan ben je mij water? Wil je niet liever bier? Vroeg de meid. Het water is hier niet de best. Ik dank u, antwoordde Nicolette. En kun je dan ook meteen een tal hout boven brengen of iets anders om het raam open te houden? De meid keek naar het raam, vervolgens weer naar Nicolette en ging toen, zonder ja of nee te zeggen, weer heen. Spoediger echter, dan verwacht was, kwam zij terug met een ledige sigarakist, die ze de plaats van de boekend deed in nemen, en met een caraf water. Werkelijk had zij van dit laatste niet te veel gezegd, want toen Nicolette beproefde ervan te drinken, deed de walgelijke lucht alleen haar terugdijnzen. Maar ook het eten stond haar tegen. Was het de sterke boter waarmee de slaapbonen waren klaargemaakt? Of het klinklaare vet waaraat vlees in zon? Of de haar spelt die tussen de aardappelen lag? Een enkele dierzaken zou reeds genoeg zijn geweest om iemand die reeds weinig eetblust gevoelde dat weinigen nog te ontnemen. Ze verwijderde zich spoedig van de tafel en ging wederop de kanapé zitten met het stellige besluit die pension van madame Montados zo spoedig mogelijk te verlaten. Ze lag niet gemakkelijk. Ze nam een kus uit het ledig kant. Ze leidde dat op de kanapé onder haar hoofd en pogde weer te slapen. Ze had ongeveer een kwartier uurs gelegen toen zij gedruisd van deuren, gesnap, gelach en geloop hoorde. Ze veronderstelde dat de dames van welke de kapper gesproken had uitgingen en werkelijk hoorde ze weldra gefladdig en geruis van zij de japonnen die haar deur voorbij ging en een stem die sprak hier is er nieuw een kwartier haar op een andere antwoorden zo lang als het duurt en een luidruchte gelach volgde welke en een andere nicolette ging grote dunk van de opvoeding aan manieren die de jonge dames gaf. Niet lang nadat deze de trap afgehold en het ophouden van alle geruchte deed veronderstellen dat zij het huis uit waren kan de meid de tafel afnemen en brug nu eindelijk de lang verwachte ingt. Wat nicolette vroeger zeer welkom geweest zou zijn maar nu terwijl ze toch hoe langer hoe meer versterkt was in haar plan om te vertrekken in zekere mate onverschillig was geworden. Ze haalde dan ook het verzoek dat ze iets vroeger gedaan had om met hun mondato's te spreken en dat de meid de boodschap deed bleek daaruit dat weinige minuten later de deur wederopig ging en de Majorse zich nu in volle toilet vertoonde. Zoals zij daar het brede lichaam versierd en omzuierd met wijd afhangenen mouwen vladderende e-sharp brede linten van hoed en halswapperende met kettingen en broodjes beladen. De deur die ze met haar omvang geheel vervulde binnenzom moest zij ieder doen denken aan een volgetuigd oorlogsschip dat zonder een doek te minderen de nauwe havenmond binnenzuilt. Wel kindlief, voeg zij, zich daar stond met een noble zwier op de kanapé werpende die ze met haar brede lichaam schier vervulde. Wat is dan de hand? Mevrouw, volg Nicolette, hoe laat gaat de wagen die met de laatste trein op Amsterdam correspondeert? De zes of zeven uurig, geloof ik, antwoordde Majorse. Had je daar een boodschap voor? Nee, antwoordde Nicolette, ik wilde er zelf mee wegrijzen. Wegrijzen, herhalte de berg atels met een blik vol voor ontwaardiging en verbazing. Nu vraag ik je, wel mens, je bent pas gekomen. Je zat me niet te kwade duiden, mevrouw, vervochte Nicolette. Ik was het vanmorgen nog met mijzelf en niet eens waar ik heen wilde, en daarom ben ik maar voorlopig hier gekomen. Nu echter heb ik rijpelijker over nagedacht en ik geloof dat het verstandiger is, in die ik vanavond maar naar Amsterdam vertrek. Ik zal in natuurlijk garne de kamer betalen alsof ik er 24 uur gelozeerd had. Madame Mondatos begreep dat het nog geen tijd was om het masker af te werpen en antwoorden met haar zachte stem. Maar kind lief, waar denk je aan? Het is elf uren, half twaalf eeuw te Amsterdam aankomt. Dan sta je daar als meisje alleen in het hollow van de nacht aan het station. Niemand om je af te halen. Dan moet je zelf een vigilante zoeken en dan waarheen? Heb je familie wonen te Amsterdam? Ik heb er al tans bekenden, antwoorden Nicolette. Het kan zijn, maar als je niet wachten durf je daar dan zo bij nachten ontijd aan te komen? Zou het niet beter wezen als je morgen bij de dag ging? Wij, de Majorplagde, zeggen, een meisje dat saal was alleen gaat, dat vreed de kat. En tussen meisje en meisje is om zo te zeggen, geen verschil. Nicolette kon de juistheid niet ontkennen van het geen door de vrouw dus huisers werd aangevoerd en toch was het haar of ze liever overal, desnoods op de straat van Amsterdam, zou overnachten dan in het huis waar ze zich bevond. Maar dit was nu iets dat zij moeilijk aan haar hospitaar vertellen kon. Nic is lastiger dan wanneer men ter verdediging zijn er handelwijs schoonschijne de redenen moet zoeken omdat men met het wezendlijke niet voor de dag durft komen. Oh, mevrouw, zeiden zij, ik ben te Amsterdam als kind geweest en ken er genoeg de weg. Dat zou voor mij geen bezwaar maken. Oh, haar nam de vrouw de huisers. Haar met een spotachtige blik aanziende. Ben je zo goed bekend in Amsterdam? Nu, ik wil het geloven dat je haast maakt. Hij wacht zeker al met ongeduld dat je komt. Wie hij, volg Nicolette, en zag op naar de Majorse die geen ander antwoord gaf dan op de lippen stijf te samen te drukken, de hoeken van de mond zover mogelijk van de kander te verwijderen, de neus op te trekken en met half dichtgeknepen ogen Nicolette toe te knikken. Welke ongepaste scherts, of wat het wezen mocht, de vrevelachtige sterring van Nicolette niet verbeterde. Ik begrijp u niet, zei het jonge meisje, op een toon van gekrenkt eergevoel. En ik verlangen u ook niet te begrijpen. Nu, riep de andere, haar gezicht weer in een minzamer plooi brengende. Ik hoop dat ik geen kwaad zeg. Er zou toch niets vreemd in zijn dat zulke mooi lief meisje een bemindende Amsterdam had, zo goed als ergens anders. En dan speekt het toch wel vanzelf dat hij naar u uitziet, als een oorjevaar naar een aaltje. Wel, we weten aan een heer die niet minder op de uitkijk zouden zitten en er wat verover zouden hebben om een uurtje met u te keuvelen. Mijn vrouw, zijn Nicolette, wie de wending welke het gesprek nam, niet weinig begon te hinderen. Schertsen is goed op zijn tijd, maar dit is een soort van scherts die mij niet aanstaat. En ik herhaal u, ik wens u dat je een vigilanten bestellen liet en mij zeiden wat ik schuldig ben. Het is net zoals je wilt. Hij nam de vrouw dus huisers. Waar ik zeg je vooruit, dat ik er mijn handen van was in onschuld. Hoorkindt zal ik je wat zeggen. Je zenuwen zijn geschokt. Je wordt oom