 Rusya'nın ali başqa mandanı belədiyəyi prezidentin ne ordusunu tən yaxınlan tanımadığı muharibəmi başlan, ne də xalqını tanımadığı? Dəyəri ziləclər, kanın onun üçün əfinindən sizləri salaməyirəm, əfədən mən şəmi iminəsizləyəm. Konu alımca ehtiyatta olan falkonik lehtinat Ilxan Şalivdi. Ilxan məlum, xoş gördük sizi. Xoş gördük. Ilxan məlum, belə siz ki, dünya gündəmi bu günlərdə çox mürəkəfti, belə ki, Rusya prezidenti Vladimir Putinin hismən səfərbəli etməsinlən sonura Rusya Ukrayna cəfəsində başqa yənlər dünyanın diqətini daha da də dəl və edip, bir hərvi çi kimi Rusya Ukrayna cəfəsində son başqa yənləri, son durumu nəcə dəyələndirirsiniz? Muharibə başlayandan belə deyik, bu güne qədər cəlinə mərhərlənin əslində nəticəsi kimi biz bunu qiymətləndirməliyik. Rusya əslində, Muharibəni normalda 96 sağda planlardığı halda, əcər Rusya başqa rəcahanın xəritələr üzərində planlardığı əməlliyət icra olamadısa ilç başlangızda və cəlib altı aya bir müddətə uzanıbsa, dimələ bu işin içində bir yanlışlıq var. Demək ki, Rusya nın hərbi beyin mərkəzinin Rusya ilə Ukrayna-yən Muharibəsində dair, ündoğullar əqsusə əməliyyat delər, əqsusə ərbəməliyyatın icərisində bir yanlışlıq var. Yanlışlıq nədə nibarətdir? Yanlışlıq onunla nibarət ki, ilk başta Rusya başqa rəcahı Ukrayna xalqını və Ukrayna silahlı qüvvələrini doğru güzcün qiymətləndirə bilmədi. Yəni, müharibələr planlanda kriteriyalar var. Də güz nisbətə var ordunun vəziyyəti. Ondan sonra xalqın hazırlığı, iqtisadi və diğer kriteriyalar. Nətizə etibarəyilə, əgər bu ilçim mərələdə ki, başqa rəcahan planının çox üstü də Rusya aili başqa mandanda prezidenti deyib, bunu təstikləmiştə və müharibə bu vəziyyətdə başladı. Və nətizə etibarəyilə onlar planlandıqı kimi getmədisə, nətizə bugün gəldiğimiz nətizədir. Əslində, müharibələr ilk mərələdə aili başqa mandanda təqdim edilməsidir üçün, xəritələrdə dızırlar. Sonra isə sahaya aili başqa mandanda planı təstik eləyər, əmələt planlarını. Müharibə və əmələtlər başlar, amma əmələtlər başlandıqı kimi, planlandıqı kimi getməyə bilər. Niyə görə müharibənin isərisində, Force Major Hallar dediğimiz Hallar yarandıq, Force Major Hallar nədəm? Məsələn, Rusya Ukrayna Muharibəsi fonunda, Rusya'nın Ukrayna'nın hərbi gücünün, ilk başta yalnız Ukrayna'nın hərbi gücünlə olacağını hesaqlanmışdı. Birinci həftədən sonra Ukrayna'nın sonun arxasında Şımalatlan kiqaliyansanın gücünün olacağını hesaq atmamışdı. Bütün hesaplar, hesap dəncləri orada altüst oldu. Biri var ki, məsələn, ilk Mərhələdə Rusya hesaqlanmışdı. Şunun 5 hərbi dairəsi var. Hər birinin isərisində 3-4 ordu var və tərkimində olan ziriyeli teknikalar, həsi asma vasitələrinə, fikirləşir ki, biz 96 gün Ukrayna ordusunu yerlə yeşsan eləri. Niye? Susəndə bilirsiniz deyində bu Global Four Power Indexində Rusya dünyanın ikinci silahlı güvvələri olaraq qeymətləndirilirdi. Ukrayna isə 19. bu edəməkdir ki, hardasa 15-in birə nisbətində bir gücü var idi. Amma bu birə bir sahədə Ukrayna inə Rusya qalsaydı, bu kətərli idi. Nə başverdi sahədə? Ukrayna nə şumali Atlantika Alliance nə daxil olan Avrupa ölçələri