 Hoogstuk 22 van Ondermoeders Vleugels Dit is een opname voor LibriVox. Alle opnames van LibriVox zijn vrij van natuurzrechten. Voor meer informatie of als je vrijwilliger wilt worden, ga naar LibriVox.org. Voorgelezen door Anna Simon. Ondermoeders Vleugels door Louisa May Elcott. Hoogstuk 22. Liefelijke Wijden De weken die nu volgden waren als zonneschijn naar de storm. De zieken namen voortdurend in beterschap toe. En meneer March begon ervan te spreken om in het begin van het nieuwe jaar naar huis terug te keren. Bets was spoedig weer en staat de hele dag op de rustbank te liggen, in het eerst speelend met de geliefde katjes, en daarna bezig met nijwerk voor haar poppen, waarmee ze droevig ten achter was gekomen. Haar één zoveelige leden waren zo stijf en zwak geworden dat Jo haar dagelijks in haar sterke armen door het huis droog om een luchtje te scheppen. Met haar verbrande en bevelde breidtwillig haar blanke handjes met een klaarmaker van lekker neien voor haar, de lieve schat. Terwijl Amy, onder de invloed van haar ring, bij haar thuis kom staan de zusters zoveel van haar bezittingen uitdeelde als ze maar wilde aannemen. Toen kerstmis naderde, begon de gewone geheimzinnigheid in huis te heersen. En Jo bracht gedurig de hele familie buiten zichzelf door het opperen van volstrekt onmogelijke en onuitvoerbare, maar prachtige en originele feestelijkheden. Waardoor dit zo buitengewoon vrolijk kerstfeest luister moest bijgezet worden. Lori was even onpraktisch en zou, als zij zijn zin had gehad, vreugde vuren, vuurpijnen en eerepoort op het programma hebben gezet. Na veel schermutselingen en tegenstand, meenden men de begeerten van het eersuchtig paar genoeg gefnuik te hebben. Ze liepen dan ook met jammerlijke gezichten rond, die evenwel niet best gerijmd konden worden met de uitbarstingen van gelach wanneer ze bij elkaar waren. Verscheiden, buitengewoon zachte dagen, gingen een prachtige kerstdag vooraf. Hannah voelde het in haar botten dat het een bijzonder feestelijke dag zou zijn. En ze bleek een goede profetest te wezen, want alles en iedereen schene erop gezet te hebben, mee te werken tot een heerlijk geheel. Om te beginnen, meneer Marge schreef dat hij spoedig bij hen zou zijn. Dan voelde Bets zich die morgen bijzonder wel, en werd ze, gewikkeld in de gift van haar moedig, een lekkere rode sjal, in triomf naar het raam gedragen, om het present van Jo en Lori te aanschouwen. De onafscheidelijke hadden zich niet uit het veld laten slaan. Als carboutes hadden ze bij nacht hun werk verricht, en een grappige verrassing tot stand gebracht. Buit in de tuin zond een prachtige sneeuwjunkvrouw, met een krans van hulst om het hoofd, in de ene hand een mandje met vruchten en bloemen, in de andere een grote rol nieuwe muziek, en op de kelle schouders een voetensak met alle kleuren van de regenboog, terwijl op een roze strokpapier het volgende kerstlied uit haar mond vloeide. Een jonge vrouw tot Bets. God zegt nu, lieve kleine Bets, op deze kerstfeestdag, dat heel gezondheid vrede en vreugd uw voortaan tegenlag. Zie bloemen hier en lekker fruit voor onze nijvoren bij, een rol muziek, een voetensak en ook wat snoeperij. Joannas beeld een meesterstuk van onze rafael, die het maalde met de meeste zorg, mij denkt, het lijkt ook wel. Ontvang hierbij een heel rood lint voor uw beminde kat, van meta wat van die je ijs, een gletscher in een vat. Mijn makers legten in mijn borst van sneeuw hun warme min, ik kom van Lori en van Jo, zo ik hoop u naar de zin. Wat moest Bets lachen toen ze het allemaal zag? Wat liep Lori heen en weer om de presenten aan te brengen, en wat grappige toespraken hield Jo bij het overhandigen? Ik ben zo poordenvol geluk dat er, als vader er nu nog was, geen enkel droppeltje meer bij zou kunnen, zei Bets, met een zucht van tevredenheid, toen Jo haar naar de studeerkamer droog, om na al die drukte wat uit te rusten, en zich te verquicken met een gedeelte