 Sabahınız xayr olsun, Hürmətli kanal olunuşa izləyəciləri haqla bir arada proqramında yenidən sizin qarşınızdayıq. Bu gün bizim studiyamızın qonalı Resubul Qaçı Alternativ Partiyasının sədri İlqar Məmmədoğudur. Xoş gör, İlqar Bey. Sağ olun, Suleyəm. Dəvətinizi qəbul etsin üçün, təşəkür edirik. Müdəşəkəyə. Buyurun. Hürmətli izləyəcilərimiz yanımıza başlamamıştan əvvəl bizim yayımızı maksumun bəyəni və paylaşmağınızı, kanalımıza abinə olmağınızı qaş edirik ki, bizim fikirlərimiz daha çox insanlara çatabilsinlər. Dəvətli izləyəciləri, bu gün biz Resubul Qaçı Alternativ Partiyasının sədri İlqar Məmmədoğudur, bir çox çağır məsələri sizlərin arxat edən problemlər haqqında və cəmiyyətdə yaranın sualların aydınlaşdırılması istiqamətində müzakirlər afarməqa çalışacaqıq. Mən ilk öncə istəyərim ki, bir nəcəcün əvvəl İlqar bəyi milli məclisdə kanun və həsi təklif edilip, müstəqillik günü vəc cumhuriyyət günü ilə bağlı 1991-ci yılın 18 oktiyabrını müstəqillin bərpası, 1918-28 mani isə müstəqillik günü kimi resmiləşdirmək istiqamətində təşkilitlər irəli sürüldü, bildiğim qədəylə sizin partiyanın öz və yerçin qədirli parlamentə buna qarşı çıxış etdir. Mən istərdim ki, bizim də izləyicilərimizə siz bu haqqında danışasınız, niyə qarşı çıxınız, əsaslandırmanız hansıdır? Nədir? Bu təşəbbüsün müstəqilliyi tərəndə müdələyəmək onu tərəndəcə dirlərdə deydələmək, bayram eləməyəni həç bir halar qəsi yoxdur. Bu təşəbbüsün arxasında resmublika sözünü vurmaktır, onu tədricən Azərbaycan siyasi müzankirəsindən çıxartmaktır və gələcəkdə Azərbaycanın üsü idarəsini dəyişməkdir və bir gün gələcək, eyni adamlar hansı ki, indi həmin o resmublika sözünü 28 mayqutlamasından çıxartmaq istiyirlər, bax həmin o adamlar deyicələr, ümumiyyət də Azərbaycan adında ne iləyə resmublika sözünü, elə qoyaq dövlətdə məsələm, sonra başqa adımlar iləyəcələr və niyyətdər açıqaydandır. Bir tərəftən pisti sözündüzü və biz ona görə də parlamentdə buna qarşıq çıxış elədik parti olaraq, bir tərəftən də yaxşıdır, yaxşıdır bəsi nə mənada, ona görə ki Azərbaycan hakimiyyətini, niyyətini bir daha hər kəsə açıqaydın göstərdir. Buna aran resmublika sözü ilə resmublika dəyərlərinə şəxsi qərəzdiyi var. Bunlar, demək hesab elirlər ki, Azərbaycan da başqa üslü idare tədbiq olunmalı, hələlik bunu açıqaydın deyə bilmirlər, amma aydın məsajlar verirlər cəmiyyətdə və cəmiyyətdə, o baxımdən yaxşıdır ki, cəmiyyətdə artıq bunu gördün, həç kəs öz yaxasın kənara çəkməsin ki, mən gör vədən bilmədin, növbəti seçkilərdə yeni Azərbaycan partiyası nə, səs verən adamlar faktiki olaraq resmublikanın lərq olunmasına səs vermiş olacaqdır. Həç kəs deməsin ki, bu belə deyikdir. Yeni Azərbaycan partiyası, yeni Azərbaycan anlamı adındadır. Yəni, qeyri resmublik Azərbaycanı. Həç kəs özüdi yaxasın çəkməsin kənara ki, mən bilmirlər, sən ya vətəndaş olacaqsan, ya da təbəə bundan sonra, resmublikanın vətəndaşı olur. Başka üsul idarilərdə manarch edən məsələn olur, təbəəə. Vətəndaş oldu. Və hiç kəsə bundan sonra vətəndaşı deyirək mürajiyyət deyirək, deyəcək sən əslində. Yəni ki, mən ona görə vətəndaşlara bunu çox aydın anlamalı təbəsi eləyirəm. Növbəti seçkilərdə yeni Azərbaycanı səs yoxdur. Yəni Azərbaycan partiyası manarchya partiyasıdır. Antiresmublika partiyasıdır. Öz niyyətini açıq, aydın burada göstərir. Düzdü, proses sona çatıbıyı pələs, ehtimalda azdı ki, dəyişicələr bu qərarı. Amma üçüncü okunqsa biz istəyərdik ki, hakim partiya bunun biz dediyimizin düzgün gözlənti olmadığını göstərsiniz. Biz sevnərik ki, biz bu məzələ də yanlış olur. Dəyişsinlər. Dəyişsinlər, eləsinlər biz təklif elə bir hətta. Cumhuriyyat və müstəqillik günü. Cumhuriyyat və müstəqi, yəni resmublika və müstəqillik günü. Yəni, müstəqil resmublika günü. Onlar göstərməlidir, onlar subu tələməlidir ki, onlara resmublika sözünə, resmublika dəyərləri nə, resmublika su darəsi nə, şəxsi qərəzliyi yoxdur. Buna gürə, həllə şans var, qanun tam, həllə qəbul edilbib üçüncü oxunuş var. Və sonra prezidentin imzası var, hətta parlamentdən belə keçsə, yaxşoqlardır ki, prezident mövqiə göstərsin. Və bu, demək, qanunun imzalamasını, imzalamasın, imzalamasın onu qəytərsin parlamentə uygun dəşiflik üçün. Yəni, biz bu dəşiliyə qarşı çıxış edirik, bu bizim həm tarixə, həm quga, həm gələcəyə, baxışımızla əlaq edərdik, çox aydın şəkildə bir parlamentdə ifade olundu bu baxış. Və həsa belirəm ki, indi vətəndaşlara daha da aydın oldu ki, Azərbaycanın gələcəyini, özünü yeni Azərbaycan adlandıran partiya necə görür? Yeni Azərbaycan, laşım qeyri resmublika Azərbaycanıdır. İlqar be, siz ideologi zəmin yaradıldığını deyirsiniz. Yəni, ki, Azərbaycan hakimiyyəti istəyir ki, resmublika sülidarəsindən çətsin, digər, başqa bir sülidarəyə. Amma bir məsələdə var, mənəs edirəm biz bu asfektən baxa bu məsələləyə, 40 üçünləri müharibədən sonra Azərbaycan meydanda qazandığı qələbəni gələyəm də siyasi qələbiyyət çevirsin. Üstüqamiyyətdə Azərbaycan hakimiyyətində, siz müxalifətində çubaya qədər çıxışdara vaçı bunu siyasi qələbiyyət çevirməyə lazımdır. Yündi ki, bu məqanda, qərbin Avrupa'nın dəstənin alınması lazım olan bir məqanda, nə dərəcədə bu məntəqlədi buların bu attımı ki, resmublika dən imtina edəmək istəyirlər? Qərbin siyasi mövqeyin, Azərbaycan hakimiyyətində o qədər də baxan yoxdur. Biz dediyimiz, siz qoyduğunuz suala yaxın də bələdə, yaxın mövqeydən biz baxırıq bu məsəliyə. Əslində, bizə qərbin siyasi simpatiyasından çox ölkəmizə lazım olan hər hal hazırda investitsədə, sərmayədə. Azərbaycanın sərmayə axını qoyuluşu artıq azalıb, bu il azalıb. Və bu, tədrişində ad azalacaq, çünki neft gəlirlərə azalıb. Qazın perspektivini nam malıdır hələk, aydın deyil. Və burada hüquq aliliyi yox, burada sağlam iqtisadi siyasiyyət yoxdur ki, insanlar öz pullarını rizqə atıb qətirsinlər, burada sərmayı qoyusunlar. Və əgər sən ölkənin əsas melli bayramından resmublikə sözünü də