Amerika, bir başa maddi və her bir texniki vasitlərlə yardımda dəstəkləməyə başladı. Qırılma nöqtəsəsində orada başladı. Qırılma nöqtəsəsində nə dən ibarət idi. Amerika nələndilis proqramı tərsivəsində üstəcəli şumali Atlantika Alliance nə Ramstein, bir Ramstein, iki Ramstein, yüz və Ramstein dört görüşləri. Bu, aşı mali Atlantika Alliance nə daxil olan ölkələrin her bir gücünün iqtisadiatının maliə dəstəkini Ukrayna-ya servis etmiş oldu, dəstək mən asandı. Bunu təbii ki, Rusya hissədən də zaman baxımından artık gecidim. Nədən gecidim? Ukrayna silahlı qüvvələrinin gücü artaraq cədirdik, gücün ispətin də sahədə bir başa Rusya nəki azala cədirdik. Üstəcəli, 30 ölkənin də her bir gücünü dəstək baxımından indolara verə biləcəyə imkan daxılında qeymətləndircək, biz gördük ki, artıq müharibənin 190-cu günündən sonra Əmələt şəraitində Rusya nın müdafiə olunacaq Ukrayna-ın əşh vizumlar edəcək bir vəziyyətə gəldə, hansı ki, o günə qədər Rusya fikirləşirdik ki, vizumlarını davam ilətdirəz biləcək Ukrayna-ın bir gərə rəzlərinindir, nəzarətə gecidirəz biləcək. Qüsusən də donbaslan ala və Qirsun Zafarurcəsün üzərində Ukrayna-ın bir gər nəzarətə götürməməmiş isələrini. Bu, dədiyim, hər bir kömənin isərsində, eyni zamanda şımalə atlan, fikailə asımlarının köməyi fonunda, birdə nə başverdi, Ukrayna-da müharibəyə qaqlacaq bir müharibət hədribəsi olan çönürlələr kantingentiyaranda. Ona deyirlər hər bir fərdi kampaniyə. Bu, hər bir fərdi kampaniyənin üzvüləri Rusya da veçə qəvaq nəri deyirlər. Üqarşılır tərəftə isə bu, belə deyirlər, fərdi kampaniyə üzv olan ölkələr, voma təşkilatında cəmləş edirlər və bütün dünyada nə qədribəsi müharibət hədribəsi görmüş adamlar var yedi ki, öz ağrı suyundan təbii ki, malə qaynaqların qarşılığında Ukrayna-yəcəl borlandılar. Dolayısıyla Ukrayna-yədik ki, orda yaranında bir nizami ordu hansı ki, müharibəyə başlamış və davamını gətirdi. Bir də yediğimiz bu, hər bir fərdi kampaniyənin fərdləri, üzvüləri və dolayısıyla, onlar da çox təcrübələ illə müharibə təcrübələri var idi. Nəhtici itibari ilə cəldəyimiz mərhələdə gördük ki, artıq Rusya hücumlarını dəvam etməli olduğu halda hücum əzmi qırılmış oldu Rusya'na. Yəni, müharibələri necə belə deyidə bu, qırılma nöqdələri ne zaman ömələ? Əslində birinci hücum yədən tərəfi hücumları dayandırılmalıdır. Ondan sonra qarşı tərəf əşh hücuma əməllətlarını kətirməlidir. Bu mərhələyə qədər təbii ki, Rusya əməllətlarını, mən bir yerə qədər de uğrulu deməzdim. Çünki o, deydiyim, o cüzd ispətində çox daha fərqli zamanlarda başfərmələyidir. Dava mələtdirildi. Ülxan mələm, dedis ki, Rusya ordusunun hücum əzmi qırıldı. En zamanda bilisiniz ki, bu səfərbəliyi elandan sonra Rusya da bir saknaşma yaşanır. Səfərbəliyə dəlb olunacaq insanlar, ölkədən qaçmalar çalışırlar, qaçırlar daha doğrusu. Bu halda Rusya, Ukrayna da bir uğur əldə edə bilər, işxalqlıq planlarını davam ehtərə biləcək mi? Yəni, təbii ki, oradan oradan oradan çəsid eləyəndə, hücum nədən səfərbəliyi Rusya prezidenti de qeyd edir ki, bir səfərbəliyi həyata çəsirməyəcə et. Çünki hər birə suçlarımız çox ayət