en oom rood en bleek. Je hebt niets gegeten van het genetje gezonden heb. Je bent nu gejaagd en driftig en je zou het helemaal ziek worden in die je nu heen ging. Rust eerst bedaard wat uit, dan zal je morgen weer fris zijn en dan kun je gaan, zo vroeg als je wilt. Wederom kon zich Nicolette niet ontwijnzen dat de vrouw waarheid sprak. Want hoe langer hoe meer kwelde haar een kortse gevoel? Het was haar of een dozijn hamertjes op haar hersenen de maat sloegen en over aan ieder van haar voeten vijftig pontgewicht zing. Haar aangesicht en handen gloeden. Haar keel was droog. Ze voelde pijn door al haar ledematen. En wat moeite zij ook deed om zich tegen de onaangename gewaarwoordingen te verzetten die haar bestormten, ze begon te wanhopen daarin te slagen. Ja, het was haar als of de laatste woorden van Badan Mondatos het vermogen had gehad in haar toverspreuk die de kwalen deed opreizen na maat ze die noemde. Ik geloof inderdaad dat je gelijk hebt, zijn Nicolette, na een ogenblik stilte met een wijvelende stem. Ik voel mij wat ongesteld en ik zal beproeven een uurtje slapen. Misschien is het straks wel over. En dan zal ik zien wat ik verder doe. Wel zeker, doe dat mijn kind, zei de Majorse, op de paai in de toon die me tegen een kind bezigt. Doe dat, en dat zal je goed doen. En is er nu ook iets dat je nodig hebt of dat je verlangend zou? Ja, staamelde Nicolette, dat water hier is niet drinkbaar. Indien je mij een kruik zeldzer water met een citroen wou doen geven, dan zou ik u zeer verplicht zijn. Wel zeker, mijn kind, antwoorden Badan Mondatos. Citroenen en mineralwater zijn hier al dit bij de hand. In een minuut zul je alles hebben wat je begeert. Ondrust je maar over niets. Je hebt maar over mij te disponeren. Het is hier, mondje wat lusje, hartje wat begeer je. En, nou met haar brede hand een paar keren Nicolette beschermend op de schouder geklopt te hebben, zonder vrouwdeshuis is de kamer weer eruit. Nog was ze de trap niet af toen Nicolette zich reeds boven op haar bed geworpen had. Nu stellig overtuigd van het geen ze zich vergeefs had zoek het te ontvijn zijn, dat ze namelijk door de koorts was aangetast. Madame Mondatos was deze reis zo goed als haar woord en spoedig terugkeer met het gevraagde, waaruit zij zelf nu voor de kranken een verfristende limonade bereiden en zich in alle opzichten vol zorgen en belangstelling toonde. Wat het meisje van nature zo weinig geneigd het ergste van haar naast te denken, werd enigszins gunstiger gedachten aangaan de hardeed opvatten. Zelfs volgden ze de raad der matronen om zich te ontkleden en onder de dekens te kruipen. Wat dan ook het weldadige gevoel had dat ze zich wel niet lustiger maar toch meer op haar gemak gevoelde. Ze deelde dit aan haar verzorgster Mede die zich nu meer gerust stelt verklaarde en na nogmaals haar dienst te hebben aangeboden de vertrek weder verliet. Nicolette haalt zich nu het laken geheel over het hoofd, borgen het gelaten naar hoofdkussen en wachten af in hoever het haar al of niet gebeuren zou de slaap te vatten. Einde van het tweede hoofdstuk van het dertiende boek. Dertiende boek derde hoofdstuk van plaatje 7 stert deel 3 door Jacob van Lennep. Deze LibriVox-opname is vrij van natuurrechten opname door Anna Simmel. Het vogeltje pikt vergeefs tegen de trallien. Toen Madame Mondatas tegen het vallen van de avond Nicolette wederom bezocht vond ze haar met verheffing van koord en onrustiger dan toen ze haar verlaten had. Wel had de kanker nu en dan enige minuten gesluimerd doch telkens was ze uit die sluimering met een benouder gevoel ontwaakt en van verkwikking door de slaap was geen sprake geweest. Aan opstaan kon wel niet gedacht worden. Er deden zich al meer en meer zorgwekkende verschijnselen voor en toen de matronen vroeg in de volgende morgen haar bezoek herhaalde ontdekte zij en nu met wezenlijk ongerustheid dat haar logeergast in een eilende koortslag. Zij liet hier op zonder verwijl de geneesheer ontbieden die het hoofdschudden het nodige voorschreef en de meest mogelijke rust geboot. Tevens verklarende dat hij nog nadere verschijnselen zou moeten afwachten al voor ons over de aard van de ziekte genoegzaam te kunnen oordelen. De volgende dag echter was hij reeds gereed daarom trend uitspraak te doen en wil dat hij hier met een hevige zenuziekte te maken had. Wel hoopte hij dat bij haar meisje terwijl ik na het hem toescheen sterk van gestel en niet kwaadsappig was de natuur krachtiger werken zou dan alle geneesmiddelen. Toch de toestand der leideres bleef immer haggelijk. Het ligt geen zins in ons plan de loop van Nicolette ziekte in al haar bijzonderheden te beschrijven. Genoeg zei het hier te melden dat zij gedurende acht dagen bijna zonder tussenpozen door heft gecoord zijn aangetast in een staatverkeerde waarin zij of te verwart of te zwak van hoofd was om zich enige regenschap te kunnen geven van de plaats waar ze zich bevond van de personen die haar omringden of van het geen met haar was voorgevallen. Haar kamer hoe zeer op een binnenplaats uitziende en dus verwijderd van alles straat gerucht was echter verre van rustig te zijn. En vooral bij avond donder haaldelijk geluiden van geheel onderscheide aardhaar in het oog. Nu eens waren de niet onaangenaam waarin tigendeel liefelijk en weldadig in hun werking. Het was alsof harp of clef symbol tonen somtijds vergezelschap door wel luidend gezang zich vanuit het achterhuis deden horen. De afstand of liever de dubbele scheidswanden dempten het geluid verzachten de al wat anders of niet volkomen zuiver of de hart gekronken zou hebben en dan was het Nikoletten of Engelen melodien haar uit de hemel tegenruisten. Maar te dik werf was het geen zijn hoorde van geheel tegenovergestelde aard. Woest geklots en gedraaf langs trappen en gangen gebondst tegen de wanden zelfs nu en dan tegen de deur van haar vertrek twist en scheld worden geschreeuw gegeel krachtig uitgehalende vloeken wilde dronkemondswideren uit schorre kelen of rauwe kreten die niets menselijks hadden door het portaal gegamd kwamen haar beangstigen en voor haar ontstelde verbeelding was het dan of helse geesten haar omringden die dat rumor verwekten of die wanklanken voortprachten. Ja, enkele malen was het haar of die geesten hun lichaam verkregen en zich in de meest gehate gestalten voor haar vertoonden. In hoeverre die gestalten werkelijk vlees en been bezaten of alleen door het verhitte brein daar leid resten in het leven waren geholpen willen we niet bezissen. Zeker is het dat behalve de schoonmaakster aan welke de taak van zieke oppas er was opgedragen en die dagelijks op