Dzisiaj w Betlejem - Justyna Steczkowska - Piękna kolęda

Kolęda (od łacińskiej nazwy pierwszego dnia każdego miesiąca calendae) pieśń bożonarodzeniowa (nawiązująca do Bożego Narodzenia), utrzymana w konwencji ściśle religijnej, początkowo wywodząca się z tradycji ludowej, potem komponowana również przez wielu wybitnych kompozytorów. Odmiana kolędy o wątkach zaczerpniętych z życia codziennego nazywana jest pastorałką, która w odróżnieniu od kolędy nie jest wykorzystywana w nabożeństwach religijnych ze względu na swój świecki charakter. W liturgii Kościoła katolickiego kolędy wykonuje się od Mszy o północy w Święto Bożego Narodzenia (noc 24/25 grudnia) do święta Chrztu Pańskiego (niedziela po 6 stycznia). W polskiej tradycji dopuszcza się śpiewanie ich do Święta Ofiarowania Pańskiego (2 lutego).

Od kolęd należy odróżnić piosenki o tematyce związanej nie z narodzeniem Jezusa, lecz ze świętami Bożego Narodzenia, jak np. polską piosenkę Jest taki dzień, niemiecką O Tannenbaum czy angielskie Jingle Bells i White Christmas.

Według tradycji autorem pierwszej kolędy był św. Franciszek z Asyżu i była ona śpiewana w zorganizowanej przez niego szopce. Najstarsza polska kolęda to Zdrów bądź królu anielski z 1424 r. Najsłynniejszą kolędą jest Cicha noc, którą przetłumaczono na ponad 300 języków i dialektów. Powstała w roku 1818 w małym austriackim miasteczku w Alpach. Jej autorami byli wikary miejscowego kościoła ks. Józef Mohr oraz jego organista Franz Gruber.

Najstarsza zachowana polska kolęda, pochodząca z 1424 roku, zaczyna się od słów Zdrów bądź, Królu Anielski. Pierwotnie na początku XV wieku tłumaczono na język polski kolędy ze śpiewników braci czeskich. Wzrost popularności gatunku nastąpił na przełomie XVII i XVIII wieku, wtedy ustalił się sam termin kolęda w znaczeniu pieśni bożonarodzeniowej. Powstała wówczas jedna z najważniejszych polskich kolęd W żłobie leży, przypisywana Piotrowi Skardze do melodii poloneza koronacyjnego króla Władysława IV. Inną ważną kolędę Bóg się rodzi, do melodii w rytmie poloneza, napisał Franciszek Karpiński. Twórcami kolęd byli także między innymi Mikołaj Sęp Szarzyński i Andrzej Morsztyn, a w XIX w Feliks Nowowiejski i Zygmunt Noskowski. Kolędę Lulajże, Jezuniu Fryderyk Chopin zacytował w środkowej części Scherza h-moll op.20. Ze współczesnych kolędy komponował Witold Lutosławski.


Niektóre popularne kolędy polskie (alfabetycznie): * Ach, ubogi żłobie * Anioł pasterzom mówił * Bóg się rodzi * Bracia, patrzcie jeno * Chrystus się narodził * Do szopy hej pasterze * Dzieciątko się narodziło * Dzisiaj w Betlejem * Gdy się Chrystus rodzi * Gdy śliczna Panna * Gore gwiazda * Hej bracia czy śpicie * Hej, w dzień narodzenia * Jam jest dudka * Jezus malusieńki * Lulajże, Jezuniu * Mędrcy świata * Mizerna cicha, stajenka licha * Nie było miejsca dla Ciebie * Nowy Rok bieży * O gwiazdo betlejemska * Pasterze mili * Pójdźmy wszyscy do stajenki * Przybieżeli do Betlejem * Tryumfy * W żłobie leży * Wesołą nowinę * Witaj gwiazdko złota * Wśród nocnej ciszy * Zaśnij, Dziecino * Z narodzenia Pana * W twardym żłobie leży Pan

Category:

Music

Tags:

• Lulajże
• Jezuniu
• Anna
• Maria
• Jopek
• Kolędy
• koleda
• święta
• Bożego
• Narodzenia
• boże
• narodzenie
• wigilia
• chionka
• opłatek
• pasterka
• święty
• mikołaj
• bóg
• się
• rodzi
• lulajże
• życzenia
• Kasia
• Klich
• Mazowsze
• cicha
• noc
• pasterze
• dzisiaj
• Betlejem
• wśród
• nocnej
• ciszy