van de heerlijke druiven, die de sneeuwjonkvrouw haar gebracht had. Het gaat mij net zo, ripio, terwijl ze eens op de band van het zo lang gewensten, een dienend sindram klopte. En mij, jeugde Amy, die zat te genieten van een gravure, voorstellende de Madonna en het kind, die haar moedig haar in een mooi lijstje gegeven had. Mij natuurlijk ook, riep meten, de zilverachtige plooie van haar eerste zijde japonglatstrijkende, want meneer Lawrence had erop gestaan haar die te geven. Kinderen, wat een gelukkige dag, zei mevrouw March dankbaar, en haar ogen dwaalde van de brief van haar man na een glimlachend gezichtje van Bets, terwijl haar hand de broos met grijs, gauwplond, kastanje en donkerbruin haar liefkoosten, die de meisjes haar juist hadden voorgespeld. Nu en dan gaat het wel eens in de weeselijke wereld op de echte, pokke manier, en wat is dat dan heerlijk? En half uur nadat zij alle verklaard hadden zo gelukkig te zijn, dat ze geen enkele droppel meer in zich op konden nemen, kwam de droppel. Lori opende de deur van de zitkamer en stak langzaam, bedaard het hoofd naar binnen, maar hij kon even goed een luchtspon gemaakt, of een indiaanse strijdkreet aangeheven hebben, want zijn ogen verrieden zoveel ingehouden op gewondenheid, en zijn stem was zo verradelijk vrolijk, dat iedereen op vloog, hoewel hij slechts op vreemde gejaagde toon zei. Hier is nog een present voor de familie March. Eer de woorden goed en wel uit zijn mond waren, verdween hij, en in zijn plaats verscheen een lange, mannelijke gestalte, tot aan de ogen ingepakt en geleund op de arm van een ander lange, mannelijke gestalte, die iets trachten te zeggen, maar niet uit kon komen. Natuurlijk volgde er een algemene agitatie. In de eerst volgende ogenblikken scheen ieder zijn verstand verloren te hebben, want de vreemdste dingen werden gedaan, en niemand sprak een geregeld woord. Meneer March werd onzichtbaar in de omhelzing van vier paar liefhebbende armen. Joe beleefde de schanden van bijna flauw te vallen en werd Lori in de gang gecurreerd. Broek kust de meter, helemaal bij vergissing, zoals hij enigszins ontsamen hangend verklaarde, en Amy, de welge manierde, struikelde over een voetenbankje en om helsten, zonder te wachten tot ze weer stond, de laarste van haar vader, en bedouden ze met tranen op een alleraandoenlijkste manier. Mevrouw March herstelde zich het eerst, en hield haar hand op, met een waarschuwend, stil, denk aan Betts. Maar het was al te laat. De deur van de studeerkamer ging open. De kleine, rode shoal verscheen op de drempel. Vrucht verleende kracht aan de zwakke benen, en Betts vloog regelrecht in haar vaders armen. Vraag maar niet wat er toen gebeurde, want de overkropte harte vloeide over, zodat al de pitterheid van het verleden werd uitgewist en niets dan het pleide heden overbleef. Het was wel niet romantisch, maar een hartelijk gelach bracht ieder weer tot zichzelf. Want achter de deur stond Hannah, snikken de over de vette kalkoen, die ze in de haast vergeten had neer te leggen toen ze de keuken uit stormde. Zodra het gelach ophield, begon mevrouw March broek te danken voor de trouwe zorg die hij voor haar echtgenoot gedragen had, waarop broek zich plotseling herinnerde dat meneer March rust nodig had, en Lori bij de hand nemende, zo haastig mogelijk verdween. Toen werd er twee invalide bevolen rust te nemen. Het ging zo'k deden, door samen in één grote stoel te zitten en zo druk mogelijk te praten. Meneer March vertelde hoe hij verlangt had hem te verrassen, en hoe de dokter hem toegestaan had van het zachte wedergebruik te maken, hoe onschatbaar broek geweest was, en hoe hij in alle opzichten een hoogstachtenswaardig en ferm jong mens was. Waarom meneer March juist toen een oogelijk ophield en na een blik op meta geworpen te hebben, die hevig in het vuur stond te poken, zijn vrouwen met vraagend opgetrokken wenkbrouwen aanzag, laat ik aan uw verbeeldingen over, als