gezette tijden het drankje ingeven het glaswater met suiker vullen of de kussers opschudden kwam maar dat mondatos die min geregeld maar toch dagelijks eens naar de zieken kwam horen en de geneesheer Nicolette somtijds nog andere figuren door haar vertrek bewegen zag. Schone en bevallige silven vormen nu eens op het zwierigst uitgedost dan weder in het invoudigste Nicoletier of minder nog dan dat zweefden met nieuwsgierige blikken om haar heen. Eens was het als zag zij nevens de gedaante van de fraudes huizes zich die van pedaal verheffen en als hoorde zij hen met ook ander vluisteren. Eens zelfs de gehate figuur van Tilbury met onbescheide blikken op haar staande. Dan kniep ze de ogen dicht dan duizelde het in haar brein dan verhief zich de koorts en wist ze niet meer of zij door een droom misleid was geweest dan of zij werkelijk die afschuwwekkende voorwerpen had aanschoudt. Eindelijk nadat de noodlottige termijn van negen dagen verstreken was verkladen de geneesheer Nicolette buitengevaar. Had het nu een rijke en vermogende patiënten of slechts een zodanige gegolden die al de tijd had om op haar gemak te herstellen dan had hij gewiss nog gedurende een paar weken rust en onthouding aanwevonen. Maar voor eerst was madame Montados bij hem geabonneerd tegen een vaste som in het jaar maar voor haar al haar gewone pensionerens bediende zodat haar altijd belang bij had zo spoedig mogelijk weder op de been te helpen en ten andere in de waanverkeerende dat Nicolette tot die gewone pensionerens behoorde mocht hij in het belang van de vrouw des huizes de herstellen er niet als men het noemt lang aan de praat houden. Hij schreef dus spoediger dan hij het in andere gevallen gedaan zou hebben krachtige bouillons en versterkende dranken voor en deze geholpen door jeugd en een sterk gestel hadden ook de gevolgen dat Nicolette met rasses reden in beterschap toenam en zij naar verloop van weinige dagen weder opstaan en de kamer op ben neer kon gaan. Ja, zelfs zei de geneseer dat het haar goed zou doen eens uit rijden te gaan zodra daar luchtgesteldheid tans, guur en regenachtig wederom wat zachter geworden was. Nu gebeurde het dat toen hij voor de tweede maal ten aanhol van Madame Montatos die altijd bij zijn bezoekend tegenwoordig was deze opbeurende verklaring aflegde Nicolette hem vroeg of haar dan zwaarigheid in zien zou dat zij goed ingepakt met de diligence en spoortrain of desnoots met rijtuig naar Amsterdam vertrok. Hmm, antwoorden hij enig bevremding tonende over een vraag die hem vrij zondeling voorkwam in die je goed genoeg bij kastwaard om rijtuig te bekostigen en zorgt het buiten tocht en ongemak te blijven dan zou ik er zoveel gevaar niet in zien. En toch misschien als je nog wat geduld hebt er kan in 2-3 dagen veel gebeuren. Nu, hij nam Nicolette. Ik geloof ook dat het misschien wijzer is mijn vertrek nog een paar dagen uit te stellen. Maar toch zou ik gaarne de dag vooraan bepaald hebben dan kon ik mijn vrienden op mijn aankomst voorbereiden. Nu, zeiden de geneesheer, hebben we vandaag zondag tegen donderdag. Dan denk ik wel dat je genoeg saam klaarzot zijn. Ik althans heb geen plan om mijn bezoekend te hervatten. Zo het nodig mocht zijn ben ik natuurlijk altijd weer tot je dienst. Ja, maar dokter, hervatten Nicolette, ik zou dan toch graag uw rekening hebben want ik wil den Haag niet met schulden verlaten. Hoe men je dat? Vroeg de geneesheer en wende zich met een verhonderd gezicht naar de vrouw des huizes als wachtte hij van deze de oplossing van het raadsel af. Gekheid, die je vrouw weet de gewoonte van het huis niet, zijn we dan mondatels. Haar ongerustheid zat de vraag aanleiding mocht geven tot nadere opheldingen onder een gemaakte lach verbergende. De arts die nog jong was en nog geen praktijk had zo uitgebreid of een extra voordeel moest hem welkom zijn, scheed maar half voldaan met de verklaring en Nicolette was het in het geheel niet. Ik weet niet, zei de zij, van welke gewoonte mevrouw spreekt, maar ik meen dat als ik een dokter heb gehad, ik het ook ben, die zijn diensten vergelden moet. De dokter bedient het huis bij abonnement, zijn we dan mondatels. Maar wil je hem een doucheur bovendien geven, dat staat je natuurlijk vrij wel zeker, zijn Nicolette. En ik wil er ook niet lang mee wachten. En meteen reest ze op van de kanapé waar ze op gezeten was. Hij wilde naar de hoek gaan, maar zich haar koffer bevond om daar enig geld uit te krijgen. Mijn hemel, zijn me dan mondatels, haar terughoudende, dat heeft immer zo'n haast niet. Wat zul je nu gaan vermoeien, mijn kind? De dokter komt immers nog wel eens naar je kijken. Oh, zeker, zei de dokter, die zeer weinig over de tussenkomst er matronen gesticht was, maar wel niet anders doen kon, dan ze groot houden. En meteen nou mij zijn afscheid. Hij zou je wel willen plunderen, zei me dan mondatels, toen hij weg was. Ik heb een man ruim betaald, de eerste dag dat hij hier gekomen is, want hij zei, onbekend maakt onbemind, en ik behandel geen patiënten die ik niet ken, zonder eerst te weten wie mij mijn moeite vergoed. Goed, zei Nicolette. Maar, hoe kon hij daar want de voren weten, hoe lang mijn ziekte duren zou? Nu, om het even, ik zal het dan met u afrekenen. Maar de man heeft mijn spoedig klaar gekregen en daar verdient wel een extra beloning. Hiermede leept het gesprek af. Zodra bevond zich Nicolette niet alleen of ze zetten zich aan het schrijven aan Bol naar dit nam maar een geruim met tijd weg, want zat niet weinig bijzonderheden te vermelden. Vervolgens dicht zei een brief aan Van Zevenaag, ten einde hem te verzoeken een logisch voor haar te Amsterdam te bestellen tegen de volgende de onderdag. Toen het er echt erop aankam, haar brieven van een dag tekening te voorzien, was er plotselings met de zaak verlegen. Immers, gelijk dit pleechte gebeuren als men ziek geweest is, maar enige tijd nog dagbladen, nog priven ontvangen heeft, ze was geheel met de tijdrekening in de wacht. Wel kon ze vast daarin dat het reden september zijn moest, maar ze was enige dagen, hoeveelen wist ze niet, buiten westen geweest en zo kon het misschien redens oktober zijn. Aurologisch stond stil en ze hoorde klok nog klepel, zodat ze ook geen gevolgtrekking kon opmaken uit de kentekenen die het op of ondergaan daar zon aan de hand doet. Bovendien, als reeds gezegd is, het was regenachtig weer en de kamer ontvink geen licht dan uit de hoogte, zodat het ik was duizend van is heerste als het elders nog dag was. Nicolette vond het toch te dwaas priven weg te zenden die niet gedacht tegend waren en ze besloot dus aan de eerste de beste persoon