Annie M.G. Schmidt - gedicht - Een dichter

bespreking gedicht:

Gedicht: Annie M.G. Schmidt, Een dichter. In: Huishoudpoëzie, 1957
Foto: P. Huf, 1963
Voordracht: Rozemarijn van Leeuwen, 2011


Annie M.G. Schmidt (1911-1995) is in Nederland wereldberoemd door haar kinderboeken, gedichten voor kinderen en volwassenen, liedjes, musicals en toneelstukken. Al haar boeken behaalden ongekende oplagecijfers. Zij is nog steeds zeer geliefd bij het grote publiek. Verschillende van haar boeken zijn verfilmd en er werd een televisieserie over haar leven gemaakt. Ze won vele prijzen, waaronder de Staatsprijs voor kinder- en jeugdliteratuur (1964), de Constantijn Huygensprijs (1987) en de Hans Christian Andersenprijs (1988). Haar kindergedichten werden gebundeld in Ziezo (1987) en haar gedichten en liedjes voor volwassenen in Tot hier toe (1986).

De poëzie van Annie M.G. Schmidt staat bekend om zijn vormvastheid (metrum, rijm), het lichtvoetige en schijnbaar moeiteloze taalgebruik, haar fantasie, humor, rake typeringen van mensen, haar scherpe oog voor dagelijkse voorvallen, het doorprikken van ernst en opgeblazenheid, haar toen zeer vooruitstrevende maatschappelijke ideeën en haar (voor die tijd) soms pittige taalgebruik.

Dit lange gedicht 'Een dichter' gaat over het schrijven van gedichten. De dichter uit de titel heet Piet Pluimers, wat op zichzelf al een poëtische naam is met zijn alliteratie. Het gedicht bestaat uit acht kwatrijnen met een vast metrum (een vijfvoetige jambe) en een vast rijmschema (abab, gekruist rijm). Binnen het gedicht staat, zeer uitzonderlijk, een ander gedicht, met een compleet andere vorm (vrije versvorm zonder rijm).

Het gedicht gaat over een dichter, Piet Pluimers, die rijmende sonnetten schrijft. Hij krijgt echter advies van andere dichters om geheel anders te gaan schrijven: zonder rijm, metrum, interpunctie, hoofdletters, hele zinnen en met moeilijk te doorgronden beelden. Het geeft al een geestig effect dat Annie M.G. Schmidt deze dichters aan het woord laat, maar hun adviezen over vrije versvormen in perfect metrische en rijmende kwatrijnen vormgeeft. Ze laat de adviezen soms ook ironisch of zeer geestig overkomen ('zó dat niemand het begrijpen kan', of: 'een gedicht dat rijmt is geen gedicht').

Piet Pluimers schrijft vervolgens een gedicht dat de adviezen precies opvolgt en onbegrijpelijk is. Schmidt laat de andere dichters daar dan overdreven enthousiast op reageren. Ze maakt deze dichters daarmee enigszins belachelijk. Dat voert ze nog wat verder op: hoe onbegrijpelijker de woorden, hoe beter de dichters het vinden.

Uit het slot spreekt de hoop dat de mode in de poëzie op een gegeven moment wel weer zal veranderen: er komt vast weer een tijd dat dichters weer gaan rijmen en metrum gaan gebruiken. Dat er weer sonnetten geschreven worden.

Dit gedicht van Annie M.G. Schmidt is te plaatsen in het licht van de literaire stromingen in de tijd waarin het is geschreven, 1957. Uitleg hierover: http://www.rozemarijnonline.net/poezie/schmidt-dichter.html


Bespreking gedicht: Rozemarijn van Leeuwen (juni 2011).
Voordracht: Rozemarijn van Leeuwen (mei 2011).
Gebruikte programma opname: Audacity.
Gebruikte programma filmpje: iMovie (Apple).

Bespreking:
http://www.rozemarijnonline.net/poezie/schmidt-dichter.html

Verder lezen:
Poeziegeschiedenis en versanalyse: http://www.rozemarijnonline.net/poeziegeschiedenis.html

RozemarijnOnline:
http://www.rozemarijnonline.net/

Category:

Education

Tags:

• gedicht
• gedichten
• poezie
• luisteren
• voordracht
• annie
• m.g.
• schmidt
• mg
• schmid
• m.
• g.
• schmit
• een
• dichter
• piet
• pluimers
• rozemarijn
• van
• leeuwen

[jervanleeuwen]

Uit mijn hart gegrepen (sorry, niet rijmers)

Jeroentje Kapoentje