 Koş gördüğü her birinizi kanaloğlu şekerinden yeniden canlı yayındayız. Ve elli izleyicilerimiz, hürmetli kanaloğlu tam aşaçları. Yani bize geçmemişten önce yani bizi maksimum beymenizi paylaşmamızı ve kanalımıza abone olmanızı sizden hâşi edirik ki aparılan müzakireler, seslenen ticirler daha geniş, aditoriye ve daha çok insana çatabilsin. Örmek izleyicilerimiz, gün artık bir neçe günüydü ki ülke gündemini esasen müzakire edildik. Üzür üsteleyelim, ülke gündemini esasen müzakire edildik. Ama bugün seher saatlerini ve gün orta saatlerini yayılan bir haberle istedi ki artık üç aya daha, üç aya yakındır, üç aya da bir kadar beş yıldır doktu. Tamam edilen Rusya'nın okula ne tecavüzünün FUN'unda başviren hadiseleri sizinle birlikte müzakire apara. Bu cünki bizim müzakiremimiz için, stüdyamızın konağı ise Resulul Kaçı Altın Natif Partiası'nın idratı, çatibi, İktisatçı, Natif Ceferledir. Natif Bey, hoş gördüğü sizi. Hoş gördüğü davete göre teşekkür ederim izleyicilerle salamlıyorum. Çok sağ olun be. Biz de teşekkürliliği için davetimizi kabul etmişsiniz. Natif Bey, konkret olarak ben bu haberi sizin ve izleyicilerimizin dikkatine çatırmak istiyorum. Daha sonra ise bu bari de sizin fikirlerinizi alacağım. Rusya Prenet-i Vladimir Putin'e o Kuran'ı da muharbe başladıktan bir müddet sonra suikestce olmuş. Bu bari de o Kuran'a müdafya nazirliğinin baş çeşit idareisinin reisi Kiril Budanov, Ukranya Pravda'ya müsabersinde danışıp Putin'e karşı gafgaz numayindeleri tarafından suikeste olmuş. Bu takmine 3 ay 10'ce başverildiği bildirilip tamamıyla uğursuz cehennedir lakin bu hegi geten baş verip diye Budanov geydeliyip o suikestce cehennedirin bir başa Ukranya muharbesi ile alagalandırmayıp lakin Putin'in reisunda evvelçin mümakişelerden kazandığı düşmenlerinin onunla hakkı hesap çekmeye, çeşmek için her aşağına geçtikleri bildirilip. Siz neyse düşünürsünüz. Putin'in bu yoldan saladan çıkarılması ve bu muharbenin gelişatına necirde yön verebilir? Bu akta fikirlerinizi karşıya diğer değil üç önce. Muharbe başlayanından sonrada GERMET bu altında ve müktelif çevrelerde böyle bir versiyalar seslenirdi ki muharbe uzandıkça ve muharbede meyrem problemler yaşandıkça böyle saray çevirir işleri Rusya'da mümkündür. Yani mümkün senarilerden biri kimi hem işe nezelerden geçirilirdi. Ama sırf bu meseleyle bağlı tabii ki dünya mekupu altında ümmiyetle dünya keşfiyat çevrelerinde hele ki böyle ciddi malumat esaslandırılmış daha doğrusu. Subut'a müktelif meselelere sökemmiş yazılar görmemişem. Bunda Ukrayna tarafının buna açıklaması tabii ki informat müarbesinin terkif sesidir. Ben buna anlaşırım. Çünkü böyle malumatlar Rusya'da ciddi müzakirelere sebeb olur. Ve hemen de Rusya'da meyrem problemlerin yaranmasına veya kof mühütünün yaranmasına da sebeb olabilir. Ona göre de bu informat müarbesinin terkif sesidir. Ama onun millikte götüren de garb analitiklerinin, birçokunun, beyin merkezlerinin birçokununda genayeti olman ibaretdir ki bu muharbenin dayandırılmasının yollarından biri Putin'in hakimiyetten getirmesidir. Şimdi bu muhteli bir sular o olabilir. Bu isteyfiye de gönderilebilir. Başka meseleler de olabilir. Yani aslında bu muharbe Putin'in muharbesidir. Kimi böyle bir fikir, formalaşı ve dünya medyasında dünyanın aparıcı merkezlerinde de defelerle seslendirilir. Ve sırf Putin'in hakimiyette olması bu muharbenin başlaması için esas yarattığını söylüyorlar. Ve tabii ki hakimiyetten geçse muharbe dayanabilir. Yani bu tezis çok geniş yayılıp. Ama bu tezisi testi geliyen veya inkar iliyen faktlar tersif ki mümkün, yani mevcut değil en azından bununla bağlı ancak ihtimallar seslendirilir. Ama aslında son illeri götürsek Putin'in Ukrainer'le bağlı verdiği karar bence tek Putin'in beyninin meksulu değil. Yani tek Rusya prezidentinin tek başına isteği de değil. Yani uzun iller 14. ilden beri götürsek Ukrainer'le bağlı Rusya metbuatında giden malumatlar Rusya siyasetçilerinin çıkışları hatta ahalinin çıkışları, ahalinin bu meseleyi münasip eti, kırım ilhagından sonra kırımın ilhagından sonra onu demeyi esas verir ki Rusya'da bir fikir formu alışık. Ukraina'nın mevcudiyetiyle bağlı, Ukraina torpaklarının Rusya'nın ezeli torpaklar olmasıyla bağlı o torpakların Rusya'nın meksus olmasının vacibliğiyle bağlı bir kansensuz fikir formu alışık. Sadece Putin bu fikirin ifadetçisidir. Belki de kendi başkadam olsaydı muharbe olmazdı. Belki başka formada olardı, başka kararlar olardı. Ama Rusya cemiyetinde bu ana khetfark, tersif ki var. Ve bugün Rusya'nın üçüncü aydır artık muharbe yaparır. Yani artık bu çayı tamam olur muharbenin. Eğer Rusya'da cidde itirazlar yoktursa bu muharbeyle bağlı kremlin resmi mevgainin büyük ölçüde desteklenmesinin şahidi ise demeli Rusya cemiyetinde de bu muharbeye aşağı