die zij sprak, de vraag te doen door hoeveelste der maand men had. Bij voortdeurend gemis van een tafelbel was er geen ander middel om iemand te spreken te krijgen dan om aan de trap te roepen of geduld te hebben dat er iemand bij haar kwam. Dit laatste was echter ongewis en zo opende zij haar deug in de hoop dat er misschien iemand voorbij zou komen. Werkelijk hoorden zij na enige minuten geloerd te hebben een lucht gevoetstap en zag zijn jong meisje de gang afkomen dat zij daar stond herkenden voor de genen die de schuur in haar Japan gedicht had en die door madame Mondatos Mademazel Rosalie genoemd was. O moe je vrouw zijn Nicolette haar in het Frans toespreekende. Gij zat maar een grote dienst kunnen doen. Een dienst met genoegen zeiden de anderen daar stond zonder omslag de kamer inhuppelende. Wel wel wel hoe is het? Is er weer een jurk te herstellen? Nee antwoordde Nicolette lachende het is wel om te weten welke dag we hebben. Alsof ik dat wist zeiden de anderen lachende. Maar op propos gezet ziek geweest hoe staat het ermee? Zij gaat nu weer helemaal in orde? Volkomen ik dank u antwoordde Nicolette. We zijn mooi angstig geweest in het begin men had ons bang gemaakt dat Gede Rodenvonk of de Gholera had. Ik weet zelf niet wat. La Mondatos zat ook wat in de brand. Zou een mooie naam aan haar huis gegeven hebben. Nu maar McCarneye mocht alleen zoiets hebben voor haar pekelzonden. Maar Hanve we zijn spoedig weer gerustig stelt en zo zijn we nu en dan eens naar u komen kijken. Maar gij waard buiten westen en ik had niet gedacht dat ik u al zo spoedig weer kan ten klaar zou zien. Al sprekende had ze zich op de kanapé neder geworpen en liet de blikken het rondegaan. Ze had nu geen penuaaraan als de vorige reizen maar was in prachtige zijden uitgedost en kurig gekapt. Terwijl gelijk Nicolette niet zonder verbazing mee in de op te merken haar hals en armen te blank haar wangen en lippen te rood waren dan dat hier niet te denken viel aan de kunstmiddelen die de kapper bezorgde. Wat daarvan wezen mocht de ensemble was bevallig. Doch meer bestemt om op een afstand of bij kunstlicht dan wel om van naarbij en bij een bleek daglicht gezien te worden. Voor warmenkind vervolgde Roselli het ene benen over het ander leggende de beide armen langs de rug van de kanapé uitstrekken en het hoofd achteroverwerpende. Gij speekt goed Frans wel het genu juist de Parijse tong wel niet maar zij het geen vandaan. Niet uit België dat kan ik wel horen ook niet uit Zwitserland. Ik ben een Hollandse antwoordde Nicolette. Voor war dan zijn we op een goede school geweest. Nu, ik ook in mijn tijd en mijn ouders hadden ook niet gedroomd dat, nee, dat stond daar aan toe. Wat ik maar zeg en wilde is dat gij beschaafd door Frans speekt aan die soetelaarster aan wie met althoos horen kan dat zij haar meeste tijd bij de leger tros gesleten heeft. Een soetelaarster? Wie bedoeld gij? Wie? Wel, mama Kanéë madame hier aan huis. Wie zou ik anders bedoelen? Ze heeft zo lang een tonnetje met schnapps gedragen dat ze eindelijk zelf in een ton veranderd is. Ik dacht dat zij Majors wederweb was, zij Nicolette. Dat zij de Basvrouw van een Suzanne Major geweest is. Ja, dat wil ik geloven. Meerstellig niet. En dat portret beneden? Wel, dat heeft ze al voor mijn tijd zoals mij verteld is op een stalletje gekocht en een beetje laten opknappen. Andere huwelijken dan in de dertiende, zoals wij te Parijs zeggen, heeft ze wel nooit gesloten. Maar dat is haar zaak. Gij vroeg hoeveelste wij hadden. Wat daarvoor kan het u of iemand hier schelen welke dag het is? Ik wilde een brief dag tekenen, antwoorde Nicolette, die een weinig beschroomd was tegenover de vrij postige onbekende. Een brief, herhalde Rosalie lachende, aan een dubbelerij fraaien, witte tandenwijzenden. Waarom schrijft die remmers niet? En waarom niet? Wel, daarom niet. Ja, soms omdat ze niet schrijven kunnen, dat is één reden. Anderen, als ik bijvoorbeeld, om te zich schamen over de taal die ze schrijven en over de hanenpoten die ze krabbelen. En dan in de voornaamste plaats om het brief er toch niet zou bezorgd worden. Niet? En dat waarom niet? Voeg Nicolette onthutst. Alweer daarom. Denk je dat mama Caneë, onze welbeminde, een zeer gevreesde herrederin, het zou dulden, dat haar schaapen correspondentie herhielden met de wereld daar buiten? Nee, kind. Ik heb de Brussel een tijd lang in. Nee, het is hier toch genoeg bekend in het verbeterhuis gezeten. Daar mocht een brief de deur uit, als eerst meneer de officier hem gelezen had. Maar hier de groeten is. Nicolette begon te vrezen of me je vrouw Rosalie te met in het hoofd schilden. Het mens kan haar toch reeds in alle opzichten zo raar voor. Maar we zijn hier toch in geen verbeterhuis, zeiden zij, met de mislukte poging om te gum lachen. In een verbeterhuis herhaalde de anderen, terwijl zij schaterder van het lachen. Nee, waarachtig niet. De pastoor komt hier nooit, want als niet in zijn potificaal en de dames patronessen draai het hoofd om als zij voorbij gaan. Zowel ergens in huis is waar men niemand dient, dan het seer de duivel, dan is het hier. Wie hem wil leren kennen, en vooral zijn mama, die moet maar hier komen. Nicolette werd bang. Wel had zij als kind ruwe woorden, maar nooit woorden als deze gehoord. En dat nog wel uit de mond van een welgekleed meisje van haar jaren. Moest dat armeschepsel in het hoofd schorten, dat was klaar. Ja, vervolgde Rosélie, nu als het zichzelf is sprekenen. Zowel iemand is, waardig zijn moeder te heeten, dan is het deze. Zegt niets, buur op uur als een lastdier verhuurd te worden. Zegt niets, de omhelzing te moeten gedogen, van wie ons tegenzin en walging inboezend. Zegt niets, liefde te moeten vijnd zijn, waar afschuw ons vervult. Zegt niets, liefde te moeten vijnd zijn, waar afschuw ons vervult. Zegt niets, mond en ogen te doen grim lachen, waar het hart van wedoom terugkrimpt. Zegt niets, veracht en verstoten te zijn door de wereld daar buiten. Zegt niets, het geld ter schande door ons verdient, aan haar te moeten oprengen. Dat alles wisten wij. Konnen wij althans weten, toen we ons contract met haar maakten, toen wij ons lijf en ziel aan haar verpanden. Maar dat ze ons weer lot al raamsalig genoeg is. Ons, de tijdelijke slavinnen van wie ons beurtelings koopt, nog bovendien als haar slavinnen behandelt, en ons haar juk van ijzig met elke dag groezame gevoelend doet. Dat zij lacht met onze smarten en vermaakschept in onze vernedering. Dat haar vervloekte goudzucht van geen deernis, van geen sparen weet. Dat zij ons niet grunt, wat de minste negerslaaf wel gegunt wordt, een