 Hər vaxtınız xayır, dəyirli seyricilər mənim hər şeye dözümlü, səbirləx valga millətim. Allah, nəhayət ki, bu səbirli, bu dözümü əlimizdən alsın, inşaAllah. Mən bugün çıxışma başlamışdan əvvəl, yəni əsaq çıxışma başlamışdan əvvəl istəyərim, size iki sual verim, iki sual. Sualın cevabını özümdə bilirəm, birinci sualın cevabını və mən elə gəlir ki, izləclərin bəzləri bu cevabı bilirlər, amma ikinci sualının cevabını özümdə bilmirəm. Onu göstəyərim, sizdən örgənim. Adətə mən şəhləri bakırım, şəhləri də gördüm ki, mənim hindi vərəcəyəm sualın bir nəcə dələr. Xalqın bir issəsi bunu başa düşür, dəqi bir cevab verir, amma ikinci hissəni, ikinci sualı daha doğrusu necə dələr, heç özümdə bilmirəm, deyə bir nici dəfər soruşmuşam, cevabı alla bilmirəmşəm. Yeni başlayalım sualı. Nəyi görəsə, nədənsə, bu nə məsələd isə, prezident ilhaməliyibin, xaricın dövrəm ətbaatında, bir qalma qallı, halksəsi ücə çıxan kimi, dəlhal bizim dağlıq qarabağda uğurlarımız ücə çıxır, uğurlar əldə edirik. Bu mənə təcürgədir. Mən bütün 18-lə demək istəmirəm, bu son 1-lə demək istəyirim. Yəni, bizim necə dələr Putin emri ilə, göstərişin anlayıq, emri ilə Centiyabın ilmiyyətisindən başladığımız muharibənin, muharibənin başladığı ilk günlə, bu günə qədər prezidentin, xaricın dövrəm ətbaatında adı hallandıqından sonra bizim həmin sahədə əldə etmiz, uğurlar barəsində sə suallar verilmək istərim. Nəyi görə bu belə olur? Məsələn, təsəvr eliyin ki, Putinın emri ilə biz muharibəyə başladığımız, Centiyabın ilmiyyətisində, və qalibiyyət qalibiyyət aradayacaq gəlirdi. Mən demələm gələbə ya, qalibiyyət və şanı biz götürdük, şanı aldıq, səvincimizin həddə ödədə yoxuydu. Məhə deyə bilərsək ki, mən nəyə görə köhnə işlərə eşirəm? Bu lazımdır. Hər dəfə bunu deyəcəyəmməm. Çünki böyük sürs salcış hazırlanır, bu sürhə görə, mən istəyədim, bəzi sözlərin fikirlərimi sizdən bölüşün. Və biz gözlüyorduk ki, bir iki gündən sonra da xan kendini alasıyıq, birdən bürə əldə qazır tutulan, o dəmür yumruq dəyədə öz başımıza. Məhəlum oldu ki, Putin göstəriş verib, bura qədər gədə bilərsiz, bundan artıq nə gədə bilmərsiz, bir şülaq bomb qoydu yola. Buradan oyna mənə mərazımlə, mənlə er mənlərin mərazısını, sən gələ bilmərsən bura. Xald bir iki gün səvinmişdir şanı alamdan sonra, və səvinirdik ki, həyə gələbə biz sərəftədir. Və birdən bürə bunu ki, başımıza dəyədə bir yumruq, biz bildik ki, xan kəndi bizim üçün qədilməzi olub. Yəni, bütün dağlıq qara vaxt. Narazını bildirməyə başlayan kimi, dərhal peznət dedik ki, bəs tərtəri, gəncani, ondan sonra bərdani, mingət çeviri, ərimərlər, dağdıblar, dərmələr, deyiblər. Ona görə, mən şəhq qoymuşam, tələb qoymuşam ki, qarşılarına mənə 50 milyar bize pul vermərdilər və yaxud da zəngəzurdan bize torpaq vermərdilər. Millətin başı birə qarışdı buna, sevindik ki, bəli ərimərlər bizə pul verəcəklər 50 milyar və yaxud da pullar yoxdursa, bize, həyə gətən qürməlidir. Zəngəzurdan bize ərazi verəsirlər. Bu ərimərlər ki, ömrü bu, bizdə torpaq iddi asındadılar. İndi bizdə torpaq verəsirlər. Və yaxud da onun bu nəsəbından dolayan ərimərlər, bizdə pul verəcəklər. Birisiz, hər şeyi də yazanda deyəndə yazı verirlər sözü prezidentə. Bu yazanlar bir şey fikirəşirlər, yoxsa yoxsa nə qədər ağırlarını onu yazı verirlər. Millət həyə qətən bir üç dört gün sevindir. Bəli ərimərlələrdən 50 milyar əzmiyyinad və yaxud da torpaq alasıyıq. Birlət ötəndən sonra, birdən birlət prezidentin afşo resaplara çıxdı üzə. Afşo resaplara üzə çıxan kimi dərhal. Bizdə deyik ki, qoşunlarımız girdi zəngəzura. Üç kilometr, beş kilometr ilərləri yardıq. Millətin gənə başı qarışdı. Elə bil ki, bizdə olan bu necə dərlər, prezidentin adıya da bağlı olan qalma qallara, cevab haxızı rəflərdə durur. Ortal qə afşo resaplara çıxan kimi dərhalı rəftən ikinci pabqan çıxardılar, qoydular ki, bəs