qədərdi. Nədən bunu etmə məzuburiyyətində qaldılar? Muharibədin, qrılma nökləsində onlar hər bir tavsirıqları, operativ strateja hər bir tavsirıqları yerinə yetirməz hala gəldilər. Ordu. Təbii ki, mənbələr fərql olaraq Rusya idkiləri bir rəqəmdə 6-minə yaxın bir rəqəm göstərir, Ukrayna da 90-minə yaxın özünün üçün, amma bunlar 60-min civarında hər iki tərəfdən, 50-60-min civarında bir qaytarılmaz idkiləri mail olub, əmələtlər siyatında hər iki tərəfin idkiləri düşünürəm və bunlar ölənlər yarallarda belə deyək. Bu da normalda bir ordunun tərkibidir. Rusya silahlı quvvələri normalda müharibəni aparacaq hər bir cüzünün 25 faizini itirmiş durumdadır. Təbii ki, bir ordu müharibəni aparanda müharibə, belə deyək hudum əzmı qırlanda və bu 25 faiz içəyə mərqala, bu bir yerdən təmin olun maaladı, yəni, idkilər bərpa olun maaladı, idkilərin də bərpa olunması mərhələli mərhələli həyata cüzdür. Təbii ki, Rusya da bu resursları birinci eşalon biriliş və biriləşmələri ordular ki, belə deyətələ belə yirdik ki, biz hudum etmə, əzmümüz üçün və yaxud əsludumun əməliyyatını çetirən uqrayın ordunu saxlamaq üçün, bizə əlavə ehtiyatlar lazımdır. Ehtiyatları da ehtiyat orduları da istifadə olundu. Bilir siz deyindir. Muharibə cənində olur birinci eşalon orduları, ikinci eşalon orduları. Rusya iki yüzüncü günə qədərki mərhələdi, təxminən bütün ikinci eşalondaki ordularını da zəl bilədə məliyyatlar tiyatına aşağı yoxarı döş qabilətini itirilmiş vəəzət icət edir. Gismən. Və bunu təbii ki, bərpa edəm vəliyi deyir, səfərbərliyə girdi. Səfərbərliyədə nə baş verdi? Qatırılırsa, bizim tam da bu günə təsad-ı fəyillən tariqə nəzər salsaq, bizim qətər üçünlü müharibəmizin başlanmasına, bizim xalb, zəmiyyət müharibəyi gitmək üzərinə, ne də ifort və iradesini ortaya qoymuştusa? Əslə, səfərbərliyə idarələrimiz özləri çoşbaşq almışlar ki, bu qədər səfərbərliyə itiyatını biz hara iriləşdirəcək, imkanımız yoxdur bunu. Yəni, qısa bir müddətdə qəbul etmək yönətmək. Əslə, ahli başqamanda da belə məruz etmişdir ki, bizim səfərbərliyə itiyatlarımız esfaq problemi orməcə. Bu xalqın əslində yanaşmasıdır. Rusya da biz nəyi gördük? Rusya da tam bunun əksinə gördük. Nədən, xalqın əslində mədburen, media qarşısında müharibəni dəstəkləməsində onun da, daxilən, mənən müharibəni dəstəkləməyə razı ormağın-mağını gördük. Əcər, bir xalq müharibənin davamı üçün, ahli başqamandana ordiya dəstəh vermək istəmirsə, bunun uğurlu olmasını hesaplamaq çox sətindir. Nədən sətindir? Bir döştü, bir döştü, müharibə qatlan döştü, iki istədən ibarətdir. Onun müharibə mənəvi psixoloji hazırlıqı və döşə hazırlıqı. Əə, mənəvi psixoloji hazırlıqı yoxdursa, döşən əskərim və döşəcək səfərbərliyə itiyatının, hiz bir uğurdan qələbədən daxışma qormaz. İndi biz əslində Rusya'da. Onun müşahə edilir icəvəm, bən biraz adətən dövlət başlılarının ünvanına çox böyük sözlər, çəskün sözlər ifadə etməyən tərəftəli deyiləm. Aba mən belə qanatı gəldim ki, Rusya adına Rusya'nın ahli başqamandanı belə deyəyi prezidentim, nə ordusunu tə qaqından tanımadı müharibəmi başlan? Nə də xalqını tanımadı? Çünki bir