 Xoş gördük, dəyirli kanunış izləyiciləri 5 iyan var, 2023-ci ildə kanunış efirində açı söz proqramının canlı bağlantısındayıq. Bu gün artıq 4. aynəl yədən qoyduqunuz, əslində üç ay, çay yarımdan sonra o proseslər səngib üşdəyim. Amma Sinti Yabrani 16-sında stars götürən İrandaki eğitirəzlər aşağı yukarı 3 ay qədər davam etdir. Bu gün də davam edir, amma əvvət kişi iddətində deyir. Və bu gün artıq bir daha İran qarisində yaşayan güneyli fəyallar və digər xaqların siyasi təmsilçiləri öz vətənlərinin təliyi üçün müəyyən adımlar atmaya başlayıqlar. Nən şəxsən, ökdən əvvdə İzmir'də Biniyaz Arbacan-Kinzi formunda iştirak ettim. Ondan öncə Bakıda, Bütöv Arbacan-Kinzi-Bütöv Arbacan formu keçirildi dekabın 17-ində və 24-ində de İzmir'də oldu. Hər xisində iştirak ettim, hər xisinin bu və ya digər şəkidlə mesajları var. Biz aşağı yıqarı bilirik ki, İran bu rejimlə davam getirməyəcik. İranın bu rejimi yaxın tariqda tarixin belə diyək arxibinə qoruşacaq. Həmin siyas sistemdə bizim soydaşlarımız yeri harqda olmalıdır. Nəzər alsakəmin soydaşlarımız, texsə Təbris, Urmu, Erdəbil, Zəncan, Maraqa, Qazvin, Həmədan mərkəzdə, Dostanlarda deyil, eyni zamanda texran və eyni zamanda ölkənin dört bir tələfnə səpələnmiş 45 milyonluk böyüdür toplum. Onların kənarında, İran'da yaşayan digər türk hallarla var, təbii ki. Və bizim tarihimiz siyas, Güniyas Arbacan siyas tarihi necə olmalıdır? Biz ötən üç-dört ay ərzində artır, üç aydanda çoxdur. Müneyni fəyallardan bu barədə efirimizdə danıştık və çalıştık ki, bu məsələdiyə bir aydınlı kətlək. Uzun illər bu saydə bir fikir sahibi olan, filosof alimimiz, Ptovaz Arbacan hər hədəkiyatının qurutsu, Yasəmənxanımlar biz bir dəfə baxdı danıştık. Amma artıq proses İran'da eydanlardan sonra bir də səngiyyib, bugün artıq proses biraz da daha çox pragmatik mərkət məhləliyə daxlı olur. Və biz bu məsələ ilə bağlısidir ki, Yasəmənxanımla bugünkü söhbətimize başlayaq və bir sadıyaqın bərabər olacaq, Yasəmənxanım artıcanlı yayımızdadır. Salam, hər vaxtınız xeyr olsun. Salam Bülfət bəyi, xoşuyordur. Sizi və ya kanal onu çiziləkilərini. Təşəkkürlər Yasəmənxanım. Sol budu, İran'da başviran proseslər səngisə də İran hakimiyyətində ciddi zərbi oldu. Yəni elə bir dönəm gəldi çaktı ki, məsələ, mən izləcidərimiz də bilir, uzun izləcidəndə yaşadım, amma həmin dönəmdə aksiyalar var idi. 2009 proseslərini çox yaxınlan izləmişəm. 2006-cu ildə soydaşlarımızın etras aksiyalarında yaxınlan iştirak etmişəm. Yəni, şahid olaraq, eyni zamanda proses elə bir zamana gəldi çaktı ki, mində artıq mövcud hakimiyyətin insanlara qəbul ettirmək istədiyi ideoloji baxışlar belə hədəfə çövbirlədi. Hüç zaman İslam İngilabının rəhbəri deyilən şəxs, yəni İngilabının rəhbəri, yəni dinliliyidir, hədəfə alınmaz da həmin dönəmdir. Artıq onun şəkilərinin zürrullar, Qasım Süleymanı ki, dünən onun öldürülməsinin il görmüyüdi, onun şəkilərinin zürrullar, bunlar artıq bunu göstərdi ki, insanlar son həddətlər. Və bu rejimin ideoloji təmələri darma davın oldu. Qalıq bu rejim süngü zərin də bunu qurmaq. Amma bu rejim nə vaxta qədər bu şəkilini davam edəcək? Bəki de bu suallan başlayaq, ondan sonra çıxış yollarını sizdən işidək və bizim söydəşlərimiz nə etməldir? Bu sual ətrafında sövbətimiz davam etməkdir. Rejici rejcilardan qayış edirəm, efir-i paylaşım bəyənin, efir-də filosif haliyim. Bizə və azərbaycan hədəkiyatını sədri yasəmən qarabolundur. Buyurun yasəmin qabbi. Təşəkkür edirəm. Bəli, İran da bu teokratik fars-murlar rejimi ideoloji baxımda artıq öz dayaqlarını itirmişdir. Nə farslar, nə türklər, nə türklər, mümətlə İran'da yaşayan heç bir xalq artıq bu monlu rejiminin ideoloji dayaqlarını dəstəkləmir. Bu ideolojiya öz əsaslarını, öz belə deyəc, lecitimliyini, mənəvi gücün artıq İran içerisində itirmişdir. Amma mən çox təəəsif eləyirəm ki, artıq bu baxş verən etirəs xışları sənciməşdədir. Buna çox təəəsif eləyirəm. Çünki bu etirazlar rejimin getməsi ilə sonuculama artısa bu daha yaxşolardır. Amma etirazların sənciməsi onu göstərir ki, insanlar yenə də toplaştılar, etiraz etdilər. Amma rejim getmədi. Rejim getsəydi, mən deyərdim ki, biz hansısa bir məticə aldıq. Və həri rejiminist dayaqlarını, ideoloji dayaqlarını, mənəvi, məşrulluq dayaqlarını hamsını itirmişdir. Amma bu bir faktır, rejim getmədi. Və bütün bu qarşı durmalarda, etirazlarda İran içerisində rejim gedərsə, ortalığa çıxacaq bir müxalifət gücdə, açıq bir müxalifət gücdə belirləmədi. Yəni tutakçı bu rejim gedərsə kim, hansı partiya, hansı siyasi qurub və yaxud hansı lider, və yaxud hansı fikir hakimiyyədə gələcək, bu da belirləmədi. Yəni, bu rejim gələcə etirazlar oldu və rejimin də etirazları yatırma faaliyyətləri oldu. Amma bu prosesin içində İranı dəyişə biləcək, çox ciddi bir müxalifət meydana çıxmadı. Bu da məni çox qayıqlandıran bir məsələdir və təsüflər ki, ciddi bir müxalifət bu rejimə ged demədi. Yəni, İran necə dəyişməlidir? İranı dəyişmək üçün ne yetməlidir? Bu da olmadı. Eyni zamanda bütün bu etiraz süreçlərinin içerisində İranda yaşayan xalqların siyasi partiyaları bir araya cələrək, böyük komfransılar qurul taylar çetirmədilər ortak dərarları almadılar. İranın cələcəyi ilə bağlı. Məsələn, Avropada əvvələr bu İrandaçı xalqların belə deçdə dəşilatları toplanırdılar, federasiyalar quruldular, müəyyən şuarlar verirdilər. Amma İran içerisində ki, bu xalqların partiyaları ortak bir komfrans kesilərəc ortak dərarları almadı. Yəni, əslində müxalifət prosesə cildi müdaxilə etmədi, prosesə yön verə bilmədi. Və İran içerisində bu rejimə xalq müxalifətdir. Amma siyasi müxalifət kim idi bu rejime? Bu olaylarda ortalqda yoxuydu siyasi müxalifətdir. Biz siyasi müxalifətin xalqı və etirazları yönləndirdiğini görmədir. Ona görə də artıq proses sencimək üzrədir. Və bu proses senciyərkən, bu etiraz mitiqlərin də üsyanlarda iştirət etmiş soydaşlarımıza da bu rejim çox ciddi cəzalar verə bilər. Həssa soruq onların haqqlarını qorumalıyıq. Amma bunun yanında proseslər göstərdi ki, içi cüc çox aktivdir İran içerisində. Bir türk cücü, Azərbaycan cücü bir də çürt cücü. Çürtlər nə istiyirlər? İran içerisində gələcəşiləri