zəngəzura girdi. Üç kilometr, beş kilometr zəngəzura ilərləyirik. Çamadın gənə başı qarışdı. Sonra nə oldu? Gənə yattı məsələr. Yenə millət toruşur ki, abla bəs, bunlar niyə belə eləyir, bu nə hərəkətlərdir? Və yaxudu birdən bəri ortalqa çıxdı, necə diyərlər? Dubay mülkləri. Dubay mülkləri üzə çıxan kimi dərhal. Prezident deyik ki, qədiri zəngəzura, qöycəyə, iğrafana alasıyıq bu zəvər. Çamadın gənə fikirək ki, bəri qöycəri gedirik, iğrafana da gedirik, nə mühərəndə alırıq, mən də barbar bağırırdım. Mən yox, dək, mən yox. Bütün müxalifət, durüs müxalifətlə, müxalifətcilər. Durüs müxalifətlə deyirdəki yalan söhbətdir. İnanmayın, belə işə ömründə olabilməz. Yox, prezident deyik ki, qədiri zəngəzura, ondan sonra qöycəyə, iğrafana da alasıyıq. O zaman mən bir çıxış eləmişim. Siz demiştiniz ki, qədiri qədiri mən dövşəsi yəni. Hərə bir xan kendini alaq, olar lazım deyir. Ondan sonra deyik və olara bizə alaq bilməyəcək. Bu yalanlar nə ya lazımdır? Yəni nə isə, bir qədiri məsələ yattı. Ondan sonra bir dən birə məsələ çıxdı, landarmak məsələsi. Landarmak məsələsi ortaya çıxan kemiddər hal dedik ki, qazak tərəfsən geddikəndə almışır. Ərmədin geddikəndə almışır. Gərəm millət belə sevinmə istədi. Yəni cə sevinməyə başlayırdı ki, millət daha doğrusu məcburen sevinməyə başlayırdı ki, birdən ortalqa çıxdı pandora məsələsi. Pandora məsələsi çıxan kemid dedik ki, bəs o hündürlükü var idi. Ruslar çıxmışdılar. Bizim o təpəliyi, hündürtəpəciyi, təpəliyi. Oradan aşağı düşməyə başladılar. İndi bir sual verirəm mən size. Ruslar eqə Ruslar biz çağırmışıqsa, bula sürh məramlıdırlarsa, bula nəyə çıxmışlar o hündürlükə? Bula kimi çıxartmışdılar? Bula nəyi itazmışdı yuxarıda? Və birdən belə 750 milyonluq mülkü ortalqa çıxayın, kimi dərxalı bula düşəsə odurlar, bir çıxas olu olan yerinə. Biz siz belə bir anifdotlara çevirilirə, şəyərdə anifdotları gəzir. Sürəd gördülək ki, qət qədə hal qət aralır və pandora məsələsi xınlı okonulardan deyir, onda ortalqa çıxdı məsələ ki, bəs xan kəndindən elmənin yaraxıları çıxarlırlar. Daha doğrusu, xan kəndi boşalır. Biz siz məsələ deyirəm. Yox, və eşti məlumatları deyirəm. Mən plakatları, lozunqları, şuarları istinad edib demirəm. Mən bir məsələrinə başa düşürəm ki, və eşti onu eştmişim, onu deyirəm ki, Rusiya qoşunları ki, vəə doğru deyir, hindi bunu sahib bir 10 minləndə artıqdı. Halbuki bula 1960 nəfar olmalıydılar. Orada yaşayan ərməni silahları Rus pasporta alırlar və həməni Ruslara qarışırlar. Hindi bu məsələ çıxır ortaya. Sözlük ki, bunu bizdən gizlədirlər. Və bir şeydir müşahad eləmişəm ki, mən prezident heç bir zaman demir ki, dağlıq qarabax, xan kəndi. Bu söz işlənilmir. Sanki yaddan çatmağa çalışırlar, bəri yaddan çatmağa çalışırlar ki, necə deyirlər, dağlıq qarabaxda geçsin, zəngəzörün artıcəm. Mən bir dəhvə çıxışlarım, birini də demişdim ki, bu zəngəzörü 30-ci illərdə almışdılar, özlə bizə çıxırda çıxırda almışdılar və bunu ətrat eləminərdə rəpres iləmişdilər, yerindəcə öldürmüşdilər, nəhəp sənaqlara salmışdılar. Hindi də eyni təndensiyaya baş verir. Bir şeydir, kimi deyir ki, dağlıq qarabax, əqərdək dağlıq qarabax nə oldu? Bu rejimdən biz dağlıq qarabaxa alab bilməyəcəyik. Bundan sonraki gələn kim gəlsə, o belkədə zulümdən alıbqutardır dağlıq qarabax, amma bu rejimdən qedib almaq qeyri mümkündü. Hətta bir də həmən çıxışlarım birində demişdim ki, bizim ərazımız qətqidə kisilir, əgər belə qədər sə 25-i illərdən, 30-i illərdən sonra biz başa torpaqları itirə bilərik, və misal da gətirmişdim ki, elmənlər həm hər devirdə, həmişə torpaqları dağısında olublar. Gənciyə də görçikiblər, Naxsıvan də görçikiblər, digər yerlər də görçikiblər, o zaman bir deputat hürdümən müslümə, sözün əsil mənəsə hürdü, umyətlə mən fikir vermişəm ki, əgər mən milli məsələrdən danışıramsa, o zaman hürməyə zəncirliklər