yukarı münasibet Rusya eli tası kimidir. Ona göre de ben düşünmürem ki bir tek Putin meselesi muharbenin hem başlanması sebebi olduğu hem de sona çatması sebebi olabilir. Bence problemler daha değerindir. Konkret olarak nerede görürsüz problemleri cemiyet, o Rusya cemiyetinde? Bu uzun illerin tebliğatının neticesidir. Hiç de tesadüf değil ki mesela Putin'in muharbenin başlanmasının anonsunu vererken çıksında Ukrayna'nın Lenin yaradığı fikiri Rusya'nın birçok illerdir Rusya metpoğatında ve çevrelerinde müzakir olunan mesellerden biridir ki Ukrayna adlı devlet olmayıp Ukrayna'nın torpakları Çar Rusya'sının torpakları olup bu tek Ukrayna'ya dahi değil geri gelmişken Gazakistan'la da bağlı tefelerle Rusya siyasetçilerinin iştim hayf hadimlerinin benzer fikirleri olup ki Gazakistan devleti gendim Rus torpaklarında yaranı bu umyete Gazakistan'ın o boyda torpakları olmamalıydı. Yani eyni mentikle Ukrayna hakkında da düşünürdüler daha da değirdiler ve bu ilk defa değil dediğim kimi sovetler bağlanmadan beri bu fikir mevcuduydu 2014'üncilden sonra bu fikir hegemon oldu. Burada hem vacim mesele hatta felsefi mesele ondan ibarettir ki Rusya'ki ülkelerin bir celbedici hekaye kurmak imkanı mektud ol. Yani mesela yani velala derine geçsek Amerika neyin üzerinde kuruldu? Amerika arzusu üzerinde. Yani Amerika'nın hekaye soydu ki Burak çasıp gelip varlanma o var. Yani birgepis Amerika'ya gelip milyardır olma o var. Yani bu Amerika arzusuydu. Amerika'yı... Bu insanı da var ya bu başkası. Abi vel yani bu sohbet yoksa sade vatandaşlardan gelirdi. Mesela indiki milyardırları da götürse bundan önceki milyardırları da götürse birçokunun hayat hekayesi mesela uğur hekayesi üzerinde kurduk. Yani Amerika arzusu üzerinde kurduk. Rusya'nın bela bir hekayesi yoktur. Rusya'nın tarihen hekayesi torpak işgali ve torpakların genişlendirilmesi üzerinde kurulmuştu. Yani Rusya uğurluğu o vakit olur ki torpayı genişlendirir. Bu fikir hem hakimiyette ha makimelitada hem de cemiyette Rus orta statistik Rus'un, Rus vatandaşının beyninde hakim bir fikirdi. Belif, bu tarif başka fikirler var. Alternatif fikirler var ama bu marginal ağzılıklığı da sohbet ne bileyim on faiz, on beş faiz belki de yirmi faiz maksimum insanından gelir. Ama ezici çoğlu bu fikri destekliyir. Yani ki Rusya İmperiası berpoğlu mu aldı Rusya'nın ezel torpakları geri kayıtma aldı ve bu uğur hekayesidir. Orta statistik Rus oturup fikirileşmeli ki yakışık dünyanın en büyük ülkesi bizi erasına göre. Ural'dan uzak şerge kadar CEMİ 33 milyona hali yaşıyor. Halbuki orada iki çin boyda erasısı var da içinde milyar yarımı hali yaşıyor. Orda iki çin boyda erasından en azı erazı var ama 33 milyona hali yaşıyor. Erazi problemi yoktur ha Rusya'nın. Torpak problemi yoktur erazi problemi yoktur tebi servetler problemi yoktur ama ahalisi kası bu yaşıyor. Bu yoksulluğun ve kasıplığın üstünün örtülülmesi için mes bu hekaye uydur oldu ki Rusya İmperiası berpoğlu mu aldı? Biz ac olarak ama torpaklarımızı kayıtarmalıyız. Biz acgalacı ama İmperianı berpoeliyacı. Yani cemiyetin özünün anak ettiğinde bu imperialist düşünce hakim düşüncelerden biridir. Ona göre de ben bazen bana çok garipe gelir ki bütün problemleri getirip Putin'de düğünlüğüler. Sadece Putin bu eee eee fikirlerin bu mainstream'in esas ifadeçisine çevrildi. Yani bunun, onun yerine başka bir adam olsaydı Rusya en iyi yollamayınca zaten Natif'i hemen görmürem sanırım. Teşekkür ederim Natif Bey. Eee Natif Bey ben bir haber değiştireyim sizin lezzetlerinizde trattırım. Bakın eee sırf sizin sahenin üzerinde atılıştireyim müzakireyim, müzakireyim bize devam elektireyim. Söğütlet Gazakistan'dan gibir. Bak bu eee bundan evvelce sualma da cevabınızda Gazakistan'ın adını çektiniz ki eee biz Rusya eee Gazakistan'ın otorpağlara malişon olmasını hükümeti Rusya banklarının fiyallarına meksuz 21 tam onda 5 milyon dolar ve saytın üzerine heps koyduğu bildiriliyim. Hükümet kararını beyna halk saksiyaların telebiyle izah edildi. Artık bile görünce Gazakistan'da koşulup hatta buna bakmayarak şey bu 2022'nin evvelinde ilk ayında ilk günlerinde eee kollektif, tehlikeş edildiğin muhabbet, teşkilatın escerleri Gazakistan'a payitahtına almakıya ve diğer şeherlerine halk saksiyalar zamanı yakin onda hatırılırız. Ve Tokayev'i cunahlandırırlar Gazakistan'ın prezidenti Tokayev'i ki, bu kıyameti imza atanmaz Tokayev'in özülü. Ama indi biz başka birce bir başka menzelenin şahedi. Sizce bu eee haberin altında ne yatır? Gözden perde masıllar yoksa heyecaten mi beyna halk kaynıktura o yere getirip çıkarıp ki hatta kutuna yakın hesap edilebileceği liderler bile ona karşı saksiyalara koşulurlar. Gazakistan saksiyalara koşulur. Burada bir tehniki mesele var. Gazakistan'ın Merkezi Bankı'nın rehberliğinden açıklama geldi. Dünen