 Het avontuur van Zwarte Peter, dit is een LibriVox opname. Alle LibriVox opname behoren tot het publieke domein. Voor meer informatie of om je aan te melden als vrijwilliger, ga naar LibriVox.org. Opname door Peter Zinn, het avontuur van Zwarte Peter, door Arthur Cannon Doyle. Nooit heb ik mijn vriend in een betere gedaamte, zowel geestelijk als fysiek, gekend dan in het jaar 95. Zijn stijgende roem had een enorme praktijk met zich gebracht. En ik zou mij aan een onbescheidigheidsschuldig maken, indien ik zelfs ook maar zins speelde op de identiteit van enige van de voorname kliënten, die steeds onze nedere gedrempel in Baker Street overschreden. Holmes, echter, even als alle grote artiesten, leefde voor zijn kunst en uitgezommend in het geval van de hertog van Holder Ness, heb ik zelden gezien dat hij een hoge beloning eiste voor zijn onschatbare diensten. Ja, hij was zo omwereld of zo grillig, dat hij dik was zijn hulp wijgerden aan de machtigen en de rijken, wanneer het op te lossen vraagstuk zijn sympathie niet had. Terwijl hij zich onafgebroken weken kon wijden aan de zaken van de een of andere arme kliënt, wanneer dienstgeval die vreemde en dramatische eigenschappen bezat, welke werkte op zijn verbelding en waarbij als het ware zijn scherpsinnigheid zich voelde uitgedaagd. In dit merkwaardig jaar 95 hadden verschijnen een vreemd soortige en uiteenlopende gevallen zijn aandacht gevraagd. Waaronder de arrestatie van Wilson, de bekende kanarifokker, welke een waarpesthol uit het iest en van Londen verwijderde. Kort naar dit geval kwam het drama van Woodmans Lee en de zeer geheimen omstandigheden waarin de dood van kapitein Peter Kerry was gehuld. Een opzomming van de daden van Sherlock Holmes zou niet compleet zijn, waarin daarin niet voorkwam een vermelding van deze zeer ongewone zaak. In de eerste week van juli was mijn vriend zo dikwels en zo lange tijd afwezig, dat ik daaruit opmaakte dat er iets aan de hand was. Het feit dat verschijnen ruwuitziende mannen in dien tijd bij ons aanschelden en haar kapitein Bessel vroegen, deed mij begrijpen dat Holmes ergens aan het werk was onder een van zijn vele vermommingen en namen, waaronder hij zijn eigen machtige persoonlijkheid verborgen. Hij had minstens vijf kleine wijkplaatsen in verschillende delen van Londen, waar hij vermommingen bewerkstelligde of aflegde. Hij zei er mij niets van zijn werk en het was mijn gewoonte niet om een verklaring uit te lokken. Het eerste daadwerkelijke teken dat hij gaf van de richting waarin zijn onderzoek leiden, was buitengewoon. Hij was voor het ontbijt uitgegaan en ik zat juist het mijne te gebruiken. Toen hij de kamer binnenkwam met zijn hoed op het hoofd en met een grote, van een weerhaak voorzien een speer, als een paraplu onder zijn aan. Goede hemel, Holmes, riep ik. Je wilt toch niet beweren dat je met haar ding onder de arm door Londen gewandeld hebt. Het bijna de slager heenweer gereden. Naar de slager? En ik kom met buiten gewone eetlust terug. Er kan geen verschil van mening zijn, waarde wat ze, over de waarde van lichaamsbeweging voor het ontbijt. Maar ik wil er iets onder verwedden, dat je niet kunt raden welk soort lichaamsbeweging ik heb gehad. Ik zal het niet proberen. Hij lachte, twijlerd zich koffie in z'n gong. Indien je in de winkel van allerdeisen had kunnen kijken, zou je een dood varken gezien hebben, hangen er aan een haak in de zolder en een meneer in z'n hemsmouwen, ijvrig in de weer, het dier met dit wapen te doorboren. Ik was die ijvige meneer en ik heb meer van overtuigd dat ik, al wend ik al mijn kracht aan, met een enkele worap het varken niet kan doorboren. Wil je het ook eens proberen? Voor geen geld. Maar waarom deed je dat? Omdat het mij toescheen dat dit indirect verband houdt met het geheim van Woodmans Lee. Ha! Hopkins! Ik ontwink gisteren nog je telegram en ik verwacht je. Kom binnen en zit met ons aan. Onze onangendiende bezoeker was een buitengewoon beweegelijke man. Ongeveer 30 jaar oud gekleed in een gewoon fantasie-kostum, maar met een rechte houding van iemand die gewend is in een uniform. Ik herkende hem dadelijk als Stanley Hopkins, een jonge inspecteur van politie, voorwins toekomstholms grote verwachtingen koesteren. Terwijl deze op zijn beurt de bewondering en de eerbiet toonde van een leerling voor de wetenschappelijke methode van de behoemde amateur. Zijn voorhoofd was bevolkt en hij zat daar als iemand die in de grootste verslagenheid verkeerd. Nee, dank u, meneer. Ik heb ontbeten vorig keer heen ging. Ik heb de nacht in de stad doorgebracht, want ik moest gisteren mijn rapport uitbrengen. En wat had je te rapporteren? Niets, meneer. Absoluut niets. Dat is geen voorderingen gemaakt? Nee. Wel, wel. Dan zal ik mij eens met een zaak moeten bezighouden. Ik zou garen willen dat u het deed, meneer Holmes. Het is mijn eerste grote zaak en ik ben ten einde raad. Kom om eens hemels wil en help mij een handje. Wel, wel. Het treft dat ik reed alle beschikbare aanwijzingen en het rapport van het eerste onderzoek met enige zorg heb gelezen. Apropos, wat denk je van het zakje van Robbevel, gevonden op het terrein van de misdaad? Is dat geen aanwijzing? Hopkins keek verwonderd op. Het was het tebakzaakje van de man zelf, meneer. Z'n naamletter stonden erin. Bovendien is het duidelijk dat hij als oudkapitein van een waardtuig dat op de Robbevangst ging, zo'n tebakzaak, had. Maar hij had geen pijp. Nee, meneer, wij konden geen pijp vinden. Hij rookte inderdaad zeer weinig. Maar het was mogelijk dat hij het tebak kreeg van zijn vrienden. Ongetwijfeld. Ik memorier al in dit punt omdat wanneer ik de zaakinhalten had gehad, ik geneigd zou zijn geweest daarvan het punt van uitgang voor mijn onderzoek te maken. Mijn vriend Dr. Watson weet echt er nog niets van de zaak en ik zal er niets minder aan toe zijn wanneer ik de toerdrag nog eens hoor. Geef ons dus in het kort de bijzondere reden weer. Stanley Hopkins haalde een stuk papier uit zijn zak. Ik heb hier enige data en feiten uit het leven van de dodenman. Kapitein Peter Carey. Hij werd in 45 geboren, was dus vijftig jaar. Hij was een stout moedig en succesvol ropbevanger en walfisvader. In 1883 was hij kapitein van de stoomboot Sea Unicorn uit Dundee. Hij had achtereen volgens verschillende voorspoedige reizen gedaan en in het jaar 1884 zij hij de zeevaar wel. Daarna reist hij in de jaren en kocht eindelijk een klein buiten, Woodmans Lee genaamd, bij Forest Row in Sussex. Daar heeft hij zes jaar gewoond en daar is hij nu juist een week geleden gestorven. Er zijn enige zeer bijzondere eigenaardigheden om trentenman te vertellen. In het gewone leven was hij een waarpuritein, een zwijgende in zichzelf gekeerde man. Zijn huishouden bestond uit zijn vrouw, zijn dochter, 20 jaar oud en twee dienstboden. Deze laatste veranderde nog alleenst, want het was nooit een prettige betrekking bij hem en soms was het er gewoon niet uit te houden. De man was een echte termijn-dronkaart en wanneer hij in zoek een stemming was, een ware woesteling. Het is gebeurd dat hij zijn vrouw en zijn dochter midden in de nacht de deur uitjoeg en in het park afgranselden totdat het gehele dorp buiten het hek in rap en roer ervoor stond door het geheel. Eens werd hij veroordeeld wegens mishandeling van de oude predikant die hem opkwam zoeken om de meeste om te houden over zijn gedrag. Kortom, meneer Holmes, u zou ver moeten gaan om een gevaarlijke man te vinden dan Peter Cary en ik heb gehoord dat hij aan boord van zijn schip dezelfde manieren reeds had. Hij was bekend in de vaart als zwarte Peter en deze naam was hem gegeven niet alleen naar aanleiding van zijn donker uiterlijk, maar ook vanwege zijn humeur. Dat de schrik was van ieder om hem heen. Ik behoef niet te zeggen dat hij verafschuwd en vermeden werd door de gehele buurt en ik heb geen enkel woord van spijt gehoord over zijn verschrikkelijk einde. In het rapport van het onderzoek zult hij gelezen hebben, meneer Holmes, van de hut van de man. Maar misschien weet uw vriend er nog niet van. Hij had zichzelf een houten huisje gebouwd. Hij noemde het altijd de hut. Enige honden de meters van zijn huis en daar sleep hij elke nacht. Het was een kleine hut met één vertrek, 16 voet lang bij 10 voet breed. Hij hield de sleutel in zijn zak, maakte zelfs de bed op, hield de hut zelf schoon en veroorloofde aan niemand de drempel te overschrijden. Aan beide zijden zijn kleine ramen die door gordijnen zijn bedekt welke nooit opgehaald worden. Een van deze ramen zag uit op de grote straatweg. En wanneer er snachts licht brandde, maakte de mensen elkaar daarop op merkzaam. En vroegen ze raf wat zwarte Peter wel zou doen. Dat is het raam, meneer Holmes, dat ons tenminste enige aanwijzing bij het onderzoek verschafd. U herinnert zich dat de medsalaar, Sleeter genaamd, die om één uur snachts van forest rook kwam, twee dagen voordat de moordplaats had, stil stond bij het voorbijgaand van Wootmans-Lee en bleef kijken naar het licht dat nog tussen de bomen scheen. Hij houdt vol dat de schaduw van het hoofd van een man zichtbaar was op het gordijn en dat de schaduw zeker niet van Peter Kerry was, daar hij deze goed kende. De man had namelijk een korte baard, geheel anders dan de kapitein. Dat zegt hij, maar hij was twee uur in de herberg geweest en het is een tamelijk groot eind van de weg tot aan de hut. Bovendien heeft het betrekking op maandag en de misdaad werd op woensdag gepleegd. Dinsdag was Peter Kerry in het allerslechts de humeur, dronken en woest als een gevaarlijk wild dier. Hij strompelde door het huis en de vrouwen maakte dat ze wegkwamen wanneer ze hem hoorde naderen. Laat in de avond gingen hij naar zijn hut. Omstreeks twee uur in de morgen hoorde zijn dochter, die met open raam sliep, een verschrikkelijke gil uit deze richting. Maar het was niets ongewoond, hem te horen razen en tieren wanneer hij dronken was. En daarom dan zei er geen verdere notitie van. Bij het opstaan om zeven uur bespeurde de dienstboden dat de deur van de hut open stond. Maar zo groot was de vrees voor de man, dat het middag was voordat iemand zich in de hut durfde te wagen om te zien wat er van hem geworden was. Door de open deur kijkend zagen zij een toneel dat hem met bleke gezichten naar het dorp deed rennen. Binnen een uur was ik op het terrein en had de zaak in handen. Nu, ik heb tamelijk sterke zenuwen zoals u weet meneer Holmes, maar ik geef u mijn woord dat ik gereelde van ontzetting toen ik mijn hoofd in dat kleine huisje stak. Kleine en grote vliegen, bromden en grondsten en de vloerende wanden waren al in een slachtplaats. Hij had het een hut genoemd en het was ook een hut, want men zou zich aan boord van een schip gewaant hebben. Aan de ene zijde was een bedstee en daarvoor stond een zeemanskist, kaarten en een werkkijker, een schilderij van de sea unicorn, een aantal logboek op een plank. Juist datgene wat men in de hut van een