çoxdur, müslümə qıskırdırırlar ki, hürsün də, mən də bələrə fikir verirəm, daşatıram bunlara, bilirsiniz, bilməsiləndiyim size, bəz əmənə deyirlər şəhirlərdə kim? İtirər, kərban keçər, çox, gəlirsən sə, hər itə daşatma olmaz. Mənim size məslətim, mənim size necə dələr? Tövsiliyən budur ki, hər zaman gördünüz ki, it üstünüze hürür, dərhalı bunu daşatın. Çünki itdər artıq o qədər çoxalı bular ki, itdərən sayesə bu yoxdur və kərbanı getməyə qoymullar, dərhal daşatmaq lazımdır. Mən milli məsərdən çəşirirəm size, dərhal itdər üstümüze hürürlər. Nəsə yox, jernovski nikahtan kanar bağalara, dərhal üstümüze hürürlər. Bunlar azmış kimi, xameni ində sığdan doğulmuş bağalar var burada. Olar da mən üstümə cümullar. Mən və fikirin birdir. O fikirin mən dönən deyilən. Yəni, nəsə qədərəm, əbəki fikirlərimi, yəni bunu demək istəyirəm size. Presidentim, son çıxışlarının birində demişdi ki, nə qədər kimi mən varam, status məsələsi olmayıcaq. Bir qədər xavadan asılı olan bir sözdür. Niciə, nə qədər mən sağam, nə qədər mən varam, status məsələsi olmayıcaq. Bir deşiz, bu sözün müxtəlif tərəcimələri var. Tərəcimələrdən biri bu dükür. Nə qədər mən varam, status məsələsi olmayıcaq, tri. Mən nə sonra nə olacaq? Mən nə sonra nə olur olsun? Nə olacaqsa məhəmət və emrəm? Bu birinci, ikincisi. Görüsüz mən sağlamışam, statusu. Mən qətsən, statusu olacaq. Bu deyik ki, mənim qədərimi bilin, görüsüz mən sağlamışam. Və tarif və tarif üstündə yağdırılır. Və president də qədər şuşuya, president qədər ondan sonra zəngilana və qədər cəbrarlə və digər yerlər kifayət qədər yaltaxlar var. Biri nə bədim yumuruq öpür. Biri deyik ki, əliyə bilərsiz Azərbaycan yoxdur, digərlə demiştik ki, nə zamansa Hedəliyə peyqəm bərdə sodmuşdur Allahdır. Bu deyik ki, siz zəngilanı qayatardınız bizə. Mən başox üçə bilmərim. Hər hansı bir prezidentin deməri prezident gəlirsə hakimiyyətə. En ümdə vəzifəsi o olmalıdır ki, işxaldan işxal olunan ərazlarım azadəliyimdir. Burada qeyradı bir şey yoxdur. Biz başqa torpaqları tutmamışır. Örz torpağımızı azad eləmişik. Aqrə qədər də yox. Şimdi bu azad olmuş ərazlar barəsləmən danışın. Biri siz, bu da bilgədər qaranlıqdır. Dəfələrdən bunu göstərirdilər bizə. Az təvədə xüsusi ilə və digər kanallardan, bunu dəfələrdən göstərirdikdir. Dəməli, bu ağran qarabaqdır. Nəbdəm zəngilandı, çəbrayıldı, fəzulədi, dirdi ki, prezident də çıxış elədiyi ki, görür nəbə oda vəhşidlər bu ermələr ki, və, dəməli, burada bir taş taşdı qalmayıb. Bir aqac yoxdur. Hiç nə yoxdur. Düzəninə çevirdir bilər. Hər yan dağıdı bilər. Və, bularıq qarabaq lazım deyildir. Özlərdir bilər, bunu qob gələcəhirlər. Qarabaq əvvəl əran yoxuydu. İranlən bir bağlayacaq, soğuklu qəmələ gələn kimi, rəfdən götürdülə, İran məsələsən qoydular ki, İranlən ermələr, dəməli, gələk, buranı belə dağıdı bilər. Yer qalmayıb, yaxş onda belə çıxır ki, burada erməni olmayıb, prezident özü də bunu deyib ki, burada erməni olmayıb, erməni olmayıb, səbənə artıq ikinci salındı. Bəs biz kimlən dövüşmüşük, bu ərazları alanda, ağzı dəliyəndə. Mən müxtələf raqustardan göstərdılar ki, dronlardan bunu vurdular. Bunları vurdular. Birinin arxadan, birinin önləm, birinin nəbindədən və tankları vurdular. Biri ermən əsqəri biz görmürdüyorda. Qasa qasa düşen ermən əsqəri, təktiq görürdü ya, bu dəmət deyil ki, 3750 erməni öldü qəbərdə. Onda belə çıxır ki, çıxı şəliyəndə qazilərin, daha doğrusu şax salmaq qələrin, hamsın çıxlarına məlum vurdur ki, dövüşlər ancaq şuşu ətrafında gedib. Şuşu ətrafında. Demələ, mən üç müşəyyidə vermişəm şuşu ətrafında. Belə çıxır talışda, şuşu ətrafında, Cəbraylıda, oldu, amma ən çox dövüş gedib şuşu ətrafında. Allah bütün şəyyidlərimizi rəhmət eləsin. Allah bütün, mizə dələ qazilərimizi şafa versin. Muharibədən qayetənlərə Allah uzun ömür versin. Bunlar hamsı, üç bin nəfərki şəyyid