nə olacaq? Bu baharə də mən çür televizyalarına da qulak asdım. Tutakçı onlar rojava dediçləri bölcədən, yani Suriyada işxal etliçiləri o PKKPYD-nin işxalı altında olan o silahlı dəstələrin təhlərin kestiği bölcələri onlar çürtlər rojava. Yəni, çürtüstanın bir parçası hesab edirlər rojava rejimi. Oradan bir sıra çürt televizyonları yayılır. Onlar kezəgündüz İrandaki olayları, İrandaki çürtlərin gələcəyini müzakirə edirdilər. Amma onlar belə təhləri edirdilər ki, biz İrandı Amerika ilə müddəfik olaraq deyişə bilər iç. İrandaki çürt hərəkatı yalnız Amerikanın dəstəçləri ilə aktif olabilər və İrandı deyişə bilər. Yəni, belə deyəcə, İrandaki çürtlər Amerikanın bir dayak, cücü cimi Amerikan iradesinə bağlı bir hərəkatdır. Amma türk hərəkatı bütün Amerikan, nə bilim, İranı deyişmək istəyən İzrail hərəkatlarından müstəqir özü ortalığa irade qoyan öz dinamikləri, tələbləri və bölcə xaqqında, bölcə stratejisi xaqqında öz görüşləri olan bir hərəkatdır. Çürt hərəkatı heç vaxt iddia etmir ki, biz bölcəni Amerikanı və yaxud da İzrailik əli ilə deyişəcəyicim. Və türk hərəkatı bu məsələlərə çox ehtiyatlı yanaşır. Çürt hərəkatı istənilən halda silahlı şəkildə İran isərsində qarşımıza çıxabilər. Hətta İran isərsində ki, çürt etmik hərəkatı türk hərəkatına qarşı da dərhal çevirilə bilər. Və hətta önümüzdəki illərdə parçalarla da müddətik ola bilər. Amma türk hərəkatı silahsız, demokratik, sekuliyar, bir hərəkattır. Amma bu hərəkat özü də bölünmüş bir hərəkattır. Orta platforma yoxdur. İngi bizim önümüzdə iki platforma var. Biri bütün İranı, türk devlətinə çevirmək hədə falan bir platforma. Bir də coğrafya mərkəzli, coğrafyanı təmər alan bir Azərbaycan mərkəzli bir platforma. Həll həzırda netlə son yüzyıldə qazarların düşüşünlən cülümüzə, hətta qazarların da düşməsini səbəb olan bir proses var. Bu Azərbaycan və İranın bütün bölgələrində yayılmış türkçülərin təfəkcüründə düşüncəsində vətən idealında, vətən idealında bir bölünmüş lüç var. Bir furqasya prosesi cəkdi, İranı özünə vətən bilən türk var. Mən ona şərtə olaraq, Tehran mərkəzli türk deyirəm. İranı özünə bütün İranı özünə vətən bilən türkçülər var. Və Azərbaycanı özünə vətən bilən türkçülər var. İranısı türkdə var, iransı farsta var. Onların həm paniranis türkdə var, paniranis farsta var. Amma son illərdə İrançılıqla farsılıq özdəşləşdirilib, türkçülüklə də Azərbaycançılıq özdəşləşdirilib. Amma türkçülüklə Azərbaycançılıq tam olaraq bir bütünləşmə sürecini daxil olmuyor. Azərbaycançılar İran dedişdə bütün İranın, yəni Azərbaycan coğrafiyası, dışında qalan bütün bölgələri farslara verilməri. Azərbaycançılar. Bizimləyimizə lazımdır, onlar farstır, onlar başqa xaqlardır. Onların torbalı bizimləyimizə lazımdır və sahir beyləxir. Azərbaycançılar yalnız Azərbaycan coğrafiyasını mərkəz alan bir hərəkatdır. Türk millətini mərkəz alan bir hərəkat deyir. Bu hərəkatın təhməlləri məşrute dönəmindən qoyuluk, qıyabani və pişəvəri dönəmlərinə də əhatə edərəc günümüze qədər gəlib çıxıb. Amma bütün İranın mərkəz alan türk hərəkatı isə iddia edir ki, Azərbaycanlı ağrılı millət yoxdur. Azərbaycan İran isərisində bölgələrdən biridir. Türkçülər İranın tamamına yayılmışlar. Və biz İran dedikdə farsbaşa düşmürük, farslar İran içerisində yaşayan xalqlardan biridir. Sayları da azdır, maksimum 16 milyondur. Türkçülərdən sonura sayları ikinci çoxunluğa maliş xalqdır. Və İran bir türk dövləti olmalıdır. Və İran da türk dövlətçiliyi bərfa olmalıdır. Burada bir məsələ var. İran türk dövləti olmalıdır. Və İran da türk dövlətçiliyi bərfa olmalıdır deyəm, türkçü kəsim bir suala cevab verə bilmir. O da budur. Yəni, bu konsepsiyanın bir satışmaz tərəfi var. O da budur. Əcər qacarlar dönemində İran coğrafiyasında farslar millət iləşmə sürəcini, siyasi millət iləşmə sürəcini keçirməmişdir. Biz bilir ki, fars kimliyinin yenidən inşası və siyasi millətçiliyə çevrilməsi prosesi 1850-cillərdən etibaren Hindistan da başlanmışdır. Hindistan farsilərini, Qucarat farsilərini, İngilizlər eğitərək, Universitetlərdə ochudara onlara bir kimlik aşıladılar və İran içerisində də quruların daşdırakı ilə farsları mərkə zaman bir kimlik inşa edildi. Fars milliyyətçiliyi 1850-lərdən inşa edildi 1925-cildə hakimiyyətə getirildi. Və bu farslar fəlsefəsi olan, özünə məxsus tarixi və mədəniyyəti olan bir millət halına gəlmiş bir gücdür. Və bu gündə son 70-ildə İran'da bütün hakimiyyəti idare etliçlərinə görə İran coğrafiyasında ki, bütün hərbi siyasi gücbulların əlində, iqtisadi gücbulların əlində və dilləri də quruların inşa edildi. Yəni İran içerisində hal hazırda siyasi millət olan iki güc var. Biri farsdır, biri türkdür. Bütün İran'da türk dövləti mərba olunarsa fəlsefəsi və millət iləşməs sürəcini tamamlanmış farslar bununla razılaşacaq mı? Farslar, qacarlar dönəmində, afşarlar dönəmində olduğu kimi türklərin əcə milləyi altında yaşamağa razılaşacaq mı? Fars millətçiliyini, türklər nəcə sindirəcək və yaxud da fars millətçiliyini İran'da türk dövlətçiliyi qurularsa, bu dövlətlə nəcə uzlaşdırılacaq? Bu uzlaşdırma nəcə ulacaq? O İran'da türk dövlətçiliyinin bərpa edilməsini çağırış edən kəsim bu sualları cevablamıq. Bu suallara cevab verə bilmir. Və İran'da türk dövlətçiliyinin bərpa olunmasına çağırış edən düşüncə və siyasal kəsimin qarşısında ciddi bir alternativ reqib fars millətçiliyi var. Ona görə də bu antoloji cəhətdən bu çürüdürmüyü həll olunmamış məsələdir. Və bu suala ekol diyecə, düşüncə ekol, siyasi ekol, bu suala cevab vermir, bu suala cevab verirmir, müzakirə olunmuyoq? Bakın, siz bu yaxınlarda İzmir'də forumdan cədiniz, kanfransdan cədiniz. Hələ bütün İran coğrafiyasını dəyişə biləcək, türk gücünün içində, türk millətinin içində düşüncə ekolları, fəzəfi və strateji, ekollar yetişmiyim, hər hansı bir siyasi, millətçatın içində ekollar yoxdursa, yalnız şuar varsa bu hərəkət qalip gələ bilməz. Və indi biz o ekolların qarşılıqlı, müzakirə edilməsi mərhələsində qədən qoymuşuq. Gelin buradan bir sual var, bu sualcağı vulandırıq öncə. Mən ekolların olmasının tərəf tarəyəm, siz də bunu çox öcəl bilirsiniz. Və mənim izlədiyim və uzun idlər bu sahədə