scheepskapitein verwacht te vinden. En te midden van het alles aan schouden men de wand zelf, met een vervrongen gelaad als een verloren ziel in de hel. Rek door zijn brede borst was een stalen harpoon gedreven en wel met een kracht dat het wapen nog diep in de houten wand was gedrongen. Hij was als een vlinder op een stuk karton geprikt. Natuurlijk was hij morst dood en was dat geweest vanavond ogenblik dat hij die laatste doodskreet geuid had. Ik ken nu een methode meneer en ik brecht ze in toepassing. Alvoor als ik toestond dat iets van zijn plaats werd genomen, onderzocht ik zorgvuldig de grond buiten en ook de vloer van de kamer. Er waren geen voetstappen. Je bedoeld dat je ze niet hebt gezien? Ik versuik u meneer dat ze er niet waren. Bij een goede halkens, ik heb in vele misdadigd onderzoek geleid, maar ik heb er nog nooit in gezien die geplicht was door een vliegend wezen. Zolang de misdadiger op twee benen blijft, moet er enige aanwijzing op de grond voor de wetenschappelijke forzaar zijn te vinden. Het is niet te geloven dat deze met bloedbespadde kamer geen spoor bevatten en dat ons zou kunnen helpen. Ik heb echt eruit het onderzoek gemerkt dat er enige punten waren die geen niet over het hoofd heb gezien, is het niet? De jonge inspecteur trok een erbarmelijk gezicht bij de ironische opmerkingen van mijn vriend. Ik was een dwaast door u niet dadelijk te hulp te roepen, meneer Holmes. Maar dat is nu helemaal gebeurd. Ja, er waren verschillende voorwerpen die onze speciale aandacht vroegen. Eén ervan was de harpoon, waarmee de misdad werd gepleegd. Deze was van een rek aan de muur genomen. Twee andere waren er nog en er was een lege plaats voor de derde. In de schacht waren er de woorden SSC Unicorn Dundee gegrafeerd. Dit schener op te wijzen dat de misdad gepleegd was in een ogenblik van woede en dat de moordenaar het eerste het beste wapen gegrepen had dat voor de hand lag. Het feit dat de misdad om twee uur in de morgen werd gepleegd en dat niettemin Peter Kerry nog gekleed was, deed vermoeden dat hij een aspraak had gehad met de moordenaar. Het geen ook nog gestaafd werd door het feit dat er twee lege rumglazen op tafel stonden. Ja, zei Holmes, ik tek dat bij de veronderstellingen annemelijk zijn. Waren er nog andere drank in het, behalve rum? Ja, er stonden nog twee flessen waarvan er één brandewijn de andere whisky bevatten. Maar daar hebben we niets aan, daar de fles er vol waren en daar half nog een niet aangebroken. In elk geval heeft de aanwezigheid van die fles er toch enige betekenis, zei Holmes. Hadden we echt er nog iets meer horen van de voorwerpen die volgens je mening betrekking op de zaak hebben. Dat lag dat tabakzakje op tafel. Op welk deel van de tafel lag het? Het lag in het midden. Het was natuurlijk van Robbevel. De harengehuid had een leren riempje om het vast te binden. Aan de binnenzijde stond PC. Ongeveer een half ontsware tabak was er nog in. Uitmuntend, wat meer? Stanley Hopkins haalde uit zijn zakkenotieboek. De omslag was versleten en de bladzijden verkleurd. Op de eerste bladzijde waren geschreven initialen J, H, N en de datum 1883. Holmes legte het op tafel en bekeek het op zijn bijzondere manier, terwijl Hopkins en ik over zijn schouders stuurde. Op de tweede bladzijde stonden de letters C, P, R en daarna kwamen verschijnde riksen van getallen. Onder andere hoofden waren Argentinië, Costa Rica en San Paolo, alle met tekens en cijfers erachter. Wat maak je hieruit op? Vroeg Holmes. Het ga in de nummers te zijn van effecten. Ik dacht dat J, H, N de voornet is wagen van een makalar en dat C, P, R zijn client is geleest. Proberen is Canadian Pacific Railway, zei Holmes. Stanley Hopkins mompelde iets binnen Smon's en sloeg met zijn hand op het dijbeen. Wat ben ik toch een dom oor geweest, riep hij. Natuurlijk is het zoals u zegt. Dan moeten wij alleen de initialen J, H, N oplossen. Ik heb er eens een lijst van effectenmakelaars in 1883 nagegaan, maar ik kan geen naam vinden waarop deze letters betrekking kunnen hebben. Toch weet ik dat dit het belangrijkste is van al het gen ik heb gevonden. U zult toestemmen, meneer Holmes, dat er mogelijkheid bestaat dat deze initialen zijn van de tweede man die aanwezig was. Het andere worden van de mordenaar. Ik zou het tevens op willen wijzen dat de aanwezigheid van een document dat betrekking heeft op een grote hoeveelheid papieren van waarde ons voor de eerste keer enige aanwijzing geeft voor een bewegereden voor de misstaat. Het gelaad van Sherlock Holmes toonde aan dat hij geheel van de wijs was gebracht door deze nieuwe verwikkeling. Ik moet u gelijk geven, zei hij, en ik erken dat het notitieboek waarvan in het rapport niet gesproken wordt, elke hypotheze die ik mij gevormd had te niet doet. Ik had mij een theorie van de misstaat gevormd waarin hiervoor geen plaats was. Heb u getracht enige van de hier genoemde effecten op te sporen? Er wordt overal onderzoek naar gedaan, maar ik vrees dat het registra van de aandeelhouders van deze Zuid-Amerikaanse fondsen in Zuid-Amerika is en dat er enige weken moeten verlopen eerwijde aandelen op het spoor kunnen komen. Holmes had de omslag van het notitieboekje met zijn vergrootglas bestudeerd. Hier is een vlek, zei hij. Ja, meneer, het was een bloedvlek. Ik vertelde u reeds dat ik het boek van de vloer opgerapte. Was de bloedvlek aan de onder of aan de bovenkant? Aan de onderkant. Het geen natuurlijk bewijst dat het boek is gevallen na dat de misstaat gepleegd is. Juist, meneer Holmes, ik maakte reeds die gevolgst trekking en concludeerde voorts dat de moorden naar het boekje heeft laten vallen toen hij haastig de vlucht nam. Het lag dicht bij de deur. Ik veranderstel dat geen deze effecten gevonden is onder de papieren en kaarten van de dode man. Nee, meneer, heb u enige reden om aan die stal te geloven? Nee, meneer, er is geen niets weggenomen te zijn. Wel, wel. Het is zeker een zeer interessant geval. Er was ook nog een mes, is het niet? Een scheermes, dat nog in de schede was. Het lag bij de voeten van de dode. Je vrouw Cary heeft verklaard dat het het eigendom van haar man was. Holmes bleef enige tijd in gedachten zitten. Wel, zei hij uiteindelijk. Ik denk dat ik erin zelf heen moet gaan en zelf het in en onder opnemen. Stanley Hopkins uit een kreet van blijdschap. Dank u, meneer. U neemt mij daardoor een zware last van de schouders. Holmes hief zijn vinger op tegen de inspecteur. Het zou veel gemakkelijker zijn geweest wanneer je een week eerder waart gekomen, zei hij. Maar zelfs nu behoeft een bezoek nog niet geheel doeloos te zijn. Watson, in die je tijd hebt zou ik garen willen dat je ook meeging. Als je zo goed wilt zijn een rijtuig te bestellen, Hopkins, zullen wij binnen een kwartier gereed zijn om naar Forest Road te vertrekken. Aan het kleine tussenstation uitgestapt, reden wij nog enige meilen door de overblijfselen van zich ver uitstrekkingen wouden. Die eens deel uitmaakte van dat grote bos dat zolang de Saxie's er hoorde tegen hield. Het ondordringbare woud dat meer dan 60 jaar lang het bolwerk was van Bretagne. Uitgestrekt stukken waren geveld, want hier was de plaats waar de eerste ijzermijnen in het land werden ontgonnen en de bomen werden gerooid voor het smelten van het Erz. Tans hebben de rijkere lagen van het noorden deze industrie tot zich getrokken en niet dan deze van bomen beroofde plekken en de grote gaten in de grond wijzen op de arbeid van het verleden. Hier op een open plaats, op een overigens dichtbegroeide heuvel, stond het langwerpig, lang stenenhuis. Het welk men langs een kronkelende weg bereikte. Ticht bij deze weg en aan drie zijden omringt door strak gewas, stond een klein houten huisje. Dat was het toneel van de moord. Stanley Hopkins brecht ons eerst naar het huis, waar hij ons voorstelde aan een schieuwe oude vrouw met grijze haren, de weduwe van de vermoordeman, wie geel en rampzalig gelaat met de vreesachtige uitdrukking en de rode randen omgeven ogen, sprak van de harde jaren en de mishandelingen waaraan zij had blootgestaan. Bij haar was haar dochter, een bleekmeisje met mooi haar, wie ogen ons uitdagingt aankeken toen zij vertelde dat zij blij was dat haar vader dood was en dat zij de hand zegende die hem had neergeveld. Het was een vreselijk huishouden dat de zwarte Peter Kerry zichzelf gemaakt had en wij voelden ons als het wagen opgelucht, toen wij weer buiten in de zon stonden en een pad dwars door het veld insloegen daardoor de dodenman zelf gemaakt was. Het huisje was zeer eenvoudig van hout opgetrokken met een dak van tengels. Eén raam was naast de deur en een andere aan de andere zijden. Stanley Hopkins haalde de sleutelijt zijn zak en had hem in het slot gestoken toen hij plotseling met een uitdrukking van verrassing op het gelaat nou keurig het slot onderzocht. Iemand heeft getracht de deur te openen, zeiden hij. Iran viel niet te twijfelen. Het hout eromheen was weggesnijden en het ging zo wit als of het kort geleden gedaan was. Oms onderzocht het raam. Mijn heeft getracht ook dit te forceren, maar wie het ook is geweest, hij is er niet ingeslaagd om binnen te komen. Het moet al een zeer armzalig inbrikker zijn. Dit is een zeer buitengewone zaak, zeiden inspecteur. Ik zou erop durven te zweren dat deze tekens gisteren niet aanwezig waren. Misschien een of andere nieuwsgierige uit het dorp, opperde ik. Dat is niet waarschijnlijk. Er zullen al weinig mensen in het dorp zijn die nu een voet op deze grond durven zetten. Laat staan in de hut gaan. Wat denkt u ervan, meneer Holmes? Ik denk dat het geluk ons zeer gunstig is. Je bedoelt dat de persoon terug zou komen? Dat is zeer waarschijnlijk. Hij kwam in de verwachting de deur open te zullen vinden. Hij tracht er naar binnen te gaan door het slot te openen met het lemmet van een klein penna-mes. Hij kon het niet gedaan krijgen. Wat zal hij nu doen? De volgende nacht terugkomen met een doormatiger stuk gereedschap. Dat zou ik ook zeggen. Het zal nu slechts van ons liggen indien wij er niet zijn om hem te ontvangen. Laat mij intussen de hut van binnen eens bekijken. De sporen van het drama waren verwijderd. Maar overigens had men de meubelen, de kaarten enzovoorts precies gelaten als ze waren gevonden na de mort. Gedurende twee uur bekeek Holmes met sterk gespannen aandacht elk voorwerp op zijn beurt. Maar zijn gelaap toonde dat het resultaat niet zeer bevredigend was. Zeg eens eenmaal onderbrak hij zijn onderzoek. Heb je iets van deze plank genomen, Hapkens? Nee, ik heb niets van zijn plaats genomen. Iets is hier weg genomen. Er is minder stof op deze hoek van de plank dan verderop. Het kan een boek geweest zijn. Het kan ook een doos geweest zijn. Wel wel, er is niets meer te doen. Laat ons een weinig in die schone wouden gaan rond Doelenwatson en een paar uur wijden aan de vogels en de bloemen. Wij zullen u later hier weer ontmoeten, Hapkens, en zien of wij ergens sinds meer