gece saatlarında Rusya kanalları da yaydı bununla bağlı mı almak? Rusya metru akında, Gazakistan metru akında da var. Söğbet tehniki meseleden gelir. Sivif sistem üzerinden dolar ve avro ile pul keçirmeler mümkün değil. Sadece mümkün değil. Yani Gazakistan'dan pul keçirmeler mümkün değil. Onun niye hem de Gazakistan bir esas hedefe geldi bu saksiyalarla bağlı. Gazakistan'ı Rusya saksiyalardan yan geçme için pencere, ölkelerden biri kim istifade etmeye düşünür. Yani bunu açık şekilde hatta değiller de bu ahlakta. Üniyetle orta asyanı bu kimi düşünür. Kendi hesafatı malları, bütün götürü Rusya bazarlarını bilir. Eledir eledir. Ama Gazakistan niye kususu öneme maliktir? Çünkü Gazakistan orta asya'da en inşaf etmiş bank sektirine maliktir. Gazakistan banklarının umumi kapitallaşması yüz milyar dolar civarındadır. Hansı ki ahalisi azarbağacanından cehmi meselen beş milyon çoktur. Bizim bankların kapitallaşması bunun on faizi, on iki faizi civarındadır. Yani o anlamda Gazakistan'ın çok inşafelemiş bank sektiri var. Ama Gazakistan'ın hem de Rusya'yla Sivif'ten kenar pul keçirime da var. Bir adlanan pul keçirime sistemidir. Yani bu Sivif'te ait değil. Ve milli valutalarda hatta yoanda, hatta başka Avro ve yani Avropa birliği, ülkelerine ve Britanya'nın, Amerika'nın pullarına ait olmayan vesayetlerin keçirilmesi mümkündür. Ve hiç de tesadüfü değil ki indiyene kadar on milyarla Rusya vatandaşı Gazakistan'da, Gazakistan banklarına gelip gazaklar da açıbılar. Gazakistan'a malik, banklarına malik daha doğrusu vizakart ve masterkart dağılıbılar. Çünkü Rusya erasinde, Rusya banklarının bıraktığı hemen vizava masterkartlar, dünyada işlemir. Onlar blok oldu. Ona göre de Gazakistan'da, hatta bank turizmi anlayışı da yarandı bu son vaktalar. Tek Gazakistan'da değildi. Yeri gelmişken Ermenistan'a ve Gürsistan'a da seferler çok aldı bu arada Rusya vatandaşlarını ki bank hesabı açtınlar. Vizakart, masterkart alsınlar. Rusrubulunu konvertleştirilip, Doğularda ve Avrodahem'in bankartlarına yatırsınlar. Gazakistan biznes için de marağlı ülkeye çevirildi ve bir transit ülkeye çevirildi. Rusya'nın saksalardan yan geçmesi için Gazakistan'a, meksulların Gazakistan'a gelmesi, Gazakistan'dansa Rusya'ya ötürülmesi artıp geniş yayılıp, bu böyle gizli bir şey de değil, yeri geçmişken Amerika Bileşmiş Tatlıları, GERB devletleri, ümiyetle, neftgaz ve bank sektirinden başka diger sahilerde, Rusya'yla alagaların kalmasında marağılıdılar ne kadar gari beseslense de böyle pencerelerin olmasında marağılıdılar. Çünkü Rusya obrazidesen, mendeliyebcel evvelinde ne elemehtesen, Rusya'da varsa sadece ağırlı, normal idare etme sistemi yoktur, necedeyelli. Ve dünyaya da metal lazımdır, vahmetallar lazımdır, nadir metallar lazımdır, muhtelif resuslar lazımdır ki, Rusya çok önemli rol oynuyor orada. Mesela Styr Titan olsun avya teyara zavuklarında Titandan çok geniş istifada olur. Dünya Bazarının dörtte birini Rusya temin edirdi. 25-26 fayzını Rusya temin edirdi. Yakışı, bu titan olmayanlar sonra, ağır baslar, nece istihsal olmaz. Ona göre de böyle pencere ölkeler lazımdır ki, öyle gerbin özüne de, o cümleden Rusya'ya da, o ölkeler vasitesiyle gerbin meksede üzülüstireme alınmayacaklar sözde üzülde değiller ki, biz Rusya'nı çöktürmeye istiriyor. Ama öyle bir başa Rusya'nın özünü almış, belki 5-10 matul uzuna pencere ölkeden almış. O üçünme de alınırlar, haksine bahasını alırlar. Çünkü herhangi bir ölkede sohbet neft gazdan gelir. Neft gazda çok sert. Bel neft gaz enerji taşıyızları, neft meksulları, bank sektörü burada çok sert saksiyalar hatta izliyirler ki, diğer devletler burada, bu saksiyalara mane olmasınlar. Ama dediğim gibi, öyle meksullar var ki, onlar mutlaka alınmalı. Başka varyant yok. Ona göre de alacaklar da, Rusya'nın alacaklar da ama bu o demek değil ki, Rusya'nın hayatı sırf, mesela bu elvan metalları göre ayakta kalabilecek. Burada esas bilir ki, Rusya'nın dayağı neft gaz sektörüdür. Neft gaz sektörüne gücünü zerbelerdeyse bir müddetten sonra Rusya'nın zaten lahlamalar olacak. Ama alüminyumdur, mistir, koğbarttır, titanılır ve diğer metallardır ki bu dayga bilirsiniz ki, dünyada endde mevzulardan biri nedir? Yaşıl enerjiye keçi, alternatif enerjiye keçi. Alternatif enerjiye keçi elvan ve nadir metalları olmadan mümkün değil. Yani sadece mümkün değil. Yani, mutlaka günaş panelerdir, küleç generatorlardır. Bunların size sağlığı için avtomobillerdir, elektrik avtomobillerdir. Onların akumulatorlardır. Onların size sağlığı için elvan ve nadir metallara ihtiyacı var. Dünya avtomobil senayesi alüminyumdan istifadeliği. Alüminyumun azgalı gırt faizini Rusya verildi. Dünya mezora, ne Japonya, ne Amerika ne Almanya maşım bırakabilmeyeceği. Ondan olacak. Yani onlar öz marahları çerçevesinde