də belə deyək, axtiv olduğum üçün aşağı yuxarı güne ilə bağlı, kimlər fəaliyyət göstərə, hansı grub var, oranlar da bilirəm. Məsələn, İranın fədərasyaya olmasının və Azərbaycan zografiyasının Azərbaycan Türklərin bir fədərasyasubiyyət kimi olmasından bağlı da bir grub var. Çoxluq deyil. Amma, konkret olaraq mövqələr budur ki, İran fədərasyasubiyyət olmalıdır, biz de o fədərasyasubiyyət olmalıdır. İlkim mərhələsün, bunlar belədir. Yəni, bunların da fikirləriyə hep bizi mefirdə səstənir. Amma bugün ortada bir fikir var, güne-Azərbaycan müstəqil dövlət olsun. Bugün Guza-Azərbaycanında da güne-Azərbaycanın müstəqil olub, gələcəydə hətta güne-Güzey bir iləşməsi, sizin də təşkilatınızın adı, ələkət nadı, bitə o Azərbaycan da, elə deyelim. Bu da bizim idealimiz olum zamanı. Biz de siyasət nədir, mümkün olanları yallaşdırmaq. Bugün nə qədər bu məsələriya aldır? Məsələ, güne-Azərbaycanın dövlət olmazdı və müstəqil dövlət olmazdı. İstiyənlərin məntəki budur ki, biz İranın mütəvduyudan onsuz də nəzarət edə bilməyiciyi. İkinci, bizim özümüz öz hesabımızı farçlardan və kürdərdən ayrılır. Yəni, belə bir düşüncədir. Buna da mən sahibi göstərirən, təbii ki, nəyə görə, bu da bir fikirdi. Amma diğer tərəb, məsələn, sizin də də dediniz ki, tövbüklükdə İranın tükrəkməsini fikirini ortaya qoyanlar da deyir ki, bizim sayımız təkcə Azərbaycan bilayətlərinə məhtutlaşmır. Bizim soydaşlarımız məşətdə də var, Belosistan'da də var, Qashqaylar Şirazda milyonlar ladır. Biz onların taliyyiniz olsa, bu da üzərini dəyənmalı, məsələn. Hətbəy, bizim arxasınca kehtiyimiz Bütöv Azərbaycan ideyasının özü də antologi cəyətlə çıfayət qədər güsurludur. Söhbət, Qafqaz və İran coğrafiyasına yayılmış mərkəs türklərinin gələcəkindən cədirsə və bu mərkəs türklərinin gələcək istatsundan cədirsə Bütöv Azərbaycan ideyasının çıfayət qədər, güsurlu, çatışmayan cəhətləri var. Və bu məsələn Bütöv Azərbaycan ideyasının tehrandaki türklərinin gələcəyi nəcə olacaq? O sualaca vaxt verə bilmiş. Yaxşı, biz ancaq Azərbaycan coğrafiyasını əate edən bir strateji izlədir. Bir dövlət kurma planı qoyduq ortalığa. Tehrandacı 16 milyon əhalinin 10 milyonu türkdür. Və İranın tamamında türkləri yaşayır. Bu türklərin gələcəyi nə olacaq? Bütöv Azərbaycan ideyası yarım çıktır, bu suallara cavaq verə bilmir. Biz torpaq uğrundamı mücadilə farıq, millət uğrundamı mücadilə farıq. Və biz nəyə görə İranı hansısa başqa bir xalga verməliyic? Bu İran bizim coğrafiyamız torpağımız deyir mi? Bütöv Azərbaycan ideyası İranı farsa peşcəş edən bir ideyadır. Suall edirəm, nəyə? Bak, nədən mən İranı farsa cüzəşlə edirəməliyə? Biz deyiriz ki, İran türkündür, eləmək? Nədən bütün İranı mən neon farsa verməliyə? Aqı har da hansı tarixi sənətdə yazılıq ki, bu coğrafiya farsındır. Fars da bura cəlib, onlar iddia edirlər ki, türkçülər bura cəlmədir. Tutakçı onların iddiyasını qəbul edir. Fars da bu coğrafiya cəlib, türkçülə cəlib. Mən bu coğrafiyanı nəyə farsa verməliyəm? Hansı çıtaqda yazılıq ki, bu coğrafiya farsındır. Nəzərə alın, bu coğrafiya, Qafqazı, Hindistanı, Erəb Yarmadasını, Qorasanı birleşdirən və Anadolu'nu birleşdirən, ortak bir mərkəzdir, ortak bir bağdı, çöğürpüdür və bu coğrafiya turanın mərkəzidir. Mən bu coğrafiyanı farsa nəyə cüzəş edirəməliyəm? Mən burada elə bir dövlət modeli qura bilərəm ki, bütün bu coğrafiya türkün əcəminliyi altında olsun. Və üstəliç, tutakçıyı bu bütü vəzərbaycan idiyası İran etnik bölgələrə parçalayıq, İran da etnik çiçik dövlətlərin qurulmasını hədə falan bir ideyadır. Nə qarantiyya verirsiniz ki, İran da et parçalandıqda, gələcəkdə qurulacaq, Kürtistanla, Farsistanla, Ermenistanla savaştığımız kimi savaşmıya? Nə qarantiyya verirsiniz ki, bu Farsistan, Ermenistan, Kürtistan bir bloq quruk qarşımıza çıxmayacaq? Nə qarantiyya verirsiniz ki, bu Farsistanda, Kürtistanda, Ermenistanda, o bloqda gələcək, Çinin hərbu pazarları yerləşməyəcək, Avrukan hərbu pazarları yerləşməyəcək və Tuğranın içində bunlar bizə diban tutmayacaq. Tuğran coğrafiyasını, Türkiyəni, Anadolu'nu xilas edə bilməyin, təki olur, İran'a Türkslərin hakim olmasıdır. Bak, o necə hakim olabilər? Yəkəsim əfəm, bu üzüldə ideoloji boşluq var. Necə hakim olabilər? İran'da Türk devlətçiliyinin bərba edilməsi, məsələsinin də ontoloji əsaslarında çatışmayan şeylər var. Tam stratejişlənilmir. Bütövazərbaycanında, Bütövazərbaycan regionu parçalı yer, İran çimi strateji əhəmiyyətli bir bölcəni və Türk millətinin kültür mərkəzini, paran parç edir, onlara həbsinə dövlət verir. Bütövazərbaycan ideyəsinin ən qüsurlu kərəfi budur ki, İranın isərsində Bütövazərbaycan çıxdıqda bir də Kürdistan çıxır. Bu Kürdistan, Irak, Suriya, Kürdistanı ilə biriləşir və oradan da Türkiyəni böyülür. Yaxşı, Türkiyəni bölən bir hərəkatı dəstəşiləmək ilə nə qazanacağı? Mən deyirəm ki, Türkiyədə, Anadolu da bir Türkçülərin hakimiyyəti altında olsun, İran da Türkçülərin hakimiyyəti altında olsun. O zaman, Türk irqi, sadəcə, Azerbaycan Türkçüləri deyir. Azerbaycan Türkçü, Anadolu Türkçündən və yaxudda, Türksistan Türkçündən və yaxudda Xozistan Türkçündən istün deyir. Hçbir göstərisisində görə istün deyir. Azerbaycan Türkçü, Belodistan'da yaşayan, Afganistan'da yaşayan Türkçülərin üstündürməyər. Mən deyirəm ki, Celacan stratejizində elə bir seçim etməliyi işçi. Bu İran adlı Türk dünyasının mərkəzində İranı paramparça edib onun da içindən bir Türkçüdan çıkarır. O Iraqıda, Suriyanıda, Türkçiyeni də paramparça edən bir modeli niyə seçirik ki, niyə anca Azerbaycan ərazısına hakim olakda elə bütün İran ərazısına hakim olakda, Qazarların etdiyiçimi, Afşarların etdiyiçimi, səfəbilərin etdiyiçimi, Çəngər çörüfəzində qədər çıxat. Bizim stratejimiz Bəsrə çörüfəzində, Çəngər çörüfəzində Iraqa qədər qədər çıxat və o Iraqın yanında, Suriyanın yanında bir Türkçü stratejisi oluşsun. Niyə mən o bölgələri ərabə və farsa verməriyə? Burada bir soru oldu. Yəsəmək, bu soru çablandıraq lütfen. Bizim orada minillik bir hakimiyyə təqdımız var İran'da. Amma bugün farslar da dir ki, 2005-ci döncədə o torpaqlarda əhəmən hakimiyyətdir. Fars dir ki, 2500-il əvvəl orada bir əhəmənə dövlət