 Powszechna deklaracja praw człowieka Organizacji Narodów Zjednoczonych Nagranie LibriVox. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej. Więcej informacji o nagraniach lub wolontariacie na stronie LibriVox. Powszechna deklaracja praw człowieka. Preambua Trzecia sesja ogólnego zgromadzenia ONZ obradująca w Paryżu uchwaliła 10 grudnia 1948 r. jednomyślnie powszechną deklarację praw człowieka. Dokument ten stanowi niewątpliwie jedno z największych i najtrfalszych osiągnięć ONZ. Przetłumaczona na większość języków świata powszechna deklaracja praw człowieka zbiera oraz porządkuje osiągnięcia i postulaty człowieka, który od wielu setek lat to czy nieskończoną jeszcze walkę o swoją wolność i swoją godność. Zważywszy, że uznanie przyrodzonej godności oraz równych i niezbywalnych praw wszystkich członków wspólnoty ludzkiej jest podstawą wolności, sprawiedliwości i pokoju świata. Zważywszy, że nieposhanowanie i nieprzestrzeganie praw człowieka doprowadziło do aktów barwarzyństwa, które wstrząsneły sumieniem ludzkości i że ogłoszono uroczyście jako najwznieślejszy cel ludzkości dążenie do zbudowania takiego świata, w którym ludzie korzystać będą z wolności słowa i przekonań oraz z wolności od strachu inęzy. Zważywszy, że konieczne jest zawarowanie praw człowieka przepisami prawa, aby nie musiał doprowadzony do ostateczności uciekać się do buntu przeciw tyranii i uciskowi. Zważywszy, że konieczne jest popieranie rozwoju przyjaznych stosunków między narodami. Zważywszy, że narody zjednoczone przywróciły swą wiarę w podstawowe prawa człowieka, godność i wartość jednostki oraz wrówną uprawnienie mężczyzn i kobiet oraz wyraziły swe zdecydowanie popierania postępu społecznego i poprawy warunków życia w większej wolności. Zważywszy, że państwa członkowskie podjęły się we współpracy z organizacją narodów zjednoczonych zapewnić powszechne poszanowanie i przestrzeganie praw człowieka i podstawowych wolności. Zważywszy, że jednakowe rozumienie tych praw i wolności ma olbrzymie znaczenie dla ich pełnej realizacji. Przeto zgromadzenie ogólne ogłasza uroczyście niniejszą powszechną deklaracją praw człowieka, jako wspólny, najwyższy cel wszystkich ludów i wszystkich narodów. Aby wszyscy ludzie i wszystkie organy społeczeństwa, mając stale w pamięci niniejszą deklaracją, dążyły w drodze nauczania i wychowywania do rozwijania poszanowania tych praw i wolności i aby zapewniły za pomocą postępowych środków o zasięgu krajowym i międzynarodowym, powszechne i skuteczne uznanie i stosowanie tej deklaracji zarówno wśród narodów państw członkowskich, jak i wśród narodów zamieszkujących obszary podległe ich władzy. Artykuł pierwszy. Wszyscy ludzie rodzą się wolni i równi pod względem swojej godności i swych praw. Są oni obdarzeni rozumem i sumieniem i powinni postępować wobec innych w Duchu Braterstwa. Artykuł drugi. Każdy człowiek posiada wszystkie prawa i wolności zawarte w niniejszej deklaracji bez względu na jakiekolwiek różnice rasy, koloru, płci, języka, wyznania, poglądów politycznych i innych, narodowości, pochodzenia społecznego, majątku, urodzenia lub jakiegokolwiek innego stanu. Nie wolno ponadto czynić żadnej różnicy w zależności od sytuacji politycznej, prawnej lub międzynarodowej kraju lub obszaru, do którego dana osoba przynależy. Bez względu na to, czy dany kraj lub obszar jest niepodległy, czy też podlega systemowi powiernictwa, nie rządzi się samodzielnie lub jest w jakikolwiek sposób ograniczony w swojej niepodległości. Artykuł trzeci. Każdy człowiek ma prawo do życia, wolności i bezpieczeństwa swojej osoby. Artykuł czwarty. Nie wolno nikogo czynić niewolnikiem ani nakładać na nikogo służebności. Nie wolnictwo i handel niewolnikami są zakazane we wszystkich swych postaciach. Artykuł piąty. Nie wolno nikogo torturować ani karać lub traktować w sposób okrutny, nieludzki lub poniżający. Artykuł szósty. Każdy człowiek ma prawo do uznawania wszędzie jego osobowości prawnej. Artykuł szódmy. Wszyscy są równi wobec prawa i mają prawo bez jakiejkolwiek różnicy do jednakowej ochrony prawnej. Wszyscy mają prawo do jednakowej ochrony przed jakąkolwiek dyskryminacją, będącą pogwałceniem niniejszej deklaracji i przed jakimkolwiek narażeniem na taką dyskryminację. Artykuł ósmy. Każdy człowiek ma prawo do skutecznego odwoływania się do kompetentnych sądów krajowych. Przeciwczyną stanowiącym pogwałcenie podstawowych praw przyznanych mu przez konstytucję lub przez prawo. Artykuł dziewiąty. Nikogo nie wolno samowolnie aresztować, zatrzymać lub wygnać z kraju. Artykuł dziesiąty. Każdy człowiek ma na warunkach całkowitej równości. Prawo, aby przy rozstrzyganiu o jego prawach i zobowiązaniach lub o zasadności wysuwanego przeciwniemu oskarżenia o popełnienie przestępstwa, być słuchanym sprawiedliwie i publicznie przez niezależny i bezstronny sąd. Artykuł 11. Punkt pierwszy. Każdy człowiek oskarżony o popełnienie przestępstwa ma prawo, aby uznawano go za niewinnego doputy, dopóki nie udowodni mu się winy zgodnie z prawem podczas publicznego procesu, w którym zapewniono mu wszystkie konieczne środki obrony. Punkt drugi. Nikt nie może być skazany za przestępstwo z powodu działania lub zaniechania, nie