muhterif pencere ölkelerden istifade edecekler. Bu istifade olan ölkelerden biri Gazakistan'dır. Burada hem de Rusya niye Gazakistan'ı Gazakistan'ı önem verir. Gazakistan'ın eitiraz etme imkanları de mektudur. Düzlü, bazı meselelerde Gazakistan öz kıttina parmağı çalışır. Ama eitiraz etme imkanları mehtudur. Çünkü Gazakistan'da bir yok, iki yok belki de beş dırnağı içinde delanır, elanır yaratabilirler. Ruslar, oradaki ahalinin 35-40 faizinin etnik Rus olduğunu nezere alsak, şüphayet kadar ciddi problemler yaratabilirler. Şimal bölgelerinde, Rusya ile Serhat bölgelerinde. Yani bunu Gazakistan hükümeti bilir ve yani Tokay çok akıllı davranır bu menada. Çünkü devletinin marahlarını düşünür ki daim vele tam ön cephiye keşse, yani önüne keşse Rusya'nın Gazakistan'da çok ciddi tavatımlar da yaşanılıyor. Eee, Azerbaycan'ın devlet marahları sizce bu megamda neler demeldi? Biz de mi? Çünkü bizi hedefe getirebilir konkret olarak. Konkret olarak onu demeldiğim ki mesela gerb devletlerinden kususuyla bu arada çağrışlar vardı. Hatta yanınıza gelirse muharben ilk günlerinde, büyük bir Tanya'da orada parlamentin bir bütün mayondası var ya da üzüldüm sen adını unuttum. O böyle kusus olarak Rusya'ya, sanksiyalardan yayınmakta çömeyi diyen ölçelere meksus olarak Azerbaycan'ın da adını delegat edmişti ki sanksiyalara dahakı diliyelim o ölçelere bizim devlet maraklarımız neydi neye talebelemeldi ve biz ne itmen edelim. Eee, o Britanya'daki o deputat hanımı siz adını unutmuşsunuzsa, tarihte onu dediklerini unuttum artık. Yani artık o aktual değil. Çünkü yani Azerbaycan arasında kifayet kadar yakışı münasipetler var. Azerbaycan çok ektiyatla davranılır bu görünür ve burada ektiyatla davranmasının sebebleri hem kan kendinde yerleşen uduruna içinde sürpmeremlarla olmasıyla yanaşır hem de infrastruktur olarak biz Rusya'ya yok gerbe intiharası olmuş bir iktisade yata maliki. Bizim bank sektirinde mesela sivif sisteminden başka kul köçürme yoktur. Sadece yoktur. Yani Gazakistan'da var, Ermenistan'da var hatta Gürcüistan'da da var. Ama bizde yoktur. Ona göre de Azerbaycan bank sektirini Rusya'ya hatta talep etse bile infrastruktur olmadığına göre bank sektirinin Rusya'nın istifadı olunmasına engeller yaradığı doğru değildir. Diğer sahelerde de bizim emektaşlığımız daha çok gerblerdir. Azerbaycan iktisadiyatı. Ümmetle Azerbaycan'ın investisyonları iktisadi, kertlik, gerbe intiharası olmuştur. Bizim Karaci Ticaret'te İhraç'da esas Ticaret Tereftarşımız, Tereftarşımız Avropa Birliği'dir. İzrael'dir. Britanya'dır hatta bu Avropa Birliği'nden çıksa da Britanya. Geyri nefsektöründe belli. İhraçatımızın esas istigametinden biri belki de birincisi Rusya'dır. Çünkü kenteserfati mescullarımızın yetmiş yetmiş beş faizini biz Rusya'ya ihracı edelim. Ama burada gadağa yoktur. Bilirsiniz ki, sanksiyalar ait değil. Eksine Rusya'nın indiği ihtimalir, gel paklı olarak da ihtimalir ki, Ukraina'da buğdanın satmak icazı vermiyor, özü buğda satmasına engeller yaradır ve bu da dünyada buğdanın gimetini artırmaya ve acılık yaranmasına sebep olan amirlerden birine çevrilir. Yani Azerbaycan sabah Pamidor satırsa Rusya'ya, bunun Amerika'ya, Avropa'ya hiç bir böyle ciddi isti soygu yoktu, nece diğerler, nece satırsa öyle de satacak. Rusya'dan ne kadar mersul alabilirse alacak. Yani bunun da sanksiyalara bir başa hediye atı yoktur. Ona göre de gegene problem burada pul köçülmelerle bağlıdır. Yani Allah mersulların değerinin ödenilmesi veya satılan mersulların değerinin Azerbaycan'a getirilmesiyle bağlı meyyen problemler var. Ama bu da hell olabilecek problemlerdir. Çünkü hele de Rusya'nın hiç de bütün bankları sanksiyalara meyruz kalmıyor. Rusya'nın sivif sistemde doksana yakın bankı var yedi, seksen sekiz yedi sekelen memser. Bunun da cemi onon beş faizi siviften çıkarılıp düzdü. Büyük banklar çıkarılıp yani Zberbank kimi, Alfa Bank kimi çok büyük banklar, Tinkoff kimi büyük banklar çıkarılıp sivif sisteminden ama kalanları da var. Kalanlar varsa bu o demektir ki öyle Azerbaycan'da helalik o ııı istifade edebileceği pencereler de var. Sanksiyalara tuş gelmeden mermin dikkatini çekmeden menelik erkek Azerbaycan da bu sahede daha ihtiyatlı davranır ve bank sektirimizin de intigratsa olunmaması indi üstünlüklerini de yaşayır. Yani Azerbaycan'a bir irat da bildirilmiyor. Ne gert tereften ne ııı Rusya tereften. Yegane ııı bir IT şirketiyle bağlı mevumatlar oldu muharbenin teze başlanmasında Azerbaycan şirketiyle bağlı. Böyle IT sahesi yani ııı informasyon teknologiyalar sahesi ne kadar nezarette olan sahedir. Sadece orada bizim şirketlerinde şirketin de bir günahı yok idi. Önbelki ııı mügavlelerinin yerine yitirilmesini bile bağlı meyzen işler görmüştü. Ama sonradan ben öyle gerekir ki bu mesele de helalini tatlı. Yani