olub. Mən də deyirəm ki, əhəmənidən əvvəl əlam dövlət olmuşdur. Əlam dövlətinin yaşı, o mədəniyyəti yaşı 2500-ildir. Cötürün mənbəylərə qədim şərq tarixlarına var. Mən də deyirəm ki, 1000-il də ideoloji cədətdən farslardan geri qalmışıq. Rəhmətlik, təqdüzməldir, məşğul bir sürü vardı. Biz yorga yetti, farslar bizim indi. Yəni, azın azə ələmdir bir durum. Bizim dini yəkməliyik, ona nəil olmalıdır. Birinci, fars tarixi. Fars mədəniyyəti uydurmadı. Olduqsa uydurulub, içinde çoxlu mifik şeylər var. Və bir də, İran dediştə, fars nəzərə gəlməməlidir. Farslar, İranda qurulmuş, o mədəniyyətlərdən birini qurup əhəməni və səsanlı olmaqla. Farslardan əvvəl orada 5000-iliş farlaq civilizasi olub, ələmi olubdu, manna olub, media olub. Mən mannanın, midyanın, ələmi varisi yəmzəm. O torpaqları niye farsa verməliyəm? Hə, farsa deyir ki, burada mənim də dövrətim olub, mədəniyyətim olub. Biz farsı dışlamırıq ki, biz deyir ki, farsı çöçürmürük burada. Biz farsı ne çöçürmürük, ne dışlamırıq. Deyir ki, İranda yaşayan deyicəlxalqlar kimi, lurlar kimi, ciləklər kimi, məxtiyarilər kimi, talışlar kimi, səndə az saylı bir xalqsa, yaşa burada. Biz onu ne, hansı gücünə ne deyirilmən onu istirəm sizdən əşir. Bizim iki gücümüz var. Bir, burada minillik, devlət qurma təcrübəmiz bacarıqımız, modelimiz, kültürümüz var. İçincidə bugün sayca biz çoxuq. Biz orada devlət qurucu üstün bir milletic, say gücümüzlə edə biləric. Və bu çox önəmlidir. Və mən düşünürəm ki, İranın rejimin və İranın gələcəyi ilə bağlı o dəyişiçilik sürecində baş aktor ne İzrael-Namirq olmalı deyil. Bu bölcəni ne İzrael-Namirqa deyisməmər. Biz deyicəcək. Türkiyə deyicəcək, Türksüstan deyicəcək. İranın sılırlarının bir tərəfi Türkiyədir. Bir tərəfi Azərbaycandır, bir tərəfi də Türkmenistandır. Korasandır. Afghanistandır. Afghanistanı da İranı da. Biz inşa etməliyicək. Sual verdin necə? İrandaçı, Quziya Azərbaycandaki, Türkiyədəki, Türkün devlət ağlı ilə. Bu coğrafyanı bu son 21. yüzyıldə yenidən inşa edən güc bizic. Yenidən inşa edən güc bizicə Türkiyənin, Türksüstanın, Türk devlətlər təşkilatındaşdırak edən bütün devlətlərin, Azərbaycanın devlət ağlı, bu sürəci çözməlidir və bu suala cevab tatmaldır. İran yenidən Türk mərkəzli düşüncə sisteminin içində çözülməlidir. İranı farzla özdəşləşdirən, dediştə farz kimi onu ağlıqılayan elimi akademik konsepsiya Avropa da yaranı. Və İranın özündə farzların içində belə bir şey yoxdur. Avropa da yaranıq, 18. sirdən başlı yaranıq. Avropanın yazdığı, dünya tarixi zəfənçdir, uydurmadır. Avropalılar qeyd edirdilər ki, Avropa mədəniyyətinin çöçüləri, Yunan ellin, Roma, German və bir də Aryan mədəniyyətlərindən bəhrələnir. Amma bu düşüncə özübələ bir düşüncədir. Amma bu düşüncə özübələ güsurludur. Nədən? Avropa ellin mədəniyyətini və Aryan mədəniyyətini qöylərə qaldırdır. Dünya tarixini Aryan və ellin mərkəzini bir fəhzəbə və tarix yazdı. Aryanlardan də evvəl, ellinlərdən də evvəl, İranın coğrafiyasında parlak mədəniyyət və civilizasiyalar olur. İran Aryanlarla başlamır. Bunu mütləq şəkirdə qeyd edmirik. İran tarixi Aryanlarla başlamır. Buradan evvəl, burada iltisagidirli, yerili, asiyatik, turanlı qövümləri yaşayırdı. Bu turanlı qövümlər, taş, şumirlər, elamlar, yürritlər, hətitlər, mitanlər, subartular, kutilər, bunların mədəniyyətə harac edir ki, bu bölcə İran'a qala, farsa qala və Türk aqlı, Türk akademikləri oturaraq bölcəni çözməlidir. Bir daha vurguluyram. Orta doğunun xəritəsi, bu coğrafyanın xəritəsi elə çizilib ki, son yüzyıldə, İran'ı çözmək, Afganistan da çözülür. İranın qadrını hərlədirsəsə, Afganistanın qadrı hərl olur. İranın qadrını hərlədirsəsə, Türkistanın qadrı hərl olur. Bu coğrafyanı yenidən inşa etməliyir. Artıq yeni bir aktor var bölcədə, cüc aktor. O, Türkiyədir. İranı kim çözəcək, İran'da Türklüyün qadrını kim çözəcək, İran'da ki, Türkülüç, Təbriz mərkəzli Türkülüç, Tehran mərkəzli Türkülüç, İran'da ki, Türkülüç, Kuzey-Azerbaycan da ki, Türkülüç, Türkiyədə ki, Türkülüç. Bak, məsələ, budu və İranı çözmək çox rahatdır. Gələk bir gürlək, dəyələk. Xön müqtəmi deyim. Xön müqtəmi. Siz sual veririz ki, bu farzvarın məsələsi necə çözüləcək? Türkiyədə milyonlarla çürtlər yaşayır. Türkiyə-Türk devləti deyir. Irakda nə qədər çürtlər və əreplər yaşayırdı. Suriya da çürtlər və əreplər yaşayırdı. Və yaxud da İspanya da Katalanlarla İspanlar yaşayır. Və yaxud da İngiltərə də Anglosakslarla birid və keld taybaları yaşayır. Məhər bunlar İngiltər-İngiltərə devləti deyir. İspanya-İspanya devləti deyir. Avrupa nın isdənilən ulus dövlətinin içində dövlət qurucu mərkəzi Ünsürləm bərabər İçinci-Üçüncü tamamlayıcı yardımcı nə qədər Ünsürlər və etik quruqlar, dini quruqlar var. Onlar prosesini nəcə həll edibsə, bizdə İranı elə həll edicik. Son yüzyıldə farz tarixı və mədəniyyəti eləşişirdilibçi. Türklərdə və Azərbütü və Azərbaycan qurmaq isteyən bu Azərbaycancı Türklərdə bir farzın qarşısını bir geri çəkilmə və farzlı bir cüc ünsürücün gürmə var. Əslində, Bütöv Azərbaycan məsələsi ideyasının arxasında da Rusya var idi. Nəcə ki, İranda, İranı farsistan kimi yorumlayan və İranı bir farz mədəniyyət mərkəzi kimi yorumlayan İngiliz-Avrupa mərkəzli bir akademik elimi antoloji təhəmələr var Bütöv Azərbaycanda arxasında Rusya var. Ruslar nə maraqı var Bütöv Azərbaycanda? Maraqı var etsin, yəqdir xaltıda imkan verməkdir? Türkmen çay müqabiləsindən sonra Rusya nüfuzunu sədəcə qafqaza deyib İranın mərkəzini qədər yaimak və oradan da Azərbaycanlı kimliyi oluşturmakla oradan da Hindociyanı çəsi dəldir etmək istəyirdi amma Rusya heç vaxt bu amacına çatmadı Rusya, Rusya Belə Rusya ancaq İranın mərkəzini qədər nüfuz etmək istəyirdi ona görə də bir Azərbaycanlı qavramı oluşturdu Bütöv Azərbaycanı ideyasını Lenin müəllifi Stalindir Bütöv Azərbaycanı ideyasının müəllifi nə elçibəydir nə əziz eləcberlidir, nə pişə verir Bu ideyanın müəllifi Stalindir Əlbəttə, Türkmen çay müqabiləsində sonra Azərbaycan coğrafya olaraq parçalandı Əlbəttə bu coğrafyada Türklər qanbaxt yaşayırdı Əlbəttə bu parçalanma bizim xalqımızda birləşmək istəyini də doğurdu Əmə Rusin periyası Çalın periyası da bunların