olublar, bizim hamsızdan qaqqat artıqdılar. Hiz kimi özünü güvənməsin, bizdən qaqqat artıqdılar. Muharibədən təşətlərdin, mən görmüşəm, ona görür, mən tanışabilərə, Muharibədən. Bəli, onda belə çıxır ki, əsas üç bin ki, şəyyid ki, biz vermişik, bunların çox istəsi ətrafında şəyyid olublar. Onda biz kimdən dövüşürdik bu aranda? Aran qaraba alanda? Yoxuydular, ərimənlə qalmamışdılar. Bu əsas məsələ budur. Bu mənə qarandıq qarabı məsələ. Bunu mən dəfələrlə demək ki, bunu göstərirdilər, müxtevur haqqustarda, nəyisə vurdular, nəyisə, duronlar vuruşurdular, yox aradan atırdılar. Mən görməmişdim ki, nəyicə oldu? Üç bin şəyyidə harda qurban vermişik. Harda şəyyid verdiyik. Demək ki, şəyyid tərəfində, şuan tam bütün alabilməmişik. Mən dəqəb mənə bunu qarabaqlardan soruşmuşum. Ular mən, dədək ki, 32 kəndə, əgər bunu ərimənlərdə dədizə, nəcə olabilər, deyə dəm ki, şəyyə mənim kidi. Yeni qədəmə bilək ki, fikirlər mən. Prəzənt deyik ki, nə qədər ki, mən varam, statusu olmayıcaq. Prəzənt bir dəfədə öz çıxışlardın birində, demək ki, ahdətin minis qurupu mənə lazım deyir. Bu, sözsür ki, daxarı auditoru üçün hazırlanmışdı. Həm sədirlərlə görüşür, söhbətdə yedir, onla bərabər, yaxşı birlik cəhəm bəramı və azıbəcən qarışlarına hazırlanır. Arak, arutunyan necə deyirlər, hansı statusu da çıxışeləyir, söhbətələyir, ahdətin minis qurupu həm sədirlərləyirlər. Bu, nə deyimə, kiməm, nəcə yəm, ne işə baxıram? Bunu, arak, necə onur bunun deyir və həm sədirlərə də bundan söhbətəlirlər. Və yenə başladı həm sədirlər, məsələsi, ahdətin minis qurupu yenə qonaqonaq oyunu, yenə üç gün burada, beş gün baş qeyrdə, yenə çıxışlar, yenə necə deyirlər, elmar məmədiyarov kimi? Gədiyib, gəlib, sonra qaydandan sonra televizyonu da intervü vermək hələ bir nəktəciyə yoxdur, amma miniskin həm sədirlərlər dedilər ki, belə görüşlər təsus elmək lazımdır, ilərlə işlər var və biz demirikini ədərlə işləri oldu və bunda yəgin ki, uzun müdət bunda deyəcirlər, deyəcəhlər ondan sonra Cihun barımın evdən iştəməyi nə görə işlə nasıl doluncaq? Necə məmədiyor, evdən işlədi nə görə ağzı dolundu? Bu da həmcini. Həşi nəfəcə əldə olmayacaq. Muharbən döş şətdəri var. Nəyə görə mən muharbənə başlamış, amsa şətdərə bilmirəm? Nəyə görə həşid altı min, altı qvala kilometrə özməqə etməli deyil və əsdimə görə bizim demirikini təsirətənmə qəsir məsələrin də həlləyilir Putin. Putin nəyə görə həlləli mənim məsələmi? Yenə başladı qonaq-qonaq oyunu bura kələcəhlər yedirdəsi, içirdəsi, içibdənə pul qoyasığı kənə qedəsi edirlər bunlar bu qonaq-qonaq oyunu tamam elir və dünyanın həç bir yerində belə hadisə baş vermir ki, üçüncü tərəf gəlilir. Dağlıq qarabaqda üçüncü dövlətləri Rus dilidir. Əgər mən səhvətmələm ki, olabilsin birinci dövlətləri Rus dilidir. Bunu demişəm yenə deyirəm. Biz də deyirik ki, oraya bizimkidir. Biz əldiləmişik. Oraya bizim ərazımızdır. Bizim ərazımızdırsa, yanvarda mən ictime görə arayq-arutuniyan çıxırı. Ondan sonra çıxmaldı, ondan sonra arayq-arutuniyan və onun yeri namizədlər hazırlanır. Namizədlərin birini kaçar yanı hazırlayır. Birini paşın yanı. Mən ərazım dəsə, mən ərazım düsün də, nəyə görə paşın yanıdan kaçar yan adam axtar mı aldılar? Ə mən dim ism mənim ərazımdır problemim yoxdur. O deptatlar ki var ya, dil ləki dağlıq qarabaq məsələdəzə hərli olun. Oların hər biri cevab verəcələr. Bu sözlərinə görə. Cevab verəcələr. Və bilbirlərinə sözünü kəsəcələr. Bunu sən dim ism. Yox bunu da sən dim ism. Mən bucur deməm ism. Amma bir məsələ qədzilə qalsın. Bunların hər biri, hər adamın hər çıxşı, o deptatların, sabunlanmış deptatların, hər birinin çıxşları yazılır. Nəyən ki, olarının 88-ci ildən, kameran bağrovun, dədiyi sözlərdən tutmuş, bugünə qədər hər adamın çıxşı yazılır. Əvəl video man qəfonlar deyirdir. Bunlar yırdıqlar, qoydlar, arqı və hindi daha asandı. Diskilərə