Minorskinin İranda ya ayan Halaç Türklerinin ke finden sonra Alman bilim
adam Dorefer, bizat bölgede incelemelerde bulunmu ve bu konuda önemli derlemeler
yapmitir Halaç Türkçesi üzerinde çal malar olmu tur. Doreferin ö rencisi Sultan
Tulu Almanyan n Mains Üniversitesi deste iyle randaki a zlar hakk nda çal ma
yapmakta ve bu ba lamda Türkçenin randaki Evrimi adl bilgi öleni
düzenlenmi tir. Tulu Horasan Türkleri a zlar üzerinde çal malar yapm tir.
İran n büyük bölümü eski zamanlardan beri Türk yurdu olmu tur. Türkistan ve
Anadolu co rafyas n birle tiren bu önemli bölge, göçler s ras nda Türklerin
Türkistandan Anadoluya geçi yolunu sa lam t r. Rafaelin belirtti i gibi,
Anadolunun Türkle mesinden önce ran Türkle mesi tamamlanm ve bu durum
Anadolunun Türkle mesine önemli katk larda bulunmu tur (Rafael, 1997: 312). bni
Haldun Tarih-i bni Haldun eserinde ran Türklerin yurdudur, ancak Fars bilginleri
bunu inkâr ediyorlar. ifadesini kullanm t r.İran Türklüğü gerek halk edebiyatı
ürünleri gerekse inanç yönünden Anadoluya bir kaynak olmuştur. Horasan erenlerinin
Anadolunun Türkle mesinde ve Müslümanla t r lmas nda büyük etkisi olmu tur.
Muharrem Erginin tabiriyle Horasan erenleri Anadolunun damarlar na ilim ve irfan
kan n pompalamak görevini yapm tir.
Baz tarihçiler İran ın tamamının milattan 4400 y l öncesinden Türk yurdu
oldu unu ortaya koymaktad rlar. Ünlü tarihçi Mahmut Taki Zehtabi ran Türklerinin
Eski Tarihi adl eserinde u bilgilere yer vermi tir: Bugün tarih gösterir ki, Hint-
Avrupa dilli Parslar n on kabilesi ilk defa milattan 900 y l evvel Do u taraf ndan ran
bölgesine gelmi ve lâm ehzadelerinin hâkimiyeti alt nda olmu ça da Fars ve
Kirman eyaletlerinde, lâm Hükümetinin icazetiyle, yurt sal p, ya am lar. Onlardan
takriben 3500 y l evvel Türkler ran arazilerinde medeniyetler ve hükümetler
yaratm lar
ran nüfusunun % 43ü k rsal yerle im yerlerinde ya amaktad r. % 10u hâlâ
göçebe hayat sürer (Rafael, 1997: 11). Bu göçebe insanlarn tamam na yak n
Türklerdir.
randa Türkler, Selçuklular, Gazneliler, Kara Koyunlular, Ak Koyunlular,
Safeviler ve Kaçarlar gibi büyük Türk devletleri kurmu lar. Selçuklu
mparatorlu undan önce bu bölgede Türk varl görülse de, Selçuklu mparatorlu u ile
birlikte Türk topluluklar n n Horasan, Kirman, Fars, Irak ve Azerbaycan bölgesinde
yo unla t n görüyoruz. Ordu ve saray dilinin Türkçe olmas dönemin Farsça edebî
dilini etkilemi ve birçok Türkçe sözcük Farsçaya geçmiştir.
iran = USSR
iranTURKS 2 months ago