 Ja, het is weer bijna zover, hè. De jaarlijkse afsluiting van het zwarte pietendebat. En niet te gereden te strijten over wanneer mogen de pepernoten nu in de winkel liggen. Of kruipnoten, soms is het moeilijk bij het houden. Je vraagt je misschien afwomer over dit soort dingen soms zo'n gedoe is over feestdagen en hoe het wel en hoe het niet hoort. Nou, dat heeft te maken met dat feestdag, zoals Claas, is een ritueel. En ritueelen die markeren de belangrijke momenten in ons leven. Dat er kunnen momenten in zijn als volwassen worden of trouwen of kinderen krijgen. Maar het zijn ook de momenten in het jaar, christelijke feestdagen, maar ook andere momenten in het jaar die markeren we ritueel. En daarmee geven we een soort van stabiliteit en rust aan ons leven. We zeggen dit zijn de belangrijke momenten en daar kunnen we van moment naar moment leven. Als dan de pepernoten dus al in augustus of september in de winkel liggen, dan ondermijnt dat gevoel. Dan ontstaat het idee dat blijfbaar vindt u een consumptie, belangrijker dan geduld hebben, dan de dingen op hun juiste tijd doen. En als wij het gevoel krijgen dat de manier waarop we sinds de klaas vieren, bijvoorbeeld met de zwarte piet, dat dat wordt bedreigd, dan voelen we ons ook aantal aangevallen. Dat is toch traditie, dit doen we toch altijd als zo. En het was nooit racistisch, nu zit ik hier niet om de geschiedenis van zwarte piet uit te pluizen. Sowieso de geschiedenis van volksritueel lucideren is altijd vrij lastig, er zijn vrij weinig bronnen en ritueelen hebben altijd verschillende oorsprongen. Dus dan kun je wel zeggen, ja maar het komt toch van het roed en dat roed heeft dan het odin te maken. Ja, misschien is dat een van de oorsprongen, maar dat sluit niet uit dat er ook een racistische oorsprong is, zo werken ritueelen in eenmaal. Maar wat ik wel kan zeggen is dat waarom wij ritueelen zo belangrijk vinden en waarom wij die ritueelen in het jaar, die dat jaar markeren zo belangrijk vinden is, juist omdat wij eigenlijk in chaotische tijden leven, in de periode dat de sociologen de laat moderne tijd noemen, is er eigenlijk vrij weinig om je aan vast te houden, er is weinig stabiliteit. En als dan zoals de afgelopen jaren er in de crisis de andere opvoegt, dan merken we dat die behoefte aan volkstraditionaliteit om daarvan vast te houden, die is toch wel belangrijk voor ons. Dit maakt ook dat hele zwarte Piet is racisme, nou ja dat eerst was een kunstproject, zo ontzettend geniaal, want als er dus een probleem is in je land, in dit geval systemisch racisme, wat eigenlijk onbesproken blijft en wat misschien meer aandacht verdient, als je daar al jaren over aan het roepen bent dat dat speelt, maar niemand luistert, nou ja, dan is er dus even tegen een heilig huisje aanschoppen, misschien helemaal niet zo'n prachtige idee. En ik moet zeggen, ik vond het zelf in eerste instantie, toen ik daarvoor het eerst ook over hoorde, ik vond het zelf ook wel even moeilijk, er is dan toch het gevoel van ja, ik heb het nooit als racistisch ervaren, ben ik dan een racist, je gaat aan jezelf twijfelen, maar als ik er dan langer over nadenk, dan ben ik toch eigenlijk het liefst dat we bij een feest dag als deze, het moment waarop we de tijd markeren, waarop we onze identiteit markeren, ja, dat we dat doen zonder dat we daarbij een hele geschiedenis van onderdrukking en van misbruik hoeven op te rakelen. We leven te slotten in een multiculturele of sociologische, zou ik zeggen, een purale of superdiverse samenleving en ja, daar zijn veranderingen soms nodig. Maar goed, daar zal ik het een andere keer over hebben, ik moet nu even weer verder met inpakken, want anders krijg je niet de tijd te lachen.