çıxardırsa, deməli, sənin gələcəyə planın da bir dövlət olaraq daha az resmublika, daha az hüquq, daha az insan haqları, daha az demakrat edirməkdir. Bu dəki investirlərə ancaq qorxudacaq, potensial sərmayədərləri azərbaycandan ancaq çekindirəcək. Yəni qələ, bunun iqtisadi tərəfi də var və biz bu haqqda da damışırı. Esə belirli ki, çox bir yanlış adımdır, vəzlərdir vaxtsız adımdır, heçdir vaxta qəbul olma biləcək bir adım deyil. Heç bir vaxta, nə indi, nə sonra, nə keçmiştə, resmublika günü, resmublika günüdür. Bizi müstəqildiyimizi fərqləndirən, onun, demək, ölkəmizin müsləlman şərqində iş ilk resmublika qurmasıdır. Bizi bəşqə müstəqildə vələtdər nə qədə deyirsən var. Bizi fərqləndirən amili vurur bu təşərdüz. Ona görə, hələ də ehtimal, cüzid olsa ehtimal var, üçüncü okunuşda bu dəşil yedilə bilə, və ya, prezident İlhəməliyif öz niyyətlərinin biz dediyimiz olmadığını göstərim. Demək, qanıl ayasını parlament edətirsin. Çok sağ olun, İlhəm bəyi, hürmətli izləciləmimiz bizim yayımızı məqsun bəyəni paylaşmağınızı, kanalımıza abun olmağınızı xarşəlirik. Bugün bizim müsahirimiz, resmublika şələri alternativ partiyasını sədirir, İlhəm məmələ doldur. Bizi müstəqildiyimizi, maraqla müstəqildiyimizi davam etdirdik. İlhəm bəy, mən dicər bir məsələ, haqqında istirəm cünlərdir cəmiyyətlə müstəqildə cədir. Xaricdən yayınlanan və haçım ailəyə ayıda olduğu iddia edilən pandora sənəliləri haqqında istəyərim danışaq, sizin partiyanın və şəxsənə sizin özünüzün, bu məsələ haqqında mövqeyiniz nədir? Mövqe bildirmisiniz mi? Bəli, bildirmiş. Araştı bəpar məsələ. İlk gün də biz bu ilə bağlı mövqeyimizi bildir, birincisi, bu yeni və sıfırdan başlayan bir söhbətdir. Əvvəllər də Azərbaycan hakim ailəsində və digər ailələrin, sərvətləri, xaricdə yerləyən sərvətləri haqqında əsaslandırılmış, faqqlara əsaslandır, əsaslanan belə deyəkdə, ya əfəqlara istinad edən və ya heç də istinad etməyən beləsi de olur. Yazılar dərc olunup, dəfələrlə, yəni yeni bir söhbət deyir. Həsa belirli ki, bu məsələyə bir sistemli çözüm tapılmalıdır. Dəməni, bu sistemli çözümün nəzərə alacağı başqa amirlərdən biri de odur ki, belə qalma qalların arxasında Azərbaycanda qanusuz zənginlənmişmiş başqa ailələrdə gizlənir. Yəni, ali qarqı qayr, onlar sevinirlər. Olur belə məqəlumatlar yəni aylanda sevinirlər hesab deyirlər ki, nə yaxşı? Biz rezidentin ailəsi ilə bir qayıxtayıq, demələ bizi qorayacaq, nəcə qorayacaq? Həmişə ki, kimi? Yəni, hüquq muhafizənin, demələk, xüsusi rolinə deyəsindir. Mən hesab eləyirəm ki, siyasi dialog davam etdirilməlidir. Və Azərbaycanda bu cür qalma qalların yarada biləcək təsirləri, və umumiyyət ki, bu cür qalma qalların yarada biləcək, demələ siyasi prosesin təməli yarışdırılmalıdır. Və demək elə bir çözüm tapılmalıdır ki, bu sərvətlər doğrudursa, onlarla bağlı elə bir hüquqi partisi dururlar təyin edilsin ki, bu və sayətlərin Azərbaycanın xeyri nə işləməsi üçün işləməsi təmin edilsin. Yəni, gələcəkdə. İndi mən konkret deyə bilmərim hansı prosesi dururlar. Siz normalda bunu parlament dinləmələri keçirilməlidir deyir. Və parlament hansı qərar verməlidir. Azərbaycanda normal parlament var mı? Seçil, tam seçilmiş, tam həyəti seçilmiş, yoxdur. Ona görə institusional olaraq mühalifət var mı parlamentdə? Yoxdur. Yəni, institusional olaraq mühalifətin mövcudluğu nə deməkdir? Fraxias olmalı, qamitəs ədirlikləri olmalı, ondan sonra sədir mavin olmalı filan. Və bu institusional mövcudluğtan, parlamentdə institusional mövcudluğtan istifadə edərək belə xəbərləri bir araxşdırmalıdır. Amma bu Azərbaycanda yoxdur. Ona görə parlamentdə hər hansı bir bundan bağlı iş görməndə mənası yoxdur. Və, gələcəkdən Azərbaycanda normal parlament formulaşıcaqsa formulaşanda hətta belə belə bir araşdırmalar başlanılabilir. Amma çox vacib bir qeydələmə istəyən burada. Cidaya təqibi məqsədi ilə yox. Bu mərhələni adlamak məqsədi ilə. Bu mərhələdən elə çıxmaq ki, bu vəsəhətlər, əgər həqi qətən də belə vəsəhətlər Azərbaycandan qanonsuz olaraq çarlıbsa və bunu sibut etmək mümkündürsə, bu vəsəhətlər, bu vəsəhətlər, də mənk təkiq söhbət hakim ailədən qətmirə, başqa ailələrdən bir gedir, onlar qeyb gizlənməsinlər bu qalma qalın arxasında. Bilirsiniz, mən deyilə təsürət yaranır ki, belə o həmin, həmin, o digər ailələr belə qalma qalaları daha deşirilməsinlər, maraqlıdlar ki, özlər gizlənsinlər, sığınsınlar, onkölgəsinəm. Bak, bu sistemi, bu çox ziyanlı bir sistemi adlamak, onu keçmişdə qoymaktan ödürür və bu vəsəhətlərin Azərbaycan xalqının tərəqkisi üçün, iqtisadiyyətlə tərəqkisi üçün çalışmasına nəil olmaq məqsədi ilə parlament pracidurları gələcəkdə tədbiq olma bilər. Hələlik, biz buna edə bilmirək ki, parlamentdə institusional olaraq mövcudu yoxdur müxalifətdir. Təşəkür edirəm, il qarbək, siz qeyd ettiniz bu problemlərin həli istiqamlarında dialogun davam edəltirməsindən bağlı öz müzakirələrə sələb olur. Adımdır ki, siyasi sifirədə olan bütün demək olaraq ki, insanlar bu dialog məsələsində münasibət bildiriblər. Mən dünən bizim qonşu televizyalardan bir müsaibat təvinən ifrində Amiq lideri Yetibar Mənmədəoq çıxışından baktım. Orada o qeyd edilir ki, ölkədə dialog yoxdur, dialogdan sövbətcə edə bilməz. Sünki yeni Azərbaycan partiyası ilə siyasi partiyalarasında heç bir dialog yoxdur. Bu səhbəc olaraq təmaslardır, görüşlərdir. Bun düz yaxşı qeymətlərdir ki, bu yaxşı halda, ama burada heç bir dialogdan sövbət, yetmir çünki əsaslandırdır ki, yeni Azərbaycan partiyası heç bir görüşdən sonra siyasi məsələlərin münasibət bildirməkdir. Mən istəyərdim ki, siz bu məhəm qeyd etdiyim məqamdan çıxış edələr ki, dialogda iştirak edilən bir müxalifət partiyası için buna cevab verəsiniz. Bak, bizim indi söhbətimiz də bir nominal olaraq. Dialogdur, söhbət edilikdə, fikir mübadirləsi yaparlar, və hal Azərbaycan baş verən də budur. Bən. Bənzi məqamlardır, biz əməktaşlı bilirik, sosial məsələ, müharibət