çövürdürlər, diskilərdə. Hamısı qedir. Hər birinin üzünə qoyasırlar bunlar ki. Bunu sən dim ism. O gün mən gözləyirəm. Bu, o olasıdır. Səbiyəsi, səbiyəsi danışırlar. Hçbiri demir ki, dağılık qara baka almamışır. Çatın bulancı əsareti. Bunlar üçün qurulmalıdır. Nürün bir məhkəmə, səkim məhkəmə qurulmalıdır. Bunlarla götürür. Hamısı deməyəndir ki, sən filan sözü demirsən, inkarəmə olmasın. Hindi gəlirəm mən, bizim bu bayramlar məsələsini. Ləhv olunan bayramlar, adı dəyişilən bayramlar, 18-18 yabr, milledir çəreç günü, qurtuluş günü, sonra səlaliyyət günü. Bizi bunun adını hara dəyişəsizdə işin. Mən deyərdin bu bayramlara, qıskanzlıq bayramada qoyardım, qıskanzlıq. Çünki bu adları dəyişmək nə, həç nə narı olabilməyəcəksiniz. Bu bayramlar millətin ürəyin dədir. 18-18-18 yabrəsiz, qeyri üç günə eləyə bilərsiniz, iş günə eləyə bilərsiniz, başqa günü qeyri üç günə eləyə bilərsiniz, bunu siz eləyə bilərsiniz. Qazettə qalasıdır bunlar. Amma yazına qalsın. Sabət devrimdə noruz bayramı qadan olunmuşdur. Qurban bayramı qadan olunmuşdur. Ramazan bayramı qadan olunmuşdur. Yoxudur belə bayramda. Amma millət eləyirdi. Hindikindən qat-qat artıq eləyirdi. Daha təmtıraqdan qeyd eləyirdi. Hətta siz, hətta o devr ki, hökumət belə diyərdim ki, noruz bayramını eləmişdir. Bahar bayramı adını dəyişmişdir. Samadhyan noruz bayramı barək çözün deyirdi. Bir buzulq aydası, növvəqəti olaraqdır bu. Növvəqəti olaraq adını dəyişmək. Bu qıskanzlıq günüdür. Qıskanzlıq bayramı yox, qıskanzlıq günüdür. Bir deşdir, nəyin bahasını olursa olsun, mənmədəmin yaddan çıxatmalar çalışıdır. Mənmədəmin yaddan çıxmayacaq. Mənmədəmin qalasıdır. Tarıqda qalasıdır. Ürəhlərdə qalasıdır. Bir deşdir, mənbəsə bir söz deyim. Azərbaycan tarıqını belə götürəndə iki nəfərə deyirlər. Mənmədəmi rəşuluzağa da bir deyirlər iman Mustafaev. Bunların iki şey deyirlər, deyirlər, atlarını. İmam Mustafaev olub birinci kağıtıya resubrikanının buddli tarizmirləsiq prezidenti mənmədəmin de bilirsiz. Mənmədəmin bilirsiz. Yətmiş yıl Sövvət mənmədəmini ürəhlərdən silə bilmədi. Hamın ürəyində qalmış mənmədəmin. Və o zaman mənim, dimişəm yenə deyirəm birin siftoxu yanda, mənim izədəlirlər. Stolmu üstündə üzbözləm. Mənmədəminin şəkili var idi. Bir çoğlan şəkillər var idi. Və Stolmu üstündə üzbözləm idi. Şəkəndə altında üç rəngdə bayraq var idi. Və o zaman mən əhd iləmişdim ki, ədmə imkanı düşsün, o imkanı mən yerinə yitirəm. Az neftin kurugu var. Az neftin dairesi var. Mən demişim ki, o daireya mənmədəminin heykəlinə qoymaq lazımda. O zaman mən peşli oxurdum, altın siftoxurdum. Demişdim ki, mənmədəminin heykəlinə qoymaq lazımda. Hətta bu arada məhtəbda oxurdum inşa da yazmışdım. Mən Aruzun belə bir inşa yazmışdım. O uşaq arzusu yazmışdım ki, mən Aruzu edirəm ki, elə bir vəzfə sahibi olun ki, həmən az neft dairesində, o zaman az nefq edirdi. Az neft dairesində, mənmədəmirəs vəzadənin büslü qoyulsun. Mənim tanımadın mədəmini, amma sözlüs ki, mən tan yerdin. Və birdə haratan kimlər tan yerdim, mənmədəmirəs vəzadənin. Bizim həyət var idi, yazıslar bünasa. Yazıslar uşaqlar idi, həmmız. Yüzdə qədər uşaq idi orda, yaşayırdıq biz. Həmmmızı artıq bilirdi, mənmədəmin kimdi, əli böyük sənəcərdə kimdi, topçu başı ofikini bulaq biz bilirdi. Biz bu ruhta böyüyürdü və bizim həyət o zaman qasıdarsıda, qasıdarsıda gelirdi. Dövlət daaxırını dövlət. Biz böyü arzularına yaşayırdıq. Amma bu rejim putın arzularımızı bizim pıça çevirdi. Qocaqdı bizi. Resmə qədər vəziyyətə gəlirəm. Resmə qədər vəziyyət oldukça ağırdıq. Dözülməzdə. Və bütün, bəyaq də deyim kimi, bütün buddırına qarası uğurların müqabirini, gimetlər belə elə bil ki, doroşa qoyulduq, yəni maya, doroşa qoyulduq, gimetlər günlər günü ağırdır, cəmadın vəziyyətə ağırlaşır. Bu nəyə görüb elə olunur? Omsıda biriləki millətin vəziyyətə ağırdıq. Gün