Azerbaycan kifayet kadar ihtiyatla davranır ki ııı garp sanksiyalarıyla bağlı ansa bir problem yaşanmaz. Sizin sesiniz bağlı. Ha üzülüştüremin. Erzık terekessizliğiyle bağlı ııı ve sual ünvanlıyak izleyicilerimiz de yayımızı beğenmedi ve paylaşmakta olsunlar. Beğenin içi daha çok insan izleyebilsin değerli izleyicilerimiz. Iıı bakım dünyanın muhtelif ölçelerindeki muhtelif ekspertleri ııı muhtelif sahiler üzere kıtlıgla bağlı anosta bir mehtediler. Azerbaycan da ithaldan esasen ithaldan aslı olan bir ölçe kimi siz ne düşünürsünüz? Azerbaycanın lezzetinin nece olacak? Biz bu gözlerinden fragmanlaştığı mahlukta nelerle üzleşebilir hiç? ııı aslında azıh dünyada doğrudan da ciddi bir böhran, erzak böhranı yaşanma üzeredir. Hatta gimetler de bunun su biteliği. Tesavvureliğin ki, özellikle bu tek Ukrayna-Rusya muharbesinin sonuna başlanmadı. Bu pandemiyanın yarattığı ııı tersillerdir. Yani pandemiyanın idare olmasında dünya sinifte kaldı necede yerler. Nefes alabilseşi pandemiya bitmemiş hele muhadra başlamak. Ver, ver. Ve pandemi yani yarabınması da çok ciddi fesatlar töretti dünyada. Mermasız kapanmalar, lag downlar ııı isteysal zencillerinin kırılması, lagistika zencillerinin kırılması zaten yirminci yirin birinci yılda gimet artımını ııı tetiklenmişti gimet artımı başverirdi. Sadece Rusya-Ukrayna muharbesi bunu la pikette çaktırdı. Ve lagistikanın bağlaşmasının ve gimetlerin artmasının şahidi olurdu. Tesavvureliğin ki on dokuzuncu yılda bir ton takılın dünya bazarında gimeti yüz altmış yüz doksan dolararası değişirdi. Onun keyfiyetinden asıl olarak. Bugün ııı takılın gimeti dördüz elli dolar açan. Yani az kalı üç defa bağlaşıp bu ne demektir? Bu tabii ki kası bölgelerin ııı acılığa düşer olması demektir. Yani kifayet kadar ciddi problem var. Dün en ııı tavusla faaliyet gösteren o yeni ııı iksadi forumun yeni hesabatları açıklanıp ve ııı esas kisilerden biri odur ki dünyada yüz milyon insan acılıktan ölebilir. Hatta ölebilir. Nenki acı kalabilir. Acılıktan ölebilir kimi böyle bir çok ııı pesimistik ve haddinden artık katastrafik böyle bir progno seslendirildi. Dün enki ııı panellerde tavus formunun panellerinde. Söyvet ondan gelir ki ııı Erzak ııı Erzak kıtlığı tek gimet artımı ile alakalı değil. Fiziki olarak Erzak çatışmamazlık olabilir. Çünkü ııı bütün bu problemlerin üzerine Hindistan'daki Buraklı'k da geldi. On beş milyon tonu yakın Hindistan'da isteyse vazaldı. Ama bu yine takıl üzere rekordu vurup be ııı Hindistan desene yüz on üç milyon tonuydur. Buğda üzere isteyse. Buğda üzere buğda üzere rekordu var. Beli var ama satışların hacmini azalttı. Gadağa koydu. Hindistan Gadağa koydu. Ve on beş milyon ton satırdı pekri ben her il dünya bazarına o dünya dağıl olmayacak. Kanada da da aynı problem yaşandı. Kanada'nın esas alıcıları Şimali Amerika ülkeleri ve Avropa biliyor ülkelerdi ve onlar daha bahasaklılar ve o ııı Kasıb ülkeleri Afrika, Vasi ülkeleri o Buğda'ya çıkış elde edebilmirler. Afrika'nın Vasi ülkeleri nesas Buğda tedariküsü Ukrayna'yı. Şimdi Ukrayna'da yirmi milyona takıl takıl yığılıp kalıp ama Rusya ııı ııı limanları blok etmekle muharbe kızıştırmakla hemen o takılın dünya bazarına çıkmasına da cidden geller yaradı. Hatta Ukrayna takılının uğurlanması fakları da var artık. Iıı bir neçeveler faktında giydi alındığı değil. O şigaldı Azerbaycan'a. Azerbaycan'ın problemi ondan ibarettir ki. Azerbaycan'ın bulduğu olan telabatının Cemilin beş faizini biz dahi telabat dahi steysal hesabına ödüyor. Bu çok aşağı göstericidir. Iıı bakmayarak ki hacim olarak Azerbaycan üç milyon tonu yakın denli steysal ediyoruz. Ama bunun Cemilin beş faizi yararlıdır. Nece derler? Erzak buğudasıdır. Yerde kalanı ııı yem için istifade olunmak içindir. Yani bundan çöreği almak, un almak mümkün değil. Buysa onu gösterir ki Azerbaycan'da keyfiyetle bağlı ciddi problemler var. Azerbaycan herhâlde ııı insanlığın on bir minile ekip becermeyi öğrendiği takılı. Azerbaycan'da biz normal ekip becerebilmeyiz. ııı keyfiyete aşağıdır mehsul darlığı aşağıdır, kavini aşağıdır. Yani kifayet kadar ciddi problemler var. Ve yetmiş beş faiz biz karişte nasıl yık? Bu yetmiş beş faizinde ııı çok büyük bir ekseriyetini biz Rusya'dan alırdık. Rusya'dan biz keçen yıl dokuz yüz yetti min ton takıl almışım. Bu çok büyük egendi. Bir milyon yüz gılt min ton umumi takıl almışık. Bunun dokuz yüz mininden çok Rusya'nın payını açıyor. İndiyse Rusya ııı Kadak'a koyu. Kadak'a da yok mehtudiyetler koyuyor. Ben hazırlar kabinetin kararına sen ancak satış hayata geçirilebilir. Yani bu da çok ciddi problemdir ııı Rusya'dan takıl almak. Ama ııı son statistik göstericiler yani bu yılın ilk dört ayının ııı göstericileri onu demeyin esas verir ki, Azerbaycan Gazakistan'dan takıl almışının deferlerle artırıp, bir