məsələsindir. Hakin partiyanı, hakimiyyətlə bilirik. Biz əməktaşlı, bənzi məqamlardır. Amma, demək, dialog ilk növbədə və təməlində fikir mübadirləsi demək. Bəz eləməntlərin də bu, əməktaşlısa da gedirsə, bu genişlənmiş dialog. Hələlik belkədə belə dinamik və genişləndirilmiş dialog belkədə yoxdur. Onu da demək. Dialogun özü var, onu hiç kimi inkar etməz. Biz hakimiyyətlə bir başa xətlə əlaqədəyik. Yəni, prezident administrasiyasının siyasi partiyalarla və parlamentlə iş şövbəsinin, şövbəsinin, onun rəhbərinin rabitədəyik. Və öz fikirlərimizi, narahatlıqlarımızı demək ifade edə bilirik, bəzi halarda eşid edirik, bəzi halarda yoluna qoyulur, bəzi məsələr. Və bu normal prosesli, bu dəvam etdirilməlidir. Dialogun genişləndirilməsi belə ihtiyac var. Dialogun daha dinamik olması belə ihtiyac var. Dialogun nəticələrinin dialogi ail edilməsi, hökümət tərəfinin beli buna da ihtiyac var. Bir namısı deyir ki, onlara. Bir sözə eşid edirlər, obrisini eşidmirlər, bu da gerçəklikdir. Geydə etdiyim şəxsın iddiyalarından bir de o ilə ki, məsələn, sizi özür istirən bir çox halda dialogaq edən mühafətəm müqtələf, ələf ayamalardan istifadə edirlər, məsələn, aftobuz mühafətək falan deyirlər. O deyir ki, o aftobuz din getdir və yaxud da təyəməlcəyə təsiq fərqi yoxdur. Məsələn, o proseslərdə ilham eləyib şəxsən özü iştirac etsə, hiz bu ayamalara da əhtiyas qalmayacaq, sünki bu bir başlı dialogun özü olardı ki, məsələn, o da siyasi partiyarətlərdir, siz de siyasi partiyarətlərdir siz. Bundan istifadə eddiyim, demək istəyəm ki, ilham eləyib ilə görüş tələbə etmişsiniz, məsələn, biz görüşə bir başı olalım. Siz, bu siyasi proses belədir ki, sen hər dedini, hər müzakirə ilə din mövzunu vaxtından əvvəl, ictimai müzakirə çıxartınsa onun zərəri de olabilərdir. Yəni, biz Azərbaycan cəmiyyətində belə bir söz var. Hamı bir-birinə ahıl öyrədəndə məşət məsələrin də, hamı deyik ki, qaradaş, belə siyasət işlətdə, belə siyasətçi ol, demək, deyilmək, siyasətçilərə gələndə hiç deyilmək, qətiyən siyasətçi olma, git, başlıqı vur, divara. Bilirsiniz, bu Azərbaycan cəmiyyətində belə bir xüsusiyyət, sen normal insandan tələ bilirsən ki, o belə siyasət işlətsin, belə siyasətçilə olsundur. Belə ki, uyğun, üslubar, siyasətçildən tələ bilirsən ki, git, başlıqı vur, divara, sınsın bəndə deyəm, vay vay. Biz bu, ənələlim, ləxv edirik, party olaraq. Marabba təmaşa olurdu, onu deliqar bəyi. Nə, ansa, kiməsə başı yarlandı? Gədiyər. Ağılın var, gədiyər. Ağılın yoksa gədiyər başı var. Nəqqə də istiyirsən vursa, anı qədiyəm, Azərbaycan xalqının belə deyəkdə, daha müdürük mövqeyinə bizə səslanmalıyıq. O müdürükləyini hansı ki, o adi, gündəlik, məişət sörbətlərin də, hansı bir-birinə deyir ki, belə siyasət işlət. Belə siyasətçildi. Yəni ki, demək istir ki, belə ki, ilə ilə ki, ümumi işlət irəli gətsin. Ona görə, demək, biz bütün temaslarımız haqqında, məlumatları, nə vaxt görüştük, nə qədər görüştük, hansın mövzuları yıxara şahı təxminən və ümumi şəkildə, işte mayətə açıqlayırıq. Bu da yenilikdə. Vələr temaslar oldu da iş açıqlanmadı. Amma biz bir başı açıqlayırıq, və tam şəffafır bu məsələdə. Hər bir mövzunu, demək, ayrıca vaxtından əvvəl müzakirəsində isə, mən əsab eləyirəm. İşte mayət qarşısında müzakirəsində isə, mən əsab eləməyəm, ehtiyacı yox. Örmət izləsiləmiz, bizim yayımızı Maksun elbəyəni paylaşmağınızı, kanalımıza abin olmağınızı xarşı edirikçi, bizim fikirləriniz Maksun insanlara çatadəsin. Bizim qonalımız studiyamızda il qar məmməd olur. Müzakirləriniz, varaqla müzakirləriniz davam edir. Yenə də qatırladıram ki, bəyəməyəm, unutmayın. İl qarbək, siz qeyd etdiniz ki, vaxtından tez müzakirlər, iştirməm müzakirləri zərab alabilər. Mən üç suxallarda sizin partiyanın fəaliyyətini izdirəm, ölkə məhd-i vaxtında daha hansısa səsiççi anonsları verilməkdə, də siz də ciddi hazırlaşdıqınızı deyirsiniz. Kamisiyalara mandatınız olduğu üçün özüzün təyənatlarınız var. Mən istiyərdim ki, bu barədə sual verim, çünki cəmiyyətdən də suallar gəlir. Sesçi olacaqı təqdirdə, siz nə gözlüyürsünüz? Yenə də 2020-ci ildə çox fiyasko, sesçi fiyaskosu davan olacaqı, yoxsa yeni bir nəsəc gözlüyürsünüz, diyalog çərçibəsində bu məsəlilər intensibimiz açıldə edilir. Kim dədiki fiyasko-du? Yox, Saxta Çarlıq baxmından deyiləm ki. Yox, gəlməkdə danışaqda, yarrufları yapışdırmayaq hadisələrim üstünə. Son 10 ildə ilk dəfədik ki, müxalifət institusional olmasa da, təmsilçilik qazandı parlamentdir. Və bu, mənim sözlərim deyir. Abış dövlət departamentinin keçən ilki insan haqları ilə bağlı, həsa batından olan bir ixtibasdır. Yəni, bunu kənardan, ölkə xaricindən de görürlər ki, son 10 ildə, ən azı son 10 ildə ilk dəfədir ki, müxalifət parlamentdə təmsilçilik qazandı. Azdı, nə, fiyasko-du. Biz artıq hansısa yeni bir ərekətlilik yaratmağa çalışırıq. İnsanlar küçəye çıxdı, öz səsini qurumaqdan ötürü, 16 fevralda. Yüzlərlə adamı, aftobusa otuzdurdular, apardular rayonlara, orda düşürdülər, mənim də apardular falan. Bəl zor təddiqolunda filan, Azərbaycan vətəndaşları bu seçki nəticələrinin ədələtli olmadığını ifade ettilər azdır mı? Xeyr, siyasiq. Yeni siyasi cinamika bəsnədir. Və ona görə 2020-ci il seçkilərini o baxımdan mən hesab elirəm ki, Azərbaycan xalqının mördi ifadesi baxımından, mən hesab elim, cüzi de olsa iləllə iş var. Ciddi de olsa, xırda da olsa bir uğur var. Və ümumlək də cəmiyyat üçün, bizim partiya üçüncə bu çox ciddi bir uğurdu. Biz parlament partiyasına çevirildik və bundan doğan bir sıva hüqubi naliyyətləri də əldə etdik. Məsələn, ölkənin 125 dairesindən 36-sında, həl-hazırda daire seçkik həmi isyasında, bizim təqdim elədiyimiz adamlar üzv oldu. Azdır, onların bir çoğunu bəlkə də siz tanıyırsız, onlar bizim partiyanın üzvü deyib. Onların sadece müstəgirliyinə biz inanırı və Azirbaycan cəmiyyətində də bir xeyl adam inanır azdırmı daire seçkik həmi isyasında təmsiq, məntəgə seçkik həmi