ook waarom een vrouw March zacht met het hoofd knikte, en hem enigszins plotseling vroeg of hij niet wat te eten wilde hebben. Jo zag en begreep de blik, wandelde frontwaardig weg om wijn en bouillon te halen, en sloeg de deur vrij hard achter zich toe, bij zichzelf mompelend. Ik haat achter een zwaardige, ferme jongenlui met bruine ogen. Nooit was er zo'n verrolijke maaltijd op kerstmis als die dag. De vette kalkoen was een lust ontzien, toen Hannah hem opgevuld, heerlijk bruin gebrade en versierd binnenbracht. De plumpudding smold in de mond, even als de vla en de gelij, waarvan Amy genoot als een vlieg in een stroop kan. Alles viel goed uit. Het ging volgens Hannah een gelukkig toevall was. Want ik was zo'n alterig het bevrouw, dat het een wonder is, dat het de porring niet heb gebrade en de kalkoen met roze heb gevuld, of hem in een doek gekookt. Meneer Lawrence en zijn kleinzoon dinerde bij hen, even als broek, die tot Lawrence groot vermaak, voortdurend vajandig door Jo werd aangestaard. Twee gemakkelijke stoelen stonden naast de kander aan het boveneinde van de tafel, waarin Bets en haar vader zaten, die zich vergenoegde met een kipje en wat vruchten. Ze dronken, toosten, deed er verhalen, zongen, haalde op uit de oude tijd, zoals oude mensen zeggen, en vierden alle heerlijk feest. Er had een plan bestaan op een sleetogje, maar de meisjes wilden hun vader niet verlaten. Dus vertrokken de gasten volg, en toen de schemer inviel, verenigde zich de gelukkige familie om het vuur. Juist een jaar geleden zaten we te brommen over de treurige kerstdag die wij verwachten. Weet je dit nog wel, Vugio? Een korte stil te afbrekenen, die op een gesprek over allerlei onderwerpen gevolgd was. Het werd over het geheel toch een goed jaar, zijn meter, die glim lachend in het vuur staarde, en zich geluk wensen dat ze broek met waardigheid al behandeld. Ik vind dat het de moeilijk jaar is geweest, merkte Amy op, terwijl ze met pijnzende blik naar het flickeren van het licht op haar ringkeek. Ik ben blij dat het om is, omdat wij u weer terug hebben, fluisterde Betts, die op vaders knie zat. Het was wel een oneffe weg voor jullie, mijn kleine pelgrims, vooral het laatste gedeelte. Maar je bent moedig voor het gegaan, en ik geloof dat de pakken mooi op weg zijn af te vallen, zei meneer Marge, terwijl hij met vaderlijk bel gevallen de vier jonge gezichtjes aankijk. Hoe weet u dat? Heeft moeder u daarvan verteld, Vugio? Niet veel, maar aan de weerhaan ziet men uit welke hoek de wind waait, en ik heb vandaag verschijde ontdekkingen gedaan. Oh, vertel dan eens gauw wat, riep meten uit, die naast hem zat. Hier is er een, en haar hand vattende, die op de arm van zijn stoel ruste, wees hij op de ruwe wijsvingig, een blaadje op de rug, en een paar harde plekjes in de palm. Ik herinner mij een tijd, toen het handje wit en zacht was, en toen het je voornaamste zorgschen het zo te houden. Het was toen heel mooi, maar in mijn oog is het nu mooier, want in die schijnbare ontzieringen lees ik een hele geschiedenis. De eidelheid is opgeofferd, dit vereelde handje heeft nog iets beters dan blaren opgedaan, en ik geloof zeker, dat het nijwerk door deze geprikte vingertjes verricht lang zal duren, daar de steken met zoveel goede wil gemaakt werden. Meta lief, ik schat de vrouwelijke bekwaamheden, die een thuis aangenaam maken, hoger dan witte handen, of vrije talenten, en ik ben haar trots op, dat ik dit flinke, ijverige handje drukker mag. En ik hoop, dat men ons niet gauwvragen zal het weg te geven. Wanneer Meta een beloning verlangt had voor uren van geduldige arbeid, ontving ze die nu in de handdruk en de goedkeurende glimlach van haar vader. Wat heb die van Jo te zeggen? Toe, zeg iets goed, want ze heeft zo haar best gedaan, en ze is zo heel, heel lief voor mij geweest, fluisterde Bets haar vader in het oor. Meneer Marge glimlachte, en keek naar het lange meisje tegenover hem, met die