neçe defa artırıp artık bu yılın ilk aylarında biz üç yüz minnen, üç yüz min tonundan çok takıl almışım. Bu meyeng eder ııı Azerbaycan'ın ihtiyacılarını bir müddet ödeme ııı ödemeye yeterlidir. Ama tam ııı yeterli değil o menadaki biz yeniden takıl almaya ııı mecburu ııı yerli takılın steysalı ııı hacım olarak bizi tam gani etmeyecek. Ama bu da hansı problemi yaradı. Bu da gimet problemi yaradı. Azerbaycan son aldığı gimet, takılın gimetleri bu ile aldığı gimetler. Keçen iki gimetlerden hem her tona göre pekri ben seksen dolar bahadır. Yüz elli manata yakın bahalır. Biz takılı keçenlerimiz bu iş o demektir ki umma umma amulatlarının gimeti artacağı çöreğin gimeti artacağı ııı yani bu kifayet kadar ciddi problem yaradılar ülkede. Ama tıklığın olmasıyla bağlı şükür ki alaki böyle bir ııı problem görünmüyor Azerbaycan'da çünkü ihtiyatlar da var. Iıı takıl ııı fondu var bilirsiniz ki biz de Azerbaycan'da ve bu takıl fondunda en azı iki yüz günlüğü, yüz elli, takıl olması ihtimal edilir. Düzlüğü tersif ki bununla bağlı resmi ııı regemleri hele açıklamınlar ama bildiğimiz kadar ile takılı ihtiyatları var. Kinci böyle mesele bizde ve dünyada o cümleden bitki yağlar ile bağlıdır. Rusya ve Ukrayna Günebakan ve Garıgdalı Yağının dünya bazarında elli sekiz faiz paya maalike olan ülkeler. Yani yardan çoğunu bu iki ülke verildi. Ukrayna'da da ihtiyatın 30 faizin ödeydi bu iki ülke. Her gün Günebakan da elli faizden yukarsın. Yani umumlulikte götüren de Garıgdalı ve Günebakan Yağının ceminde iki ülkenin payı. Yani Rusya ve ııı Ukrayna'nın dünya iktisadiyatındaki payı bu meseleler üzere elli sekiz faiz bu çok büyük bir regendir. Haddinden artık böyle regendir. Ve burada ciddi problemler var. Gimet artımı var. Iıı dünya bazarlarında. Azerbaycan'da da ııı bu çok kuman ki bize de tersinler olacak. Düzde ııı hala ki ya ihtiyatı var. Ve Türkiye'yle de mügavle bağlanıp Türkiye'den almakı eee nezerede tutulur Garıgdalı ve Günebakan Yağının ama her ihtimala karşı Azerbaycan bu çağrışlara da hazır olmalı. Yani muharbenin çok tersiz ki ucu bıcağı görünmüyor. Eğer muharbe bu yılın sonuna kadar bir yıl uzansa bu o demektir ki payı zekini da olmayacak Ukrayna'nın. Yani payı zekini olmayacaksa payızlık buğda da olmayacak. Bu ise tecrübeni yirmi yirmi beş milyon ton ııı buğdanın dünya bazarından çekilmesi demektir ki. Bu yeniden buğdanın gimetine ve ııı hacmine dünya bazarında ciddi menfi tersi gösteren amile çevireceği. En yakışı yol tabi ki çıkış yolu tabi ki yerli isteyse alın artırılmasıdır. Azerbaycan hükümetin nihayetki papanı gabağına koyup yakışı yakışı düşünmelerinde olmalı. Hem tersi bile. Elbette normal bir programlar kıyfiyeti artırılmalı, hacmı artırılmalı bizde ııı meksudarlılık çok aşağıdır. Yani ııı son iller biraz artıp düzdü. Yirmi sekiz, yirmi dokuz bin ııı yirmi dokuz tona ııı yapın. Bunu alıp hakların hesabına özlere yapın. Evet, evet. Ama umumilihte götürende Avropa ve dünya standartlarından iki defa aşağıdır bizde azgala meksudarlı. Bu çok aşağı göstercilerdi. Yani meksudarlılık artmalıdır, keyfiyeti artmalıdır, tokum çılık inşafelemelidir, agrar sahaya yanaşma olmalı. Bizde elimi yanaşma demiyorlar ki yoktu. Iıı su problemi herlerini takmalı. Şimdi İzrail son zamanlar Azerbaycan'a seferlere oldu. Şimdi bulunma bağlı değillene göre mügavleler bağlanır. Tek yele olsun. Hiç olmasa payıza hazırlıklı ııı yedek ve payı zekini, hiç olmasa Azerbaycan'ın dağıtılı ihtiyaclarının böyle bir istesini ödeyebilir. Yani buna çalışmak lazım. Iıı kıtlılığın ciddi kıtlılığın gözlenmediğini dediniz Natik Bey. Ama hem de aynı zamanda diblerinizden ben böyle başlaştım ki gimetlerin artmasıyla birleşti ağır sade belediye da ııı merhela bizi gözlüyor. Bili olan halda ııı Azerbaycan hakim ümmetle Azerbaycan'daki siyasi münasibetler, iktidar olsun muhalifet olsun iktidar, halk münasibetlerinde hansa bir hızgınlığı, hansa bir değişkenliği, belediye etraz mı diye yoksa ne mü diye ona adını ne istiyorsanız koyabiliriz. Bak böyle siyasi münasibetlerde hansı yenilir gözlendir al. Bilişiz insanlara belediye de biraz ben o biraz ifade edeyim. İnsanlara ya çöre vermel lazımdı, ya da ümit vermel lazımdı, ya da haşimiyatın tabirinize diye. Hem de insanlara belediye de baha gimetler teşrif olmayacağı, yakın halde hata fragnozlardan da görmek için başverecek. Iıı insanlar bir bir necidirler hata görmüller ki ölçenen, geleceğine bir inasınlar, normal, karukçuların ağrınmış bir idare etme görüp ümitlersinler, bu da yoktu. Yani her defa, her defasında islahat adı gelende artık belediye et de adam özünden ister istemez, gülüş doğurur. Çünkü her defasında bu ifaden işlerinden sonra öyle dehşetli hadiseler başverir ki adam isteyeceği bu ifadeni bir de dile getirmesinler. Aslında çörekten başka bir tamaşa da