isyalarına biz çaxrış elədik. O yüzden qvotamızdan istifadə edərək, yəni biz partiyarüzulərimizi oraya əzam etmək istəmirik və bu rüzgün de olmaz. Kamisüzləri müstəgirlik olmalı, partisə mensubiyyət olmalı, biz çaxrış elədik. Yüzlərlə adamın birə müraciyyəti oldu və o müraciyyətləri biz uygun daire seçkik həmi isyasına gönlətik ki, bu da bizim təklif. Gəbumini hələri köproses hərdədə tamamlanmayayım, də mən nəticəsində izləyəcəyik, baxa. Həralda, yəni bir nəticədən başqa nəticə, o bir nəticədən bir nəticə yavaş yavaş biz siyasi həyatı Azirbaycan'da canlandırmaq və ona yeni keyfiyyət qazandırmağa çalışıq gələcəy seçkinəci olacaq, hams Azirbaycan vətəndaşından aslıdır. Əgər Azirbaycan vətəndaşı seçkisine sahib çıxacafsa, partyalarla bir yerdə, partya rəhbərləri ilə bir yerdə, bu başqa keyfiyyətdə seçki olacaq. Yox, hər kəs gözləyəcək ki, mən oturma elə baxım görüm nə olur, nə olur, onda seçki de olmayacaq, elə əvvəlki kimi de olacaq. Vətəndaş fəallıqı tələb olunur, vətəndaş fəallıqı üçünsə biz daim çağrışlar edirik, heç qəs seçkidə evində oturmasın. Hər kəs dursun o 200 m dəyi, 100 m dəyi, 50 m dəyi məsafəni, hər cür bin cür başqa şeylərdən ötür, evdən çıxır qədirsən də düzdür. Bir dəfə də 5 iddən bir çıx məntəgəyə git, səsini ver, ondan sonra saxtalaşdır olsa, səsini qurul. Yəni, biz də sizin yandısa, yandısa gəlirsən, 16 fevralda keçən il biz etraz mitingə yalan elədik və məni partisiə edirək, kimi ayrıca tutdularla, həm ucara qədər az qəla xardılar. Axtsatərivalın aşırıma qədər. Ondan sonra və yüzlərlə digər fəalları, axtobüslərə indiribəxal. Təsəvir eləyin ki, daha çox adam olardı öz səslərini qorumaktan ödürə, onda hökumət bu səslərdən hesablaşmalı olardı. Parlam etmə, daha çox təmsil çilik qazanardı, mühalif partiyalar. Mən əsə bilirəm ki, indi halk hazırda hakim partiyanın seçkildən qorumaqşın biraz əsası yaranır. O baxımdaki muharibədə qalibiyyət, onun bir qədər nüfuzunu artırıb və o baxımdan seçki üçün də gözəl fırsat yaranır ki, siz seçkidə məhv olmayacaqsız. Ərvəl məhv olabilərdiniz. İndi heç məhv olmayacaqsız, hər oldu hansısı bir, bəki deyaxşı bir təmsil çilik qazanacaqsız. Açın bu seçkilərin, hə demək, yolunu və amma təkçə hakimiyyətli naslı deyib. Hər vətəndaşdan aslıdır, səfər bərlik, səs vermədə iştirak və səslərin düzgün hesablanmasına nəzarət. Çox solundu N友q bəykləyiz hər məhv məhlizerizdir. Bizim yəni bəye kısımaksın bathingfarlaşmalınızı, kanalımıza ab��ıbə yəni və ləminə gidilsin Pas邪 Siyasi, attım üçün mü qeymətləndirmək olar mı? Siz Yenazlı Bəzın Partisi nə ürələndirisəsi qoxmuyun, kəllin yarışaq? Bu son nəticədə bilirsiniz. Bu ölkəmiz üçün lazımdır da, bayaq qeydilə deyim ki, bunun iktisadi tərəfi də var. Azərbaycanın nəxt zənginliyi keçmişdə qalır. Qaz zənginliyi çox dumalladır. Bu iktisadiyyət nəyə yaşayacaq? Bu iktisadiyyət ancaq sərmayələrləyə yaşayacaq. Özəl sərmayələrlə. Qarizdə kim qazanlıbsa, laf azərbaycanlar qazanlıbsa gəlir, bura məhzisə açıcaqlar, qeyri azərbaycanlı, başqa vətəndaşlar, gələcələr burada məhzis açıcaqlar. Bu cür inkişaf edəcəyir ki, bundan sonra etməlidir, yəni edəcəkdən də etməlidir. Başqa cür inkişaf yox deyə, başqa cür alır staghnaqsə. Yəni, ən yaxşalda bir səviyyədə qalacaq iktisadiyyət. Sərmayənin dəvəti cümbrə nə lazımdır? Normal parlament, qanun aliliyi, səxlam iktisadi siyasə. Bu əsas üç şeydir. Hər kəs görsün ki, bəli burada bir parlament var, qanunlar dağıtışılır qəbul olunu. Burada bir məhkəmə müsləqirliyi var, qərarlar qanuna əsasən verilir. Burada bir hökumət var, hansı ki, sərmayələri cəlb eləmək istəyir və səxlam, vergi və digər tənzimləvət hətbirlərinə hətə keşir. Bunlar ham ya lazımdır. Bu, təkşi real part sesinə lazım olan şeylərdir. Həm də indi hakimiyyətə sahib olan bu vələrə də lazımdır. Ona görə, muharibədən sonra bunun için bir fırsat, xususi bir fırsat yaranı, bunu dəyərləndirməyə lazımdır. Əgər, dəyişməcə isə heçmək, bir neçə ilə qısadır müddətə yeri gəlmişkən, o muharibədə qazanan o məyən nüfuzu da bu hakimiyyət itirəcək və vələliklə seçkidən yenə daha da qoxmağa başlayacaq. Və yenə də o fırsatları bir izitirmiş olacaq, yəni ki, o saradan və yenə də ölkənin siyasətində rəprisif amil artabilər. Ona görə, bu hər kəsə lazımdır. Əgər, anlayacaqlarsa, isteyəcəklərsə, eynə bu fikirlədirlərsə, eynə bu dalga dəlilərsəm, freqansa belirlərdə təzdiklədirlərsəm, bunu edəcəklər və bunun için, buna etmələri üçün qərək diyalog olsun. Gəli insanlara qarşı tərəfə, öz fikirləri, öz mütəliyəni, öz təhlirlərini çatırasam, o səndə anlasın, səndə onu anlarsın. Bu mumsuz mümkün deyir. Bizim yenə gəlmiş gün deyirsiz diyalog haqqında o sözü deyilər, bu sözü deyilər, nə, aftobus müxalifət. Mən aftobusa mündi, məsələn də. Yeni Azərbaycan partiyasının sədir müabili ilə iki dəfə söhbət eləmişəm, ətrafla. Yeni Azərbaycan hakim partiyanın üç də müabili var. Hansı ki, demək, biz suşa da və ahdanda, səfər zamanı və xili söhbət elədiyik. Azərbaycan hansı müxalifət partiyası sədriyi hakim partiyanın bu səviyyədə bir başa təmastadır. President-president aydın da özlünür, daha çox prezident kimi görür, partiyası sədri kimi görür, yaxş. Partiyanı kimi dar edir, yenə Azərbaycan partiyasının. Muavinlərdən biri, biri ilə bu qeyri formal bir fırsat edir və biz çox faydalı söhbətləri edir. Diabogun başqa bir qul, partiyalar arası qulu yarandı bu, şuşa səfər zamanı, ahdam səfər zamanı. Pistirmi bu? Danışma malıdırlar mı siyasətçilər bir-biriydən? Bir-birinin fikirini öyrənməm əlidlər mi? Bir-birinə argument çaktırma malılar mı? Bize bir söz deyildi, biz başqa söz dedik. Eşidildi, bu davam eləməlidir. Biz zurnalist vasitəsi ilə danışmal değilik. Medya vasitəsi əlimizdə meqafon belə deyildi. Mücazəli olaya çıxıb, hər şeyi iştimayət qarşısında ucadan kışıra-kışıra danışmaldır ki, bəzi məsələləri insani səlif, qeyri formal şəraiddə. Bir aftabu səmi deyildi, yaxşı oldu, çox güzəl səfər