istifadə edirdi Səbətin periyası da Bax Bütöv Azərbaycan davasının tarixi təhməllərini Hardan başlayırıq Meşrut Ənglabı, Azadistan dövləti, Pişəvəri dövləti Şəyq Məhəmmət Qiyabani, Rus komunistləri ilə mahaçqala da bir olmuş Rus siyasi gücüləri ilə çox ciddi əlaqəs olan bir şəxsiydi və İran isərisində İngiliz əcəməlliyinə qarşın mübarizə aparırdı Biz bilir ki, 1907-ci ildən etibarə İran, Rusya və İngiliz nüfuz darəsində bölünmüşdür Şəyq Məhəmmət Qiyabani İngiliz əcəməlliyinə nüfuzuna qarşın mübarizə aparır ki, arxasında Rus yanalmışdı Şəyq Məhəmmət Qiyabani, Osmanlı gücülərinə qarşı mübarizə aparırdı Şəyq Məhəmmət Qiyabani nin özünün siyasi və milli düşüncəsində böyük qusurlar var idi Pişəvəri dən baxa Pişəvəri hərək ki, baxın pişəvəri bu pişəvəri indi idiyallaşdırırlar bu pişəvəri Rus sovet kekibesinin bir təmsilçisi idi, bir gücüdü bu göndərilmişdir Rusya kekibesi tərəfindən İranda qurulmuş, çilək sosialist cümburiyyətinin xarcışlar nazir təyin olunmuşdur İranda komünist propagandasına apardığına görə şah rejimi bunu tutuqlamışdı bunu zindandan kim azad etti Amerika və Rusya, İranı, üçüncü dünya savaşı dönemdə giləndən bunu zindandan Rusya azad etti və deviləti Rusya pişəvəri şəxsiyyət üzərində bir Azerbaycan dövləti qurdu əslində Rusya, İranı, Azerbaycan dövləti qurmaqla parçalıyırdı gəzələmək, amma bir ziyallıq var da ortada indi bizim millətimiz son 76-77 derzində bircəs sinib belə ana dilində təhsidi yoxdur amma 40-50 də təhsidi olmasa ana dilimizdə təhsidi verdi o 41 Azer hərəkatı yəni yəndə də də dərləndirmək olar elə deyilmək Bakın, indi bizim bütün Azerbaycan çıraq qeyd edirlər ki biz orada üç dəfə ingla biləmiş üç Məşrutə ingla bu azadistan pişəvəri əbalan məhlub olmuş hərəkatların üzərində gələcək inşa etmək güsurluq Numunə olmama aldı, mən belə alçak Üç dəfə ingla biləmiş üçün də də məhlub olmuşq Bu bizim güsurlu bir şeydir, misaldır Məhlub olmuş hərəkatlar üzərində gələcək inşa edilməs Bu bir, pişəvəri hərəkatını elbət də mən pişəvəri hərəkatını qazarlara qarşı mübayri zəparan meşrutə və qiyaban hərəkatının ayrıra Artı pişəvəri dövlət kurdulu dönəmdə hakimiyyətdə incilis dəstəkli pəhləbi farz rejimi var idi Farzlar var idi və Türklərdə Azərbaycan mərkəzli bir Türk hərəkatını başlamışdı və bu həm də farz işxalına qarşı bir hərəkat idi Çarşı qalip cələydi, rüfət bəyi əgər pişəvəri hərəkatı qalip cəlsəydi və əgər əsləri sərisində Quzay-Azerbaycanla birləşsəydi əsləri parçalandıqda bu coğrafyada bir bütüv Azərbaycan çıxacaqdı və bir Türk milləti küçülənəcəkdi pişəvəri hərəkatının məqlub olması Türk millə hərəkatının məqlub olması deməciydi əlbət də və dilimizdə məşdəbin olması yəni üstün bir şeylər idi bu hərəkattan çox böyük örnəçlər götürmək olar və bu hərəkatı məqlubiyyətə uğradan Amerikayla Rusya oldu sonunda oturdular, anlaştılar və bu hərəkatın arxasında Rusya çəkildi hərəkat çöçdü bax hər hansı bir xarici dəstəkli hərəkat sonunda böyüklə çöküşlə üzləşir ona görə deyirəm İranın isərisində ki, Türk mərkəzlə hərəkat nə Amerikaya, nə Rusya, nə İzra ilə söykənə bilməz saba Amerika hansısa bir anlaşmalara gedərək arxadan seçilə bilər və Sər-Veylaqır İrandaki tüşürük hərəkatı İranın sahibi kimi hət bir dış gücü İranın içində buraxm yərək İranın qadərini özə evlid edəcək və gəlin üzləyicilərin suallarında çoxu suallar var, yəsəmək hanım ısaqsa cevablandırıq vahab bəyin belə bir sual var ki İranda vəziyyət yetiyyicə pikətlə çatsa da bize olan təhdirlər davam edir İranla bizim aramıza hər hansı qarşılaşma olar mu ya da bize qarşı təvqə gözlərinin bir dövlət olara Azərbaycan deyir Yeri gəlmiş kən bayaq dediniz ki Türk dövlətlərinin aqlı ilə İrandaki proseslər müəyyəməndə istiqamətləndirilməlidir Mövzud durumda Türk dövlətlərinin bugün aftalitar rejimlər var Mövzud dönəmdə Aftalitar rejimlərin İrandaki proseslər dəstəyini nə dərəcdə deyələndirisi O cümdədən İlham əleibin Güniyan-Azərbaycanla bağlı açıklamalar da önəmliydi və Güniyan-Azərbaycanın soydaşlarımız da bundan bağlı Təşəkkürləri ilan ettirilər Nizə düşünürsünüz? Bu bir müvəqqəti xaraktir deyidi ya Azərbaycan dövlətlərinin gerçə edən bir strategiyası qətlə ortalga İstiyarəm ki, bir 5 də qərzində bu suala da İrandaçı Dəyiş için Mən Artıq bölgədəki olaylara Aftalitar rejim Demokratik rejim kontekstindən baxmıra Və mən düşünür əmci Artıq Bu batıda orta dolda Son illərdə Devlətin başında Bir demokratik Düşüncəmi təmsil edən Liderlərdən daha çox Aftalitar düşüncəmi Təmsil edən Liderlərin Olmasının gerçək Səbəbi Batı sistemini qarışı Bir alternativ sistem Yara da bilməməkdən Doğan o boşluğu Dolduran gücülü şəxsiyyət Gücülü lider İstirmə ehtiyacı var Ehtiyacından doğu bu aftalitar rejimlər Mən belə düşünürəm Və buna çeçici bir Dönəmcimi baxram Və inanmıramcı Pusat-Türkistan'da, Azərbaycanda və Türkiyədə Demokratik rejim qurulaca Çünki mənim baxışıma görə Artıq dünya dəyişir Batı Bu orta doldu Xaostografiyasına Çeçirmək məqsədi ilə Aftalitar rejim, demokratik rejim Və s. Bu çimi sloganlardan istifadə edib Bu bölcəye girib Burada bir Xaostografiyası oluşturur Ona görəm, mən çalışıram ki, Artıq demokratik rejim Aftalitar rejim ifadələrini şilətmir Amma bununla bərabər Mən düşünürəm ki, düş dünyası İnkişafta edəcək Öz içinde demokratik sistemdə quralaca 30 ildir Essiyer için birin belə yadan ayrılmışıq Bu süreç nəsirlərin və düşüncələrin Dəyişməsinə bağlı olan bir süreçdir Və biz bu süreçə çeçəcək iç Yəni, bu aftalitar, Diktatur rejim məsələsini Dəhəl edəcək, zəmalı Bu süreçə çesikcə edəcək İlham eləyəvin İran'a basqları Cüney məsələsini gündəmə cətirməsi Bütün vəzərbaycəm məsələsini Gündəmə cətirməsi Çox algışlı İran İzmir də çesilmiş Forumları çox algışlı İran Biri yox 5 yox, yüzyələlə belə Forumlar çesilməlidir Sədəcə Türkiyədə deyip Bütün dünyada İran'daki Türçülüç Azərbaycandaki Türçülüç Forumlar çesilməlidir Bunu da vurguluyum İran'daki Türçülüyün lokomativi Azərbaycan Türçüdür Çünki İran'da Türks devlətlərinin İran Türks devlətlərinin Bütün vəliyyətləri şahzadələri Azərbaycanda yetişərəc Mərkəzə tehrana cədirdir Çünki, Azərbaycanda Türksülüç Kampakt yaşadığında Məsürlaşdığında