uurtje van rust en verpozing naar de arbeid. Dat zij er niet omgeeft, dat wij krank en afgetopt en onmachtig zijn, zodra haar grijpende klauwen slechts kans vinden, enige grondens meer naar zich toetaren, dat als de afgebulde natuur zich eindelijk weer barstig toont en weigeachtig is aan het onmogelijk te voldoen. Zij ter stond met bedreiging, met slagen, met politie, met gevangenis, met onthouden van speis en drank, met al de kwellingen door tirannen uitgedacht gereed is. Dat de hel waarin wij leven ons door haar toedoen erger en verschrikkelijker wordt dan de hel jenamaal zijn kan. Dat zij mij nog eenmaal er toe zal brengen, een einde te maken aan haar leven, vol ellende en gruwezaamheden. Zie, dat kon ik niet vooruit zien. Dat vervult mij de ziel van haat en verakelust. O, waar ik maar dood! Sprakeloos en het hart van ontzetting vervult, had Nicolette deze reden aangewoord, en daarbij met ijzin de verandering opgemerkt die het gelater ongelukkige onder het spreken had aangenomen. Op het straks zo liefelijk, schijnbaar zo opgeruimd gelaad, hadden zich type rimpels gegroeft. De lach was geweken, van de nu scheefgetrokken mond, en door een wanstaltig gegrijns vervangen. De tankjes knersten op elkaar onder. De onderlip was met schuin bedekt. Het fijne neusje was opgetrokken. De neusgaten, gezwonen en wijd uiteenstaande, schenen vlammen te blazen. De uitering van levenslust, die in ogenblikte voren uit de ogen vlikkerde, had plaats gemaakt voor een uitering van woede en wanhoop en haat. En, zelfs door de laag blanketzel, scheen de valen doodsverf heen, die zich over de wangen had verspreid, en zag men de loodkleurige aderen aan de hoofdslapen zwellen of zij barsten zouden. In de aanvang had Nicolette van de heftige uitdrukkingen van Rosalie niets begrepen, en die aan waanzin toegeschreven. Toch, naarmate zij verder luisterde, begon ze langzamerhand van die gedachten terug te komen. En al verstond zij, de onschuldige en het kwaadig gelukkig onwetende, maar half wat er gesproken werd. Toch had ze op haar kostschol wel zoveel van de wereld gehoord om enigszins te kunnen gissen, welk beroep dat meisje daar tegenover haar dreef, en Tevens, hier was het, alsof haar hart werd toegesroefd, in welk soort van kosthuis ze zich bevond. En, hoe schrikkelijk het verblijven dat kosthuis wezen moest, dat leerden ze uit het geen haar verdigd met zulke ijzing wekkende woorden werd afgeschilderd. Vergeefs, of zij zich nog pogde, diets te maken, dat het geen zij hoorde, alleen de taal in haar krankzinnige was, tallozen bijzonderheden die haar, en op de dilijansen, en bij haar eerste bezoek ten huizen van Mdm. Mont-Atos, en zeer dat haar verblijf al daar, zondeling en duister waren voorgekomen, werden nu plotselings opgehelderd en vulden aan, wat nog aan de woorden van Rosalie ontbreken mocht. En toch, zo geneigd is de mens, zich nog altijd aan een schijn van hoop vast te klampen, dat zij, al menen zij het antwoord te kunnen voorzien, toch niet kon nalaten aan Rosalie, toen deze eindelijk zweeg de vraag te doen. Maar, waar ben ik dan hier? Wederom had er een plotselingen omkering plaats op het beweegbare gelaat van Rosalie, toch niet zodanig enen als meer gerustellend was, wel verdwenen de rimpels en de bleekheid, wel de uitdrukking van toren en haat, wel lachten weder oog en mond, maar het was een lach van wittere spotternij, en hees en boos aardig klonk het uit haar mond. Waar ga je zeid? Nu, dat houdt geniet weten. De kleinste knaaf van de straat zal u vertellen wat het huis van Madame Mondatos is. Ha, het is of een van die gouden toren van het noordende hoog en droog op het paleis zat en dan nog voeg waar hij was. Maar, ik begrijp er niets van, zijn Nikolette, terwijl ze opstond en met een onbeschrijvelijk gevoel van angst om zich heenzacht. Ik dacht hier in een hotel garnieten zijn, in een gewoon kosthuis van fatsoenlijke dames. Wederom herklonk het bitter hongelach van Rosalie. Fatsoenlijke dames, wel zeker. Kanijen is allemaal, zoals jij zeid, of, zo ga je het nog niet zeid, dan spoedig worden zult. Maar je vrouw wil voor een nozel doorgaan en zou, toen ze hier aanbelden, niet geweten hebben waar ze toen kwam. Het is waar, geziet er nog uit om bij wie u overal elders ontmoeten voor een eerlijk meisje te kunnen doorgaan. Maar eerlijke meisjes komen niet bij mama Kanijen. Eerlijke meisjes haalde neus op voor dit huis. En wende het gelaad van ons af, de neufen die ze zijn. Of zo het al gebeurde, dat er iets eerlijks hier binnen kwam, hou je maar voor verzekerd, dat het er niet uitkomt dan bedoorven. Nu kijk maar zo verwezen niet, het is nu toch helemaal te laat. Alwaard gij Susanna, kuister gedachten in zijn eigen persoon, gezijd in het schuiltje moet medevaren. Maar dat kan niet, zijn die kooletten, wie elk woord als een dolk door het hart priemde. Ik wil van hier. We zijn in een vrij land. Die vrouw heeft geen recht maar hier langer te houden. Ik ga heen, daar stond. En ze liep reeds naar de kast om hoed en doek te halen. Goede reis, kind lief, zei Rosalie, op een zangende toon. Er gaat zeker naar Amsterdam om kermis te houden. Ik ben daar verleden jaar geweest. Hemelse goedheid heb ik me toen vermaakt. En ze strekte zich zolang zij was op de kanapé uit. Doodsbleek, wankel en die kooletten terug. Ze hadden de hangkast gezocht. Hoed, doek, mantien, alles was verdwenen. Mijn goed is mij ontstolen, riep zij, terwijl zij haar knieën voelde knikken en zich aan de rug van haar stoel vast hield. Ontstolen, herhalde Rosalie. Voei, gezegd hier bij geen tieven, het is maar bewaard kind lief. En zoals ook met uw schoenen en laarsjes ook wel het geval zijn. Mama Kaneeë weet haar voorzorgen te nemen. Eens in de knip, dan helpt het niet meer of de lijster met de bek tegen de traalien pikt. Oh, hernam Nikolette. Geen macht op aarders zal mij hier houden. Ik zal van hier, al moest ik bloodshoofd en op mijn muilen de straat op. Ik zal hem hulp roepen, ik zal, oh mijn god, wat ben ik ongelukkig. En ze zakten weder op haar stoel, want haar trillende benen wijgerden haar alle dienst. Wees toch bedaard kind, zeggen Rosalie, de schouders ophaande. Gezegd pas ziek geweest en zou het weer worden. Ik heb het straks al gezegd, het is hier de gevangenis en niemand mag die verlaten voor zijn tijd. Heb medeleider met mij, zijn Nikolette, schrijende en de handenvouwende. Gij die u zelf zo beklaagt over die vrouw, gij zult haar bondgenoot niet willen zijn in de boze voornemens die ze tegen mij smeet. Zeg mij, leer mij, hoe ik haar ontkomen kan. Ja, kon ik haar aan poed spelen, zeiden, als tot zichzelf pratende, Rosalie, weer