oldu. Yeni Azərbaycan partiyası inan, yəni Azərbaycan partiyası inan, real partiyası arasında ən yüksək partya səviyyəsində təmaslar qurululdu. Pistirmi, kimin ziyanın adı? Bu aklı mən ayrıca çıxış eləmişə. Hüquq muhafizəni və ənənəvi siyasi partiyaların. Həmişə ki, onlar öyrəşmişdilər ki, Azərbaycanda siyasi diyalog Hüquq muhafizə vasitəsi ilə həyata keçilir və ya onun əli var, onlar narazıdır. Onlar deyirlər ki, niyə partiya partiya inan danışır? Niyə partiya hökumətlə inan danışır? Niyə partiyaların vasitəsi hüquq muhafizə deyilir? Başa çürsüz mü? Biz bu qayıdaları dəyişiriz. Real partiyası, politiqi alternativ partiyası olaraq və son zamanlar Yeni Azərbaycan partiyasında da bu məyyinlər hissi olunur, məyən dəricidə biz bu formulağını dəyişiriz. Ünsiyyatın formulasını, faktiki dəyişmiş, hər kəsinin de faydasınadır. Söz atanlığa, nə deyim, nə deyim, olaraq dinlənəsi deyilir. Argument deyir, ahir. Sən niyə partiya inan danışırsın? Bən eynəm əliyəm. Partiya inan danışmalıyamdır. Şuşa da danışmışır. Ağdım da danışmışır. Gətsən de danışır, görmək. Danışırsan, görmək nəsərfət eləyirsizsiniz? Niyə qaçirsiniz ki, səhərfətlə? Bu, düşmənsiliyiz həviyyəsində cəlmək, mən müstəbələn, bu mövzunu çox atsam, bizim daha vəcid mövzularımız var. Amma zərru bildin bu sualı vələmsin, niyə münasibətlə bilir, düşmənsiliyiz həviyyəsində cəlmək çəlmək? Və əli, və əli, biz də təcub eləyirik. Biz də təcub eləyirik ki, səhər niyə partiyalar arası ya da hökumətlə müxalifətin dialogunu qaralıyırsın? Danışsınlar da, boy danışaq da. Boy danışaq görəyir, hara gələ bilirik, hansı nəticəyir gələ bilirik? Bəyən, başqa saat hansısa yol təklif eləyən var. Yoxdaq, başqa yol təklif eləyən deyox deyir. Mən həbslən çıxanda, mən dirdirlər, mən dirdirlər səhki dialog, mən dirdirlər nələ almışıqsam. Biz ikil gözlə bilmərik mək. Biz dəli məydanlardan hakimiyyətə gələcik, demirdilər, neyirdilər? Ne oldu? Də üçəmdən çox keçibdir. Üçəmdən çoxdur keçib, bula iş məydana da çıxmalılar. Nəyin ki, seçkə gəlmək? Əvvəl, deyirdilər məydana, seçkə gəlməri, çünki məydana çıxacaq. Yəni, iş məydana da çıxmalılar. Gülməli deyə bunlar, yəni ki, ona görə biz bu düşmənçilik, demək, gir birini qaralama siyasətinin həddə intınayləm şey, biz istənilən siyasət partiyana, o cümlədən və ilk növbədə hakim partiyana ilə saloga, əməkdaşlıqa, ünsiyyətə hazır olan partiyayıq və bunun əməlimizdə simbüt eləyir. Deyirliz dəlciləmiz, bizim müsabəmiz davam edir. Bizim yermizi maksimum bəyini paylaşmağımıza, kanamıza abin olmağımıza qarş edirik. Üqarbək siz ölkədə ki, mövcud idare içirliyin, yakışlı, yakışıya doğru dəyişməsin nəticəsində incestisyələrin gələcəyəni gəlmədiyi təqdirdə dövlətin bəziyyətin yakışı olmayacaqla dəyişsiz. Ünsiyyətləri əməlimizdəcələri ayətdə, amma dövlət səbiyəsində dövlətlərin təminasıyla Azərbaycanına işxaldan azad olunmuş əraziləri mövkün imbistisyələri yatırım. Məsələn, İzrael şırkətləri var, o dövlət qətliyindən, İtalyanın şırkətləri var, Türkiyənin bir çox şırkətləri var. Yatırım? Dövlət qətliyətin. Yatırım deyil, o Azərbaycanın öz puludur. Olara ödənilir ki, gəlsinlər burada nə bilim, hansısa infrastruktur layihəsdir və ya başqa layihələr nə eti keçirsinlər, bu yolun biz Azərbaycanı biz siz nə qədər pul lazımdır? O əraziləri bərpə etməkdən ödür yəndir. 50-60 milyar təxminən deyirlər, diplomatik çevrilərlər və bu rəqəm dolaşır, bəzlər 80 milyar deyirlər. O pul Azərbaycanıda yox deyirlər. Sen bir şəhri şu şəhərini tutalım ki, nə qədər pul qoyu dövlət və sayetindən son onu qaldırabilərsən, ondan bir necid edirlər və açıqça düzəl də bilərsən ki, bu da bizim şu şəhərini. Bəz kalanları, bəz kelbəcə, bəz laçın, bəz kelbəli, qubadlı, abdan bunların qaldırılması üçün milyarqlarla, 10 milyarqlarla dolar və sayet lazımdır. O pulu sən ardın elədi. Senin dövlətinin rezerv fondunda 50 milyar dolar var və onu da sən dərhal götürə bilmərsən. Çünki elə aktivlər deyil ki, sən onu götürdün istədiyin ki, məxəjlə edin. Lən qədər, həralda ətdə onu qəjlə sorun elədiyicəsən. Lən başqa ilk tək oraydan ölçün müraqı sən iqtisadiyyatın 10 milyon vətəndaşlıq və iqtisadiyyatın var sənim. Ona görə, demək istəyən ki, Azərbaycanın yaxın orta perspektivdə və uzun müddətli perspektivdə o cümlədən yatırımlara böyük ehtiyacı var. Və Azərbaycanınə nə islaat olacaqsa, o yatırımlar naminə olacaq, heç kimi heç kimi gözünə aşıq olub, bura siyasi islaat qətirməyəcək. Ona görə, biz bunu anlayırıq və hökümətin də dialoga meyillənməsinin səbəblərindən biri mən hesab edirəm ki, bəlk biri budu, onlar da anlayırlar ki, bura sərmaya dəvət etməsən, o ərazilər uzun müddət baxımsı, də mən çətin durumda qalacaqlar. Bə çətin durumda qaldıqça, orası sərmaya qoyul qumayadaqça, insanlar suallar verməyə başlayacaqlar, yaxşı biz bu torpaqları aldıqsa, və bura niyə sərmaya qoyulur, niyə bura adamlar pul qətirməyə, bu suallar yaranacaq, özlək orta, yaxın orta perspektivdə yaranacaq bu sağlam. Buna gələ, bütün bulların qarşısını almaqdan etmək, ölkəyə yeni inkişaf dalgası qətirməkdən etmək. Yəni, hətlə inkişafın yeni konsepsiyaya əsaslanması üçün siyasi diyalog vacibdir. O hal hazırda davam edir. İstədiyimiz tempdə, həcmdə, keyfiyyətdə olmasa da var. Və biz çalışmalıyır ki, ona istədiyimiz bu xüsusiyyətləri dərək. Mən oradan verəcəyəm sağda yarın qaldı, oradan çetik başqə bilmiövzüya çetik alacaqdır. Müəyyən, bu dəvlətlərin, hətlərinə gələn bu şey çətlər ki var. Azərbaycanın qonuşlarında, qüsusiyyətlə, İranda nənaqatlıqlar yaradıq. Oları iddia yələk ki, cəburda İzra, Inhansı, Hərbü, bazası əskərləri var. Mən onu o mövzüya gələtəkdir. Mən istəyərin, düzdü, bu artıq mövzü sənciyib. Artıq nəzi, dəvlətləri diplomatik zəminə çetik, danışıqlar başlayıq. Oların xarici işlər nazir, azərbaycan xarici işlər nazirlə görüş həcəyələrini danışıcaqlarını bildirib. Amma istələn haldı, gələn məsələ, aktualdır. Sizin bu məsələliyə yanaşmanız