ongewoon zachte uitdrukking op haar bruin gelaten. Ondanks de krullebol zie ik niet meer de sonio, die ik een paar jaar geleden achterliet, zei meneer Marge. Ik zie een jonge dame, die haar kraagjes rechtspelt, haar laarzen netjes toerecht, en niet meer fluit, ruwe woorden gebruikt, of languit op het hartkleed ligt, zoals vroeger. Op het ogenblik is ze vrij bleek en maagert door zorg en waken, maar ik zie haar graag aan, want haar gezicht is vriendelijker, en haar stem is zachter geworden. Ze stamt niet meer, maar beweegt zich licht, en draagt voorzeker klein persoontje zorg op een moederlijke wijze, die ik met pleidschap opmerk. Ik mis met mijn wilde meid wel meer of meer, maar als ik daarvoor een sterke, behulpzame, teerhartige vrouw in de plaats krijg, zal ik meer dan voldaan zijn. Ik weet niet of ons zwart schaap door het scheren zo bedaard is geworden, maar wel weet ik, dat ik een heel Washington niets kon vinden, mooi of goed genoeg, om er 25 dollars voor uit te geven die mijn dochter mij gezonden heeft. Jo's helderen ogen werden ogenblik dof, en bij het licht van het vuur zag Bets dat haar bleke wangen door een plos overtoogen werden bij de lof van haar vader, die zij wist voor een deel althans verdient te hebben. Nu Bets, zei Amy, die verlangde dat haar beurt kwam, maar bereid was te wachten. Er is zo weinig van haar over dat ik niet veel durf zeggen, uit vrees dat ze helemaal zal verdwijnen, hoewel ze niet meer zo verlegen is als vroegig, scherzt haar vader vrolijk, maar bij de herinnering hoe zij een bijne ontvallen was, sloot haar haar vast in zijn armen, legte zijn wang tegen de haren en eindigde teder. Hier heb ik je veilig aan wel mijn kind, en hoop je zo te behouden, als God wil. Na een ogenblikje stilswijgen, keek haar naar Amy, die op een voetenbankje verworm zat, en begon, terwijl haar haar glansend haren liefkoosten. Ik zag dat Amy aan tafel de minst lekkere kluifjes nam, dat ze de hele middag voor moederheen en weer liep, vanavond mee te haar plaatsafstond, en iedereen geduldig en vriendelijk bediend heeft. Ik merkte ook op dat zij niet pruilde of in de spiegelkeek, en dat ze geen woord gesproken heeft over het mooie ringetje dat ze gedraagt. Daaruit besluit ik dat ze meer aan anderen en minder aan zichzelf heeft leren denken, en haar best gedaan om even goed haar karakter te vormen als haar figuurtjes van Klei. Daar ben ik blij om, want hoewel ik heel trots zou zijn op een mooi door haar geboedseerde beeld, zal ik nog oneindig totzer zijn op een lieve dochter, die de gaver bezit het leven voor anderen en voor zichzelf gelukkig te maken. Waar denk je aan, Bets? Vogio, toen Amy haar vader had bedankt en de geschiedenis van haar ring vertelt had. Ik las vandaag in de pelgrimstocht, hoe, na veel moeite en gevaren, Christiana en Groothart aan een mooie groene wijde kwamen, waar de Lelys het hele jaar door bloeien, en dat ze daar heerlijk bleven uitrusten, zoals wij nu doen, voordat ze de reis verder voortzetten, antwoordde Bets, en vroeg erbij, terwijl ze zich langzaam losmaakte uit de armen van haar vader en naar de piano ging. Het is tijd om te zingen, en ik verlang mijn oude plaats weer in te nemen. Ik zal proberen het liedje van de herdersjongen te zingen, dat de pelgrims hoorde. Ik heb de wijs voor vader gemaakt, omdat hij zoveel van de woorden houdt. Bets ging voor haar piano zitten, raakte zacht toetsen aan, en het lieve stemmetje dat ze gevreest hadden niet meer weer te zullen horen, zong met eigen begeleiding het oude lied, dat zo bijzonder op haar toepasselijk was. Die laag staat, vrees ervoor ging val, de nedige geen trots. Die klein van kracht is, bouwen vrij op God als op een rots. Ik ben tevree met wat ik heb, of het veel of weinig zij. Tevreden wil ik zijn, oh heer, de zulke toch mintgij. Voor hen is overvloed tot last, wie er weg naar boven leidt. Hier weinig en hier namaals veel is het best voor de eeuwigheid. Einde van hoofdstuk 22