stanowiącego w chwili jego dokonania przestępstwa według prawa krajowego lub międzynarodowego. Nie wolno także wymierzać kary wyższej niż ta, która była przewidziana w chwili popełnienia przestępstwa. Artykuł 12. Nie wolno ingerować samowolnie, w czyjekolwiek życie prywatne, rodzinne, domowe ani w jego korespondencję, ani też uwłaczać jego honorowi lub dobremu imieniu. Każdy człowiek ma prawo do ochrony prawnej przeciwko takiej ingerencji lub uwłaczaniu. Artykuł 13. Punkt pierwszy. Każdy człowiek ma prawo swobodnego poruszania się i wyboru miejsca zamieszkania w granicach każdego państwa. Punkt drugi. Każdy człowiek ma prawo opuścić jakikolwiek kraj włączając w to swój własny i powrócić do swego kraju. Artykuł 14. Punkt pierwszy. Każdy człowiek ma prawo ubiegać się o azyl i korzystać z niego w innym kraju w razie prześladowania. Punkt drugi. Nie można powoływać się na to prawo w przypadku ścigania wszczętego rzeczywiście z powodu popełnienia przestępstwa pospolitego lub czynu sprzecznego z celami i zasadami organizacji narodów zjednoczonych. Artykuł 15. Punkt pierwszy. Każdy człowiek ma prawo do posiadania obywatelstwa. Punkt drugi. Nie wolno nikogo pozbawiać samowolnie obywatelstwa ani nikomu odmawiać prawa do zmiany obywatelstwa. Artykuł 16. Punkt pierwszy. Mężczyźni i kobiety bez względu na jakiekolwiek różnicę rasy, narodowości lub wyznania mają prawo po osiągnięciu pełnoletności do zawarcia małżeństwa i założenia rodziny. Mają oni równe prawa w odniesieniu do zawierania małżeństwa podczas jego trwania i po jego ustaniu. Punkt drugi. Małżeństwo może być zawarte jedynie za swobodnie wyrażoną pełną zgodą przyszłych małżonków. Punkt trzeci. Rodzina jest naturalną i podstawową komórką społeczeństwa i ma prawo do ochrony ze strony społeczeństwa i państwa. Artykuł 17. Punkt pierwszy. Każdy człowiek zarówno sam, jak i we spół z innymi ma prawo do posiadania własności. Punkt drugi. Nie wolno nikogo samowolnie pozbawiać jego własności. Artykuł 18. Każdy człowiek ma prawo wolności myśli, sumienia i wyznania. Prawo to obejmuje swobodę zmiany wyznania lub wiary oraz swobodem głoszenia swojego wyznania lub wiary, bądź indywidualnie, bądź we spół z innymi ludźmi, publicznie i prywatnie, poprzez nauczanie, praktykowanie, uprawianie kultu i przestrzeganie obyczajów. Artykuł 19. Każdy człowiek ma prawo wolności opinii i wyrażania jej. Prawo to obejmuje swobodę posiadania niezależnej opinii, poszukiwania, otrzymywania i rozpowszechniania informacji i poglądów wszelkimi środkami bez względu na granice. Artykuł 20. Punkt pierwszy. Każdy człowiek ma prawo spokojnego zgromadzania i stowarzyszania się. Punkt drugi. Nikogo nie można zmuszać do należenia do jakiegoś stowarzyszenia. Artykuł 21. Punkt pierwszy. Każdy człowiek ma prawo do uczestniczenia w rządzeniu swym krajem bezpośrednio lub poprzez swobodnie wybranych przedstawicieli. Punkt drugi. Każdy człowiek ma prawo równego dostępu do służby publicznej w swym kraju. Punkt trzeci. Wola ludu jest podstawą władzy rządu. Bola ta wyraża się w przeprowadzanych okresowo rzetelnych wyborach, opartych na zasadzie powszechności, równości i tajności lub na innej równorzędnej procedurze zapewniającej wolność wyborów. Artykuł 22. Każdy człowiek ma jako członek społeczeństwa prawo do ubezpieczeń społecznych. Ma również prawo do użyć istniania poprzez wysiłek narodowy i współpracę międzynarodową oraz zgodnie z organizacją i zasobami każdego państwa, swych praw gospodarczych, społecznych i kulturalnych niezbędnych dla niego godności i swobodnego rozwoju jego osobowości. Artykuł 23. Punkt pierwszy. Każdy człowiek ma prawo do pracy, do swobodnego wyboru pracy, do odpowiednich i zadowalających warunków pracy oraz do ochrony przed bezrobociem. Punkt drugi. Każdy człowiek bez względu na jakiekolwiek różnicę ma prawo do równej płacy za równą pracę. Punkt trzeci. Każdy pracujący ma prawo do odpowiedniego i zadowalającego wynagrodzenia, zapewniającego jemu i jego rodzinie egzystencję, odpowiadającą godności ludzkiej i uzupełnianego w razie potrzeby innymi środkami pomocy społecznej. Punkt czwarty. Każdy człowiek ma prawo do tworzenia związków zawodowych i do przystępowania do związków zawodowych dla ochrony swych interesów. Artykuł 24. Każdy człowiek ma prawo do urlopu i wypoczynku, włączając w to rozsądne ograniczenie godzin pracy i okresowe płatne urlopy. Artykuł 25. Punkt pierwszy. Każdy człowiek ma prawo do stopy życiowej zapewniającej zdrowie i dobrobyt jego i jego rodziny, włączając w to wyżywienie, odzież, mieszkanie, opiekę lekarską i konieczne świadczenia socjalne i prawo do ubezpieczenia na wypadek bezrobocia, choroby, niezdolności do pracy, wdowieństwa, starości lub utraty środków do życia w inny sposób od niego niezależny. Punkt drugi. Matka i dziecko mają prawo do specjalnej opieki i pomocy. Wszystkie dzieci, zarówno małżeńskie, jak i poza małżeńskie, korzystają z jednakowej ochrony społecznej. Artykuł 26. Punkt pierwszy. Każdy człowiek ma prawo do nauki. Nauka jest bezpłatna przynajmniej w stopniu podstawowym. Nauka podstawowa jest obowiązkowa. Oświata techniczna i zawodowa jest powszechnie dostępna, a studia wyższe są dostępne