echt Franse levendigheid, snel van het een op het andere sprong. Dat zou maar vermaken. Een spakel het wielst steken. Die nieuwe speculatie de loen mislukken. Dat waren goudwaard. En ze vreefde handen van genot. O ja, hervatte Nikolette, een weinig bemoedigd door de hoop op Rosalie's bijstand. Laat die speculatie mislukken. Gij bent eens zo vriendelijk geweest, maar er mijn klee te helpen toen het gesfeurd was. Bewijs mij nu een oneindig, groter dienst en helpt mij dat mijn eer geen sfeur bekomen. Ik ben zelf niet rijk, maar ik heb vermogen de vrienden en vogten. Ze zullen u belonen. Ruim belonen. Red mij slechts. Maar het is heel eenvoudig onmogelijk. Viel Rosalie in op een toont die Nikolette geheel weer ten heerder sloeg. Of denkt gij dat zo ik iemand uit dit huis kon helpen, ik niet beginnen zou met mezelf? Bah, de deur uit te komen, dat waren niets. We rijden op onze buurt uit en we gaan naar de opera. Toch denkt gij dat indien één van ons aan de kutsieer zei, hou stil ik wil uit. Of aan de oefreuzer verzocht ons de achterdeur te open, ze er gehoor aan zouden geven. Denk gij dat, als ik, terwijl ons equipage stil stond bij de muziek en het bos, het portier opende en aan de loop ging, er niet dadelijk een diender klaar zou staan met een gezicht als de poort van het spinnhuis, om mij weer naar het rijdaag terug te brengen. Ze zeggen, de slavernij van de zwarte is afgeschafd. Het wilt geloven, maar wij blanken meisjes blijven slavinnen. En zolang men ons niet vrij gekocht heeft, slepen we onze ketens mee waar we gaan. Nikolette rielde van wat zij hoorde. Hoe? Het kon dan waar zijn dat in een beschaafde, welgeoordelende maatschappij, meisjes die eenmaal gevallen, zich aan haar leven van schande wilden onttrekken, hierin verhinderd. Ja, zelfs, door al macht, die in de staat voor de veiligheid en het recht te waken heeft, gedwongen konden worden tot de holen der onturk terug te keren. Dat was zo iets ongehoord, zo iets aandruisend. Tegen alle begrippen van zetelijkheid en recht, dat zij het nauwelijks geloven kon. En aan een misverstand bij de ongelukkige die daarover haar zak moest denken. Maar, wat daarvan wezen mocht, dezelfde regelen die misschien voor een zodanige als Rosa Liepe stonden, konden toch, menen zij, niet geldende zijn voor haar, Nikolette. Ik weet niet, zeiden zij, na een ogenblik zwijgens, of het inderdaad zo met u zou gaan als gezeegd. Maar u spreekt van vrijkopen, en hoe zal het ten opzichte van mij te pas komen, die nooit verkocht bent geweest? Ik weet het niet, antwoordde Rosa Liepe, nogmaals de schouders ophaande. Vraag het dan maar maar keineen, die zal u misschien kunnen zeggen. Ja, zijn Nikolette. Ik zal het haar gaan vragen. Ik ben nog zwak, dat is waar, maar de radeloosheid zal mijn kachtig geven. Ik ben geen slavin en wil het niet zijn. Het was inderdaad, of die vaste wil, haar op eenmaal sterkte gaf, en met een vrij vaste stap begaf ze zich naar de deur. Toch, toen ze die opende stond op eens de vrouw, die zij zoeken ging, voor haar. Bij die onverwachte verschijning dijnsten Nikolette terug aan sprong Rosa Liepe met beangst gelaad op de been. Een blik, rechts en links gewarpen, was genoeg om Madame Mondatos op de hoogte te brengen, en met een gelaad dat zwol van toren, vroeg ze haar Rosa Liepe. Wat doet hij hier? Die je vrouw had naar binnen geholpen. Aan geweten te kuver boden had hij te komen. Wat schijt hij hier komen vertellen? Haat en vrees leverde ookandig op Rosa Liepe gelaad een strijd die vreselijk te aanschouwen was. Deze reis segervierde een ogenblikte haat en met een zeidelinkse blik van woede antwoorden zij, ik heb haar verteld dat het hier een hel is waarbij die andere een paradijs moet wezen. De vrouwdeshuises scheen niet gestemd iets dergelijks te horen. Ze lichten de brede hand op en liet hij zo onzacht om door oren van Rosa Liepe nederkomen dat slag door het gehele huis kon gehoord worden. En toen de arme meid huidende wegkromp en naar de deurkoop kreeg ze haar nog met een scherje weg. Een fikse trap achterna die haar het portaal deed opstuiven. De vrouwelijke dwingelands smeten deur achter de vluchtende dicht en wenden zich toen naar Nicolette. Die bleek van angst naar de andere zijde de tafel was weggestoven en daar bevenden stond te verbijden wat er volgen zou. Die kreeg als niet wel bij het hoofd, zei de vrouwdeshuises als voelden zij behoefte zich te verontschuldigen. En zij moet met de zweep geregiëerd worden. Hoe is het? Je bent toch niet bang dat je ook klappen zult krijgen? Ga toch zitten kind en wees gerust. Bij deze toespraak had madame Mondatels het scherpe stemgeluid dat zij tegenover Rosa Liepe gebruikt had weder in het zachte doen overgaan. En dat schonk aan Nicolette die in het eerste ogenblik sprakeloos van schrik geweest was, enige moed. Mijn vrouw, zeiden zij, ik geloof inderdaad dat die jevrouw die zo even weg ging. Die ik weg schopte, viel de ander in. Dat die jevrouw, vervocht aan Nicolette, zonder op directificatie achtergeven, niet wel bij het hoofd is. Ze scheen althans in de waant te verkeeren dat ik hier gevangen was en dat mijn vrouw mij niet zal laten gaan. En nu bestaan er redenen waarom een langer verblijf hier mij onmogelijk is en mij tegenwoordigheid elders dringend vereist wordt. Mijn vrouw zou mij dus zeer verplichten met mij mijn hoed en wat verder uit Ginzenkast is weggenomen, terug te doen geven, een vigilanten voor mij te laten bestellen en mij te zeggen wat ik schuldig ben. De matronen had zich vierkant nedegezet op de plaats die door Rosa Liewers ontruimt en met een kalme glimlach naar de woorden van Nicolette geluisterd. Toen deze geëindigd had met spreken, zeiden zij zeer bedaard. Die jevrouw heeft volkomen de waarheid gesproken. Je bent voor eerst nog niet in een staat dat ik je zou kunnen of willen veroorloven je vandaan te gaan. Veroorloof mij mevrouw, zijn Nicolette, op vaste toon, dat punt zelf het beoorderen. We leven, geloof ik, in een vrij land en ik sta er op om te vertrekken. Badarmond Atos zet een grote ogen op en zag Nicolette sterken het gelaten. Doch ze ontmoeten een blik die voor de haren in onverschokkenheid niet zwichten. De stellen gebegeerd om dat huis te verlaten had bij het jonge meisje boven alle vrees de overhand gekregen en het besef dat ze in haar recht was had haar een moed en een vast beratenheid gegeven waar zij zelf wel later verbaasd over was. Het is niet anders, mevrouw, haar nam zij, ik wil van hier. M'a foie, zeiden de matronen, ik begin u zelf te zien dat je weer van zes zijn klaar bent en dat zal veel genoegen doen aan zeker iemand die ik niet