gündən də ağırlaşır. Nazirlərə söylür. Nazirlər tənq edilir. Sokar belə gəldi, ondan sonra Sahir babayıb belə gətti, rövnək belə elə yir. Səhiyyə nazir, düzgünə parmır. Bunlar kimdilər? Bunlar üzülsən, piyadadılar. Bunlar peşqa deyirlər şahmətlə. Bunlar peşqalardırları. Bunların üzərində xaq qoyblar, məbələq qoyblar. Flan qədər verməlisən, hər ay verməlisən, mən görəm ki, Sahir babayıb da heç nə qoy məyibdilər. Hər şeyi söylürlər, Sahir babayıb. Sahir babayıb kimdakı? Bunun nənəsi əlmən olduğunu nə görəm? Bunu qoyblar, bu vəziyyətlə, bilindir. Və ay və ayda haqq verməlidir. Və ondan da başqa. Doğrudan mı bunu biz bilirik? Qalq bilir, prezənt bilmir. Prezənt bilmir ki, fərəc Sumqatın kağıtıbı fərəc gülirdik, kimdir? Nələri yoxdur? Bəyəm bunu bilmir, prezənt bunu bilmir. Mə qəri prezənt bilmir ki, qənzən icra başı, nələri var, nələri yoxdur? Mən bilirəm ki, o da bilməlidir. Bunu hamı bilir, prezəntin xəbəri yoxdur. Qeymətlər bahalaşır, cəmaat doluna bilmir, biz bilirik, prezəntin ondan xəbəri yoxdur. Burada iki məsli də çıxur ortalıqa. Birisiz, ya prezəntin xəbəri yoxdur, onda bir söz çıxır. Əgər xəbəri yoxdur, bunaca prezəntin. İkinci saab, prezəntin xəbəri var. İkinci saab çıxır. Bənə yoxdur, tədbir qılmır. Birisiz, bu eləyək, xaoxsa düşmükür, xaoxs vəziyyətə. Bilmirik nə deyək? Millət yaşıya bilmirir, deyirlək saal babayıv. O gündə bilmirəm, hansı bir özür ismi ifadəmə görür, bir qoca dılıqırdan intervyi götürürlər. Deyirlər ki, qazın qeyməti qalqır, nə deyə bilərsiniz? Deyirlər ki, tarif şurası. Tarif şurası bilək, prezənt bilək. Tarif şurası, mən 20 şurayı bilək. Tarif şurası kimdir? Tarif şurası da. Ondan sonra maliyə nazirliydə. Ondan sonra ne cədirlər, saal babayıv da. Bunlar heç nədirlərə? Bunlar peşqadan da peşqadılar. Bunlar da söymək lazım deyir. Bilisiz, nəyə görə? Yoxarı deməyək, yüzümüz çatmır. Hamı qorqur. Hamı qorqur. Mənə mürazət eləyir. Elə bil ki, mənimləm salayətim var. Əgər mən çıxış eləyirəm, mən mən salayətim var. Yanıma gəlib, oturub stolda, mən də qəbul eləmişəm, mənim millətimi övlarında. Stonstan pul qoru 820 mak pul. Diləm bu nədir? Diləm bu pulu qazandıran mən, yoldaşım bir de qızım. Üçümüzün əlimsə gələn 820 mak puldu. Diləm başa düştürmən, neyini mələyəm? Diləm xayrış eləm, bunu bölün üçümüzün arasında. Biz neyini yək? Biz 60 manada aydə verik nəqliyətə. 60 manada nəqliyətə verik biz. Mən bakırım, 60 manada nəqliyətə verəndən sonra, biz kamolada vəlanda verəndən sonra, bir de Qudanəkərdə, birimizin əyə qabısı cırrıla, birimizin pencəri cırrıla, biz qaldı xavada artıq. Biz neyini yək, dedin? Dedim, qızın hərdi işləyəm, bilməyəcəm, xəzarlə çəkirəm. Arbadan hərdi işləyəm, ona deyə bilməyəcəm, xəzarlə çəkirəm. Özümdən hərdi işləyəm, ona deyə bilməyəcəm, amma üçümüzün de 6 əsirimiz var. Dedim, qariləş, nənin salahiyyətim yoxdur. Mən heç kiməm, mən də sizin kiməyəm. Audə tən, vaxtinən bizim elmizdə gəlirdilər, atamın evində, atam gəlirdilər, şəhət herirdilər. Çattırırdı yoxarı. Dedim, qariləş, ziyalısız. Dedim, mən ziyalı olub, nəyinəmişəm? Ziyalı olmuşam müdafələmişəm. Ziyalı olub, 6 əsirlamışam. Ziyalı olmuşam, xaraca xərdə işləmişəm, dedim. Mən bundan başqa, mən andraxsızın sözünü çattıra biləm. Çattırın prezidentə. Dedim, bu bizim çıxışlarımıza prezident qulak asmır. Sosial şəbəkələrə baxmır. Qulak asmır. Ziyalı diyəndən biz ayrı cür başa düşürürüz. Ziyalı amca bizim resulukamızı hansı formada üç cür ziyalı var. Ziyalıdın biri pulu varsa, imkanı varsa bu ziyalı sayılır. İkinci təvəqə pulu yox. Demələ, vəzifəsi varsa az soq. Demələ, bu ziyalıdır. Amma əsir ziyalı ki, qanır, dərkeliyir. O ziyalı sayılmır. İkin əfər ziyalı sayılır. Pulu var və vəzifəsi var. Bunlar ziyalı sayılırlar. Bir isə, heç üçün mümkün dör marketlərə girmək. Hətta o günlərin, bilmirləm o özü deyib və yaxud bunun adından deyiblə, belə bir söz deyib, bir siyasətciyim. Deyib ki, tarif şurası, qimetlərə artırır. Amma prezidentə acıqa düşürük maaşlara və pensiyaları artırır. Tarif şurası nədir? Kimdir tarif? Məgər prezident bazarabın bir tarif şurası inə hə. Ləh verəsin tarif şurası nəm. Amni narazıdın. Onlar narazıdın bildirik ki, işi bilməyənlər gəlirlər və zifiye. Və güya da deyirlər ki, islağı təparırıq. Bir isəc, o çabanı qoyallar ki, yadına gəlməm ən vahdindən 1994-95-cildir, 24-25 yaşında deptatlar vardı bizdə. 