nəcədir? Son həftələrdə, bəli, İran dövləti tərəfindən biz bəzi bəyanatlar işittik. Azərbaycan və İrmenistan arasında mümkün sərhət dəyişmələri nəm bağlı. Birincisi, Güney Qafqazda hər hansı bir sərhət də yaşayacaqsa, İrmenistan və Azərbaycan arasında hər hansı bir sərhət də yaşayacaqsa, bu İrmenistanın işidir və Azərbaycanın işidir. Yəni, hər hansı bir kənar ölkə, bu mönvzu da deyə bilməz ki, mənim mütbirlək hansısa dəvrətlərinən sərhət olmalıdır və ya olmamalıdır. Yəni, bunun burdakı sərhətləri, Güney Qafqazda ki, sərhətləri məyən olunmasında yüzilər və təxminən, ən biləyim ki, yaxın keçmişdir. İstrak etmiş dəvrətlər, Türkiyədir, Rusiyyədir. Çoxdan çoxsa onlarla bir məzakət xətirmə bir məlumatlı saxlama olar ki, bilirsiz, biz burada İrmenistanla anlaştık, fılan-fılan dəyeşimlilər ilə məsdirim. Məsələn deyirəm. Kənar və ya başqa məsələ, Avrupa ittifakı deyir ki, biz bir məsələdə size texniki yardım göstərə bilərik. Ondan texniki yardım qəbul eləyə bilərik, İrmenistan də razılaşsa bizdə. Amma başqa kimin, bu məvzuda rəy bildirməsi üçün haqqı, hüququ çatıq, mən cəhikim. Ona görə bir qədər anlaşılmazlıqlar yarandı, diplomatik ünsiyyətdə. Bu həm də ola bilər İranda hükümetin dəyişməsi ilə bağlıdır. Ola bilər ki, yeni xarici işlər naziri biləsir. Ondan əvvəl ki, xarici işlər naziri mənmə cəvat zərif idi. Dünyada böyük nüfuzu olan, böyük belə də tanınan, geniş tanınan bir siyasət adamı idi. Onun fonunda birə seçilməkdən müətri bilmirəm. Yeni xarici işlər naziri nəyəsə bir özün də belə bəq getmə istəyit bəlkə. Amma divara deyədir. Yəni, hər mətsədə ola bilərdir. Subjektif amillər də buna təhsil etmiş ola bilər. Yəni, bunun da təhsilə ola bilər. Hər halda mən hesab eləyirəm ki, İranla nazirbacan arasında dostluq və məhriban qonşuluq münasibətləri qorunmalıdır. İngşaf etdirilməlidir. O cümlədən müətlə münavişədən sonra bizim hər kəslən bütün qonşularına, o cümlədən Ermenistanla, o cümlədən Türkiyə nəm, Hursiya nəm, İranla, Hürcistanla, Hamsı nəm, mehriban qonşuluq münasibətləri xaqlanmalı, inkişaf etdirilməlidir. Yeni keyfiyyət yana dolmalıdır burada. Və kimün kimdən səhədi var, yoxdur. Bu, artıq uyhun dövlətlərin işidir. Gələcəkdir ola bilər ki, məsələn, Ermenistan dedi ki, mənə məsələn tutalım, məsələn, filan ərazi lazım deyil. Gəl onu hansı başqa ərazi ilə mübadil edik. Bunun kimin əli əli əliyyatı var? Bu, Azərbaycan'ın su verən işidir, Ermenistan'ın su verən işidir. Anlaşarıq, anlaşmarıq özümüz bilər ki, və bunu əsas götürərək. Əsa belirəm ki, münasibətləri, regionda münasibət, bir seçimin işinə qarışmırıq. Bir seçimin işinə qarışmırıq. 3 kimin, sənin ərazin burada niyə belə deyil, burada sərhədi niyə belə keçir, demirik. Və bizə de onun deyən olmalı deyil. Amma deyilir. Əgər biz Ermenistanla bu məsələdə anlaşacı yıxsa, nəzakət xətirinə, bunu Rusya ilə və Türkiyə ilə bil ki, məlumatlığı saxlayabilər ki, bələbə, siz burada iştirak eləməsiniz 21-ci ildə hansısa, 1921-ci ildə, burdakı konstruksiyanın qurulmasını da, ki, biz qələrə gəldik ki, bunu bir əz dəyişək. Başka əşkimi neşədir? Yəni, əsası bir əsası çatmır. Ona görə də, sab eləyirəm ki, bax bucur subyektif amirləri də ehtimalı idərəmə, onları da və yaqqı idirlədiyim kimi, yeni nazir deyir, bir əz bəlkə də özünü göstərmək istəyir ki, məndə, varam bəndə, məhəməcələ, zərif kimi bir siyasətcəyəm. Məhətək ki, onlar məhzutlaşmırır, qarbar özür üslünəm. Bunların Ali dini rəhbəri də digər şəxsləri də, onlar nəsi bu təliməyət çalışırlar? Ali işlər nazirə, yaqın kendi tövsiə verib keni deyilir. Ona görə, əsab eləyirəm ki, bu mələlədən biz keçməliyi, ki, İran tərəfi, demək, mümkün gərginliyin qarşısına almaqdan ətiraldımlar atmalıdır. Bizdəki öz tərəfimizdən, öz müvqeyimizi aydın ifadə etməliyik və bayaq qeydələdiyim müvqey, və ya bayaq məlkələri müvqeyimizin başqa tərəflərini və beləcə yaxşı, xoş konuşuluxda, iktisadi əməki kaşlıqı qurmalıyır, nəqliyət kommunikaciyalarına açmalıyır, hamıynan, ermenistanla, demək, bu sahədə sökmətlər gedir bilirsiniz, qos münavişə dövrünlə ala qədər, dirgə bəyanatdan ilələyik gələn məvzudu bu. Və yeni bir konstruksiyar burada qurmalıq, təhriqəsizlik konstruksisi və iktisadi əməki kaşlıqı qurmalıyır. 30 il bu region münavişəyə görə qiri atılır. Yəni, bizdə daha tamam başqa keyfiyyətdə olabilərdik, iktisadi baxımdan daha zəngin olabilərdik, hamımız, ermenistanı da bizdə başqaları da. Amma bu olmadı, çünki münavişə var. Münavişə qıtardır, qos münavişə dövrün başlayır, onu da gələk yolda qurmalıq. İlgar bəyi, siz partiyyə çevirilməmişdən əvvən, biz sizin partiyyə funksiyoniyyələrindən, xüsusun ədə irçin qədirinin, hərəkatın ideologi istiqamətə haqqında ciddi çıxışlarını görürdük. Nədəsə, mən şəxsən özüm partiyyə çevirlikdikdən sonura, yəngədər bu məsələrin arxap olanı görürəm, hansı məsələlik dəyirli inəndeyim. Resul-i qaçı alternativ, saq ideologi yaldı. İrçin qədirinin də bundan bağlı muhazirlərinə çıxışları falan olmuşdur. Yəni, real partiyası saq ideologialı partiyyə deyil. Yəginçə son qurultada sonra dəyişil deyildim siz. Real partiyyə, real hərəkatı da. O hərəkət dövrünün, demək, müzakirələriydi. Partiyada daha sol təsəvürlərlərinə yaşayan adamlarda var, saq tələf səvürlərlərinə də bə yaşayan adamlarda var. Mirliyətçi olan da, liberal olan da, ən müxtəlif. Biz resul-i qaçı alternativ kətir partiyyədir. Burda müxtəlif, çünki gündən başqadır. Saq, sol, mən başqa şeydə, onlar qaldı 20. əsirdə. İmdi gündən. Onda zə ərçin bəni özünün ideologiyasıymış elə çıxış ediriz. Mən də bir çövq məsələləri də saq çəm. Mən məsələn, səx və sol alətlərin təddiqi, liberal və ya milliətçi alətlərin, siyasət alətlərin təddiqi, zamandan və məkəndən aslıdır. Hansısa, əli dəyişirə elbətdə ki, məsələn, bu 20. əsirin cəbatları idi. 20. əsirdə hələ iktisadiyyat elmi kifayət qədər inkişaf etməmişdir və bu cəbat nəticəsində inkişaf edirdi. İmdi məlum olur ki, sən hansısa dövürdə iktisadiyatın hansısa durumunda saq çalətlərin istifadə etməli sən kirləli gədəsən. Başqa durumunda sol çalətlərinin istifadə etməli sən girləli gədəsən. Bəzi durumlarda, centrist deyirlər, mərkətçi və ya qarşıq, məndibaxın neçə illərdə, Avrupa'nın neçə ölkəsiddə son illərdə elə Almanya'nı götürək. 