var. Azabacan çörehe nevezine tamaşalar da gösterir. Bu da var. Yani ya çörehe vermezsen ya tamaşa gösterir. Ümit çok azdır aslında. Ümitli belediyek mesajlar çok azdır. Gimetler artacak. Bu sosyal gerginliğin artması için zemin yaradır. Tabi ki yaradır. Çünkü Azerbaycan'da gelirler çok aşağıdır. Azerbaycan'da muzla çalışanların medyan maaşı yani bir milyon yetti yüz bin insanın orta maaşı dördüz beş manaktır. Yani Azerbaycan'da muzla çalışanların yarısı dördüz beş ve daha aşağı maaş alanlardır. Bu çok aşağı göstericidir. Eddinden arka aşağı göstericidir. Üstü Azerbaycan hükümeti bu statistik malumatları koşmamır. Onlar orta emeği hakkının sekiz yüz dokuz manate olduğu hakkında bu yakınlarda malumat verirler. Ama onun hesaplama gaydaları farklıdır. Orada hesaplama gaydası olur ki sahiler üzere orta aylık maaş alanır. Son olarak onların cemiz sahilerin sayına bölünür. Bizde nefzen aylısında tabi ki orta aylık maaş çok yüksektir. Ama orada ne kadar insan çalışır elli mi cemizden? Bizde bank sektirinde maaş çok yüksektir. Orada ne kadar insan çalışır on bine yapma. Yani bak ama mekteplerde telsiz ailesinde üç yüz bine yakın insan çalışır. Ama üç yüz bine tekriye de agri ben altmış bine yakın insan çalışır. Yani kifayet ciz balans var ve sosyal gerginliğin artması için zeminler yaranabilir. Gimet artımı başverecekse ve başverirse daha doğrusu ve bu suretlenecekse. Çünkü artık Erzegh ülkede on sekiz faizden yapar. Ama düşünürem ki bunu tepiz görmürükte, hükümet de görür ve hükümetin de bugüne kadar dediği meseleler islaat adlandırdığı meseleler kadır değişikliydi. Bu islaat değil. Islaat struktur islaatlarından olabilir. Sistem islaatlarından olabilir. Ve böyle bir ümüt var ki yakın gelecekte mesela yeni Pancisus'e referendumuyla bağlı bir açılım olabilir. Bu ülkenin önünü açabileceği esas problemlerin helli için bir vasiteye, bir alete çevirilebilir. Çünkü bugün iktisadiyatta, sosyal hayatta başveren problemlerin kökü yani helli iktisadiyatta ve sosyal hayatta değil. Onların artık kökü idare etmek sistemindir. Yani Prisident'in son çıkışlarında da da ile bununla bağlı. Biz etrafları eşittik de mesela icra başçılar ile bağlı. Dedi ki ne kadar tutulduğu hapse olundu değiştirildi ama ciddi bir değişiliği olmadı. Niye olmadı? Çünkü sistemin özü zaydı. Yani Söğpet orada insanlardan getmiyor. Söğpet kadırlardan getmiyor. Söğpet sistemin idare etmez sisteminin özünün problemlerinden gelir. Ve bu anlamda tabi ki Azerbaycan'da yeni bir referendum olarsa yeni referendum, provarsanal seçki sistemini getirmekle, yerli öznü idare etmeni güçlendirmekle, meris seçkilerinin... Yani parti olarak teçlifiniz bu Azerbaycan'da şöhranlar çarmak için de yani bile başarılı. Bu on yılda bizim teklifimizdir. Azından 2013. yılda. Yani dokuz yıldır bunu teklifleri seslendirmiş. Ama zaman zamanda dile getirilir. Her defede bu problemi biz kaldırılır. Ve bugün de teşekkür ederim sizin nefirden stifadeli bir daha seslendirime istiyorum ki, Azerbaycan'da problemlerin köküs, sistem islağıtlarından sistem islağıtlarından sonra problemleri halletmek mümkün olacak. Bunlar nedir? İcra akimiyetler ile Volnur geline öznü idare etme sistemi getirilir. Yani meris seçkileri olur. Ölkenin erazi, inzibata erazi vahedi değiştirilir. Ölkede bahkinde saysa 80'den çok rayon var. Bu kadar icrabartısı, bu kadar memur neye lazımdır ki? Ölkenin inzibata erazi vahedi yeni yaradılan iktisade rayonlar üzere. İktisade rayon yaradıldı. Bilişsiz ki Karabavşel, Gizengazur'daki. Onlar inzibata erazi vahedi'ne çevrilmelidir. Temel küzleşme aparı olmalıdır. Bu karşilerin aktyama ulaştırılmasıyla neticeleneceği hem de idare etmenin efektivliğini artıracak. Yerli öznü idare etme inisitutları güçlenir. Şeherlere bir başa meriler seçtirir ve onlar idareliği. Propersonal seçki sistemi ile yeni parlament formalaşı. Propersonal seçki sisteminden sonra parlamentten çıkacak bir hükümet olur. Hükümet devlet partisi rolunda kalır. Yani karşı siyaset ııı ııı ordu gurucululuğu, kususu hedimet organları ııı on dört inzibata erazi vahedi'nin idare edilmesi bu prizidentin müstesna salayetlerine ait olur. Ama hükümet parlami etten çıkar. Şimdi zaman zaman ülke prizidentinin hükümeti tengid etmesi biz bunu görmüşüyor. Bu mentiksizlikti de yani doğru seslenmiyor. Yani icra hakimiyetinin partisi olan şevs. Ben de nazirler kabletli tengid etmeye doğru değil. Tengide o tengide layıklılarsa onlar değiştirilmelidir. Ama devlet partisi kimi kalsa ve parlamentten çıkan bir hükümet biz görsek ki sosyal iksadı mesellerle hesabı atlı şekilde meşgul olur. O zaman prizidentin de tengidleri de eitrazları da iradları da hatta isteyefeye gönderilmesi de mümkündür hükümetin isteyefeye gönderilmesi mümkündür. Yani bütün bunlar yeni sistemde yeni idare etme