24-25 yaşında, heç nə bilmirlər. Anca əlçalmaktan başqa bir şey, o zaman əlçalırdılar. əlçalmaktan başqa bir şey bilmirlər. Mən həmişə misal gətirirəm, dövlətdən misal gətirəm, də mən gətirən misal, də məli, əlçalın siyasətindən, diplomatiyasından, Türkiye'nin və bir də Almanya'nın. Bu ümumiyyətlə, buların, diplomatiyasından, buların siyasətlərinlərindən istifadərimək lazımdır, bol-bol istifadərimək lazımdır. Çünki bunlar ələ bil ki, ələ qurmuşdılar ki siyasəti. Çox düzgün şəxidə davam eləyirdin. Almanya də, də məli, belə bir xaricişlər nazırı var idi. 34-ci də çıxdı xaricişlər nazirliyindən, Konrad-Adinaur. Bunu çoxlarınızı eşinməmsin yəni ki, Konrad-Adinaur istifadə verdi vəzifəsindən, hidli hakimiyyətə gəldi. Ondan sonra, Konrad-Adinaur, də məli, müharibə qutarada müharib məqlub oldu, 77-98-ci də Konrad-Adinaur'un yaşı var idi, 72-73. Bunu təkirdinən, təyinir edirlər. Bir süz nəyə görəm? Adinaur gəlmək isəmirlədir. Mən 73 yaşım var mənim, amma gəldi bir süz nəyə görəm. Çünki düştümüz vəziyyətdən çıxmalıyıq. O bir söz müşir, çıxşirəm işlədirmişdir ki, bu vəziyyətdə biz düşmüşük və biz də bu vəziyyətdən çıxmalıyıq, bazarıb çıxmalıyıq. Konrad-Adinaur'un arəsi qalmışdı, amma övlatları, nəyət yoldur? Hamı səhələk olmuşum o arbədə. Amma təsəvir eləyi, Konrad-Adinaur, qıxsəkkizdir, qıxdokuz, yətəyə qəlmə deyidir. Buna çoxdan okumuşam mən. Demələ, konsiləri olandan sonra, gönal eləyi konsiləri olandan sonra, təsəvir eləyi ki, 52-53. il artıq dünyaya borz verməyə başladı. O kadar inkişaf eləmişdilər ki, Almanlar. Çox böyük inkişaf eləmişdilər. Demələ, artıq Adinaur'un yaşı vardı, 76-77 yaşı vardı. Demələ, işə bilirdi, puxtaraşmışdı. Yoldan gədən qoymurdular. Yaşı var, 30 bəylə qalqın azı yumulsun, deyəmən, cəvanları qoğremişə. Bu, cəvanlar da baxmaq lazımdı ki, nə işdə iş deyiblər, nə iş görüblər. Konrad-Adinaur'un yaşı vardı, 70-74 yaşı deyirim ki, gəlli oldu. Konsiləri, Almanyanı hara qaldırdı. 52-53. il artıq borz verirdi. Belə qaqmaq lazımdı. 28-ildi biz deyirik, inşaq veririk. 28-ildi deyirik, əvvəl idmən kompleksdəri soru hotellər, bu da bizim inşaqımızda. İndi bu saat qedir, böyük sür-sazışı. Başa düşün. Əgər hər hansı bir, bizim güzəştimiz, əlmələrin qalibiyyəti. Bizim hər hansı bir, necə deyələr, bir metruq qüzəştirəməyimiz, bizim azizdiyimizi bilir. Bu, 20-30-ildən sonra yenidən torpaqıd dağısında olasadılar bunlar. Bunu məbada qoymaq olmaz. Buna getməyə olmaz. İndi bən baxıram sosial şəbəkələrə yenidən, Jirnovski təsəvvəyliysin. Jirnovski, Satanovski, ondan sonra salabiya və kimdir, əvm-i haramdə də də mələlirlər. Yenidən bunlar başlayıblar. Şimdi görür nədir? Türk şəni qoymaq olmaz ki, böyük turan dubləti yaransın. Bunun deyir ki, Jirnovski, Satanovski da bonzüğüt tur. Di ki, o qoymaq olmaz. Çünki bilirsiz, bunların ən çox qoxtuqu turan məsələsidir. Hətta Jirnovski deyir ki, bunların yaralı yerini mən bilirəm Türklərin, kürt məsələsini, kürtlərə dublət verilmək lazımdır, dublətləri olsun, onda Türkə bunlarınla baca bilməyəcək. Təsəvvəyliyirsiz. Bak, bu nə qədər gedirlər? Biz amma Türkləridən qətkidə rəzəqlaşırıq Türklərdən. Nəyə qədər rəzəqlaşırıq? Çünki Rusya imkan vermir, Rusya izazə vermir. Şimdi Rusyanın yəgəni bir Rusya özə təkləni busa belə götürəmdə. Rusya yəgəni olur, Türklərinə bir dəşməkdir. Təsəvvəyliyirsiz. Bun mənə iraftanlar var idlər. Bir kədə qədərlər. Diplomat belə olmaz, belə olurlar, belə olurlar, belə olmaz, diyenlər var. Şimdi baxsınlar. 