bekend kunnen worden met de heer die in de afgelopen nacht hier een bezoek heeft gebracht. Het was elf uur toen wij ons in Hinderlaag opstelden. Hapkens was ervoor om de deur van de hut open te laten. Maar Holmes was van mening dat hier door de achterdocht van de verindeling zou worden opgewekt. Het slot was zeer eenvoudig en alleen een stuk lemmet was nodig om het open te maken. Holmes opperde eveneens de mening dat het beter was buiten te wachten tussen de struiken en niet in de hut. Op die manier konden wij de man bespieden als hij in Lucifer aanstak en zien wat zijn plannen waren voor deze nachtelijke visite. Het was een langduurig en vervelend wachten en toch bracht het iets mee van de zenuwachtigheid die de jager ondervindt wanneer hij naast de waterpoel ligt en wacht op de komst van het durste geroefdier. Welk vreedmonster zou uit de duisternis naar ons toekomen sluippen? Als het een wilde tijger ermis daad, die zich alleen zou laten vangen aan van hopige worsteling met zijn scherpe tanden en klauwen? Of zou het blijke te zijn een sluipende jakhals, alleen gevaarlijk voor de zwakken en onbeschermde? Stil als muizen lagen wij neergedoken tussen de struiken, wachtende op hetgeen zou komen. Eerst hoorden wij nog de voetstappen van de dorpelingen, die zich verlaat hadden, of wel stemmen uit het dorp, maar één voor één stier voor deze afwisselingen weg en werd het doodstil om ons heen. Alleen hoorden wij nog het slaan van de dorpsklok en het geruis van een fijne modgege die op het bladerdak boven ons neerviel. Het had half twee geslagen en het was het donkerste uur dat aan de dageraad vooraf ging. Toen wij allen werden opgeschikt door een zacht, maar duidelijk geknars in de richting van de tuinduur. Iemand was binnengekomen. Weder heerste er geruime tijd stilte en ik begon redst te vrezen dat het een false alarm was, toen zachte voetstappen gehoord werden aan de andere kant van de hut. Een ogenblik later hoorden wij weder geknars. Een man was bezig het slot open te breken. Ditmaal was zijn behendigheid groter of zijn gereedschap beter, want even daarna vernamen wij het draaien van de scharnieren. Daarna werd een lucifer aangestoken en het volgende ogenblik was de hut verlicht door het flickerende schijnsel van een kaars. Door de dunne gordijnen konden wij precies zien wat er binnen voor viel. De nachtelijke bezoeker was een mager jong mens, met een zwart snortje, dat vooral de dodelijke bleekheid van zijn gelaad deed uitkomen. Hij kon niet veel ouder dan twintig jaar zijn. Ik heb nog nooit iemand gezien die blijkbaar zo bang was, want zijn tanden klapperde zichtbaar en hij beefde van het hoofd tot de voeten. Hij was gekleed als een heer, had een korte jas met korte broek aan en een pet op. Wij zagen hoe hij met verschrik de ogen rondkek. Daarna zette hij het eindje kaars op tafel en verdwenen in der hoeken, waar wij hem niet konden zien. Hij kwam met een groot boek, in van de journaals, terug. Op tafel leunend bladerde hij erin, tot hij hetgene vond wat hij zocht. Met een neidige beweging van zijn gebal de vuist sloot hij het boek, bracht het weer naar zijn plaats en blies het licht uit. Ter nauwere nood had hij zich omgekeerd om de hut te verlaten, of de hand van Hopkins was aan zijn keel. En ik hoorde zijn luide gil van ontzetting, toen hij begreep dat hij gesnapt was. De kaars werd weer aangestoken en daar stond onze ongelukkige gevangenen, rillend en bevend in de ijzeren greep van de detective. Hij viool neer op een kist en keek hulpeloos van de een naar de ander. Nu waarde heer, zei Stanley Hopkins, wie ben je en wat kwam je hier doen? De man herstelde zich zo goed mogelijk en keek ons aan. U zei detective, vermoed ik, zei hij. U denkt dat ik betrokken ben bij de dood van kapitein Peter Carey. Ik verzeker u dat ik onschuldig ben. Dat zullen we zien, zei Hopkins. Allereerst, hoe is uw naam? Ik heet John Hopley Nelligan. Ik zou gewoon zijn Hopkins een blik van verstandhouding wisselen. Wat kwam het hier doen? Kan ik in vertrouwen tot u spreken? Nee, zeker niet. Waarom zou ik het dan vertellen? Indien hij niets hebt te zeggen, kon dat u voor de rechtbank wel eens slecht bekomen. De jongeman aarzolde. Wel, ik zal het u vertellen, zei hij. Waarom zou ik het niet doen? En toch zou ik dit ouderschandaal niet garene weerzien opgerakeld. Heb je ooit gehoord van Dawson en Nelligan? Ik kon aan het gezicht van Hopkins zien dat hij er nooit van gehoord had. Holmes, echter, gaf blijk van grote belangstelling. U bedoeld de bankiers, zei hij. Zeg hij een failliet met een tekort van een miljoen. Ruineerde de halve bewolking van Cornwall en Nelligan maakte zich uit de voeten. Juist, Nelligan, als mijn vader. Eindelijk kregen we dus iets positiefs. En toch scheen er een grote gaping tussen een bankier die met een noordenzond was verdwenen en kapitein Peter Kerry aan de wand geregen met een van zijn eigen harpoonen. Wij luisterden allen aandachtig naar het geen het jonge mens te vertellen had. Het was mijn vader, wie alleen de zaken aan ging. Dawson had zich teruggetrokken. Ik was destijds nog slechts tien jaar, maar toch oud genoeg om de schande te beseffen. Men heeft altijd beweerd dat vader al de effecten stal en er mee van doorging. Dat was niet waar. Hij was vast een stelliger van overtuigd dat wanneer hem de tijd gelaten werd om alles te gelden te maken, alles terecht zou komen en iedere crediteur zijn geld zou krijgen. Hij ging met zijn klein jacht naar Noorwegen. Juist voor het beveld tot zijn inhegtenisneeming werd uitgevaardigd. Ik kan mij nog de laatste avond herinneren, toen hij moeder voor haar welzijde. Hij liet een lijst achter van de effecten, die hij meenam. En hij zwoer dat hij zou terugkomen met opgericht hoofd en dat niemand, die hem vertrouwd had, nadeel zou leiden. Daarna werd het taal nog teken ooit meer van hem gehoord. Zowel hij als het jacht schene verdwenen. Wij geloofden, moeder en ik, dat hij met de effecten die hij had meegenomen op de bodem der zee lag. We hadden echt er een trouwe vriend die nog zaken doet en hij ontdekte enige tijd geleden dat enige van de effecten die mijn vader had meegenomen weder op de londense beurs waren verkocht. U kunt u onze verbazing voorstellen. Maanden ben ik bezig geweest om zo op het spoor te komen en eindelijk na veel moeilijkheden vernam ik dat de oorspronkelijke houder was geweest, kapitein Peter Cary, de eigenaar van deze hut. Natuurlijk informeerde ik naar de man. Ik vond uit dat hij het bevel gevoerd had over een wolfisvaarder, die uit de Noordpolzee terugverwacht werd om streekse tijd dat mijn vader naar Noorwegen ging. De herfst van dat jaar was zeer stormachtig en er was een lange opeenvolging van stormwinden uit het zuiden. Het was zeer goed mogelijk dat het jacht van mijn vader Noordswaard was gedreven en daar het schip van kapitein Peter Cary had ontmoet. Als dat zo was, wat was er dan van vader geworden? In elk geval zou, wanneer ik kon bewijzen uit de verklaring van Peter Cary, hoe deze effecten in zijn bezit en op de beurs waren gekomen, daaruit blijken dat mijn vader ze niet had verkocht en dat hij geen persoonlijk voordeel beoogde toen hij ze meenaam. Ik kwam naar Sussex met het plan de kapitein op te zoeken, maar op dat ogenblik had juist zijn geweldadige doodplaats. Ik last in het verslag een beschrijving van zijn hut, waarin ook stond dat de oude journalen van zijn schip bewaard waren gebleven. Het viel mee op dat wanneer ik kon zien het geen in de maand augustus 1883 aan poort van de Sea Unicorn was gebeurd, ik inlichtingen zou krijgen over het lot mijn vaders. Ik trachtig gisteren nacht deze boeken in te zien, waar kon de deur niet open krijgen. Vannacht probeerde ik het nog eens en slaagde, maar vond dat de bladzijden die betrekking hadden op die maand uit het boek waren geschuurd. Op dat ogenblik was ik een gevangenen in uw handen. Is dat alles? Vroeg opkins. Ja, dat is alles. Hij sloeg de ogen neer terwijl hij het zijde. Heb je niets anders te vertellen? Hij aarzelde. Nee, er is niets. U is hier niet geweest voor gisterenavond? Nee. Welke verklaring heb je dan hiervoor? Rip Hopkins, terwijl hij het notitieboekje met de voorletters van de gevangenen op de eerste bladzijde en de bloedvlek op de omslag voor de dag haalde. De ongelukkige viel bijna om van schrik. Hij bracht de handen voor zijn gezicht en beefde wereld zijn riet. Waar hebt u dat gevonden? Stotte hij. Ik wist het niet. Ik dacht dat ik het in het hotel had verloren. Dat is genoeg. Zijde Hopkins bars. Alles wat genocht te zeggen hebt, kunt je voor de rechter bewaren. Tans gaat je met mij mee naar het politiebureau. Wel, meneer Holmes. Ik ben u en uw vriend zeer verplicht dat u gekomen bent om mij te helpen. Zoals nu gebleken is, was uw tegenwoordigheid niet nodig en zou ik de zaak ook zonder u tot dit einde hebben gebracht. Niet te min ben ik u zeer dankbaar. Kamers zijn voor u in het Bramblatch Hotel besproken. Ter half kunnen wij samen naar het dorp wandelen. Wel, Watson, wat denk je ervan? Vroeg Holmes, toen wij de volgende morgen terugreisten. Ik kan zien dat geniet voldaan zijn. Oh ja, mijn waarde Watson. Ik ben vollek om te vreden. Dat neemt niet weg. Dat de methodes van Stanley Hopkins mij niet bevallen. Ik had mij in hem bedrogen. Ik koest er de betere verwachtingen van hem. Iemand moet steeds de zaken van twee kanten bekijken en daarop bedacht zijn. Dat is de stelregel bij elk onderzoek. Van twee zijden. En wat is dan de andere zijde? Het onderzoek dat ik heb ingesteld. Het kan misschien niet zo opleveren. Dat weet ik nog niet. Maar ik zal het tot het einde volgen. In Baker Street lagen verschijrende brieven voor Holmes. Hij nam maar één op, opende hem en barste in een zegenvierend lachen uit. Uitmuntend Watson. Mijn onderzoek marcheert prachtig. Heb je papier? Ja, schrijf dan een paar telegrammen voor me. Sumner, huurbaas Redcliff Highway. Zend drie man tegen morgenochtend tien uur. Battle. Dat is mijn naam daar. Het andere telegram moet geadresseerd worden Inspector Hopkins 46 Lord Street Brighton. Kom morgenochtend half tien ontbijten. Belangrijk. Zijn indien verhinderd. Sherlock Holmes. Wel Watson. Deze zaak heeft mij tien dagen achterin geen rust gelaten. Tans ban ik haar geheel uit mijn gedachten. En morgen denk ik, zullen wij er voor altijd het laat te van horen. Precies op tijd verscheen inspecteur Stanley Hopkins. En samen deden wij het uitmuntende ontbijt dat je vrouw Hudson had klaargezet. Aller eer aan. Die jonge detective was in de wolken over zijn succes. Dus u gelooft dat uw oplossing de juiste is. Vrouw Holmes. Ik zou niet weten wat er zwak in moest zijn. De zaak schijnt mij toch niet gezond. Je verbaast me meneer Holmes. Wat zou er dan nog aan kunnen ontbreken? Wordt elk punt de ruwverklaring opgehelderd. Ongetwijfeld. Ik heb uitgevonden dat de jonge Nelligen op de dag van de misdad in het Bramwich Hotel is aangekomen. Hij kwam onder voorwensel