10-15 də bəlkədə saqçı solçu Kalisyalar da hakimiyyətdə. Təsadıftır mı? Yox. Onlar heç vaxt təsə, demək, bu müddət ərzınca heç vaxt Kalisyada olmayıqlar. Niyə? Çünki o dibax, o müzakilə, saqsı ol, hansı daha etik mənəvi baxımdan üstündür. Onlar hansı 20. əsirdə qaldır. Aydındır ki, bunlar artıq hansı daha çox alət dəri, və hansısa ölkənin, hər hansı bir ölkənin. Azərbaycan 21. əsirdə bu məsələm tutalım ki, solçu alətə ihtiyacı ola bilər. Və məsələm, Fransa'nın 21. əsirdə həmin gündə saqçı elə. O da bələt soru ki, o ideolojəları biz müəyyənləşdir. Daha doğrusu siz siyasəslərini müəyyənləşdirmir siz. Bələt. Biz bilirsiniz. Şəra eti formuvaşdıran başqa əsibəkdə elə. 22. əsir ərzində bu iktisadi alətlərin ətrafında həm də etikdir çərçivəm və ya diyək bulut qurulmuşdur. O etik bulut, tədri cən buxarlanır, yox olur. Və dəmək, solçu yanaç, və ya vəkədəya afriqat halını dəyişir. Vəkədə yavaşa çevrilir. Məsələn, dəmək, hətta Buştan, George Buştan bu başlardır vaxtı ilə. 2000-ci ona deyirdilər ki, böyük hökumət tələbələyən ilk konservator, yəni ilk resubsağçılır. Əvvələr 20. əsirin zəbata nə idi? Hökumət keçi olmalı yoxsa böyü olmalı. Solçular deyirlər, hökumət böyü olmalı. Sağçılar deyirlər, keçi olmalı. George W. Bush gələndə, 2001-ci ildə, prezident olanda bir neşe ildə ondan sonra deyirlər, big government conservative, yəni ki böyük hökumət mühafizəkarı, qarşıxtı, başaq çözüldü, yəni paradigma dəyişir və ideologiyalarda ona uğrvun olaraq ya gündəmdə rolunu güzləndirir və ya itirir və ya transformaksı oldu. Həmin o gündəmlərin bir çoxu transformaksı oldu. Hal hazırda, imumiyyətdir bu, son pandemiədən sorun, mələdə başqa müzulər çıxır ortalıqə. Fərdi azadlıqlar, başqa məsələr. İndi isə 20. əsirin gündəmi nə yaşasam, millətir eləparə bilmeyecik. Mən əslində bu ideologiyanı böyük geo-siyasi prosesdələ qətləmdir fərdəcə alın. Sərdəz olur, o mən bilməyəm də yaxşı oldu ki, sizdə party etşebildikdən sorun məhər məsəlmədir dəyişir. Yox, əvvəl də var idi, baxın. İstəklər birə bizdə əvvəl də var, indi də var, safçı, solçu, liberal, milliyyətçi, başqaları. Hamsı, var, əgər sən cümhuriyyətçi sə, yəni, əgər həsa bilirsən isə ki, Azərbaycanın yaxın tarixi gələcəkdə bildi biz səhbətimizin əvvəlini gəlirik. Perspektivi, respublikadı və ya başqa üsülüdərə. Sən həsa bilirsən ki, respublikadı, sən oda cümhuriyyətçi sən. Gəl partiyamıza 100 volt biz sənin qəbulir etsin, sən safçı, solçu bizim üçün əhəmiyyətli deyik. O baxımdan, yəni, əgər gündəm başqadırsa, sən başqa ölkənin gündəmini bura itxalı eləyə bilməssən. Başqa ölkələr, başqa gündəmlərlə yaşayır. Görürsən ki, bizdə bir bəzi hallarda, indi görsən adamlar gelir, yaxarici də yaşayır, yaxarici də yaşayır, köçür bura, sosial şəvəkədə genişli. Başqa yıldır başqa ölkələrin gündəmlərini bura itxalı eləmə, yox da o gündəm Azərbaycanda. Sen ona nəbura itxalı eləyirsən, Azərbaycanın gündəmi bu saat budur. Respublikalıma o da olacaq bizim müsul hidərə gələcəkdə, yoxsa bir başqayı söz edirlərəm. Budur seçim. Başqa seçim gəl, qalanlara hamsın isbidir. Və, demək, daha az əhəmiyyətlidir. Bu məsələdə, biz aydınlaşsaq, biz görsək ki, Azərbaycanın respublikə təməlləri də sarsılmazdır. Məhəmdir, ona heç kim yerimdən tərəfədə bilməz bir daha. Və salam, partiyan buraqacıq. Olajıq hərimiz bir başqa partiyanımızdır. Aydındır. Örməsi izləcərimiz, bizim yarımızı maksimum bəni paylaşmamızı, kanalımıza abinə olmağınıza xarşədir. Yənişimizin sonuna doğru məhəsləyərdə marağlı müsayəbimizlə bir məsələliyə də toxunum. İlqarbək dinələ illədir ki, bu müzakirlər dəməmək deyir. Avrupa itifaginin şəktər həttaşlı, o yüzden asosatif sadəcini müzalınması. Bundan bağlı bir çox çıxışlar var. Burada salayətli şəxsləri var ki, prezidentin özü də deyir ki, 95 faizə həllə olunur, 5 faiz qala falan. Cəmiyyətdə bir ümid var. Əslində, bizim bir cəmiyyətli sahibləmizdən belə Səhvda Rəvablı keçən dəfə qeyd etdi ki, cəmiyyətin ümumiyyətləyə siyasi partiləni gücü çatmayanda hakimiyyətlə nəsə umur ki, oğlunu hansı imtiyazları, tanısını hansı imtiyazları verirsin. Açsaqın məndə bu məsələdə ondan həm fikirəm. Siz nəcə düşünürsünüz? Azərbaycan hakimiyyətli bu sazışı imzalıyıb hansı imiyyətlə, dialogdan da əlavə bir yumuşalmalara gələcək. Azərbaycan sevmətinin çünki gözləntləri var. Siz də illələ də bu məsələdə bağlı 3-4 kədə ciddi məşqul olmuşuz. Ona görə bu stiləm, bu sualəsizəm valləyəm. Avrupa ittifarbi ilə o strateji münasibətləri, yaxın 10 illiklər üçün, təmzin deyil, cək, sazışın, laihəsi 3 illi de hazır demək olar. Yəni, o deyirləri 5-10 faizi qalır. 5-10 faizi orada mən belə anladığım qədə nə məsələdir? Qazın qeyməti məsələdir. Vəssələm. Orada mübayisəli, heçdir, yox. Bəz iləri bir iki bundan qəbaq deyirlər ki, vəss insan haqları... Onlar çoxdan razılaşdırılır. Onlar həmin məsələlər çoxdan razılaşdırılır və fikir ayrıları ona ait deyir. Aitdir qazın qeymətini. Və Avrupa ittifarbi ilə istədiyə budur ki, eqər strateji münasibətləri qurur xısa məyəm dəlir üçün, uzun dəlir üçün, həmin dəlir üçün qazın qeymətinin nisbi sabitliyi təskid olunmalıdır. Anlaşmada. Və bunun mübadiləndə Avrupa ittifarbi bizə ayrı- ayrı sahələrdə və ya dağ geniş sahələrdə texniki və digər yardımlar, dəstəklər göstərə bilər. Həm, demək, iqtisadi inkişaf sahəsində, texniki yardım, məsələt yardımı, səramaya qoyuluşu, səfərlər nə bağlı bizə rejimi, iqquq sahəsində islaq, iqtisadi tənzimləmə sahəsində daha tecrübəli, məsələt xidimətləri kovam. Və ayrıc, ən vaciblə amirlərdən biri azərbaycan malları üçün Avrupa bazarının açılması məsələs edilir, məsələlə, iqquq