Ogniomistrz Kaleń (Sergeant Kalen) cz. 5

Film Ewy i Czesława Petelskich "Ogniomistrz Kaleń" na motywach powieści Jana Gerharda "Łuny w Bieszczadach". Walka Wojska Polskiego z bandami UPA. Ogniomistrz Kaleń wpada w ręce dowódcy bandy reakcyjnego podziemia, majora Żubryda. Po uwolnieniu dostaje się w w coraz większe tarapaty. Cudem ucieka z miejsca kaźni polskich jeńców zorganizowanej przez okrutnych upowców.

Łuny w Bieszczadach (początkowo miała nosić tytuł Tak było w Bieszczadach) powieść przygodowa Jana Gerharda, wydana po raz pierwszy w 1959 roku, przedstawiająca obraz walk toczących się na terenie Bieszczadów w latach 19441947 pomiędzy siłami polskimi a oddziałami UPA. Na kanwie tej powieści Ewa i Czesław Petelscy zrealizowali w roku 1961 dramat wojenny Ogniomistrz Kaleń (1961) z Wiesławem Gołasem w roli tytułowej; film został nagrodzony Nagrodą Ministra Kultury i Sztuki II stopnia (rok 1962).

Powieść miała sumie 12 wydań, osiągając ponad 500 tysięcy sztuk nakładu. W czasach PRL książka zatwierdzona była przez Ministerstwo Oświaty i Szkolnictwa Wyższego jako lektura w liceach ogólnokształcących, technikach i zasadniczych szkołach zawodowych.

Fabuła książki opowiada historię kapitana Jerzego Ciszewskiego, dowódcy jednego z batalionów pułku podpułkownika Tomaszewskiego (następnie majora Grodzickiego). Związanych z kapitanem Ciszewskim jest wiele wątków, między innymi jego miłosne przygody z Barbarą, Ewą, oraz Ireną Grodzicką (żoną przełożonego) ponadto poznajemy dowódców, innych oficerów i podoficerów: majora Premingera, porucznika Turskiego. Bohaterowie drugiej strony barykady to między innymi major Żubryd - dowódca batalionu "serca gorejącego", kurinny Ren, rejonowy prowydnik Ihor.

Jan Gerhard, właśc. Wiktor Lew Bardach (ur. 17 stycznia 1921 we Lwowie, zm. 20 sierpnia 1971 w Warszawie) pułkownik Ludowego Wojska Polskiego, uczestnik francuskiego ruchu oporu, pisarz, dziennikarz i publicysta. Od 1969 poseł PZPR na Sejm PRL V kadencji z okręgu w Krośnie.

Odznaczony Krzyżem Walecznych.

Ukończył III Państwowe Liceum i Gimnazjum im. Króla Stefana Batorego we Lwowie. Przed wojną był członkiem prawicowej organizacji syjonistycznej Bejtar. Od 1940 w wojsku polskim we Francji. W okresie wojny uczestnik francuskiego ruchu oporu. W latach 1945-1952, żołnierz Wojska Polskiego. Był m.in. dowódcą 34 Pułku Piechoty biorącego udział w Akcji "Wisła" w Bieszczadach. Według świadków z 34 Budziszyńskiego pułku piechoty, Gerhard zlecił np. wykonanie publicznej egzekucji ciężko rannego UPA-owca ujawnionego w czasie akcji przesiedleńczej na wozie ewakuowanej rodziny ukraińskiej. Z jego rozkazu zlikwidowano też na miejscu bez sądu innych ujętych członków UPA [1].

W 1952 aresztowany przez kontrwywiad wojskowy pod fałszywym zarzutem udziału, z inspiracji wywiadu francuskiego, w spisku na życie gen. Świerczewskiego. Zwolniony w 1954.