noemen wil. Nu, het zij zo, ik zal een rijtuig doen bestellen. Maar aangezien ik de eer niet heb uw relaties te kennen zal je wel zo goed zijn onmiddellijk aftendokken wat je beschuldig zei. Bij deze laatste woorden was het Honigsoed daar uitspraak een bitter soed over gegaan. Zodra ik de opgave heb, zijn die kwaliten. Dat is Boud gesproken, haar nam de anderen, met een bozardige lach. Dog, we zullen zien of je die vol houdt. Ik zal de rekening gaan opmaken en dan geld bij de vis, hoor. En, meteen opreisende, wandelden zij de kamer uit. Nicolette, niet weinig in haar schiklátende, die haar niet op geregend had, haar oogmerk zo spoedigd te hebben bereikt. Ongelukkig, rekende het arme meisje ten deze buiten de waard, of, om juist op te spreken, buiten de waardin. Nauwelijk was zij alleen of ze haasten zich bij de brieven, al was het dan ongedachtdekend, de sluiten en van adressen te verzien. Toen opende ze haar koffer, ten einde het noordige geld daaruit te nemen om de rekening zodra die kwam, te voldoen. Ze haalde het kistje voor de dag waarvan vroeger gesproken is en dat haar kleine vermogen bevatten. Zij opende, zij doorzocht het. De brieven en andere papieren die ze er in geborgen had, waren erin. De drie bankbriefjes, die zij, bij haar vertrek van Harderstein, van Eiler ontvangen en die ze de dag van haar komst nog in de kassetten gezien had, waren verdwenen. Ze onderzocht het slot dat gaaf en ongeschonden was. Er bestond geen twijfel of men had misbruik gemaakt van de beurs lozen toestand waarin zij verkeerd had om met haar eigen sleuteltje, koffer en kassetten open te maken en haar te besteden. Geheel buiten haar zelfen als men denken kan over deze ontdekking en zij nog wildende diets maken dat zij misschien het bankpapier bij vergissing ergens anders gelegd had, haalde ze haar gehele koffer om. Het was alles vergeefs. En het was, terwijl ze in de raadloze toestand verkeerde, die het natuurlijk gevolg was daar verkregen overtuiging, dat men daar mondato's weer binnen kwam, een bladpapier in de hand houdenen. Dezelfde boosaardige lach als zo straks speelde op de lippendermatronen toen zij nicolette voor haar koffer gekneeld zag en aan haar gehele voorkomen bemerkte wat de gaande was. Hier, zeiden zij, een papier op de tafel leggende. Hier is de rekening. Het per dag is 274 gulden en 35 cent, als je nu maar met de pitter voor de dag wil komen. Mijn vrouw, zij nicolette, opstaande en haar aanstaande. Ik ben bestolen. Bestolen, herhaalde het wijf, zich heftig verontwaardigd feinsende. Denk je, dat je hier ondertiever bent, juffertje. Bestolen. Weet je wel dat het laster is, wat je daar zegt? Tut, tut, bekennen die praatjes, zonder geld in een vatsoenlijk huis en kamer komen vragen en als men er vier weken geweest is en het op betalen aankomt, durf je zeggen dat men bestolen is. Maar dat zeg ik je, je zult je niet uit voor en al eer je mij ten volle betaald het. Je bent de eerste niet en je wilt ook de laatste niet zijn, de kosten weer inverdienen moet, die ik voor haar gemaakt heb. Gelijk het vele al gaat, wat het ook nu gebeurt. Maar dat Montratos was al praatende meer en meer opgewonden geraakt en haar granschap in de aanvang slechts voorgewend was, terwijl ze sprak, tot werkelijke drift overgeslagen. Stemgeluid, toon, gelaadstrekken, houding, gebaren, alles was al meer en meer golf, wild en dreigend geworden. Gemene vloeken en andere uitdrukkingen waarmee we onze pen niet bezoodelen willen, wisselden haar woorden af en herhaaldelijk sloeg ze met de volle vuist op de tafel zodat ink, koker en glas en wat er verder op stond aan het dansen raakten. Wel was Nicolette niet bekend met de gewone theorie waardoor vrouwen van de stempel als Madame Montratos de ongelukkigen die ze bij zich aan huis gelokt hebben, eerst door het lenen van geld, klederen en voeding aan zich weten te verplichten en ze dan dwingen de gemaakte schuld met persoonsdiensten niet af te lossen want dat geschiet nimmer. De wel dagelijks nieuwe schuld de oude komt vermeerderen maar te vergelden. Wel zeg ik was zij niet op de hoogte van dat stelsel waarbij het oude kie non habit in ayre loat in pelle voetnoot die geen geld bezit moet boeten met zijn lichaam eind voetnoot. Wordt in toepassing gebracht doch zou des niet ermin bij de overtuiging dat men haar een valstrik gespannen had een duister besef van het doel dat ermee de beoogd werd. Zij was dit bleek duidelijk in de macht van het gruwzame wijf dat tegenover haar stond. Daaruit moest zij verlosd worden en nu dacht zij kwam het er vooral op aan haar tegenwoordigheid van geest niet te verliezen zich boven alle vrees te verheffen en te beproeven van harenzijden door een flinke houding vrees aan te jagen aan de wederpartij. Wel had zij straks bij de mishandeling door Rosalie ondergaan gebeefd. Toch het hagelijke zelf van haar toestand had haar de moed der wanhoop geschonken en ze had als kind zo tickwerf het kijven en schelden van haar pleegmoedig en andere buurtwijven aangewoord dat ze aan dergelijke misbaar van de zijde der fraudeshuises op zichzelf zich minder stoorde. Ik weet niet, zeiden zij, terwijl ze zich recht oprichten de armen overal kandersloeg met elke hand de tegenovergestelde bovenarm omvatten en in die wakkere houding met opgeheven hoofd de helveeg aanstaarde. Ik weet niet wie de dief is maar ik her zeg dat ik bestodend ben en wanneer ik kindse handkast ledig vind dan moet ik wel tot de gevolgtrekking komen dat mijn geld dezelfde weg is opgegaan als mijn hoed en de rest. Hier had Nicolette het bij moeten laten. Toch bij een twist zijn vrouwen altijd geneigd meer te zeggen dan precies nodig is en vooral wanneer ze haar vernuft hebben kunnen ze niet nalaten het te tonen en scherp te zijn ook al weten zij dat het alleen kan dienen om het tegenpartij nog woenender te maken. Ze vochten er daarom bij of ben ik hier misschien even als zonder geld ook zonder hoed en doek gekomen. De vraag was logisch en afdoende maar dan mond uit was maar de testen meer door verbolgen en de rekening op de tafels smijtende bulderden zij uit. De hoed en mantel zullen wel terugkomen als ik eerst het geld heb. Ik heb met die praatjes niet nodig, kleuter. Je zult me dan mandatens leren kennen en je brutale mond smoren of ik zal je nog anders trakteren als ik straks rooze ligetrakterde. Wat let mij of? En ze heeft haar breder hand omhoog. Toch het zei dat zij in tijds bedacht dat Nicoletta voor het ogenblik nog geminageerd moest worden. Het zei dat de scherpe blik en de onbewegelijke houding van het jonge meisje een uitwerking op haar deden als die gewoonlijk wilde dieren