ahli başqamandan, buna əmin olmasa müharibəyə biz başlayacaq, biz ordu əmələtləri keçirəcək, xalqda ordunu dəsləkləyəcək, əminliyə olmayan xalqlar müharibəyə başlamamalıdır. Bunu müharibə öncəsi bu təsdi olunmalıdır, bu yoxlanmalıdır, o qənaatə cəlməlidir. Yadırsası 2020-ci ilin 12 yur hadisə, Tovus hadisəsində, bir də nə cənral, rəhmətli, Polatəşmovun şəhədəti ilə bizim xalq nə hala gəldik? Bir cəcə inən. Əslində, bizim əzmimiz, yəni, qarşımızda ki, düşmənə varışı göstərəcəyimiz, xalqın münausibəti, siyasi iradəya ötürüldük. Belə deyidə, aili başqamanda da baxıq ya, bununun gözəlinə olabilər, xalq müharibəni istiyir məsələsi, bu təzavizə qarşı, tətdilərə qarşı. İndi biz bunu Rusya da gördük mü? Əksinə qaçırlar ölkədəniz. Dolayısıyla demək ki, burada köçün də bir yanlışlıq var. Bir adam müharibəni istiyirsə, qalq istəmirsə, müharibə dərhalda yandırılmalıdır. İndi bilirsiniz nə baş verirdə, Rusya'nın bu rəferin bu məsələsinə, belə deyik, ardını cətirmək ilə məsələdi, xüsusən də bu səfərbərli infonunda, Rusya düşünür ki, bu halda, xüsusən də bu Dombastaniyə Skoluganskın, qüsusonun, zəparojiçsi, belə deyik öz əraziləri kimi tanımasalar, gələ də deyiklə beynəxal köküda, bunların nəzarətə götürünməsini, əsaslandırmaq belə cəhətin olacaq. Bu birinci məsələ, ndi rəferin dümrə Rusya-i biriləştənməyi çalışacaqlar, ikinci məsələdə, Rusya bilir ki, əslində Rusya'nın belə deyiklə, siyasi hər beyin mərkəzləyə də bilir ki, bu səfərbəlik də faydalı olmayacaq müharibənin də var mütün. Əlində olan taktiki nüvəs ilahının istifadəsində bir zəmin lazımdır. Əlində olan taktiki nüvəs ilahının istifadəsində zəmin nə olabilər? Əraziləri Rusya-i biriləşəndən sonra, qarşıda ki, cüzdərə qüsanda Şumali Atlantikalyansına, Amerika, dicəri ölkələrək ki, bu mənim ərazimdir. Məhribələr burada gəlisə, mənim istifadəm taktiki nüvəs ilahının istifadəsində liyə gittim? Bunu əslində bir az o beynəxal qüqudan cələcəkdə qaçma təhsilərinin azaltma, mekanizmi kimi bu əndi paracislər Rusya-da baş verir. Əgər bu ərazilərə, Hücum oğluna, Söro-Kolaynolduşu tərəfindən, o zaman bu əraziləri qeymət veriləcək. Yəni, Rusya-i erasına hücum kim tamləzə? Zətin bu, bilədə, bu müharibələrin 7 çatıfonunda tis tələsi, bu əraziləri referendum çətirib bunu etməyə nəsində məqsədə ondan ibarət cələcəkdə, eğer Rusya siyasi və hərbi beyin mərkəzi olaraq, taktiki nüvəs ilahının istifadə etməsi qərarını verirsə, liyə gittimliyi bunda tapazıq ki, bu ərazilər bizim ərazilir. Artıq Ukraynaq, Səndindoları açıq açıq nə deyir? Rusya deyir ki, biz artıq müharibəlirli, natoyunan müharibəli, açıq açıq nə deyirlər. Rusya nəziri də gizlətmir ki, biz natoyunan döşürük Rusya prezidenti deyir, beyin haqq yüzlərinə döşürük. Dolayısıyla bunun nüvətin mərələdə mən düşünürəm ki, onlar da bilir ki, bu səfərbərli eikətləri də, bu strateji apiratik planları dəstəhlə bilməcək. Nə görə, 3. səviyarlı səfərbərli eikətləri döş hazırlıq olmadan belə, müharibə dəxiləlilməsi zanlı hədəfcədə, zanlı hədəf. Sıradan çıxarılmağa yönələ bir şey. Çünki qarşıda ki, silahlar Ukrayna da nə deyirlər. Dünyada bu güncü