golf te komen spelen. Zijn kamer was gelijk vloers en hij kon uitgaan wanneer hij dat verkoos. Diezelfde nacht ging hij naar Woodmans Lee. Sprak met Peter Cary in de hut, twisten met hem en doden hem met de harpoon. Verschrikte over hetgeen hij had gedaan, vluchtte hij de hut uit. Waarbij het notitieboekje, dat hij had meegebracht om Peter Cary over die verschillende effecten te ondervragen, op de grond viel. U zult misschien hebben gemerkt dat achter enige van die effecten een kruisje was gezet. Achter de meeste stond echt er niets. Die, waar een kruisje achter stond, waren de laatste tijd op de beurs Talonde verhandeld. Maar de overige waren vermoedelijk nog in het bezit van Cary. En de jonge Nelligen zou, volgens zijn eigen verklaring, ze garne terug hebben om recht te doen wedervaren aan de krediteuren van zijn vader. Na zijn vlucht durfde hij de hut niet weer te naderen, maar eindelijk overmanden hij zich om de informatie te bekomen, die hij nodig had. Dit is toch alles eenvoudig en duidelijk. Homs glimlachten en schudden het hoofd. Het scheent mee toe dat er een maar is, hopkins, en dat wel omdat de oplossing totaal onmogelijk is. Heb je wel eens getracht een harpoon door een lichaam te drijven? Neen, tuttutt, beste meneer. U moet werkelijk en dergelijke dingen uw aandacht wijden. Mijn vriend Watson zou u kunnen vertellen dat ik mij een gehele morgen met die oefeningen heb beziggehouden. Het is niet gemakkelijk, en er is een sterke en geoefende arm voor nodig. Maar deze stoot werd met zulk een kracht toegebracht, dat de punt van het wapen zelfs nog diep in de houten wand throm. Is u van mening dat dit aan bloedarmoede leidende jong mens bij machten is geweest zo'n vreselijke aanslag te doen? Is heideman die met zwarte Peter rum met water zat te slurpen in het holle van de nacht? Was het zijn profiel het welk twee nachten vroeger op de gordijnen is gezien? Nee, nee, hopkins, wij moeten naar een ander en meer gevaarlijk persoon zoeken. Het gezicht van de detective werd gestadig langer terwijl homespraak. Zijn hoop en eerzucht kreeg het zwaar te verduren. Maar hij wilde zomaar zijn stelling niet prijs geven. U kunt niet ontkennen dat Nelken die nacht in de hut aanwezig was. Dat bewijst het boekje. Ik geloof dat ik bewijze genoeg heb om een jury te vreden te stellen. Zelfs al is u in staat in mijn redanering een zwak punt te ontdekken. Bovendien, meneer Holmes, ik heb mijn hand gelegd op mijn man. Wat die verschrikkelijke persoon van u betreft, waar is hij? Ik denk dat hij nu zachtjes aan het toestoep staat, zei Holmes ernstig. Ik denk Watson dat je goed zou doen die revolver daar binnen je bereik te houden. Hij stond op en legde een stuk papier op een tafeltje. Nu zei wij gereed, zeiden hij. Er werd buiten luidgesproken, en een ogenblik later opende je van hutsende deur en zeiden dat er drie mannen waren die naar kapitein Bezzel vroegen. Laat ze één voor één boven komen, zei de Holmes. De eerste die binnenkwam, was een klein in één gedrommen mannetje, met rode wangen en grijze bakkebaartjes. Holmes had een brief uit zijn zak gehaald. Hoe heet je? Vroeg hij. James Lancaster. Het spijt me Lancaster, maar de equipage is vol tallig. Hier is een halve pont voor de moeite. Kom in deze kamer en wacht er even. De tweede man was een lange uitgedroogde kerel met sluikhaar en ingevallen wangen. Zijn naam was Hugh Pattons. Hij kreeg dezelfde boodschap, zijn halve pont, en moest ook even blijven wachten. De derde was iemand van een merkwaardig voorkomen. Een woest gelaad werd omgeven door een verwarde haardoor zijn baard en twee brutale zwarte ogen glinstelde van onderdikke overhangende wenkbrauwen. Hij groeten en stond op de manier van een zeman met zijn pet in de hand. U naam? Vroeg Holmes. Patrick Kearns. Harpoonwerper? Ja, meneer. 26 reizen. Dan die, vermoet ik? Ja, meneer. En bereidt op een schip dat onderzoekingsreizen naar de Noordpel gaat doen aan te monsteren? Ja, meneer. Welke gaasje? Acht pont per maand. Kun je dadelijk een bord gaan? Zo draai ik mijn aanstelling heb. Heb je je papieren? Ja, meneer. Hij haalde een hoop smeren gebladen uit de zak. Holmes zag ze in en gaf ze daarnaar terug. Jemand juist de man die ik nodig heb, zei de hij. Hier ligt op dit tafeltje de monsteroel. Als je tekent is de zaak op orde. De zeman draaide zich om en nam de pen op. Zal ik je tekenen? Vroeg hij. Over de tafel buigend. Holmes leunde over zijn schouder en bracht hem beide handen over zijn hoofd. Zo is het goed, zei de hij. Ik hoorde een geringkel en een geloei als van een woedende stier. Het volgende ogenblik rolde Holmes en de zeeman samen over de vloer. Het was een man met zoek een reuzachtige kracht dat zelfs met de handboeien die Holmes hem zo handig had aangedaan, hij spoedig mijn vriend overmeesterd zou hebben. Waren hopkind en ik hem niet te hulp gekomen. Eerst toen ik de koude loop van de revol vertegen zijn slaaptrukte, begreep hij ten laatste dat tegenstand nutteloos was. Wij bonden zijn enkels met een koord vast en stonden buiten adem van de worsteling op. Ik moet u werkelijk mijn verontschuldiging aanbieden, hopkinds, zei de Sherlock Holmes. Ik vrees dat de spiegel-eieren koud zijn. Het ontbijt zal je overigens niet minder smaken nu je de zekerheid hebt dat je de zaak tot zult een schitterend einde hebt gebracht. Bij dit compliment van Holmes kon Stanley hopkinds van verbazing geen woord uitbrengen. Ik weet niet wat ik zeg en moet meneer Holmes. Stamelde hij eindelijk met een vuurood gezicht. Het schijnt mij dat ik vanaf het begin afvaan mijn dwaas heb aangesteld. Ik begrijp nu hetgeen ik nooit dat moet vergeten, dat ik de leerling ben en geide meester zeid. Zelfs nu ik zie wat u hebt gedaan, weet ik niet hoe u deed of wat het betekent. Wel, wel, zei de Holmes, goedig, wij alle leren de ondervinding, en het is dit maar een les voor je, nooit de andere zijde geheel uit het oog te verliezen. Je stelde zoveel waarde op de jonge Nelligan, dat je geen ogenblik dacht aan Patrick Cairns, de waremoordenaar van Peter Carey. Hier viel de Zeeman hem met zijn grovastem in de reden. Zeg eens baas, zei de hij. Ik zou me niet beklagen over het feit dat ik op zoek een wijze wordt behandeld, waar je moet de dingen bij hun ware naam noemen. Gij zegt dat ik Peter Carey vermoord heb. Ik zeg dat ik Peter Carey gedood heb. En dat is het verschil. Het kan zijn dat jullie niet geloofd wat ik zeg. Misschien denk je dat ik jullie wat op de mou spelt. In het geheel niet, zei de Holmes. Laat ons horen wat je te zeggen hebt. Dat is spoedig gedaan. En bij de hemel, elk woord is de waarheid. Ik kende zwarte Peter. En toen hij zijn mes tevoorschijn haalde, jog ik een harpoon dwars door hem heen. Want ik wist dat het was hij of ik. Zo stierf hij. U kunt het moord noemen. In elk geval wil ik even lief met een touw om mijn neksterven, als met het mes van zwarte Peter in mijn hart. Hoe kwam je daar? Vroeg Holmes. Ik zal alles van het begin af vertellen. Zet me dan een beetje overeind, dan kan ik beter spreken. Het gebeurde in 83, augustus van dat jaar. Peter Carey was gezagvoerder van de Sea Unicorn. En ik was daar harpoonwerper. Er waren juist uit het ijs op de terugreis en kregen stormweer met zuidelijke winden. Toen wij een klein vaartuigje oppikten, dat naar het noorden was gedreven. Er was slechts één man aan boord, een landsman. De bemanning was bang dat het scheepje zou zinken en was naar de Noorwegse kust in de jool gegaan. Ik denk dat ze alle verdronken zijn. Nu, wij namen de man aan boord en hij en de schipper zaten lang in de kajout te praten. Alle bagage die hij bij zich had bestond uit een blikketrommel. Zover ik weet werd zijn naam van een man nooit genoemd. Hij in de tweede nacht verdween hij, alsof hij er nooit was geweest. Hij werd gezegd dat hij over boord was gesprongen of over boord was gevallen in het omstuimige weer. Slechts één man wist wat er werkelijk met hem was gebeurd. Want met mijn eigen ogen zag ik hoe de schipper hem een beentje lichten en hem tijdens de honden wacht in een donkere nacht twee dagen voordat wij de lichten van de Shetland eilanden in zicht kregen over de verschancing weerp. Wel, ik hield het voor mezelf en wachtte om te zien wat er zou gebeuren. Toen wij in Shetland aankwamen, was het gemakkelijk iets te verzinnen en niemand was er die iets vroeg. Een vreemdeling kwam om bij een ongeluk en niemand had er belang bij om veel te vragen. Kort daarop bleef Peter Cary aan de wal. En het duurde vele jaren voordat ik kom uitvinden waar hij was. Ik dacht dat hij de misdaad gedaan had voor het geen in die blikketrommel was. En dat hij mij nu wel eens goed kon betalen voor het feit dat ik mijn mond had gehouden. Ik vond hem door een zeeman die hem te londen had ontmoet. En ik ging naar buiten om hem onder handen te nemen. De eerste dag was hij redelijk genoeg en bereid mij zoveel te geven dat ook ik aan de wal kon blijven. Wij zouden alles twee nachten later regelen. Toen ik kwam vond ik hem drie kwart dronken en in een aller slechts humeur. We gingen zitten, we dronken en praten over oude tijden. Maar hoe meer hij dronk, best de minder had ik het begrepen op de blikken waarmee hij mij aankijk. Ik merkte die harpoon aan de wand op. En ik dacht dat ik die misschien nodig zou hebben voordat ik met hem klaar was. Eindelijk kwam hij op mij af, vloekend, met moordlust in zijn ogen en een schee in zijn hand waarin een groot mes zat. Hij had geen tijd om het uit de schee te halen want ik juwg hem dadelijk de harpoon door zijn body. Hemel, wat gaf hij in gil. En zijn gezicht zie ik nog in mijn slaap. Ik stond daar, terwijl zijn bloed langs mijn spoot en ik wachtte even. Alles bleef stil en dat stelde mij gerust. Ik keek rond en zag de blikken trommel op een plank. Ik had er in elk geval evenveel recht op als Peter Kerry. Daarom nam ik haar mee en verlieed de hut. Als een gek liet ik mijn tabakzak liggen. Nu zal ik u het zonder linkste van de gehele geschiedenis vertellen. Nauwelijks buiten de hut gekomen hoorde ik iemand naderen en ik verborgen mij dus in de struiken. Hij kwam een man aansluipen. Hij ging de hut in, gilden alsof hij een geest zag en rende zo hard als hij kom weg. Totdat hij uit het gezicht was. Wie hij was of wat hij wilde is meer dan ik kan zeggen. Wat mij betreft, ik wandelde 10 mijl, ging op de trein, de Turnbridge Wells en bereikte Londen, maar ik werd niets wijzer. Want toen ik eens in die trommel keek, vond ik er geen geld in, maar alleen papieren die ik toch niet durf te verkopen. Ik had geen fat meer op Zwarte Peter en ik zat nu in Londen zonder een cent in mijn zak. Alleen mijn zak bleef over. Ik zag die advertentie voor harpoonwerpers tegen Hoogloon, waarom ik naar de huurbaziging die mij hierheen zonden. Dat is alles wat ik weet. En ik zeg nog eens, dat als ik Zwarte Peter dan dode, de wend mij daarvoor toch dankbaar moet zijn, want ik bespaarde hem de kans op een strop. Een zeer