Türks çüldürünün mərkəzidir Yəni, İranın Başqa o etnik qurqlarının yaşadığı Bölcələrdən pərkl olaraq Türks çüldürük burada daha ayaktadır Bunun üçün də İran'da ki, Türçülüyün də Lokomativi Azərbaycan Türçüdür Və ilham eləyəvin Çünki Azərbaycan Türçülərinə O verdiği dəstəyi çox-çox almış Və hətbə Gərəyindən artıq olmalıdır Nədən ilham eləyəv Çünki Azərbaycanlara dəstək verir Baxın, İran nəyədir Bölcədə? İran Bölcədə Şiə qurşağı Şiə siyasəti ilə Baxın, nəyədir? İran'da hizbulla Beyrutda bilirsiniz ki İran hizbulla çox ciddi şəkildə Bir cücdür Liban'da hizbulla Irak'da Haşdışabi Suriyada Fatimi Tugayları Yəməndə Qusilər Fələsində Elfət Həmaz İslami Cihat grubları Azərbaycan'da Hüseyniye Zeynəbiye Türçüyənin içində yine Hüseyniye Zeynəbiyeçimi Terör grubları ilə Silali terör grubları ilə Bu bölcəri bir haus Bölcəsini çevirmək istəyir Və bir yayılmaçlıq politikasi izdir İran qarşımıza öz Yayılmaçlıq dini İdialoji yayılmaçlıq Siyasəti ilə çıxı Və İranın Kuzey-Azerbaycanma sızmasının Türkiyə sızmasının Qarşısının nə ilə almaqolar Baçı Təbriz Ankara Birliyi ilə almaqolar Və bu formlarda O birliyi gücləndirən O düşüncəni gücləndirən Bir Siyasəm Motivasyalı formlardır İranın şihe Terör təşkilatlarının qarşısına Türkiyə milləci hərəkata çıxır Bak, önəmli budur İranın şihe Terör hərəkatlarının qarşısına Livanda Erə bilər Güç çara bilmiyik İraqda Erə bilər, güç çara bilmiyik İraqda son dönəmlərdə Nəcət mərkəzli şiyyələr İran mərkəzli şiyyələrə qarşı Artıq mücadiliyə başlayıb Amma bu hələ İranın İraqdaçı O haşdışabi güclərinə qarşı Nəcət mərkəzli şiyyələr hərəkata İraqı, Bağdadı Sasanlının payitaxtı bilirlər Və İraqda Şihe hərəkati ilə bir yayılmaçlıq Siyasət izlilirlər Və o bölcə, çər çüç bölcəsi Bizim bölcəmizdir Niyə biz orada güc deyil içdə Türkülüç faktorunu Ayaqda tutarak İran güclüdür Və Suriyada Bakın Suriyada ərablər İran şihe yayılmaçlıqına qarşı Cüz qoyabilmiyiklər Yəməndə qoyabilmiyiklər Hələstində qoyabilmiyiklər Amma Azərbaycan o çocuğu qoyabilir Türk milləçiliyilə İran şihe Fars şihe yayılmaçılanın önünü alanıcaq Bəhruz bəyində Suvalı elə bu barədə deyir ki Mövzut rejim Azərbaycan hakimiyyətin əzərlətdür İndidəz oldu cumhuriyyətir oldu Yən əslində güney sevdə alırsa Bakın Mən istirəm o dəyişən Rüfət bəy Rüfət bəy Qarşımızda Azərbaycanda çəlimə dövləti Yəni dini bir dövlət qurmaksiyan Hüseyiniyə Zeynəbiyə çimi Azərbaycanın bütün içinə KKB sistemini Ordusuna Elimlər akademiasına Qalqın içinə sızmış Çox gücülü bir sistem var Bu Şihe ideolojiyasıyla Azərbaycanda Rejim deyiş işliyi, hakimiyyət Deyiş işliyini çağrışlar var Qara Bax savaşında Erməniləri dəstəşləyən Ermənsanın yanında olan bir güc var Zəncəzür Qari Doğru məsələsində Azərbaycanın qarşısına çıxıb üç dəfə, dört dəfə Azərbaycana qarşı Hərbi tətbiqat edən bir siyasi Hərbi güc var Azərbaycan hücuməti nəyikməlidir Azərbaycan hücuməti də ucuca qarşı İran içerisindəki Türklüyü qaracaq Və İranın içerisində hakimiyyət Deyiş işliyi Rejim deyiş işliyi məsələsini Cündəməcə edəcək Mən deyərdim ki, ilham elif hələ İlham elif İlham elif indiə qədər son 30 ildə İranla bağlı elə siyasət İzmirirdi ki, İran qarşı Çox gücəşlər edərək İranı incitməmək Və İranlı dostluk Qardaşlıq siyasət izmirirdi Və əsla güneqləri dəstəşləmirdi İrandaki Türk hərəkətini Destəşləmirdi İlham elif çox cecişti Və qarabax savaşında qarşımızda Bir İran ve Irmənistan Müddəfikliyi varsa İlham elif nə etməldi Baxın, İlham elifin Güney Azərbaycan məsələsini Dəstəkləməsinə İlham elifin Zəngəzür Karidoru məsələsində İran'a basqlar yapmasına İlham elif rejimi Elçi bəyi Mukhalifət, gücü və s. Bu çür qarşı durmalara Çıxış etmək yanlışdır Biz burada İlham elifin Məsələn haçimiyyət Mukhalifət Şuarlarına çıxış eləyə bilmərik Güney məsələsində Biz İlham elifin siyasətini Dəstəkləməliyik Bu İlham elifin siyasətik deyil Bu qüzey Azərbaycan dövlətini siyasətidir Bu türki millətin iradesidir İçsinə İlham elifin Zəif yara çətidir isə Zəif yara çətidir isə Tətbikat etmiş Və bizə meydan oxuyan tankları ilə silahları ilə İdiyaloji Hərbi bir çücə qarşı Zəif yara çətidir isə İlhamda təşki Azərbaycan türkünü deyil İlhamda ki bütün türkülü dəstəklə Xozistanda ki türkü dəstəklə Tehranda ki 10 milyon türkü dəstəklə Türkmenistanda ki türkü Qaşqay türkünü dəstəklə Xozistanda Bəludistanda Loristanda Farsistanda ki türkü dəstəklə Qaldrayaqı İran niyə fars dövlət olmalıdır Və niyə fars dövlət olub İlhamda müddəfiq olmalıdır Şim demiş ki Gələcəkdə də fars dövlət olacaq Elə şey yoxdur Elə bir Proses də yoxdur Şim İranın davamlı olaraq Fars dövlət olmasına garantiə verir İran bir türkü dövlət olacaq Belki Qarabax Savaşı Qarabax Savaşı Eirəmenistana çözüm Gətirəcəyi kimi İran məsələsində də Çözüm gətirəcək Bir faktordur Bir aktordur Və bu birilin məsələsi deyil Bu bir proses Yəsəbə qandıq, bir suda olsuruşu məxsidiləm sizdən Bayaqların Seyyid Şəhər Pişəvəli Rəhbəliyində Girin bir razi hərəkiyət kətəqləm O proses Uğur qazanmadığı Uğur qazanmadığına görür, nümunə olabilməz Mən zaman zaman şəxsən özümdə demişəm ki Biz vətəlimizin guzeyində Günəyüsün bir nümunu ortaya qoymalıyıq O nümunə nələn ibarət olmalıdır Yaşa mümkənləri yüksəy-seviyyədə olmalıdır Bu vətəlimizin guzeyində Günəyili gələndə burada Daha gözəldir şəra et görməlidir Bundan ötürü bizim kifayət qədər İmkənlarımız da var Sədəcə İrandaçı türküliyə deyil Bütün türküliyə model olabilecək Model olabilecək Bir devlət və bir kültür inşa etməliyir Bak, indi Azərbaycan Respublikasında bizim yaşadır bu zölkədə Kifayət qədər problemi var Ən böyük problemlərin başında Də bir karupsiya dayanır Biz belə bir şəra etdə Günəydəki soydaşlarımıza mesaj veririk Və orada soydaşlarımız da Şəyhəm prezidentinin fotolarını Yapışdırıqlar gibi de Azərbaycan prezidenti Bak, bu sürəcini cədə dəyərləndirisi Nə qədər rəya aldı? Nə qədər mümkündür bu şeye? Bak, yenə deyirəm Mən düşünürəm ki, əgəlil haməliyə Günəydəki soydaşlarımıza Dabamlı şəkildə dəstək veririsə Onların burada təhsil almalarına Onların bura integrasi etmələrinə Soydaşlıq qamını qəbul ediyib Onların gəlib etmələrinə şəra et yaratsa Daha yüç şey seviyodolar Amma