sahəsində artırabilmirlək gəlinəfti iqquq sahəsində, ilişip qalıb milliard yarım təxminəmdir, xar aşağıda səviyyəsində. Ona gələ, burada məsələ ilişip qalıb, bu qaz məsələ. Nə, bu, mözu səhvirlikdən çıxdır. Niyə? Çünki qaz indiyə qədər bir 300-400-500 dolar mimkuq metre görə satılırdır. İndi qeyməti dürdən belə oldu, 2.000 dolara çaxtı, sonra indi indi 1.100-ə, hələ də bilirmir ki, o haraya tərəfi oynuyor, amma həralda yüksəlməyən meyillidir. Həm o cümlədən Avrupa da başbirlən və dünyada başbirlən enerji keçidi ilə əlaq edir. Və belə bir şəra etdə, azərbaycan hökünməti bir tərəfdən istir ki, mümkün gəlir itirməsi, amma digər tərəftən də itirdiyi başqa şeylərdə var. Həmin o əməktaşlıqdan, azərbaycan Avrupa ittifaginin əməktaşlıqından azərbaycanın hökünmətinin, dövlətinin xalqının ümumiyyətlə qazanacağı başqa şeylər var. Ona itiririk, ilə dən ilə itiririk. Nəyin əsən? Və belə şaşkımlıq yaranım, burada düzdür biz bir də tallarını çox da bilmirik. Hükumiyyət bizimlə bu mövzulə məsli ətləşmə istəmir. Məsli ətləşmə istəmir. Nədən sə? Nədən sə? Nədən sə, aydın da nədən, bir kimələ rözuma alıyam. Dəmək istəmir. Amma yaxşol vardı ki, məsli ətləşsin. Çünki biz problemin kökünü görürük. Riyal parça səsində ilk və yəgəni parçiyadır ki, bu kökü cəmiyyətə göstərdik. Bu yaxınlarının bu ilə bağlı geniş bir çıxış elədim. Və internetdə də yayıldı, kifayet qədər. Bəli, biz seçim arasında yək. Yəni, böyük bir gəymətə strateji bir məhsul sataq Avrupa-yəs oraya həmişə ki, kim qayıtada onu xəcdiyək mi? Indiya qədər nə ol? Yəni, həşin də əşməcək. Nə siyasət də əşəcək, nə hüquq də əşəcək. Həyat səviyyəsi də ilişib qalacaq bir səviyyədə. Yə də ki, Avrupa ifadəri nə, hansısısa formada anlaşaq o gəymət məsələsində, onlar da öz bəzi məli, bəzi şeylələrinə olmaq istəyirləri də bu qaz sahəsində. Ondan sonra Avrupa ifadından iləlik gələn faydalı nəticələrdən bəhrələnək. Bu seçim qarşısındaya. Bu, bu müzakirəni biz açdı. Respublikaç alternativ açdı. Çünki, əvvəlki müzakirələr hansı onun özələrin dəyilmiş ki, güya həmin sazişlərinin sazişin dayasında güya insan haqlarıyla bağlı, hansı sıfkivarlığı. Yox bu, heç bir sıfkivarlığı yox. Tərəflər razılaşıdır, anlaşıdır. Nöqtəsi, o, o... Üzül üstünə bir şey məsələlə, razılaşdırmış insan haqlarından məsələlə... O standart şeyləri biziz, bəzilərinin əsəburunda... Gözləndi yüksəydi, ona görə deyirəm. Gözləndi səftik, yüksəhdisə səftik. Ona səf yaradını purcözləndirəm. Və həli, səf yaradını, heç bir ölkə sənin yerinə gəlir vurdu. Demakrata və hüquqaliliyi qurmayacaq. Çoxdan çoxsa səni keməyələyə bilər bu sahədə, birəz yargınçək. Biziz nə deyirdilər indəgələr? Adam ağzılına vələkir. Deyir, məsə adamlar var ki, Azərbaycan cəmiyyətində 30 il deyir, vələ bir gözləndi saklı yıllar ki, güya qər, Azərbaycan hakimiyyətində qarşı elə bir sanksiyalar qoyacaq ki, Azərbaycan hakimiyyətində təslim olub burada demokratiya yolocu ya, yaxşı da. Yoxarımız Rusya da sanksiyalar altında, İran da sanksiyalar altında. Hansı da təsir oldu sanksiyalar. İç birində, əksinə qər bölkələri Azərbaycanla çox fəal iktisadi temaslardadırlar, ticaretlədirlər. Bir günü günləndə, eşdir ki, gə bu sahədə, gə o sahədə bakırsan ki, şirkətlərin adda kifayet qədər qalma qaldırdır, amma gər bölətlərinə çox böyük əməktaşlıq eliyirlər. Yəni, açıq tanışmaq istəmrəm. Yəni, bəz konkrez şirkətləri gəldikdə. Ona görə, o gözlənti tamamını kökünlən səftik ki, Azərbaycan da 5-6 nəhərdə tutulsa, dövülsə, ne iləsək, gəbura saksəyə qoyulacaq, o iləndə demak, xəyir, hansısa şirkətlər belkədə qərp şirkətləri burada başqa qandıraq da alacaqlar. Məhs-salam. O iləndə 30 ilnəcə ol, təxminən belə. Və bu, deməkdir ki, qərbdə hama bucu, xəyir. Qərbdə, Avroku da, birləşmiş tatlarda münasibətlərimizə, demakrətiyanın irəli aparılması nökləyi nəzərindən baxan güvvələrdə çox. Və bizim tərəftaşımız onlardır. Biz onlarla gələk, demək, anlaşaq, haminiz. Yəni ki, onların təmsil elədiyi dövlətlərinə anlaşaq və ölkəmizə irəli aparıq bu sahədə. Amma düşünmək ki, kimsə bura saksəyə qoyacaq və bu nəticəsində bu demakrət oluyor, nağıl, nağıl. Hansısa məhdudiyyətlər tədbiq olunur və olunacaq və ayrı- ayrı elə sahələrdə ayrı- ayrı nəticələr göstərə bilər. Nəcə ki, indiyə qədərdə də göstərək. Amma ki, bütünlükdə siyasi, hər tərəfli siyasi tərəq ki, ancaq və ancaq Azərbaycaq xalqının öz əməli nəticəsində əmələ gələcək bir hadisi olacaq. Hər mədli izləyicilər bizim yayınımızı maksumun bəyini paylaşmamızı, kanalımıza abin olmağımızı xarşəliriyi, və ilişimizin qalqla bir arada və ilişimizin sonuna çattı. Mən istərdim son olaraq resmirli qaç alternativ partiyasını sələrdir. Ülqar Məmədouf, özünün partiyə tərəftarlarına bizim izləyicilərimizi hansısa bir müraciyyəti varsa buyurub deyə bilər. Müraciyyət diyəndə ki, biz bu daim bir müraciyyədir, ki, seçkiyə gəlir, seçkiyə gəlir, səs verin və səsinizi hammız bir yer və qor yağmızı. Demakratiya doğru başqa yol yoxdur. Kimsizə başqa yollar göstərir dəsə hamsı belə deyədir. Hiçbiri doğru çıxmadı mülaimdəsək. Və artıq yeni mərhələ, Azərbaycan siyasətində yeni mərhələ açmağın vaxtıdır. Axtıdır, resmublikaç alternativ partisi bu mərhələni açıb, düsmənçilikdən uzaq, əməktaşlıqa meyilli və ən yüksəkmək sədimizdə Azərbaycanın bundan sonrada resmublika qalmasıdır. Resmublika qalması üçün vətəndaş kimi, hərəkət etməsi tələbi olunur, lazımdır. Təbəə kimi yox, təkər edirəm. Əgər Azərbaycan resmublika olmayıcaqsa, qalmayıcaqsa resmublika kimi. Vətəndaş da vətəndaş olmayıcaq, təbəə olacaq. Ona gəlir, hamılıqla çalışaq ki, resmublikamızı yeni təkam verir. Yeni nəfəs verək, onu yeni mərhələyə yapıdaq. Bu çətən yolda sizə də partiyanıza uğurlar ağızdır, əmək. Örmətli izləyicilər, xaqla bir arada verilişinin sonuna gəldik. Ərli izləyicilərimiz sabah, en vaxtda sizin qarşınızda olacaq. Mən Ruslan nəsirli. Sağ olun, sağ olun, ətqalın. Özür də yaxşı baxın. Görüşürüz.