dla wszystkich na zasadzie równości w zależności od zalet osobistych. Punkt drugi. Celem nauczania jest pełny rozwój osobowości ludzkiej i ugruntowanie poszanowania praw człowieka i podstawowych wolności. Krzewi ono zrozumienie, tolerancję i przyjaźń między wszystkimi narodami, grupami rasowymi lub religijnymi. Popiera działalność organizacji narodów zjednoczonych zmierzającą do utrzymania pokoju. Punkt trzeci. Rodzice mają prawo pierwszeństwa w wyborze nauczania, które ma być dane ich dzieciom. Artykuł 27. Punkt pierwszy. Każdy człowiek ma prawo do swobodnego uczestniczenia w życiu kulturalnym społeczeństwa, do korzystania ze sztuki, do uczestniczenia w postępie nauki i korzystania z jego dobrodziejstw. Punkt drugi. Każdy człowiek ma prawo do ochrony moralnych i materialnych korzyści, wynikających z jakiejkolwiek jego działalności naukowej, literackiej lub artystycznej. Artykuł 28. Każdy człowiek ma prawo do takiego porządku społecznego i międzynarodowego, w którym prawa i wolności zawarte w niniejszych deklaracji byłyby w pełni realizowane. Artykuł 29. Punkt pierwszy. Każdy człowiek ma obowiązki wobec społeczeństwa, bez którego niemożliwy jest swobodny i pełny rozwój jego osobowości. Punkt drugi. W korzystaniu ze swych praw i wolności każdy człowiek podlega jedynie takim ograniczeniom, które są ustalone przez prawo wyłącznie w celu zapewnienia odpowiedniego uznania i poszanowania praw i wolności innych i w celu uczynienia zadość słusznym wymogom moralności, porządku publicznego i powszechnego dobrobytu demokratycznego społeczeństwa. Punkt trzeci. Z niniejszych praw i wolności nie wolno w żadnym wypadku korzystać w sposób sprzeczny z celami i zasadami organizacji narodów zjednoczonych. Artykuł 30. Żadnego z postanowień niniejszej deklaracji nie można rozumieć jako udzielającego jakiemukolwiek państwu, grupie lub osobie jakiegokolwiek prawa do podejmowania działalności lub wydawania aktów zmierzających do obalenia któregokolwiek spraw i wolności zawartych w niniejszej deklaracji. Koniec, powszechnej deklaracji praw człowieka Organizacji Narodów Zjednoczonych, czytała Kaja Małek. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej, czytała Kaja Małek. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej, czytała Kaja Małek. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej, czytała Kaja Małek. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej, czytała Kaja Małek. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej, czytała Kaja Małek. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej, czytała Kaja Małek. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej, czytała Kaja Małek. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej, czytała Kaja Małek. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej, czytała Kaja Małek. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej, czytała Kaja Małek. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej, czytała Kaja Małek. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej, czytała Kaja Małek. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej, czytała Kaja Małek. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej, czytała Kaja Małek. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej, czytała Kaja Małek. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej, czytała Kaja Małek. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej, czytała Kaja Małek. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej, czytała Kaja Małek. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej, czytała Kaja Małek. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej, czytała Kaja Małek. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej, czytała Kaja Małek. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej, czytała Kaja Małek. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej, czytała Kaja Małek. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej, czytała Kaja Małek. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej, czytała Kaja Małek. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej, czytała Kaja Małek. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej, czytała Kaja Małek. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej, czytała Kaja Małek. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej, czytała Kaja Małek. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej, czytała Kaja Małek. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej, czytała Kaja Małek. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej, czytała Kaja Małek. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej, czytała Kaja Małek. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej, czytała Kaja Małek. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej, czytała Kaja Małek. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej, czytała Kaja Małek. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej, czytała Kaja Małek. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej, czytała Kaja Małek. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej, czytała Kaja Małek. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej, czytała Kaja Małek. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej, czytała Kaja Małek. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej, czytała Kaja Małek. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej, czytała Kaja Małek. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej, czytała Kaja Małek. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej, czytała Kaja Małek. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej, czytała Kaja Małek. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej, czytała Kaja Małek. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej, czytała Kaja Małek. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej, czytała Kaja Małek. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej, czytała Kaja Małek. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej, czytała Kaja Małek. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej, czytała Kaja Małek. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej, czytała Kaja Małek. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej, czytała Kaja Małek. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej, czytała Kaja Małek. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej, czytała Kaja Małek. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej, czytała Kaja Małek. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej, czytała Kaja Małek. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej, czytała Kaja Małek. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej, czytała Kaja Małek. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej, czytała Kaja Małek. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej, czytała Kaja Małek. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej, czytała Kaja Małek. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej, czytała Kaja Małek. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej, czytała Kaja Małek. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej, czytała Kaja Małek. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej, czytała Kaja Małek. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej, czytała Kaja Małek. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej, czytała Kaja Małek. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej, czytała Kaja Małek. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej, czytała Kaja Małek. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej, czytała Kaja Małek. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej, czytała Kaja Małek. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej, czytała Kaja Małek. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej, czytała Kaja Małek. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej, czytała Kaja Małek. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej, czytała Kaja Małek. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej, czytała Kaja Małek. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej, czytała Kaja Małek. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej, czytała Kaja Małek. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej, czytała Kaja Małek. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej, czytała Kaja Małek. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej, czytała Kaja Małek. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej, czytała Kaja Małek. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej, czytała Kaja Małek. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej, czytała Kaja Małek. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej, czytała Kaja Małek. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej, czytała Kaja Małek. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej, czytała Kaja Małek. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej, czytała Kaja Małek. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej, czytała Kaja Małek. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej, czytała Kaja Małek. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej, czytała Kaja Małek. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej, czytała Kaja Małek. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej, czytała Kaja Małek. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej, czytała Kaja Małek. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej, czytała Kaja Małek. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej, czytała Kaja Małek. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej, czytała Kaja Małek. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej, czytała Kaja Małek. Wszystkie nagrania LibriVox należą do domeny publicznej, czytała Kaja Małek. Artykulo 21. Artykulo 23. Artykulo 22. Artykulo 23. Artykulo 23. Artykulo 24. Artykulo 25. Artykulo 24. Artykulo 25. Artykulo 25. Artykulo 25. Artykulo 25. Artykulo 26. Artykulo 27. Artykulo 28. Artykulo 28. Artykulo 29. Artykulo 29. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 40. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 39. Artykulo 40. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 41. Artykulo 29. Artykulo 29. Artykulo 29. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30. Artykulo 30.