 Bij mij blokkeert eigenlijk de hele boel, ik kan de dingen waar ik normaal gesproken makkelijk opkom, die kan ik me niet meer bedenken. En dan ja ik raak compleet in paniek, huilen, ja echt, ja paniek. Maar ik heb ook echt, dat ik echt extreem paniek aanvallig krijg. Ik heb één keer gehad, ik was ziek net voor de examenweek en ik raakte in paniek want ik kon niet leren, want ik was ziek maar ik moest leren en ik moest op school zijn, want ik moest alles kunnen weten. Dus het werkt allemaal te veel, want dan blokkeer ik helemaal, ik weet de helft niet eens meer van wat er gebeurt is. Er zijn ook onderzoeken nagedaan en daar kwam toen uit dat ongeveer 3 op de 30 leerlingen zich 1 op de 10 last had van stress, zodanig op een zodanige manier dat daar ook last van hadden. Spanning en stress, ja, het lijkt op elkaar natuurlijk. Spanning is meer dat je, als je het gevoel hebt dat je wordt uitgedaagd door de situatie waarin je zit. Stress is wat heftiger, dat als je eigenlijk twijfelt ook aan kan ik er goed mee omgaan. Dus daar komt onzekerheid bij om de hoek kijken. Stres wordt opgeroepen door je lichaam, je lichaam actieveert zichzelf en zorgt dat er voldoende energie beschikbaar is door oproepen van hormonen die zorgen dat je lichaam energie klaarzet om actie te ondernemen, eigenlijk om bijvoorbeeld te kunnen wegrennen of te kunnen wegvluchten. En waar stress negatief kan worden is dat op dat moment dat je heel veel energie hebt dat je dan stil gaat zitten om te leren en die spanning daar moet je lijf iets mee. Op een gegeven moment kan ik niks meer en dan wil ik weg, maar ik kan niet weg soms en dan ga ik helemaal in mezelf en dan herinner ik me gewoon niks meer van wat er gebeurt en dan kan ik eigenlijk niet eruit komen. Dus ik zit daar en ik heb eigenlijk iemand nodig die even schut of zo, want dan kan ik weg gaan lopen, maar ik zit daar gewoon in andere spieren aangespannen. Ik kan niks. Ik hoop dat het uiteindelijk wel weg zou gaan, maar ik verwacht eigenlijk niet dat ik er ooit echt helemaal op zou houden. Ik denk wel dat het altijd een beetje bij me blijft, want ik denk ook dat het een beetje in het karakter zit van iemand. Maar ik hoop wel dat het zal verminderen. Het onderzoek blijkt dat gemiddeld genomen, maar goed, dat zijn gemiddeldes, vrouwen er meer last van hebben dan mannen. Mannen die kunnen wat makkelijker hun aandacht op het concreten laten richten en vrouwen die worden gemiddeld genomen, dus makkelijker meegenomen door allerlei gedachten over zichzelf ook, dus zelf evaluerende gedachten. Dat het vaak op enig moment zelfs traceerbaar ontstaat. Een docent die een keer tegen jou zegt van, jij naar het VWO of ja, daar hoef jij niet aan te beginnen, dat snap je toch niet. En daar jarenlang last van hebben. En in zoverde, dat wil ik toch wel even kwijt, heb je als docent natuurlijk wel een hele verantwoordelijke taak daarin. Stress gaat niet, helaas niet over. Je hebt natuurlijk wel momenten van stress die over gaan gelukkig, maar stress in je middelbare schooltijd heet het examenstress. Daarna wordt het tentamenstress en later heet het werkstress of relatiestress. Dus stress gaat op die manier nooit over, alleen wel hoe je ermee om kan gaan. En dat kun je wel jezelf trainen en jezelf betere maken. Wat je ook zou kunnen doen is de hele situatie examen op een mindfulness manier te benaderen. En wat houdt dat in? Zeg, oh, ik merk deze gedachten, ik maak me zelf gek. Ik stoppe geen energie in die gedachten. En ik ga met mijn aandacht naar iets praktisch van dit moment. Wat? Nou ja, hoe voel ik me? Oh wacht even, ik voel me opgevokt. Hoe is mijn ademhaling? Ik voel mijn ademhaling. Ik ga rustig, diep ademhalen zodat ik tot rust kom. En vervolgens ga ik me concentreren op het tentamen. De stress is gewoon hoe je lichaam omgaat met de omgeving. Alleen op het moment dat jouw perceptie, dus hoe jij er tegenover staat, anders wordt. Daar kan stress iets negatiefs worden.