7 november 2011
Zonder er zelf bij te zijn, ligt ex-minister Wouter Bos onder vuur in de parlementaire enquête. Alle drie betrokkenen die vandaag zijn gehoord, zijn uiteenlopend kritisch over de crisismaatregelen die Bos eind 2008 nam om het financieel stelsel overeind te houden.
Fortis zwak
Ex-ABN Amrotopman Jan Peter Schmittmann vertelt over periode dat bank al overgenomen was door bankentrio maar nog niet gesplitst was. Het beschikbare kapitaal was niet goed verdeeld binnen de nieuwe eigenaren. Fortis had te weinig kapitaal, en Santander al helemaal, aldus Schmittmann. In de zomer van 2008 merkte hij dat het mis ging bij Fortis. Nederlandse Fortis klanten begonnen toen tevens geld op te nemen bij ABN Amro. Dat was een teken dat het niet goed zat, zegt Schmittmann.
Slikken of stikken
Oud-Kamerleden Kees Vendrik (GroenLinks) en Frans de Nerée tot Babberich (CDA). "Het budgetrecht werd herhaaldelijk geschonden", zei Vendrik maandag over de gang van zaken bij de nationalisatie van ABN Amro en het overnemen van ING's Alt-A portefuille. "Het was slikken of stikken." Vendrik en De Nerée verwijten Bos dat die het parlement altijd achteraf informeerde. Evenmin toonde Bos beterschap nadat de Tweede Kamer hem daartoe opgeroepen had.
Systeembank
Eerder had oud-minister Onno Ruding Bos verweten dat hij spaarders bovenmatig heeft gecompenseerd. Ook had Bos volgens Ruding nooit moeten besluiten om ABN Amro te verkopen aan een buitenlands bankentrio. ABN Amro was immers een systeembank en de kopers wilden de bank juist splitsen. "Ongehoord", noemde Ruding dat. Bos heeft onvoldoende gehoor gegeven aan waarschuwingen van bankpresident Wellink, aldus Ruding, "uit angst voor kritiek uit Europa". In die tijd stonden ABN Amro en DNB boven op de barricaden omdat de Italiaanse centrale bank ABN Amro geen overname toestond.
Lessen
Om te voorkomen dat banken opnieuw in de problemen komen zoals eind 2008 moeten die veel meer bufferkapitaal aanhouden, zo adviseert Ruding aan de Commissie-De Wit. Toezichthouders moeten strenger zijn en de overheid moet rijke spaarders niet volledig compenseren als een bank valt.
Kleine spaarders
Ruding toont begrip voor het opkrikken van de depositogarantie naar € 100.000 per spaarder omdat er eind 2008 sprake was van een panieksituatie. Toch had hij het beter gevonden als het verzekerde bedrag op € 50.000 was blijven staan. "Spaarders met € 100.000 zijn geen kleine spaarders meer." Ruding vindt het vooral onverantwoord van oud-minister Bos om Icesave spaarders tot € 100.000 te compenseren. Die spaarders stalden willens en wetens veel geld bij een risicovolle bank, meent Ruding.
Garantieregeling
Een andere maatregel die ex-minister Wouter Bos nam, was het instellen van een garantieregeling voor banken. Hij zette een pot met € 200 mrd overheidsgaranties klaar om het onderlinge leenverkeer tussen banken weer op gang te krijgen. Commissievoorzitter De Wit bracht in herinnering dat Bos had gezegd dat Nederland amper of geen risico zou lopen. Ruding: "Dat zou ik niet gezegd hebben". Wel steunt hij dat aan banken liquiditeitssteun werd verstrekt.
Alerter
Maar ook toezichthouder De Nederlandsche Bank (DNB) krijgt van de oud-topman van Citigroup een veeg uit de pan. Bankpresident Nout Wellink gaf op tijd signalen, vindt Ruding, maar liet dat niet volgen door concrete acties. "Men had toen alerter moeten ageren."
Probleembanken
Ruding wil geen oordeel geven of staatssteun aan ING verantwoord was. "Ik ken de cijfers niet", zo verweerde de oud-topman van Citigroup zich. De herkapitalisatie van ING Bank met staatssteun "was natuurlijk niet voor niks", zei Ruding. "Bovendien hebben ze gebruik gemaakt van een speciale garantieregeling" (Staat nam grootste deel risico Amerikaanse hypothekenportefeuille over, red.). Ook ABN Amro en SNS hadden onvoldoende buffers. Zakenbank NIBC heeft gebruik gemaakt van de garantieregeling en heeft allerlei probleemactiva apart gezet, memoreerde hij. Rabobank had en heeft genoeg kapitaal.
Spaanse Cajas
"Als je als overheid niet het idee hebt dat een kapitaalversterking helpt, zegt Ruding, "moet je dat niet doen. In het buitenland zijn daar een aantal droevige voorbeelden". Hij noemt expliciet de Spaanse regionale Cajas banken. "Soms is verplicht afschrijven (van giftige activa, red.) juist goed. Dan keert het marktvertrouwen terug."
Loading...
5:51
NOS misleidt kijkers door middel van suggestief gemonteerde beelden van Dion Grausby LuxetLibertasdotcom13,034 views
Wouter Bos verdient nu als ex-PVDA'r 400.000 euro voor 4 dagen werken.
Beetje discutabel.
richardburns1560 3 months ago
Banken zijn mafia-organisaties die de politiek vertellen wat te doen.
Haasenpad 3 months ago 2