çox maraqlı bir təzadlarla Üzücə gəlirik Bu tərəfdən İranla bağlı kəskin ifadələr Səstəndirilir Bir gəl tərəfdən BMP-də İranda insan aqlarının bozulmasına bağlı Gətnamiyə Azərbaycan tərəfi əlehinə səs vermir Bak, bu təzadlar Biraz da ümitsizlik yaradır Biraz da niyə yaransalı yaradır Nənsiyərdim, bir də bu kainterkisitən Də ələndirək Mütilək şəkildə QUZI Azərbaycanda Toprum və devilət inşası sürecində Bu əkumət dəyişilişləri itməldir İlham əliyyəp İlk öncə Öz həcumətini Öz həcumətini də cəmləşmiş Antimilli Karruksiyanir Oligar xix O sistemi dəyişməldir Azərbaycan hakimiyyətini Halkıdan Pul oğurlayıq Oligar xa çevrilmiş İnsanlar idaridir İlham əliyyəp QUZI Azərbaycanda islaat aparmalıdır Bu islaat nedir? Ökümeti bütün bu antimillünsürlərdən təmizləmək Bu Oligarq təbəqəsindən gücündən Onların gücünü iradəsini qırmaq Millətin üstündə Yeransı bir gücün oluşmasının qarşısınanmaq Ökümeti milliləşdirmək Yeni sətçilər çətirmək Ölçəni demokratikləşdirmək Demokratik bir sistem və düzən qurmaq Yeni təhsiz siyasəti izləmək Təpədən dırnağa ölkədə Bütün sistemi milliləşdirmək Və baxın Avropada Danimarka çimi İsviççimi Hollandiya çimi Rifah toplumuna Çatmış Elimi səbiyəsi üşsək Kültür səbiyəsi üşsək Bir toplum və devlət inşaası Olmalıdır İlam əliyi bunları edə bilər Bunları edə bilmək üçün Azərbaycan xalqının patensiyalı var Azərbaycan xalqın Mədəniyyət qurucu millətdir Çox böyük patensiyalı var Sədəcə olaraq ilam əliyi Xalqın maddi Sosial devlət inşa olunmalıdır İnsan höyüklarını Üçsək seviyyədə qorunduq Ailələrin, cənçlərin qadınların qorunduqu Bütün insanaklarının qorunduqu Bir hüquq cəmiyyəti Hüquq toplumu Sosial ədalətin qorunduqu Bir hüquq toplumu qurulmalıdır Mən bilədir Azərbaycan püş devlətlər Təşkilatını Danimarkasına İsviççirəsini çevirilməlidir Əcər ilam əliyi bunu edə bilərsə İran türk İrandaki türkülüşçün bir model Ola bilər Və İranın çözülməsi üçün də Azərbaycan bir lokomotiv Role oynayabilər Nə edəcək İrandaki türkülüş Kuzey-Azərbaycan üniversitlərində Pulsuz təhsil alacaq Öz soydaşları kimi qəyap ula edəcək umları Pulsuz təhsil alacaq Yetişəc və cərəcəyi Yatırım qoyulacaq Rüfət bəl İrandaki türkülüş Çimliç Tariq Çültür məsələrində O qədər Yüçsək patensiyala sahibdi ki Əmin olun İranında bu rejim cətlişdən sonra O türkülüş İranı yenidən inşa edəcək O türkülüş O patensiyalı özündə daşlıyır Və biz Məsələsində Bu məhlub olmuş Azadistan, Məhrutə Pişəvər ərekatına deyil Qacar və Afşar Devlətini istinad götürməliyic O devlətilərə istinad O devlətiləri örnək və istinad Mərkəzi kimi götürməliyic Bak, bu çox önəmlidir Biz ne inəmişiz bilirsinizmi Qacarları Ötə çiləşdirmişic Səktarxanı Qiyabani Pişəvərini Azərbaycanlı isab etmişic Biz özümüz Düşüncədə və tariq hafizəmizdə İranı bölümüşüz Qacarları vermişic farslara Devlətini vermişic farslara Bu cüm farslar özlərini Qacar dövlətinin varisi isab edir Pəhləvlər Bu pəhləvlər səsallının varisidir Qacarın varisi bizic, biz türküləric Ona görə Biz tariq hafizəmizdə Və İran anlayışımızda da Mütulək şəkirli də değişikli şeylər etməliyicim Yəsəmən qanım Yen azərbaycanlı əlum Ama sualın var yenəsizdə Mən istəyərdim ki Sonda bu sual sizdən eşidək Sağ olun cevabını təbii ki Siz bütö vazarbaycan harekatının Mən bayıqlar izləyicilərə də istəyirdin bunu Diyəm Yəsəmən qanım bir 30 il öncə 25 il öncə O azərbaycan harekatı yaradı Və onun sədirdi Və illərdən sonra bu nəticiyyə Gelip çatıb ki İranın tükləşməsi idəyası Daha Bələdiyik Aptimal varyantı eləmiyək Yəsəmən qanım, mən belə anladım sizi Bakın Mən İranda 45 milyon türk var Düzdü mü Azərbaycan türkləri də daxil olmaqla İranın tamamına yayılmış Rəqəmlər İndi fərqli rəqəmlər var Diyirlər ki, 35 milyondu 25 milyondu 45 milyondu İranda bir 45 milyon türk var İranın gələcəyini Yəsəmən qara qoyunlu yox Bütö vazarbaycan harekatı yox İzmir formu da yox İranın gələcəyini O 45 milyonluk Türkün iradesi müənəşdirəcək Mən Sadece olaraq bunu deyirəm Azərbaycan gerçəşdən parçalanıq Ceorafiyacımı parçalanıq Və Azərbaycan birləşməli deyir Ama mən həm də bunu deyirəm Çəngər çörfəzini O çörfəz ki, o çörfəzdən Ümmandanizi vasitəsi ilə Hindoş yanına çıxırıq Çəngər çörfəzini Nədən türkün elindən çıxarıq da Farsa verim Və yaxudə əbə verim O necə dövlətdi ki, o dövlət Çəngər çörfəzini çıxmasın Afşarlar, qacarlar, səfəbilər Hamsı çox ciddi Devlət adamlar olub Stratiqlər olub Biz onlardan Biz nə də, baxın Dövlət və Millət Təfəkçürü viziyonu Nə qədər geniş götürürsə O qədər qazanırsa Mənim babalarım çəngər çörfəzindən Hindoş yanına çıxırdı Mən indi nə görə ancaq Azərbaycan geografiyasıyla Çifayetləm məliyəm Çin demiş ki Türkülər ancaq Azərbaycan geografiyasında yaşayır Tehranda yaşayabilməz Qozistanda yaşayabilməz Berluzistanda yaşayabilməz Bunu çim demiş Bunu çim demiş ahıf Və ilə bir yanlışın içini Azərbaycan da yaşayır Mərkəs türküləri bucun Mərkəs türküləri dediştəməm Azərbaycan türkü İran türkü Irak türkü deyiləm ona Gərf türküləri, Anadolu türküləridir Şərq türküləri, Türkistan türküləridir Afghanistanda, Doğu türkistanda Dağıl olmaqla Mərkəs türküləri İran və Qozi Azərbaycan daçı, Azərbaycan Qafqas türküləridir Bu mərkəs türkü Özüb üç dövlət arasında bölünür Mən deyiləm ki, elə bir strateji izləyətçi Irak daçı türkülüç İran daçı türkülüç Azərbaycan daçı Qafqas daçı türkülüç biriləşsin əcər bu türkülüç biriləşirse Və daha böyük coğrafı Aryala yayılırsa Bu türk millətinə və türk irqinə Üstünlük mücətirər Yoksa türk irqini zəifmiz alır Bütün Azərbaycan Türk irqini zəif salır Çünki coğraf yanı paran parçelir Onun ismini içindən Parsistan çıxarır Onun içindən çürdüstan çıxarır Çürdüstan çıxırsa Irak daçı türkülüyün Gələcəyi nə olur Su Irakda 2 milyon türkü var Mən orada çürdüstan quruncu Və bir keç üç muxtarlığı quraram Onu da biriləşdirərim Pusakcıyı İran daçı türk devlətinə Və yaxudu Azərbaycan türk devlətinə Suriyada 3 milyon türk var Mən niye Suriyada Çürdüstan qurulmamalı Türküstan türkmə muxtarlığı qurulmamalı Niyəmə Suriyanı Iraqı Afganistanı Qafqazı Çürdüstandaki türküləri Bütün öz çevrəsində biriləşdirən İran mərkəzli bir Türk devləti qurmüyün Amma burdaki türküləri İran