duidelijke verklaring, zei de homes opstaande en zijn pijp opstekende. Ik denk Hopkins, dat je geen tijd moet laten voorbij gaan om je gevangenen naar een veiliger plaats te brengen. Deze camera is niet zeer geschikt voor een cel en meneer Patrick Kerns neemt een te groot deel van ons carpet in. Meneer Holmes, zei de Hopkins, ik weet niet hoe ik u mijn dankbaarheid moet tonen. Zelfs nu begrijp ik niet hoe u dit resultaat hebt bereikt. Eenvoudig door van het begin af aan het goede spoor te hebben. Het is zeer wel mogelijk dat wanneer ik iets van dit notitieboekje had geweten, daardoor mijn gedachten waren afgeleid geworden, zoals bij u het geval was. Maar al het genik hoorde leiden in een richting. De verbazende kracht, de geoefendheid van het gebruik van de harpoon, de rum met water, het tabakzakje van Robbevel met een zware tabak, alles wezen op dat het een zeeman was en wel een die op de walfisvaart was geweest. Ik was overtuigd dat de initiale PC op het zakje niet de voorletters moesten betekenen van Peter Carey, daar hij zelden rookte en in zijn hut geen pijp gevonden werd. Je zult je herinneren hoe ik nog vroeg over whisky en brandewijn in de hut was. Je zei van ja, hoeveel landslui zullen er zijn, behalve zeelui, die rum drinken, wanneer zij die andere dranken kunnen krijgen? Ja, ik was er zeker van dat het een zeeman was. En hoe heb je hem gevonden? Waarde her, het probleem was zeer invoudig geworden. Als het een zeeman was, kon het er alleen in zijn die met Carey op de Sea Unicorn had gevaren. Voor z'n werk te weten kon komen, had hij nooit op een ander schip gereist. Ik bracht mijn dagenzoek met telegraveren naar Dundee en een verloop van tijd had ik de namen van de equipage van de Sea Unicorn in 1883. Toen ik Patrick Cairns onder de harpoonwerpers vond, naderde mijn onderzoek zijn einde. Ik redeneerde dat de man vermoedelijk in Londen was en dat hij het land wel voor enige tijd zou willen verlaten. Daarom bracht ik enige dagen in het Iestentor. Beraamde een noordpolexpeditie, lanceerde aan lokkelijke voorwaarden voor harpoonwerpers die onderkept een bezel wilde varen en zie hier het resultaat. Wond door baarlijk! Riep hopkins. Wond door baarlijk! Je moet nu zo spoedig mogelijk de jonge nelleken in vrijheid stellen. Zijde holens. Ik herken dat ik van oordeel ben dat je hem je voor ontschuldigingen moet aanbieden. De blikken trommel moeten ter hand worden gesteld, waar de effecten die Peter Cary heeft verkocht zijn natuurlijk voor altijd verloren. Daar is het rijtuig hopkins en je kunt nu je gevangenen over brengen. Als je me voor de rechtbank nodig mocht hebben is mijn adres en dat van Watson ergens in norwegen. Later stuur ik je wel bijzonderheden. Einde van het avontuur van Zwarte Peter. Opname door Peter Zinn, Utrecht, december 2009. Het avontuur van Charles Augustus Milverton. Dit is een LibriVox-opname. Alle LibriVox-opnamen behoren tot de publieke domein. Voor mij informatie of om je aan te melden als vrijwilligig, ga naar LibriVox.org. Opname door Anna Simon. Het avontuur van Charles Augustus Milverton. Door Arthur Conan Doyle. Het is al jaren geleden dat de gebeurtenissen waarover ik nu ga spreken, hebben plaatsgehad. En toch doe ik mijn verhaal nog met een zekere schroom. Want geruimetijd zou het zelfs met de grootste discreetie onmogelijk zijn geweest deze feiten publiek te maken. Tanz echter, nu de vernaamste persoon daarbij betrokken, buiten het bereik van de menselijke wet is. Kande geschiedenis, met verzweging van data en enkele bijzonderheden, verteld worden zonder iemand schade te berockenen. Zijn zoveel strikt enige episode, zowel in de looppaan van Sherlock Holmes als in mijn eigen leven. De lezer zal op mij zeker niet kwalijk nemen dat ik naast de data, elke andere omstandigheid, waar het de gebeurtenis gemakkelijk zou kunnen worden nagegaan, in de finesses verzwijg. We waren uitgegaan, Holmes en ik, op onze achtermiddagwandelingetje, en waren ongeveer de zes uur op een koude, vorstige winteravond teruggekeerd. Terwijl Holmes de lamp opdraaide, vindt het licht op een visitekaartje op tafel. Hij keek haar naag, en wierp het vervolgens met de gebaar van walging op de grond. Ik raap dat op, en las. Charles Augustus Milverton. Agent. Appelden Tawhes. Hamsted. Wie is dat, voel ik. De vreselijkste man in Londen, antwoordde Holmes, terwijl hij ging zitten en zijn benen voor het vuur uitstrekten. Staat er ook iets achterop, geschreven. Ik draai dat kaartje om. Zal om zes uur dertig terugkomen, C-A-M, las ik. Hm, dus hij zal er wel draa zijn. Heb je niet een huiverig, onaan genaam gevoel, Watson, wanneer je voor de slangen in een dierentuin staat, en de glibberige, gladde, vernijnige beesten met hun dood aanbrengende ogen je aanstaren? Wel nu, dezelfde indruk ontvang ik bij het zien van Milverton. Ik heb in mijn beroep te doen gehad, met zeker wel vijftig moordenaars, maar voor de ergste onder hen voelde ik nooit de afschuw die ik voor deze man heb. En toch kan ik niet buiten hem in dit geval. Ja, hij is hier op mijn verzoek heen gekomen. Maar wie is hij? Ik zal het je zeggen. Hij is de koning van alle chantageplegers. De hemel helpe de man, en nog meer de vrouw, wie geheimen en reputatie in de macht komen van Milverton. Met een lachend gelaat en een hart van marmer zal hij de situen uitpersen en nog inspersen, totdat er geen druppel meer uit te halen valt. De man is op zijn manier een genie, en zou van het hebben doen spreken in een eerlijker beroep. Zijn methode is als volgt. Hij laat rondstrooien dat hij bereid is, zeer hoogersommend te betalen, voor brieven, waardoor mensen van geld en stand gecompromiteerd worden. Hij ontvangt deze niet alleen van onbetrouwbare bedienden en dienstmeisjes, maar tikwijls ook van schurken uit de voorname wereld, die het vertrouwen van hoge plaatse dames hebben weten te verwerven. Hij toont zich daarbij niet gierig, en ik weet toevallig dat hij zevenhonderd pond aan een lakij betaalde voor een briefje dat slechts twee regels bevatten en dat de ondergang van een aardelijke familie daar gevolg had. Alletgener op dat gebied aan de markt is, gaat naar Milverton, en er zijn honderden in deze grote stad die verbleken bij het hoeren van zijn naam. Niemand weet waar hij zijn greep zal doen, want hij is veel te rijk en te geslepen om een familie in één keer af te werken. Hij zal een kaart jaren achtereen in portefeuille houden en haar dan eerst uitspelen wanneer hij weet dat we de grootste winst medevalt te behalen. Ik heb je gezegd dat hij de vreselijkste man is in London, en niemand zal zelfs de schurk die zijn camarade in kulde bloeden vermoord, durven gelijkstellen met deze man, die volgens een methode langzaam de ziel pijnigt en de zenuwen verslaapt, alleen om zijn tochreeds gevoelde buidel nog dikker te maken. Kortom, hij is een echte vampier. Zelden had ik mijn vriend met zulke een bitterheid over iemand hoe we spreken. Maar, volg ik, de man moet toch binnen het bereik van de wet zijn. Theoretisch wel, maar in de praktijk gaat het niet op. Welk voordeel zou bijvoorbeeld een vrouw erbij hebben wanneer ze hem enige maanden gevangenis straf bezorgden en dan zeker was dat zij zo doen de zelf te in gronden zou gaan. Zijn slachtoffers durven niet terugslaan. Wanneer hij eens een onschuldig persoon bedreigde, zouden we hem hebben. Maar hij is zo geslepen als de duivel zelf. Nee, nee, wij moeten andere wegen inslaan om hem te bestrijden. En waarom komt hij hier? Omdat een beroemde cliente haar zaak in mijn handen heeft geplaatst, het is Lady Eva Brackwell, de schitterende debutante van het vorige seizoen. Zij zou over veertien dagen huwen met de graaf van Dornkort. Deze dame heeft nu verscheid en een onvoorzicht gebrieven. Onvoorzichtig watson en niets meer. Gesreven aan een jonge maar arme herenboeren op Platteland. En Milverton, de slang, heeft ze in handen. Ze zullen echter ongetwijfeld het huwelijk doen afspringen. Milverton zal deze aan de graaf zenden wanneer hij niet voor een bepaalde datum een grote som geldsvoort betaalt. Mij is opgedragen hem op te zoeken en de beste voorwaarden te bedingen in het belang van mijn cliente. Op dat ogenblik hoorden we beweging in de straat en naar buitenkijkende zag ik een prachtig rijtuig bespannen met twee paarden. Lantaarns verspreid in een schitterend licht. Een palfrenier openen het portier en een zwaargebouwd man in een dikke astrakampels steeg uit. Een minuut later was hij in de kamer. Charles Augustus Milverton was naar schatting vijftig jaar. Had een breed, verstandig voorhoofd en een rond, bol, baardeloos gelaten. Een eeuwige glimlach en twee grijze ogen die schitterend achter een bril waarvan de glazen in dik goud gemonteerd waren. Er was iets van de goedmoedigheid van Pickwick in zijn voorkomen die alleen door de harde uitdrukking in de rustselose, doordringende ogen gelogen straft werd. Zijn stem was even zacht en zelfend als zijn voorkomen toen hij binnetredend en een dikke, korte hand uitstikend zijn spijt uitspraak laat hij ons de eerste keer niet daad thuis getroffen. Holmes deed alsof hij de toegestoken hand niet zag en keek hij met een effe gelaad aan. De glimlach van Milford en Lech breedig. Hij haalde de schouders op, tock zijn overjas uit, foude deze netjes op over de rug van een stoel en ging vervolgens zitten. Deze heer voeg hij naar mijwijzenden. Is hij bescheiden? Kunnen wij spreken? Dokter Watson is mijn vriend en compagnon. Zeer goed, meneer Holmes. Alleen in het belang van uw kliënten meende ik deze vraag te moeten doen. De zaak is voor haar van zulke een kieze aard. Dokter Watson heeft haar reeds van gehoord. Dan kunnen wij haar zonder omhaal afhandelen. U zegt dat uw Lady Iwa vertegenwoordigd heeft zij u opgedragen mijn voorwaarden te aanwaarden. Welke zijn uw voorwaarden? Zeven duizend pond. En de uiterste prijs? Waarde her, het op mijn leed te moeten zeggen. Maar wanneer het geld niet op de veertiende betaald is, zal er de achttiende geen huwelijk worden gesloten. Zijn ondraaglige glimlach was zoeter dan ooit. Holmes dacht een ogenblik na. Het komt mij voor, zei hij eindelijk, dat u de zaak te veel van uw kant bekijkt. Ik ben natuurlijk bekend met de inhoud van deze bereven. Mijn kliënten zal zeker doen, het geen ik haar aanraad. Ik zal haar adviseren, haar toekomstige echtgenoot, alles te vertellen en op zijn eerder moedigheid te vertrouwen. Milverton lachte luid. U kent klaar blijkelijk de graaf niet, zei hij. Aan dat de lurg stelde blik van Holmes kon ik duidelijk zien dat hij de graaf wel degelijk kende. Welk kwaad deekte eigenlijk in die bereven, voeg hij. Ze zijn levende geschreven. Zeer levende geschreven, antwoorde Milverton. De dame heeft een allerliefste stijl, maar ik kan u verzekeren dat de graaf van Dorncourt ze niet op de juiste waarde zal weten te schatten. Wanneer u er echter anders over denkt, willen wij er niet verder over spreken. Mijn dun zuivere handelszaak. Als u denkt