W kolejnych latach był redaktorem naczelnym tygodnika "Forum", w latach 1965-1968 był kierownikiem literackim zespołu filmowego "Rytm". Napisał m.in. powieść dokumentalną Łuny w Bieszczadach, na motywach której został zrealizowany film Ogniomistrz Kaleń w reżyserii Ewy i Czesława Petelskich, oraz szereg studiów politycznych, przede wszystkim dotyczących Charlesa de Gaulle'a (wydane pod tytułem Czas generała); ponadto: Grenadierzy (1957), Wojna i ja (1958), Zoolityka (1965), Francuzi (1965), Nie ma El Dorado, Wielkie intermezzo.

Zginął zasztyletowany w swoim warszawskim mieszkaniu przez narzeczonego córki, Zygmunta Garbackiego, w celach rabunkowych.

Category:

Film & Animation

Tags:

• Ogniomistrz
• Kaleń
• prowidnyk
• Ihor
• kurinny
• Ren
• major
• Żubryd
• WIN
• OUN
• UPA
• akcja
• Wisła
• Bieszczady
• Gerhard
• Bandera
• УПА
• Залізна
• сотня
• Українська
• Повстанська
• Армія
• Слава
• Україні
• sotnia
• Червона
• Калина
• Гимн
• ОУН-УПА
• Пісня
• Про
• Шухевича
• Stepan
• Taras
• Ukraine
• masakra
• massacre
• polish
• army
• ogniomistrz
• trailer
• SS
• Galizien
• Ukrainian
• Insurgent
• Army
• bandits

[msciciel14therope]

tyle ze zapomnieli powiedziec ze WiN,NSZ,AK z uPA walczylo nie wspolpracowalo...ale w tamtych czasach tylko takie filmy mozna bylo krecic...zreszta nawet dzis sa srodowiska ktore win i nsz przedstawiaja jako organizacje nazistowskie...sa to potomkowie czerwonych scierw,oczywiscie...

[SocjalNR]

film science-fiction...

[1993sanok]

Coś niespotykanego ;O, komunista uratował "obszarnika" przed reakcyjnym Żubrydem. No, no czego to w Polsce, tfu, ludowej jeszcze nie było

[kierdel555]

@jutubek1963 taka, że w filmie pominięto 3/4 wątków zawartych w powieści, a 1/4 pojawia się zniekształcona bądź nie w pełni.

[jutubek1963]

@kierdel555 w książce powiadasz ? a jaka jest różnica pomiedzy propagandą pisaną w Trybunie ludu np , książce a filmem produkcji komunistycznej ?

[kierdel555]

@jutubek196 Przeczytaj książkę, gdzie wątek Dwernickiego jest bardziej rozwinięty, wtedy możemy porozmawiać. Fakt żołnierze podziemia też chcieli żyć w spokoju ale sami go zaburzali porywając się z motyką na słońce.

[jutubek1963]

@kierdel555 żołnierze podziemia też chcieli żyć w spokoju w wolnej Polsce a nie pod czerwonym sztandarem ty pusty komuchu .

Gadasz jak nakręcony przez ruską propagandę , fuj !!!!nie wiesz o tym że obcy wymordowali i zakatowali po wojnie tysiące Polaków?

[kierdel555]

@jutubek1963 szlachcic opowiadał się, ale po stronie swoich koni. większość ludzi chciała żyć po wojnie w spokoju.

[hudsonHwk]

@43irek Wow, u are an idiot;)

[64wh]

Bandyci z WIN razem z rzeźnikami z UPA walczyli z polska władzą i polskim wojskiem. Mają ręce umazane polską krwią. Teraz to są "bohaterowie" . Dla mnie pozostaną zawsze zwykłymi łajdakami.

[sadowskimichal]

Stek przekłamań, pisanych służalczo poddańczą ręką pisarza w latach 50 tych, z których później nakręcono ten film.

AK/WiN nie współpracowało z UPA, a jeśli zdarzały się takie przypadki jak pokazane w tym filmie to były to marginalne wyjątki.

W filmie Ludowe WP to arystokracja, a WiNowcy to łobuzy, grandziarze i przestępcy, działający na rzecz obcego wywiadu.

A było odwrotnie LWP to pachołki moskwy, niedouczeni. Werbowani w myśl hasła z plakatu: nie nauka lecz chęć szczera zrobi z Ciebie oficera