parçı edin Yaxşı bütün Azərbaycan quruludur Bəlutustandaki türkün tələyi nəcə olacaq Qozistandaki türkün tələyi nəcə olacaq Tehrandaki türkün Tələyi nəcə olacaq Aqı bu sorulara qabab verilməyib Osmanlı dövləti parçalananda Iraqdaçı türkülüç Qətliyalla üzləşdir Çərk üçlərin başına Səddamın Qral Faysalın Ərəblərin, Ərəbşovinizminin Nələr gətirdiğini bilirsiniz Biz Ermenistan da Məruz qaldığımız kimi Çərk üçlərdə Ərəblərin Ərəblərin, Ərəblərin Osmanlı parçalandıktan sonra Onun içindən bir Surya dövləti çıxdı Surya adlı Tariqdə bir Ərəb dövləti Surya dövləti minildir Türk dövləti deyildi mi? Iraq minillərlə Fars devlətini Quran İngiliz Iraqda, Surya da Ərəb dövləti qurdur Mən deyirim ki, Türk milləti elə bir yeni ağla Saib olmalıdır ki Surya da bir Türkmə muxtarlığı qurmalıdır Iraqda da Türkmə muxtarlığı qurmalıdır İran da Türk dövləti qurmalıdır Niyə bunu etməyək də Ancaq, ancaq Azərbaycan coğrafiyasını Dəlbətdən həmədən qədər Ola bir coğrafiyada Bir dövlət qurak Ona görəm, Mən deyirim ki, Rüfət bəy Yasəmən qaraq oyunlu Bir iğrimi əvvəl Deyirdik ki, biz Bütöv Azərbaycan qurak Bu gün Yasəmən qaraq oyunlu deyir ki, Həyir, bütün İranda Bir Türk dövləti qurak Bütün İran heç də İçim deyir ki, İran farsların olub Burada üç fars Devləti olub Sa onlarla da Türk dövləti olub Tariqdə bir dəyişim var İndi fars dövləti qurulmuştu Son 70-ci ildə, İndirə dəyişib Türk dövləti qurulacaq Şim deyir ki, bu dəyişim olabilməz Və niyə olmasan Aydındır Aydındır Çok sağ olun, Yasəmən qanım Son sözə bunu deyələ bilin ki, Bu gün İranda Proseslər sən qiyip Vəlişin əbbəlində dediniz ki, Bu sonuza almadığı şəxsə mən də Sonuza gözləmirdim Çünki İranda siyasi müqalifət Formalaş mühim Rejim qoymayıb siyasi müqalifəti Bələ bizim soydaşlarımız, Təxmini 10 elbundan öncə bir Partiya ərəkiyət yaratmaq istəyədilər Yeni yamağı adında Onların hər birinə 9 elbiyyət Hər bir siyasi partiyyət əşkilat Ölke xaricindədir Ona yürə İranın daxilində İstigametləndirə biləcək partiyyələr yoxdur Amma bu prosesin Axar nəcə görürsün? Sonda onda sizdən işdə ki, İranda ki, gələcək aylarda Və yaxudda bu, kimi 23. ildə Hansı palitra görünür İran siyasi həyadında Bələ, əcər İranda Bu rejimin qarşısında Hər hansı bir müqalifət Dəyişdirə biləcəydisə Bu İranı Qurtuluşu olabilərdir Amma bu siyasi Güc olmadığına görə, İranda ki, Ehtiras hərəkatları Siyasi hərəkat deyil Milli etinik Siyasi hərəkata çevrilir Bak, bu sonuç budur İran içerisində Bütün İran qalqlarını təmsil edən Hər hansı alternativ bir siyasi hərəkat Meydana çıxaraq İranda ki, dəyişi çilikləri Dinç yolla Bir təkamül yoli ilə Dəyişə bilmədi Amma bu, Ehtiras hərəkatları Çevirildi oldu Mərkəzdən qalşan Milli etinik siyasi hərəkatlara Sonucu nəcə görürəm Bu rejim qalmayacaq Bu rejim xalqın içerisində Dayaqlarını itirib Bu rejim gedəcək Amma bu rejim Hansı mübarizənin Fonunda gedəcək Milli hərəkatların Fonunda gedəcək Amma bir məsələ var Qarabax Savaşından sonra Panfarsiz Şihe hərəkatının qarşısında Rüşsələn bir Türk hərəkatı var Və bu rüşsələn Türk hərəkatı İranisindəki Rüşsələn Türk hərəkatı Türk hərəkatı Türkə və azərbaycanla müddəfik olan bir hərəkatdır Belçəyə Pişəvəri hərəkatında Bu hərəkat həmda ona görətirəşti Şəxmin müddəfikə yalnız Quzay azərbaycanıydır Amma bu gün İranisərisində Yüçzəlməşdə olan bir Türk hərəkatının Müddəfik olan Dövlətlər var Türk hədir azərbaycandır Türk devlətlər təşkilatıdır Amma bu hərəkat Yavaş yetsə bilə Mütləq şəkildə İranı dəyişəcək Mütləq şəkildə İranı dəyişib bir sonuca varacaq Çünki bu türkülük hərəkatı Hərcün Olhunlaşır Kamiləşir Və ona görə dedim ki Yüzlərlə forumlar cesirilməlidir Soydaşlarımız təşkilatlanmalıdır İçində ekorlar formalaşmalıdır Feminist hərəkat olmalıdır İnsanakları hərəkat olmalıdır Hərəkat olmalıdır Censiz hərəkat olmalıdır Qadınqol olmalıdır Demokrasi qollar olmalıdır Fəlsəfəq olmalıdır Bu hərəkat Yeni bir İran doğmaqa Yeni bir İran doğulur bu hərəkatın içində Biz o yeni İran Türk milləti doğur Farslar doğulmuş Yeni İranı Türk milləti öz bağrından doğacaq Biz İranı dəyişdirəcik Və biz İranı dəyişdirməyə məcburub İran dəyişəndə Ermenistan da dəyişəcik Ermenistan sadece Qaraba Savaşı ilə dəyişə bilməz Bu bir prosesdir Bir niçə yıl davam edəcik Və bu prosesdə Dövlətimiz və millətimiz bir olmalıdır Bu proses iktidar müxalifət məsələsində Bölünə bilməz Ayrılabilməz Son sözümü deyirəm Son yüzyldə Qacarlar dönemindən cünümüzə qedir Türklük hərəkatı Ona görə dəfələrlə məhlub olmuşdur ki Tehran mərkəzli Türklük hərəkatı ilə Təbriz mərkəzli Türklük Hərəkatı Cələcəyin inşaasında Və İranın gələcəyində Ortaq platformadan Çıxış etməmişdilər Ortaq düşüncədən Çıxış etməmişdilər Türk hərəkatı parçalanıq Bölündüyü nə görə Biz Türklüklər İranda məhlubuq İranı Özünə vətən bilən Türk var Bir də Azərbaycanı özünə Vətən bilən Türk var Tehran mərkəzli Türk Azərbaycan mərkəzli Türk İran məsələsi o vaxt çözüləcək ki Tehran mərkəzli Türklə Azərbaycan mərkəzli Türk Masar xasında oturacaq Ortaq məxrəcə cələc Və ondan sonra İranın izə dəyişməyəyə qında Ortaq hərəkət edəcək Strateji ilə hərəkət edəcək İnanın Bu cünki rəcimin içində Səpahın içində Ordonun içində Rəcimin içində Parlamiqdə İran oligarşi sisteminin içində O qədər Türklər var ki, cüzdür Elə bir Strateji siyasət izləməliyik ki O Türklər Milli dağbaya Dəstək olsunlar Və milli dağbanın önünə çəksinlər Saba hu milli dağbanın önündə Yasəmən qaraq oyunu Çeyrə qani, əjdər, taqzadə Rüfət Muratlı olmayacaq Elə bu rəcimin içində İranın, Tehranın İçində bu dövləti Quran O əsivzadə Aristokrat, o xumuş Cüzgələcək, o hərəkətün önünə cəcəcək Bak, Türk ağlı odur ki Türk ağlı, bak, Türk ağlı O ağımla birləşməlidir İnşallah Mən size təşəkkür edirəm Sağ olun Bizləyicilərmizə təşəkkür edirəm Bizdə dəstə yolağın Susi də izləyicilərimiz var ki Hər gün bizim ifirək Daha da bən gələn gedirlər Onlara təşəkkür edirəm Və təşəkkürlərimizin Sonu genədə bütün izləyicilərimizdir Programımızın qonağı Fəaləm, təvəzəbəcən ərikiyyatının Bursu yasəmən qara qoymudur Yasəmən xanmalı, təşəkkür edirəyir Bu yüksandı yaymı Tanrı vətəlmizi Tanrı ilətmizi qoğursun Allah müandir Təşəkkür edirəm