dat het in het belang van uw kliënten is, dat deze bereven aan de graaf worden te handgesteld, zou het hij inderdaad dwaas zijn wanneer hij haar radet, zulk een hoge som te betalen om ze terug te krijgen. Hij stond op en greep naar zijn jas. Homs, wat wit, van neid en ergenis. Wacht even, zei de hij, u gaat tussenpoedig heen. We zullen u natuurlijk alles doen om in zulk een kiezenzaak een schandaal te vermijden. Milverton zonk weer in zijn stoel. Ik was er zeker van dat u de zaak ook van die zijden zou het bekijken, mondelde hij. Allereerst dien de aanmerking te worden genomen, vervolgde Homs. Dat leden Eva geen rijke vrouw is. Ik verzeker u dat twee duizend pond wel al haar bezittingen vertegenwoordigen, en dat er soms die gij genoemd hebt volkomen buiten haar bereik is. Ik verzoek u daarom, uw eisen te matigen en de brieven terug te geven tegen het door mij genoemde prijs, die, na ik u verzeker, de hoogt is die gij kunt verkrijgen. Weer werd de beginlag van Milverton bredig, en hij knipoogte. Ik ben er voorover teugd dat wat gij zegt over de middelen van de dame in kwestie, waar is, zei hij. Maar, vervolgde Milverton, tezelfde tijd zult gij moeten toegeven dat een huwelijk van een dame een zeer geschikte gelegenheid is voor vrienden en verwanten om iets te doen te haar behoeven. Ze zullen misschien verlegen zijn in de keuze van een huwelijksgeschenk. Laat mij u verzekeren dat dit pakje brieven daar bruid meer vreugde zal geven dan alle candelabres en servissen in geheel London. Dat is onmogelijk, riep Holmes uit. Wel, wel, hoe ongelukkig, meen de Milverton een dik zakboek voor de dag aanend. Het komt mij voor dat men dames een slechte raad geeft door te adviseren zulk een zaak op haar beloop te laten. Kijk eens hiernaar. Hij hield een briefje in de hoogte waarop een wapen zichtbaar was. Dat behoort aan. Wel, misschien is het minder ver de naam te noemen voor morgenochtend. Maar tegen die tijd zal het in het bezit zijn van de echtgenoot van de dame. En zulk alleen omdat zij wijgert een luttel bedrag bijeen te brengen dat zij een uur zou kunnen krijgen door haar diamante te verwisselen voor valse stenen. Het is zo jammer. En nu herinnert u toch wel het plotseling afbreken van het engagement tussen Miss Miles en Colonel Darking. Slechts twee dagen voor het huwelijk stond er in de morningpost een korte mededeling dat het was onbonden. En waarom? Het is bijna ongelooflijk, maar de luttelisom van 1200 pond zou de gehele zaak in orde hebben gebracht. Is dat geen zonde? En hier vind ik nu een man met verstand, trachtende op mijn voorwaarden af te dingen, terwijl de toekomst en de eer van zijn kliënten op het spel staan. U verbaast mij, meneer Holmes. Wat ik zeg is waar. Aanwoorden, Holmes. Het geld is er niet. Voor u zou het beter zijn dit geld aan te nemen dan het leven van deze vrouw te verwoesten. Het ging u toch geen voordeel kan brengen? Daarin vergist ga u, meneer Holmes. Indirect zou ik van zoek een schandaal zelfs groot voordeel hebben. Ik heb acht of tien dergelijke gevallen in portafijen, indien onder de bedreigd een bekend werd hoe ik Lady Eve heb behandeld. Zou ik hem of haar zeker handelbaarder vinden? Oem zit u? Dat is mijn zienswijze. Holmes sprong op van zijn stoel. Geacht er een botsen. Laat hem maar niet uit. En nu, meneer, laat ons de inhoud van dat zakboekje zien. Snel als een rat was Mulverton naar de wand gesprongen en stond nu met zijn rug tegen de muur. Meneer Holmes. Meneer Holmes, zeiden hij, zijn jas open slaande en de loop van een grotere vol verlatende zien die uit de binnenzak stak. Ik verwachtte dat u iets origineels zou doen. Dat is echt er zo dik was gedaan. En wat Goeds is er ooit uit voortgekomen. Hey, ik verzeker u dat ik tot de tanden gewapend ben. En zeker niet zal aarzelen mijn wapens te gebruiken. Wetende dat ik de wet aan mijn zijde heb. Voorts is uw vermoeden dat ik de brieven in een zakboekje mee zou brengen. Geheel en al onjuist. Zo dwaas ben ik niet. En nu, heren, ik heb hedenavond nog één of twee kleine afspraken. En het is een heel eind naar Hampstut. Hij stapte naar voren, nam zijn jas op, legte de hand op zijn revolver en draaide zich om naar de deur. Ik nam een stoel, maar Homs schudde het hoofd en ik niet de stoel weer los. Aan de buiging, een glimlach en een knippen van de ogen ging Milford en de deur uit. En enige ogenblikken later hoorde mij het portier van het rijtuig dicht slaan en het geraten van de wielen terwijl het weg reed. Homs zat bewegingloos bij de haart, met de handen diep in zijn zakken, de kin op de borst en zijn ogen gericht op het knettigende vuur. Gedurende een half uur bleef hij stil dit te kijken. Toen sprong hij eensklapps op als iemand die een besluit genomen heeft en ging naar zijn slaapkamer. Kort daarop kwam een jonge werkman, sloordig gekleed, met een weinig onderhoude baard en kneevel te voorschijn en stak zijn stenenpijp aan de lamp aan voor hij naar beneden ging. Ik zal over enige tijd terugkomen, Watson, zei de hij, en verdween. Ik begreep dat Homs zijn campagne tegen Charles Augustus Milford en begonnen was, maar ik had hoe genaamd geen aanoen van de vreemde vorm die deze veldtocht te zijnertijd zou aannemen. Enige dagen kwam en ging Homs geregeld in dit pak en behalve een opmerking dat hij zijn tijd doorbracht te hampsten en dat hij deze wel besteden wist ik in het geheel niet wat hij deed. Eindelijk echter, op een guren, stormachtige nacht, toen de wind gierde en vloot tegen de ruiten, keerde hij van de laatste expeditie terug en nadat hij zijn vermooming had afgelegd, ging hij voor de haart zitten en lachte hartelijk in zichzelf, zoals hij meer kon doen, maar in de zaken naar wens marcheerden. Je zou op mij zeker niet rekenen tot de mannen die een vrouw zoeken, is het wel, Watson? Nee, zeker niet. Het zal je interesseerend te vernemen dat ik geangageerd ben. Geangageerd, beste keel, ik feestgiteer met de dienstmeisje van Milverton. Goede hemel, Homs. Ik had enige inlichtingen nodig, Watson. Maar nu ben je toch ver gegaan. Het was een zeer noodzakelijke stap. Ik ben nu een loodgieter met eigen zaakje. Eskot is mijn naam. Elk avond heb ik met haar gelopen en met haar gesproken. Goede hemel, de gesprekken. Maanver, ik heb bereikt wat geen ik wensde. Ik ken u het huis van Milverton als de palm van mijn hand. Maat meisje, Homs! Hij haalde de schouders op. Ja, maar ik kan overal niet voor zijn, maar de Watson. Je moet nu eenmaal je kaarten zo goed mogelijk uitspelen wanneer het om zulke een inzet gaat. Het doet me echt er genoeg om te kunnen zeggen dat ik een gehate mededinger heb, die mij zeker zal verdringen op hetzelfde ogenblik dat ik haar mijn rug toe keer. Wat een heerlijke nacht is het! Vind je dit weer aangenaam? Het komt mij goed van pas voor mijn plannen, Watson. Ik ben namelijk tot de conclusie gekomen dat op mij niets anders overblijft dan in te breken in het huis van Milverton. Ik hield mijn adem in en liepen koude rillingen langs mijn lichaam bij het horen van deze behoorden die langzaam werden uitgesproken op een toon waar het becistheid sprak. Even als een bliksemstraal in de nacht elk detail van een landschap laat zien, zo zag ik met één oogopslag alle mogelijke gevolgen die konden voortvloeien uit zulke handelwijze. Ontdekking, aanhouding, de eervolle loopbaan eindigend met een onherstelbaar fiasco en daardoor discredit. Mijn vriend zelf overgeleverd aan de genade van de afschuurlijke Milverton. Oms hemels Wilholms! Denk wat je gaat doen! Riep ik uit. Beste jongen, ik heb alle mogelijke gevolgen overwogen. Ik ben nooit haastig in mijn daden en ik zou zulke een paardenmiddel dat daarbij Tevens zo gevaarlijk is niet gaan toepassen wanneer er aan andere manier bestond. Naat ons de zaak calm en zakelijk bespreken. Ik veronderstel dat geizelt moeten erkennen dat de zaak moreel terechtvaardig is. Of schoonzij voor de wet strafbaar moet zijn. Een inbraak in Milverton's huis is niet erger dan door geweld zich meestal te maken van een zakboekje. Een daad waarbij jij bereid waart mij te helpen. Ik dacht eens even na. Ja, zeid ik, het is moreel terechtvaardig en zolang het ons doel blijft geen andere artikelen weg te nemen behalve die welke gebruikt worden voor onwettige doeleinen. Precies. En sinds het moreel terechtvaardig is heb ik alleen nog maar de kwestie van de persoonlijke risico te behandelen. Een gentleman zal zich zeker hiermee de het hoofd niet al te lang kunnen breken wanneer hij weet dat een dame dringend behoefte heeft aan zijn hulp. Is het wel? Je zult daardoor in zoek een valsse positie geraken. Wel, dat is een gedeelte van het gevaar. Uber staat geen andere manier om deze brieven machtig te worden. De ongeluk gedame heeft niet het nodige geld en er zijn geen lieden waarvan zij zoek een som kan lenen. Morgen is de laatste dag en als wij vanavond de brieven niet kunnen be machtigen zal de scherk zo zeker als twee maal twee virus zijn woord houden en haar in het verderf starten. Ik moet dus mijn klienten aan haar lot overlaten of deze wanhoop gaat troef uitspelen. Tussen ons gezicht wordt ze het is een soort duwel tussen deze Milfordton en mij. Hij had, zoals je gezien hebt, bij de eerste ontmoeting het voordeel aan zijn zijde, maar mijn zelf respect en mijn reputatie maken dat nodig dat ik de strijd tot het einde volhoud. Nu, ik heb er niets mee op, maar ik vond er stel dat er geen andere uitweg is, zei ik. Wanneer gaan we? Oh, jij gaat niet mee. Dan ga jij even min, antwoord ik. Ik geef je mijn woord van eer en dat heb ik nog nooit in mijn gehele leven gebroken, dat ik een rijtuig neem en regelrecht naar het politieboel rijdt om je te verraden wanneer je mij niet toestaat dit avontuur mee te maken. Je kunt me toch niet helpen. Hoe weet je dat? Je weet ook niet wat er kan gebeuren. In elk geval mijn besluit staat vast. Er zijn nog andere mensen behalve Sherlock Holmes die zelf respect en reputatie opna houden. Holmes kijk eerst verstoord, maar nu verhelderen zijn gelaadweer en klopt hij mij op de schoudig. Wel, wel waardeher. Laat het dan zo zijn. We hebben enige jaren dezelfde kamer gedeeld, en het zou amusant zijn in die me eindigen met dezelfde cel te deden. Gewet Watson, dat ik er tegenover jou nooit doekjes om heb gevonden, dat ik een uiterst handig en geslepen misdadiger had kunnen worden. Dit is nu de grote kans van mijn leven in deze richting. Kijk eens hier. Hij haalde een betrekkelijke kleine leren tas uit een kast, open de huig en liet een aantal glimmende instrumenten zien. Dit is prima klasse inbrekers gereedschap. Breekijzers, boeren, diamant de glasnijder, lopers. Kortom, alle werktuigen van de nieuwste constructie die door de vooruitgang nodig geordet worden. Hier is voorts mijn dieveland daarin. Alles is in orde. Heb je een paar schoenen die niet kraken? Nee, ik heb een paar tennis schoenen met gutterperse zonen. Uitstekend. En een masker. Ah, dat kan ik gemakkelijk uit een stuk zwarte