gündə mümkün olabiləcək, istifadə olunabiləcək. Nə qədər yüksəh dəqiqlihli silahlar varsa Ukrayna da də. Bu, istiyirsiz bayraqdə təbəki, 2. pilotsuz aparatlarını götürək, istiyirsiz Haymarraki, Yael-i Matesraki Stingerlər, Cavillinlər Yəni, lülədən çıxdısa, rəkət çıxdısa, mərmi çıxdı hədəftə %100 isabət də anlamına gələn bir Ukrayna silahlanmasında olan ordu, xüsus əndəyində ordu nə də psiloloji dövüş hazırlıq. Ukrayna nə azından vizual olaraq görüntü olaraq videolarda biz görür ki, tərhəzinin cözünə qoyandı. Bir də nə Ukrayna'lı əskəri, nə bərabər olacaq bir dövüş hazırlıq ona malişdir. Ona görə bu, belədəyə, səfərbərliyin rəfərindumun gedəcək proseslərə nə qədər təsiri olabilecək məsələsi, Rusya'nın Takti ünüvəsilahının işlədik, işlətməməsində qərar vermə yönündə gədən proseslərdir. Sizcə, dədiyiniz kimi, Rusya ünüvəsilahından istifadə edəcəm, buna qərab edəcəm yoxsa? Yəni, bunu belədəyək ki, Rusya'nın buna qərar verməsi normalı tiyaritik olaraq mümkündür. Amma praktik olaraq bunun gerisini necə getirə bilərləri düşünmək lazımdır. Praktiki sən yəni gərisini nə baş verəcək? Şumala Atlantik Alliansı Aksıq müharibənin ilk günündən belə birinci aydından soru açın bələdə. Aksıq aksıqana dedik ki, Rusya Takti ünüvə hareketləri Ukrayna de istifadə edəcəm, Şumala Atlantik Alliansı onun orduları da bu liyək etməz özündə sağlayın. Rusya istifadə edəcəsə, eynisini de Şumala Atlantik Alliansı Rusya qarşı istifadə edəcək. Aksıq deyirlərmi? Deyirlər. İndir, Rusya əslində istifadə edəcəm deyib də soranına olacağını əslində özü praxinozlaşdırabilmir, nə baş verə bilər. Rusya əslində əslində səhədə nə baş verər, orası onun üçün qaranlıqda, səhədəcə bir fikirdi. Yəni, kəskin demiyim o ünvana. Bir də mən bu Rusya prezidentinin xarizmasını ində bildiğimiz üçün, əslində bu biraz siyasətdə BLEV şantaş qarşı gücüyü, şantaj etməyir ələmən qeymətləndirəm. Yəni, mənim bu gücün var. Fəadə edə bilərəm, görüntü budur ki bir şantaş ve BLEV oyunu cədir səhədə. Və nəticə etibarı ilə Rusya bu qərarı tearyetik olaraq deyirəm verməsi mümkündür. Praktiki olaraq qərarı verib də arxasında durması mümkün deyil. Nə görə? Siz təsəvrilən ki, taqtiki növə ümumiyyətlə, növə rakit başlıxlı rakitlər təhcə Rusya də deyil ki. Dünyanın 9 ölkəsində bu taqtiki növə rakitləri üçün səndə bunların nənazından 6-sə Rusya qarşısında olan ölkələrdə məsələsi kimi yanaşanda bunun qarşı dəvəq haqqına Rusya hazır deyil. Son olalaraq, elxam mələm bu muharibənin qalibi üquan olacaq yoxsa Rusya sizdir. Əslində bu muharibədə qalib olan tərəfi olmayacaq bilir siz nədən bu itkilər ki var əslində bən belə deyiləm bu insan itkiləri, ərazilərin itkiləri, icti tərəfin ölkümətlər uğraq muharibəyə yanaşması bu muharibədə qalib də yox kimin sə kimi əsə güzəşdə getməsə fonunda muharibəsinin bitməsə kimi qeymətləndir, məli. İlahi ki Rusya dediyi kimi muharibə qutaracaq elə qutarmayacaq. İlahi ki də Ukrayna dediyi kimi muharibə bitəcək, muharib elə bitmədik. Muharibə tərəflərin hansınınsa hansına hələdən sonura güzəşdə gitməsi ilə bitəcək. Sağ olun, ilxan mələm, teşəkkü edəyəm. Sağ olun.