10 sefiri, 10 ölkələn sefirini qəri qayıtarır. Və yaxşı deyir. Bilirsiniz nəyə görə, səhbət nədən görsün, bət ondan qətmir ki, bunlar ne istiyirlər, nə dirilər səhbət, ondan qədir ki, Türkiyən təkləməyə, 10 diplomat, 10 ölkələn sefiri, Türkiyədə yerləşir. Birdən belə toparlanıb, bunlar qədiblər Türkiyəni xaricilə nazirliyinə. Nəyə görə bu la, diyenlər yokdu ki, bu 10 diplomat, diplomat bucudur eləyə bilməz, 10 nəfər birdən biriləşib qədə bilməz. Demələ, bunlar öz ölkələrdən tapışırı qalıblar. Biri qədib deyə bilər, ondan bir saksura digərə qədə bilər, əsləşkən bir başqası qədə bilər. Mən başa düşünəm ki, hər hansı bir sefir öz ölkəsindən təlimat almayanıq qədər, yəni bu bizdə belədi. Qədə bilməz. Başqa ölkəyəni xaricilə nazirlə qədə bilməz. Əgə, təlimat alməm bizdə. Mən fikir vermirdim. Mənə lazım olanda qerdim, əmin ölkəni xaricilə nazirləni yana qedirdim. İndi bu saatə 10 nəfər hissi olun ki, öz ölkələrdən tapışırı qalıblar və elə bilməyik ki, basqi qədə bilər. Türkəni xaricilə nazirli ilə. Bunlar kimlərdə? Türkəliyə bu, belədi ölkətdə ölkətdə ölkətdir. Bu, böyük dövlətdir. Bunun 100 milyonluq ahalisi var. Fəxam vaktında vaktı həməl ölkənin 20 faizi səfərbəli yolu alınır. Əgər belə səfərbəliyi alınarsa muharba olacağı tədirdə, bunu 20 milyon oldu çıxardabıları. Həm isə dövüşkən. Və bu, kimlərdə, qanadadı, hansı ki, Ermenistan dəsləri yirdi. Fransada Ermenistan dəsləri yirdi. Ondan sonra, Amerika'daki qanası tanımışdı. Belə ölkələr, dəsləməs dillər. O ölkələr ki, Türkiye bularından, həm NATO'da, həm Avrupa şurası birdir. Biz, Türkiye dəsləri olmağımızı bildirməliyik. Çünki, bizim yəgənlə yolumuz Turan yoludur. Türkiye deyik, Turan yoludur. Biz, nəcə Türkiye, həmişə bizim qanımızda olduğu kimi, bizdə Türkiye'nin yanda olmalıyıq. Dəsləri vermeliyik. Düzgün eləyir, səhv eləyir, bunun düşünməli deyilik. Türkiye yanda olmalıyıq. Turan dəlbəti yaranıcaq onusudur. Bunun dünyaya istəsədə, istəməsədə, bu Turan yaranmalıdır. Turan olucaq. Türkmenistan, Qazaxistan, Qırğistan, Özbəistan, Azərbaycan, Türkiye qaqavuzları qədər, dəfələrlə mən deməkəm, Uygu Rustamdan tutmuş, Çinin Saradlarından tutmuş, Tətiriyəsdə qədər. Bu dəlbəti yaranıcaq, Turan yaranımalıq və yaranıcaq. Səhdiq göstərisə düz eləyir. Biz Turan bir eləyik dedikdə, gözbünün qarışısından Türkiye gəlir, yox. Bir əfikəşmət düz gün deyir. Bir isiz, demişəm yenə deyirdəm ki, Çinin Saradlarından tutmuş, Tətiriyəsdə qədər. Böyük Turan yaranmalıdır. Turan dedikdə, Turkə nəd kirləşməyin, təkzə. Böyük zəgəli op demişkən. Vətən nə Turkiyədir? Türklərin nə Turkistan? Vətən böyük müəbbət bir olqiədir Turan? Bəli. Dik göstərəsə, böyün Turkiyənin diplomatiyası, deməni belə lazımdır. Diplomat sərt olmalıdır. Biz ancaq diplomatiyanın obrün üzünü götürürür. Kimsi bir qədər yaldaq-yaldaq baxır, gülümseyir, razılaşır, güzəşdəriyir. Böyük diplomatdır. Diplomat sərt olmalıdır. Demişəm yenə deyirəm. Bütün ölkələrin diplomatlarını götürəndə, mən, demişəm, üç ölkərin diplomatiyası mən öz müəbbə ölmək ölmüşəm. Turkiyanın, Almanyanın, güzəklərin bu qədər yenə bir təvsiyimsə budur ki, ayıq olun, tüketüklən seçin. Sürh nədir, barış nədir, savaş nədir, məqlubiyyət nədir. Mənim torpaqım ərazım. Əgər bu saat qalıb Rusya taxtaq altında, Ermen taxtaq altında. Demələ, mən üç bin şəhəti qurban vermişəm ki, Rusya asının bələğində alqağındırsın burada. Və burada Rus kelmələr işlənsin, Rusuz işlənsin. Məqlubiyyərdən deyirəm ki, taqlıq, qarabaq, mənim kidi. Orada mənim heç bir sənədim işləmmir. Heç bir sənədim işləmmir. Və Ermen'i yaraxlılarına, güya kib təmizlərinlər, güya geri çəkdirlər. Rus pasportı verirlər. Deyəcəklərin bu qədər ki, gələk olsun.