zijde knippen. Ik kan zien dat jij ook al voor dit soort van dingen een zekere aanleg hebt. Zeer goed, maak jij de maskers. We moeten, voor we op weg gaan, eerst nog iets eten. Het is nu half 10. Om half 11 laten we ons tot Thurslow rijden. In een kwartier lopen wij van daar wel naar Appleton Towers, zodat wij nog voor middennacht met het werk kunnen beginnen. Milverton slaapt vast en gaat precies op de minuut af om half 11 naar bed. Met een weinig geluk kunnen wij hierom twee uur terug zijn met de brieven van Lady Eva in mijn zak. Homs en ik trok onze rok aan en zette de hoge hoed op, zodat wij gehouden zouden worden voor twee schouwburgbezoekers die naar huis gingen. In Oxford Street namen we een drijntuig en reden naar een adres in Hampstead. Hier betaalden wij ons drijntuig en na onze jassen hoog dichtgeknopte hebben, want het was vreselijk koud en de wind scheen door ons heen te waaien, sloegen wij de hoekom bij de hiet. Het is een zaak die met overleg moet worden ondernomen, zei de Homs. De documenten worden bepaard in een brandkast die staat in het studeervertrek van de man en dit vertrek gingen staan zijn slaapkamer. Daar staat gelukkig tegenover dat hij als alle corpulenten dikke mensen die er een goed leven van nemen zeer vast slaapt. Agate, dat is mijn fiancé, zegt dat het dienstpersoneel dikwijls zelfs wennenschappen maakt in verband met het wekken van hun meester. Hij heeft een secretaris die zijn taak zeer consentieus opvat en de gede dag het studeervertrek niet verlaat. Daarom gaan wij in het hollow van de nacht. Dan heeft hij een reuzachtige hond die snachts losloopt. Ik ben de beide laatste avonden bij Agate op verzieten geweest en zij heeft het dien opgesloten om mijn gelegenheid te geven ongedierd te kunnen komen of gaan. Hier is het huis, dit grote gebouw met een tuin voor en achter. Door het hek nu rechtsom door een zeilaan. Hier moesten we onze maskers maar voordoen. Zoals je ziet is er achter geen de ramen licht te bespeuren en alles gaat naar wens. Met onze zwarte zijde maskers voor slopen wij naar het eenzame stille huis. Een soort veranda liep langs de gehele voorzijde en hier bevonden zich verschijnde ramen en twee deuren. Dat is zijn slaapkamer, fluisterde Holmes. Door deze deur komt een regelrecht in het studeervertrek. Dat zou voor ons de gemakkelijkste toegang zijn maar de deur is gesloten en bovendien gegrendeld en we zouden om daarin te kunnen komen te veel leven moeten maken. Kom dus hier langs. Er is een zeren waardoor we in de vormkamer kunnen komen. De zeren was gesloten maar Holmes sniet een stuk uit één der ruiten stakkert zijn hand door en draaide het sleutel om. Een ogenblik later had hij de deur weer achter ons gesloten en waren wij in het oog daar wet misdadigers geworden. De zoelen, warme lucht van de zeren en de scherpe geur van exotische planten sloegen ons op de keel. Holmes geet mij bij de hand en leidde me snel langs grote potten met planten waarvan de bladeren langs ons gezicht slieren. Holmes bezat de merkwaardige eigenschap welk hij bovendien zorgvuldig onderhield in het donker te kunnen zien. Mijn hand en de zijnen houdend hopende hij een deur en ik meende het bemerken dat we een grote kamer binnen gingen waar nog niet lang geleden een sigaar was gerookt. Hij volgde zijn weg tussen de meubelen door, opende een tweede deur en sloot deze achter zich. Mijn hand uitstekende voelde ik verschillende jassen aan de muur hangen en ik begreep dat wij ons in een gang bevonden. We liepen er door en Holmes onsloot zacht een deur aan zijn rechterzijde. Er kwam niet op ons af en mijn hart stokte in mijn keel. Schoon ik had kunnen lachen doordat ik bemerkte dat het slechts een kat was. In dit vertrek brandde in de haard een vuur en de lucht was hier door trokken van tapaks rook. Holmes ging op zijn tene binnen, wachtte op mij tot ik hem gevolgd was en sloot daarop weer zachte deur. We waren in het studiervertrek van Milverton en een portiere aan de venteterzijde toonde ons waar zich de slaapkamer bevond. Het vuur brandde hel op en de gehele kamer wat er voldoende door verlicht. Bij de deur zag ik het glimmende knopje van het elektrisch licht maar het was onnodig zelfs al waren er geen gevaar geweest om het op te draaien. Aan één zijde van de haard was een zwaar gordijn dat hing voor het raam dat wij buiten hadden gezien. Aan de andere zijde was de deur die uitkwam op de veranden. In het midden zond een bureau-ministre met een kantoorstoel van rood leder ervoor. Aan het tegenovergestelde zijde was een grote boekenkast met een marmere buste van attener bovenop. In de hoek tussen de kast en de muur zond een zware groene brandkast en het hardvier werd teruggekaat in de gepoleis te schroeven. Holmes sloop erheen en onderzocht haar. Daarna ging hij naar de deur van de slaapkamer en stond met gebogenhoofd aandachtig te luisteren. Er werd niets door hem gehoord. Intussen was ik tot de conclusie gekomen dat het verstandig zou zijn wanneer we ons door de buiten deur een aftocht verzekerden en daarom ging gingen je eens naar kijken. Tot mijn verbazing was hij niet gesloten en ook niet gegendeld. Ik raakte Holmes even aan en hij draaide zijn gemaskerd gelaat in die richting. Ik zag hem schrikken en hij was klaar blijkelijk even de verrast als ik. Ik heb het haar niet op begrepen. Vluisterde hij. Zijn lippen tegen mijn oordrukend. Ik weet niet wat het heeft te betekenen. In elk geval hebben we geen tijd te verliezen. Kan ik iets doen? Ja, bij de deur blijven staan. Indien je iemand hoort komen, doe dan de deur aan de binnenzijde op de grendels en we kunnen ontkomen langs de weg waar we langs wij zijn gekomen. Kom maar zijn langs de andere zijde dan kunnen wij door de deur gaan indien onze karwijs afgelopen en ons achter deze gordijnen verbergen waar jullie nog niet gereed staan. Verrijp je? Ik knikte en ging bij de deur staan. Mijn eerstrevoel van vrees was verdwenen en ik was tans van groter ijver vervuld dan ik ooit had getoond wanneer we de verdedigers van de wet in plaats van de aanranders waren geweest. Het hoge doel van onze tocht. De wetenschap dat dit eerlijk en onzelfsuchtig was. Het schurkachtige karakter van onze tegenstandig. Alles toegertoerbij duur te verhogen. Verder van mijn schuldig te gevoelen verheugde ik mij over de gevaren die wij nu liepen. Met een blik van bewondering sloor ik homeschade die zijn tasinstrumenten losmaakte en zijn gereedschap uitkoos met de kalme wetenschappelijke nauwkeurigheid van een heelmeester die een gevaarlijke operatie volbrengen gaat. Ik wist dat het openen van brandkasten een kolfje naar zijn hand was en ik begreep de vreugde welke hij onder vond nu hij zich tegenover het groene monster bevond. De draak die in zijn klauwen de reputatie van vele schone dames hield. De mouwen van zijn rok omslaande haalt zijn overjaas op een stoel gelegd haalt de homes twee drillboren een breek ijzer en verschijtende lopers voor de dag. Ik stond voor de middelse deur. Nu eens naar deze dan weer naar geen deur kijkend en op alles voorbereid. Of schoon ik, het moet gezegd, niet precies wist wat ik zou doen in die maar werden gestoord. Gedurende een half uur werkt de homes uit alle macht nu eens een stuk gereedschap neerlehend dan weer een ander oprabend. Elk stuk gebruikte hij met de kracht en de behendigheid van de ervaren machinist. Eindelijk hoorde ik een klik. De brede groene deursspom open en binnenin zag ik een aantal pakken, alle dichtgebonden en verzeegd met opschriften. Homes zocht er een uit, maar het was moeilijk om bij het flickerend hard vuur te lezen. Hij haalde dus zijn kleine divenlandtaar aan te voorschijn, want het was te gevaarlijk om met Milverton in de kamer naast ons het elektrisch licht aan te steken. Plotseling zag ik hem ophouden, aandachtig luisteren en het volgend ogenblik had hij de deur van de brandkast dichtgeworpen, zijn jas opgeraapt, de gereedschappen in zijn zakken geborgen, waarna hij naar het gordijn liep en daarachter verdween, na mij beduid te hebben, hetzelfde te doen. Eerst toen ik daarbij hem was, hoorde ik het geen hij met zijn veel scherper zintuigen reeds veel eerder vernomen had. Ergens in het huis was iemand op. Een deur werd toegeslagen. Daarna hoorden wij voetstappen in de verte die al dichter en dichter bij kwamen door de gang. Aan de deur hield het op. Deze werd geopend. Wij hoorden hoe het elektrisch licht werd opgedraaid. De deur werd weer gesloten en de doordringende geur van een zware sigaar drong in onze neusgaten. De voetstappen gingen voortdurend voor- en achterwaart, achter- en voorwaart, tot op een meter van ons. Eindelijk hoorden wij het kraken van een stoel en de voetstappen werden niet meer vernomen. Een sleutel werd in het slot omgedraaid en ik hoorde het geritsel van papier. Tot dus verre had ik het niet gewaagd even te kijken, maar nu schoof ik zachtjes de plooien iets weg zodat ik een smalle reed had om door te turen. Aan de doer van de schouder van Homs tegen de mijnen wist ik dat hij ook door de nu ontstaande opening cake. Recht voor ons uit en bijna binnen ons bereik was de brede ronde schouder van Milverton. Het was duidelijk dat wij geheel en al gedwaald hadden bij de gissing van zijn bewegingen. Dat hij in het geheel niet was geweest in zijn slaapkamer, maar gewoonweeg had gezeten in een of andere kamer aan de andere zijden van het huis, waarvan wij de ramen niet aan de straatzijde hadden kunnen zien. Zijn breed, gereisend hoofd met de glimmende kale plekken in het midden konden we hem met de hand aanraken. Hij lundde achterover in zijn rood ledere kantoorstoel. Zijn benen ver naar voren uitgestrekt en een lange zwarte sigaar recht voor zich uit in de mond houdernd. Hij doet een smokking van rode stof met zwart-fluële kraag en omslagen. In zijn hand hield hij een lang gezeegeld papier dat hij op zijn gemak zonder er grote aandacht aan te schenken doorlas, waarbij hij grote rookwolken voor zijn uitblies. Uit de wijze waarop hij was gaan zitten en waarop hij dit document las, was gemakkelijk op te maken dat wij niet konden rekenen op een spoedig vertrek. Ik voelde hoe Homs mijn hand zocht en deze gerustellend drukte alsof hij zegt en wilde dat hij meester was van de toestand en zich op zijn gemak gevoelde. En ik wist niet of hij gezien had het geen ik duidelijk kon waarnemen, namelijk dat de deur van de brandkast niet geheel gesloten was en dat Milverton elk oogomblik tot deze ontdekking kon komen. Bij mijzelf had ik reeds het plan opgevat dat wanneer ik uit de strakheid van zijn blik in die richting moest opmaken dat het ook zijn aandacht had getrokken. Ik ter stond naar voeren zou springen, mijn grote jas over zijn hoofd werpen, hem binnen en de rest aan Homs over laten. Milverton keeg echt er helemaal niet op. Hij bepaalde zijn aandacht op de papieren die hij in de hand had en pagina naar pagina werd er zijde gelegd. Eindelijk dacht ik dat, als hij gereed en zijn sigaar opgerookt