mekanizminde ifade etmelidir ki ülkedeki problemlerin helili için önü açılsın. Yani bu gün problemlerin düğün noktası idare etme sistemidir. İksadiyat değil. Iksadiyat da müayyen pozitiv adımlar dağıtılır. Yani bunu da demek lazımdır. Ama bu pozitiv adımlar böyle rifah değişikliklerine sebep olmuyor. Yani ölçenin rifahanın artmasına sebep olmuyor. Ümumda akılın mehsul artır ama rifah artmıyor. Bu onu gösterir ki idare etmede ve yaradılan eleve değerin netli bölüştürülmesinde problemler var. Ama bu problemlerin aradan kaldıracak esas mesele sistem islağıtlardır. Ve bu sistem islağıtları neticesinde ülkede yapıp önemli bir hayata kesilmeseler nece üzülü istiyorum. Diyor ki bu sizin delilleriniz elbette hamsı, kulağı hoş gelir. Hammuzun renin kesen isteyelerdir. Yakışabaşı Azerbaycan harçmeti diye ki bunları elemediler. Bu yakın dönem için. Bu litsünsüz ümumiyetlerine gözlemtileriniz arasında. Ben düşünüyorum ki bu ürünün sonuna kadar eylem olunacak. Eylem olunacak. Meryem anonslar da var. En azından yerlicre hakimiyetler ile bağlı. Yalvin ki siz de görürsünüz. Onların largıyla bağlı anonslar var. Yani muhtelif değişikliklerinin olmasa ihtimali var. Ben şaksem bunu gözdürüyorum. Bir de ki birsiz necede, hakimiyet bunu etmeyecekse yani özü özünden küssün. Onlara daha çok lazım. Onlara daha çok insanlar normal şekilde yaşasınlar. Bu istenilen hakimiyetin mevkemlenmesine kedimet eden ameliydi de yani ne kadar ülkedeki nezareti ancak zopa ile etmek mümkündü. Bu uzun zaman etmek mümkün değil en azından. Bunun bir kökesi de olmalı da. Yani zopa ve kökes kapsatının bir Azerbaycan'a tedpik etse bunun kökesi de verilmeliydi kavga millete. Bu da yakışı idare etme sistemi olabilir. Ben ben düşünüyorum ki dünyadaki değişiklikler de dünyadaki prosesler de bunu süretlendiren amirlerden birine çevirir hem Azerbaycan'ın gıtı dört günlük muharbede kazandığı her bir galbenin konstrukson ifadesi de lazımdır. Konstruksya'da ifade olmalı bu galiba. Bu galbenin geri yeni Konstruksya'da özünü ektifay etmelidir. Bu erazı vahidileriyle bağlı, inzibata erazı vahidileriyle bağlı en azından Konstruksya'da tespit olmalı. Özünü idare etmeyle tespit olmalı. Ermenistan danışıklarının da müayyen derecede neticelerinden asıl olacak. Menele gel ki hökümet de anlıyır. Ben düşünmürem ki bizim uzun zaman muhalifetin otuz yılliği en büyük seflerinden biri o idi ki elebilir de ki hökümet eşine bilmiyor. Eşine bilmeyen hökümet otuz yıllığı hükümette kalırsa demeli muhalifet sahip. Yani muhalifet eşine bilmeyen hökümate kalıp gelebilmiyor. Hökümet neyse bilir tabi ki bilir. Müayyen görür bizden de yakışı analizler yaparlar. Gizli sorular da olur işte. Gizli diyenler ki iştimayete açık olmayan sorular da olur. Mümumu menzelerini bilirler. Ama umumu menzelerini bilirlerse meyyen adımların atılmasında onların özlerine daha çok heyeri vereceğini de anlamalılar en azından. Ve bizim de muhalifet olarak borcumuz budur ki hem iştimayete hem onlara publik şekilde iştimayet müzakirelerde sizin kimi televizya kanallarında sosyal şebekelerde bu fikri tesis çaktıra. Çünkü başka yol yoktur. Ağılın yolu bir dirnece diyalar. Dünyanın inkişaf elemiş ölçelerini istenilen ölçeni götürün. Onun inkişaf yolunu analiz eriyin. Mutlak ve mutlak birincin öbede hübukun üstünlüğü adaletli seçkiler, adaletli merkeme sistemi öne çıkar. Hatta seçkiler sonunda gelse bile mutlak adaletli merkeme sistemi öne çıkar. Stirsingapur olsun, Canıbıkaray olsun, Çile olsun, Fergi yoktu. İstenilen son altmış yetmiş yılın uğurlu ölçe dün. Mutlak birinci ııı ııı merkeme sistemi değiştirildi. Adaletli merkeme sistemi yarananlığa sonra iksadi yükseliş olur. Singapur'da 2009'a kadar ümmiyetle ııı normal seçki getirilmirdi ama dünyanın en inkişaf elemiş ülkelerinden biri, karupçası sıfır olan ülkelerden biriydi. Karupçaya indiksinde birinci yerdeydi dünyada. Ama 2009'da ne ayet o vardı da ııı demokratik seçkiler de oldu. Demokratik demezdim de daha demokratik seçkiler de oldu. Nispetten böyle. Parlamiyetin 25 faizi muhalefetin ııı nezaretindedir indi artık o on elbem çoktur. Yani bu değişikler adım adım ııı olmalıdır ki ölçe inkişaf ölesin. Yani indiki durum, indiki idaretme sistemi ne derbi gelebeye cevap verir. Ne sosyal problemlere cevap verir. Bak bu iki meselenin halliyse idaretme sisteminin kökünlü değişiklerinden gelecek. Çok sağ olun. Sağda yakın müddette bizim ve izleyicilerimizin rahat olduğun mesele hakkında özünüzün cevaplarınızı seslendirdik zile getirdik. Çok sağ olun. Değerli izleyicilerimiz hürmetli kanalımız tamaşasları sonunda yeniden bizim yerimizi beğenmenizi paylaşmağınızı ve kanalımıza abone olmayacağınızı sizden karşı edirik. Daha çok insan bizim yerlerimizden haberdar olabilsinler. Sizse kalın görüşleri inşallah. Bizi yaşlı bakın.