ondervinden wanneer zij het oog van de mens ontmoeten. De opgeheven klauw zakte weneer en zonder een woord meer te verspillen stapte ze de deur uit, sloeg die achter zich dicht, draaide het slot om en stakte sleutel bij zich terwijl ze bij het afgaan van de trap in zichzelf verbronden. Het wordt hoog tijd als wij die neuf tab maken en tenminste zorgt dragen dat ze niet meer van haar eerlijkheid spreken kan. Nicoletta behoefde zich nu twee dingen niet langer te bewimpelen, te weten dat zij bestolen en dat zij gevangen was. Doch een en ander begreep zij dat nog maar een voorboden was van ergere dingen die haar gebeuren konden. Ze ging zitten en overlegde wat haar te doen stond. Voor eerst te zorgen dat niemand zonder geweld te gebruiken bij haar binnen kon komen. Tendin einde trok zij, hoewel niet zonder inspanning en moeite, de kanapé voor de deur. Een versperring die wel altijd door een indringer was weg te ruimen, toch wel het laatste voor het minst niet geschieden kon zonder haar te waarschuwen dat er onraad was. Toen schoof ze het raam zo hoog mogelijk op en zag naar buiten, wat zij nog nimmer met het oog op een ontstaping gedaan had. Wel eens waar, de gelegenheid hier toe deed zich alles behalve gunstig voor. Het raam mocht ongeveer het dubbele van Nicoletters hoogte van de binnenplaats afzijn, doch gesteld het gelukte haar op de een of andere wijze zich naar beneden te laten zakken. Dan nog was ze niet veel gevoorderd, want om straat te komen moest zij of het huis door, of het muurtje dat het plaats aan de ene zijde afsloot en, als Reeds gezegd is, van boven met een rastig of ladwerk voorzien was overkloutig, iets dat voor een huisbreker van beroep geen bezwaar zou hebben opgeleverd, maar niet volkomen het werk was van een jonge juffrouw, althans niet zonder hulp van buiten. Maar toch, die hulp kon misschien komen en dan er was middel om die in te roepen. Ze zetten zich aan tafel en schreef enige regels aan de heer van Zierig, waarbij zij hem te kennen gaf, dat zij door een samenloop van omstandigheden bij benandemond aatels aangeland zonder te weten welke soort van huis het was, daar nu gevangen gehouden werd en verlost wensen te worden. Ze vouden en sloot die brief en bond die met de beide anderen, welke zij begreep dat wel niemand daar een huis op de post zou brengen, tot een pakketje te samen. Toen zag zij rond naar iets dat gewicht aan het pakketje geven kon en, zonder veel gewetens bezwaar te maken over de diefstal die zij wederkerig pleegde, nam zij één daar kleine schilderijtjes, de mervieu in het houten lijstje, hegte daar met tal van draden het pakbrieven aan vast en keilde toen een en ander op goed vertrouwen het raam uit en over het hekwerk heen. Ongelukkig kon zij niet zien waar het bleef, of misschien gelukkig, wat nu leefden ze nog in de hoop dat het op de openbare straat aan de voeten van een eerlijke voorbijgehaar mocht geraakt zijn. En dit was, helaas, het geval niet, want wat zich achter het muurtje bevond, was niet de openbare straat, waar een pleintje dat achter een stal gelegen was en waarzelden of nooit iemand kwam dan onder hun kruiwagen met mest leeg te gooien. Het pakket nu was wel niet in de mest nedergekomen, maar bovenop een oud, ongebruikt varkenshok en van de helling afgelijtende in de ruimte tussen het hok en de muur blijven liggen, waar niemand dan die eerste het hok opzettelijk peklon uit ontdekken kon. Nu de enige maatregelen van veiligheid genomen hebben de, waar zij voorlopig dienst van verwachting kon, besloot Nicolette af te wachten wat er gebeuren zou. En daar mens en hulp haar voor eerst om brak smeekte zij, geknield voor haar sponden gelegen in een vuurig gebed de heerdes hemels om de hulp die zij zo dringend behoefte. De avond was reeds gevallen toen Nicolette uit haar mijmeringen werd opgewekt door het naderen van een stad en het omdraaien van de sleutel in de slot. De deurs vorm open en Nicolette van haar zitplaats en een lichtstraal drong naar binnen. Het was de gewone tijd waarop men haar licht en een kommetje thee kwam brengen en nu schaamden ze zich half voor de meid die buiten stond en de handen volhebbende vergeefs beproefde de deur verder open te duwen. Ben je alleen? Vroeg Nicolette. Wacht, ik zal u helpen. En meteen trok zij het meubelstuk dat het toegang versperde een eind terug. De meid schoof binnen, keek vrije zuur, zette het kommetje waaruit ze de helft gespeeld had toen zij op de kanapé stuiten op de tafel en stak de lamp aan. Nicolette beschouwde haar andachtigig dan zij immer tevoren gedaan had. Tals als zij haar door en door wilde zien en te weten komen of welicht achter dat ruwe voorkomen een hart schuilde dat deernis met haar hebben zou. Doch zij kon tot geen gunstige uitkomst geraken en ze leed de meid weder vertrekken zonder een woord met haar gewissel te hebben. Toen herstelde zij de versperring gelijk die geweest was. Het was haar toch een soort van geruststelling dat men als nu gebleken was niet binnen kon komen zonder dat zij het merkte en zij daar nog een tijd lang de indringer kon buiten houden. Ze zetten zich aan de tafel dronk een weinig en bleven tussen het oog stijf op de deur gevestigd houden. Daar hoorde zij geloop de trappen op en weer af. Tocht ging voorbij. Later hetzelfde herhaald. Muziek, zang, nu en dan het gerinking van glazen die door de gang gedragen werden en het kort allerlei blijken dat er bezoekers waren. Terwijl zij luisterde was het haar opeens of zij lood in het hoofd had en voelde ze een schier onweerstaanbare neiging tot slapen. Het vermoeden rees onmiddellijk bij haar op dat een slaapmiddel haar in de thee was toegediend. Ze stond op, deed enige gescheed door de kamer heen en wedig, baden zich het hoofd in koud water, hervatten haar wandeling en verzetten zich zoveel mogelijk tegen de bedwelmende gewaarwoording. Gelukkig was een gedeelte van de thee als gezegd is gespeeld en had ze de rest niet geheel opgedronken. Zodat het slaapmiddel gesteld dat de vermenging werkelijk had plaatsgehaald, zijn volle uitweking niet had kunnen doen. Langzamerhand week dan ook de doofheid die ze gevolgd had voor de kracht geprikkeld haar angst over het geen haar te wachten stond. Eindelijk, vermoeid van het op-en-nederlopen, zette zich wedig als de voorende ogen op de deur gevesteld houden. Maar wie schetst haar schrik toen ze opeens een gerucht achter zich hoorde? Ze zag om. Uit de donker tot een gedate tevoorschijn en eerst ervan ontsteltenis opstaan of zich roeren komt, zag ze voor zich de gehater persoon van de baron van Tilbury. Einde van het derde hoofdstuk van het dertiende boek.