was, hij wilde naar zijn slaapkamer zou afzakken, maar voor hij nog zover was gekomen, gebeurde er iets waardoor onze gedachten een geheel andere wendingdamen. Meer dan eens had ik opgemerkt dat Milverton op zijn horlogie keek en eenmaal was hij opgestaan om met een ongedulde gebaar weer te gaan zitten. Het denkbeeld echter dat hij op zilk een vreemd uur een afspraak had, kwam helemaal niet bij mij op. Totdat van de zijde van de veranden een geritsel mijn oor bereikte. Milverton ging recht overeind zitten en legte zijn papieren neer. Een oogelblik later hoorde ik voetstappen, die gevolgd werden door een zacht kloppen op de deur. Milverton stond op en deed open. Wel, zei hij kort af, u is bijna een half uur te laat. Dus dit was de verklaring waarom de deur niet gesloten was en Milverton nog zo laat opzat. Wij konden het ruizen van een Japan horen. Ik had de reed van het gordijn dicht gedaan zodra Milverton was opgestaan omdat hij misschien in onze richting zou kijken. Maar nu baagd ik het de gordijnen nog even op een kier te zetten. Hij was weer gaan zitten. Zijn gigaar vormde met zijn neus een hoek van 90 graden en voor hem in het volle licht stond een lange, slanke, donkere vrouwenfiguur met een voalen voor het gelaat. Haar mantel hoog tot over haar kind dicht geknoopt. Ze haalde snel en diep adem en elk deel van haar lichaam zitte van ontroering. Wel, vervocht de Milverton, u hebt mijn geruime tijd van mijn nachtruist beroofd, mijn waarde. Ik hoop dat ga je het waardzijd. U komt op geen ander uur komen. De vrouw schudde het hoofd. Wel, als u niet kon komen, was dat natuurlijk niet aan te doen. Indiende gravin en strenge meesteresses hebt u nu de gelegenheid het haar betaal te zetten. Feest kalmeisje, waarom beest ga zo? Het is in orde. Komt dat jezelf. Laat ons nu de zaak bespreken. Hij haalde een briefje uit een laden. Je zegt dat je vrijf brieven hebt, waardoor de gravin de alber wordt gecompromiteerd. Je wilt ze verkopen. Ik wil ze kopen. Dat is dus ook in orde. Alleen blijft nu nog de prijs over. Natuurlijk moet ik de brieven eerst zien. Als het werkelijk goede stukken. Goede hemel is u het. De vrouw had zonder een woord te zeggen, haar verwanen in de hoogte gedaan en de mantel om haar kind losgemaakt. Het was een donker, mooi, zuivergeleind gelaad, dat milverten aanschouden, een gelaad met een aardsneus, zware, donkere wenkbrauwen, die een paar harde, schitterende ogen over schadoeden en een dunne mond waarom een gevaarlijk lachje speelde. Ik ben het, zeiden ze, de vrouw wie een levend gij verwoest hebt. Milverten lachte, maar vrees dit zijn stem trillen. Gij waard zo onhandelbaar, zeiden hij, waarom hebt gij mij ook tot het uiterst te gedreven. Ik verzeker u, dat ik zelfs geen vlieg kwaad zal doen. Maar ieder heeft zijn zaken, en wat kon ik anders doen? Ik stelde de som binnen uw bereik, u wilt het niet betalen. Daarom zond gij de brieven aan mijn echtgenoot, en hij, de edeste man die ooit leefde, een man wien schoenen ik zelfs niet waard was te regen. Gij werd er door gebroken en stierf. Gij herinnert u die nacht nog, toen ik door die deur kwam, en smeekte en bad ongenade, en gij lachte mij in mijn gezicht uit, even als gij nu tracht te lachen, alleen uw laf hart kan niet verhinderen dat uw lippen beven. Ja, gij dacht niet mij hier weer te zullen zien, maar het was op die avond dat mij geleerd werd, hoe ik u van aangezicht tot aangezicht kon ontmoeten. Wij zijn nu alleen. Wel, Charles Milforden, wat hebt gij te zagen? Denk niet dat gij mij vrees kunt aanjagen, zei hij, opstaande. Ik heb alleen luid te roepen, en mijn personeel is hier om u te arresteren. Mare, kan mij uw ergenis zeer goed verklaren. Daarom, verlaten kamer, zoals gij gekomen zeid, en ik zal haar verder overzwegen. De vrouw stond met haar hand in haar boezem verborgen, en dezelfde dodelijke glimlach speelde weer om haar lippen. Gij zult geen levens meer verwoesten, zoals gij het mijne hebt gedaan. Gij zult geen harten meer vaneen rijten, zoals gij het mijne hebt gedaan. Ik zal de wereld bevrijden van een vergiftig beest. Nee, dat, jij hond, en dat, en dat, en dat, en dat. Ze had een kleine glinstrendere volvervoerderdag gehaald, en lost de lading na lading in het lichaam van Milverton, waarbij de loop nog geen twee voet van zijn borst was verwijderd. Hij sprong achteruit, en viel vervolgens verover op de tafel, vreselijk hoestend, terwijl hij met zijn handen wild in de papieren rondrijden. Plotseling stond hij weer op, kreeg nog een schot en rolde op de vloer. Jij hebt me vermoord, riep hij, en lag stil. De vrouw kijk hem strak aan, en plant haar hiel in zijn gelaat. Weer keek zij, maar er was geen beweging of geluid meer in hem. Ik hoorde iets reizen. De koude buitenlucht drong in het warme vertrek, en de vreekster was weg. De tussenkomst van onze zijde zou de man niet hebben kunnen redden. Zo snel ging alles in zijn werk. Maar toen de vrouw kogel naar kogel, in het ineenkrimpende lichaam van Milverton joeg, stond ik wat punt te voor zijn te springen. Had ik niet, de koude, vast de greep van Holmes om mijn pols gevoeld. Ik begreep daar stond wat hij hiermede wilde zeggen, dat het een zaak was die ons niet aanging. Dat recht was gedaan aan een schurk, en wij onze eigen zaken en bedoelingen hadden die niet uit het oog mochten worden verloren. Maar in Lauwnelijks was de vrouw de Kamer uit of Holmes was met enige snelle, zachtes reden bij de andere deur. Op hetzelfde oogomlijk hoorden wij stemmen in het huis en haastig naderen de voetstappen. De revolverschoten had het gehele dienstpersoneel in rep en roer gebracht. Met bewondenswaardige kanten ging Holmes naar de brandkast, pakte beide armen vol met pakkenbrieven en smeed ze alle op het vuur. Drie maal haar haalde hij dit, en toen was de brandkast leeg. Iemand draaide de kruk van de deur om en klopte aan de buitenzijde. Holmes keek nog even naar de rond. De brief die de dood gebracht had van Milverton lag op de tafel, geheel een bloed gedrengt. Holmes weerp hem te midden van de felbrandende papieren. Deze kant, Watson, zei hij, we komen langs deze richting spoed op bij de tuinmeur. Ik zou nooit hebben kunnen geloven dat iedereen in zoek een groot huis zo spoedig na het lossen van de schoten bij de hand kon zijn. Omkijkend zag ik dat overal reeds licht brandde. De voerder stond open en we zagen mensen heen en weer lopen. De gehele tuinscheem wel vol te zijn en iemand riep ons reeds bij het verlaten van de veranden aan en volgde ons toen we natuurlijk geen antwoord gaven. Holmes is geen de weg uitstekend te kennen en hij bewoog zich snel tussen struiken en bomen. Ik volgde hem op de voet met onze vervolger enige meters achter ons. De tuinmuur was zes voet hoog maar Holmes sprong als een acopaat erop en er overheen. Ik volgde zo goed mogelijk zijn voorbeeld moest mij echter eerst opheizen de gevolgenhuis van de man achter mij nog juist mijn enkel kon grijpen. Ik gaf hem echter met mijn andere voeten trap en roelde vervolgens over de muur met mijn gezicht voorover in enige struiken. Holmes had mijn ogen blikkelijker op de been geholpen en samen rende wij langs hem het hiet. We hadden ontbeten en roogde onze morgenpijp op de dag van het merkwaardig avontuur het welke ik juist heb mede gedeeld. Toen meneer Le Strait van Scotland Yard statig en indrukwekkend onze eenvoudige zitkamer werd binnengelaten. Goedemorgen meneer Holmes zei hij Goedemorgen mag ik u vragen of u het tegenwoordig nogal druk hebt? Niet te druk kom naar u te luisteren. Ik meende dat wanneer u niets bijzonders aan de hand had u ons wel licht zou willen assisteren in een zeer merkwaardig geval dat juist in de afgelopen nacht de hemst het is afgespeeld. Wel, heb ik van mijn leven zei de Holmes wat was dat? Een moord. Een zeer dramatische en merkwaardig moord. Ik weet hoe zeer u gesteld zijt op deze dingen. Ik zou het voorts als een grote welwillenheid beschouwen wanneer u mee wilde het gaan naar Apple den Towers en ons uw mening zeggen. Het is geen gewone misdaad. Wij hielden deze meneer Milverton reeds enige tijd in het oog. Want tussen ons gezicht was het iemand van minder goed alloy. De bekend is dat hij papieren in zijn bezit had die hij gebruikte om mens en geld af te persen. Deze papieren zijn alle door de moordenaars verbrant. Niet één veroorheb van waar daar werd door hen meegenomen zodat het waarschijnlijk is dat de misdagers behoorden tot de voorname stand. Wie je enig doel bestond in het voorkomen van schandaal. Misdagers voor Holmes. Meer dan een? Ja, er waren er twee. Het schilder zeer weinig of ze waren op heterdaad gearresteerd. We hebben voedsporen. We hebben een beschrijving. Tien tegen één dat wij aan het spoorkomen. De eerste was een weinig te vlug. Maar de tweede werd door de Tajman gegrepen en ontkam eerst na een worstelling. Het was een steven gebouwde man van middelmatig lenkte. Hij had een dikke nek en een snorch en een masker voor de ogen. Dat is tamelijk vaag, zei de Sherlock Holmes. Wel, het zou een beschrijver van Watson kunnen zijn. Dat is waar, lachte de inspecteur verrolijk. Maar ik ben bang dat ik u niet zou kunnen helpen in de straat, zei de Holmes. Het feit is dat ik deze meneer Milburton heb gekend, want ik hem beschouwde als een der gevaarlijkste typen uit geheel London. Ik vermin voort dat er zekere misduiden zijn welke de wet niet kan treffen en die daardoor in zeker opzicht persoonlijke vraakwettigen. Nee, het helpt niet. Ik laat me in deze niet overreden. Ik heb mijn besluit genomen. Mijn sympathie is aan de zijde van de misdadigers en niet aan die van het slachtoffer. En ik zal mij met deze zaak niet inlaten. Holmes had tegenover mij met geen enkel woord meer gesproken over het drama waarvan mijn getuigen waren geweest. Maar ik bespeurde de gehele morgen dat hij in gedachten was verzonken en ik kreeg door zijn staar aan de blik en zijn afgetrokken manieren de indruk van iemand die tachtig iets te herinneren. We zaten aan onze lunch toen hij plotseling opspron. Bij Jupiter Watson. Ik heb het. Riepij. Zet je hoed op en ga maar mee. Zo snel hij kon Riepij door Baker Street en daarna langs Oxford Street totdat we bijna bij het Regent Circus waren. Hier was links een winkel waarvan de etalagekast vol stond met de fotografie van alle beroemdheden en schoonheden van de dag. De ogen van Holmes vestigd aan zich op één dezer portretten. En zijn blikvolgende zag ik de beeltenis van een voorname dame in bald toilet. Met een grote diamante tiaren op het edelenhoofd. Ik keek naar die iets wat gebogen neus, naar de donkere wenkprouwen, naar die vast beraden mond en de van wilskracht getuigende kleine kin. Ik hield mijn adem in toen ik de te alle tijden eerbied afgedwongen hebende titel van de grote edelman en staatsman las wiens vrouw zij was geweest. Mijn ogen ontmoeten die van Holmes en hij legte de vinger op de lippen terwijl hij wegliepen. Einde van het avontuur van Charles Augustus Milverton.